PHÒNG GIÁO DỤC ĐÀO TẠO QUẬN TÂY HỒ
TRƯỜNG THCS PHÚ THƯỢNG

TÍCH HỢP KIẾN THỨC LIÊN MÔN
TRONG DẠY HỌC MÔN NGỮ VĂN 9
BÀI: LẶNG LẼ SA PA
Các môn được tích hợp:
- Lịch sử
- Địa lý
- Giáo dục công dân

Hà Nội tháng 11/2014

1


PHIẾU THÔNG TIN VỀ GIÁO VIÊN DỰ THI

- Sở giáo dục và đào tạo tỉnh/ thành phố: Hà Nội
- Phòng giáo dục và đào tạo :

Quận Tây Hồ

- Trường : THCS Phú Thượng
- Địa chỉ :

Ngõ 143 An Dương Vương- Tây Hồ- Hà Nội

- Thông tin về giáo viên:
+Họ và tên: Vũ Thị Hoàng Yến
+Ngày sinh: 24/07/1978 Môn: Ngữ Văn

học sinh.
b, Mục tiêu cụ thể:
* Về kiến thức:
- Môn Ngữ văn: Giúp các em:
3


+ Cảm nhận được vẻ đẹp của các nhân vật trong truyện đặc biệt là nhân vật
anh thanh niên trong công việc thầm lặng, trong cách sống, và những suy nghĩ,
tình cảm, trong quan hệ với mọi người. Từ đó hiểu được chủ đề của truyện: ca
ngợi con người lao động với niềm hạnh phúc là được cống hiến.
- Môn Địa lí: Giúp các em vận dụng những kiến thức môn địa lý về tự nhiên
của Lào Cai. Qua những kiến thức đó các em cảm nhận sâu sắc vẻ đẹp của bức
tranh thiên nhiên được miêu tả trong truyện đồng thời cũng cảm nhận được vẻ
đẹp tâm hồn của nhân vật sống và làm việc giữa thiên nhiên đẹp đẽ, thơ mộng
nhưng cũng không kém phần khắc nghiệt.
- Môn Lịch sử: Giúp các em: Hiểu thêm về bối cảnh đất nước những năm 6070 của TK XX và phong trào Ba sẵn sàng của thanh niên. Từ đó cảm nhận lý
tưởng sống đẹp của thanh niên được thể hiện qua các nhân vật: anh thanh
niên, cô kỹ sư ( trong tác phẩm, nhân vật chính đã nhấn mạnh tư cách Đoàn
viên của mình và khách 2 lần)
- Môn GDCD: Giúp học sinh: Cảm nhận được vẻ đẹp trong tâm hồn của nhân
vật: có tinh thần trách nhiệm, tính tự giác, lý tưởng sống đẹp.
* Về kỹ năng: Rèn kỹ năng đọc, tóm tắt tác phẩm, phân tích nhân vật, cảm thụ
chi tiết nghệ thuật. Có ý thức cải tạo hoàn cảnh để làm cho cuộc sống trở nên
thú vị, ý nghĩa.
* Về thái độ: Yêu mến , trân trọng vẻ đẹp của người lao động, yêu thiên nhiên,
yêu lao động. Có động cơ để hình thành lý tưởng sống cho bản thân.
3. Đối tượng dạy học của bài học :
* Đối tượng dạy học của dự án là học sinh
- Số lượng học sinh: 25 em

- Đồng thời tôi thấy rằng “tích hợp” vận dụng kiến thức liên môn là một
khái niệm được sử dụng trong nhiều lĩnh vực. Đặc biệt trong giáo dục tích hợp
kiến thức các môn học vào để giải quyết các vấn đề trong một môn học sẽ giúp
học sinh hiểu rộng hơn, sâu hơn về vấn đề trong môn học đó.
5


- Tích hợp trong giảng dạy sẽ giúp học sinh phát huy sự suy nghĩ, tư duy,
sự sáng tạo trong học tập và ứng dụng vào thực tiễn.
- Tích hợp kiến thức liên môn đòi hỏi người giáo viên bộ môn thật khéo
léo.
Nếu không thì người thầy sẽ biến giờ dạy văn thành giờ dạy Lịch sử, Địa lí hay
GDCD.
* Cụ thể:
- Đối với bài dạy này, khi thực hiện sẽ giúp các em học sinh nắm được, hiểu
rõ
được mối liên hệ giữa hoàn cảnh lịch sử đất nước với những suy nghĩ, hành
động

của

nhân vật từ đó thêm hiểu, thêm yêu nét đẹp tâm hồn của nhân vật.
* Trong thực tế:
Tôi thấy khi bài soạn có kết hợp với kiến thức của các môn học khác sẽ
giúp giáo viên tiếp cận tốt hơn, hiểu rõ hơn, sâu hơn những vấn đề đặt ra trong
sách giáo khoa.Từ đó bài dạy sẽ trở nên sâu sắc, sinh động hơn. Học sinh có
hứng thú học bài, được tìm tòi, khám phá nhiều kiến thức và được suy nghĩ
sáng tạo nhiều hơn. Từ đó vận dụng kiến thức vào thực tế tốt hơn.
5. Thiết bị dạy học, học liệu:
* Mô tả các thiết bị, đồ dùng dạy học, học liệu được sử dụng trong dự

đo chấn động mặt đất để dự báo thời tiết. Địa hình vùng núi với các tác động
tiểu khí hậu đã giúp tạo nên một môi trường thiên nhiên rất đa dạng.
3. Khí hậu
. Sương mù thường xuất hiện phổ biến trên toàn địa bàn của tỉnh, có nơi mật
độ rất dày. Trong các đợt rét đậm thường xuất hiện sương muối, ở những vùng
có độ cao trên 1.000 m, rất lạnh vào ban đêm (Sa Pa, Bát Xát) mùa đông
thường có tuyết rơi.
+ Kiến thức môn GDCD: Người có lý tưởng sống cao đẹp là người luôn
suy nghĩ và hành động để hoàn thiện mình hơn, giúp ích cho mình,gia đình xã
hội và đất nước.
+ Kĩ năng giải quyết tình huống thực tiễn rút ra từ bài học.
7


* Mô tả các ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học của dự án:
- CNTT được đưa vào trong dự án chủ yếu là phần mềm Powerpoint, phần
mềm
Movie maker nhằm xây dựng các đoạn clip ngắn mang những nội dung gần
gũi với bài học để học sinh học tập tích cực hơn.
6. Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học:
* Hoạt động 1: GV giới thiệu bài
Thế nào là hạnh phúc? Làm thế nào để diễn tả một cách chân thực và giản dị
cảm
nhận về hạnh phúc? Muốn thể hiện được điều này, tác phẩm nghệ thuật phải
gieo vào lòng người đọc ấn tượng đẹp đẽ, niềm vui ấm áp và tin yêu vào cuộc
sống xuất phát từ cội nguồn cảm xúc và lý tưởng sống của chính nhân vật . Có
một tác phẩm làm được trọn vẹn điều này. Bởi trong tác phẩm, không chỉ có
một hoặc hai nhân vật chính có niềm yêu sống mà tất cả mọi người đều là
những người yêu sống. Bởi không chỉ niềm yêu sống ấy vút lên trong những
khát vọng cao vợi mà nó lan tỏa khắp nơi trong cuộc sống bình dị hàng ngày,

những hiểu biết của em về tác phẩm ở sàng)
* Chủ đề: Ca ngợi những ngời
những
lao động thầm lặng
điểm sau:
- H/c sáng tác
- Chủ đề
- Ngôi kể, điểm nhìn trần thuật,
- Tóm tắt
Học sinh trình bày
Gv hỏi:Em biết gì về h/cảnh lịch sử t nước
ta những năm 70?

9


HS phát biểu
GV chốt: Những năm 70 của TK 20 là thời
điểm vô cùng gian khổ nhưng cũng thật
hào hùng của dt. Đế quốc Mỹ mở công
cuộc chiến tranh xâm lược ở cả 2 mền
3. tóm tắt
Nam – Bắc. Miền Bác lúc này cùng lúc
II. Tìm hiểu chi tiết
phải gánh vác 2 nhiệm vụ nặng nề: vừa
đấu tranh chống chiến tranh phá hoại va
phải làm nhiệm vụ là hậu phương lớn cho
tiền tuyến MN
Gv:chiếu clip giới thiệu về phong trào Ba
sẵn

mùa đông
lạnh.
• Những rặng đào
• Đàn bò lang cổ đeo chuông
• Nắng len tới đốt cháy rừng cây
• Những cây thông rung tít trong
nắng
• Những cây tử kinh nhô cái đầu
màu hoa cà lên trên màu xanh
của rừng
• Mây cuộn tròn, lăn trên các
vòm
lá…
- Bức tranh thiên nhiên đẹp, thơ
mộng được tái hiện bằng ngôn
ngữ nghệ thuật tạo hình, giàu
chất thơ và qua sự rung cảm của
một tâm hồn tinh tế.
- Sa Pa có phong cảnh thơ mộng,
tuyệt đẹp, thiên nhiên đa dạng
phong phú nhưng có phần khắc
nghiệt.

10


H/s trình bày tư liệu sưu tầm được :
- Vị trí
- Khoảng cách từ Hà Nội đến
Sa Pa

đẹp hơn
GV chốt ý: Anh đã sống một cuộc sống
giản
HS quan sát đoạn văn: “ Quê cháu ở Lào
Cai… đáng cho bác vẽ hơn”
Trong đoạn văn trên anh thanh niên nói :
“
Nhưng từ hôm đấy cháu sống thật hạnh
phúc”, em hiểu gì về niềm hạnh phúc của
anh thanh niên? Hãy nêu quan điểm của

2. Vẻ đẹp con người
a. Anh thanh niên

- Là một người lao động trẻ tuổi
sống và làm việc một mình tại
trạm khí tượng ở đỉnh Yên Sơn
( 2600m)
- Rất giỏi chuyên môn
- Tinh thần chấp hành kỷ luật lao
động một cách tự giác “ Rét.
Nửa đêm đang nằm trong
chăn… ném vứt lung tung”

- Có những suy nghĩ giản dị và
sâu
sắc về công việc về cuộc sống
+ Công việc bình thường nhỏ bé
nhưng là một phần đóng góp cho
sự nghiệp lao động và chiến đấu

những con người như anh” ? Họ có điểm
gì chung
và vai trò gì trong việc thể hiện chủ đề tư
tưởng của tác giả?
“Trong cái lặng im của Sa Pa, dưới những
dinh thự cũ kĩ của Sa Pa, Sa Pa mà chỉ
nghe tên, người ta đã nghĩ đến chuyện
nghỉ ngơi,
có những con người làm việc và lo nghĩ
như vậy cho đất nước.” Lặng lẽ Sa Pa
được sáng tác năm đầu thập kỉ 70 của
thế kỉ trước, khi mà cả miền Bắc đang hồ
hởi trong không khí xây dựng chủ nghĩa
xã
hội và đấu tranh thống nhất nước nhà.
Tất cả cho tiến bộ xã hội, tất cả cho miền
Nam ruột thịt không chỉ là những khẩu
hiệu cổ vũ, hô
hào chung chung, nó ngấm vào trong ý
thức của từng người dân, nhất là thế hệ
trẻ. Họ, đã là đoàn viên, đã là thế hệ tuổi
trẻ của đất
nước thì họ tự hào, vinh dự được đứng
đầu sóng, ngọn gió, được đến mọi miền
Tổ quốc phục vụ nhân dân, phục vụ dân
tộc. Đấy là lí tưởng sống của một thời, là
phút thăng hoa của những tâm hồn chân
chất, giàu ước mơ, khát vọng và ý thức
trách nhiệm.


một
nét thôi đủ khẳng định tâm hồn, khơi gợi
một
ý sáng tác, một nét mới đủ là giá trị một
chuyến đi dài”
- Cùng với khát vọng khắc họa chân dung
anh thanh niên, chính những phát hiện về
con người anh khiến ông phát hiện ra
những chân lí về nghệ thuật. Sáng tạo
nghệ thuật đối với ông là để "yêu thêm
cuộc sống", là để "đặt chính tấm lòng của
nhà họa sĩ vào giữa bức tranh".

- Cuộc gặp gỡ bất ngờ với anh thanh niên
đã
để lại trong cô gái những ấn tượng nào?
Vì
sao vậy?
Nhân vật bác lái xe có vai trò gì trong câu
chuyện?

Hoạt động 5 : Hướng dẫn Tổng kết bài
học
Hoạt động của giáo viên và học sinh
Một trong những yếu tố góp vào sự thành
công và tạo nên sức hấp dẫn của truyện
ngắn này là chất trữ tình. Theo em chất
trữ tình trong truyện được toát lên từ
những
yếu

vụ theo tiếng gọi của tổ quốc,
bừng dậy những tình cảm đẹp đẽ
lớn lao khi tiếp nhận sự tỏa sáng
từ vẻ đẹp tâm hồn anh thanh
niên.
13


Những đặc sắc về nghệ thuật?
Hs trình bày và trình bày tóm lược
Việc nhà văn không đặt tên riêng cho các
nhân vật của mình trong tác phẩm gợi
cho
em
suy
nghĩ
gì?
Tại sao tác giả lại đặt nhan đề cho truyện
là
Lặng
lẽ
Sa
Pa?
- Là thanh niên trong thời đại mới, em sẽ
làm gì để cuộc sống của mình trở nên
đẹp hơn, có ý nghĩa hơn?
• Hoạt động 6: Kết thúc
Hãy cùng lắng nghe một bài hát quen
thuộc của thanh niên và nêu cảm xúc của
em khi được nghe và hát những lời ca ấy.

say với tất cả những khả năng mà mình
có
được.

III.Tổng kết
1. Nghệ thuật
- Cốt truyện đơn giản, tình huống
tự nhiên, chọn ngôi kể hợp lý…
- Kết hợp tự sự, miêu tả, biểu
cảm
2. Nội dung
TP ca ngợi những người lao động
miệt
mài, lặng lẽ cống hiến sức mình
cho
đất
nước và niềm hạnh phúc của sự
thầm
lặng đóng góp cho cuộc đời
chung.

14


Tác phẩm đã gieo vào lòng chúng ta
những cảm nhận sâu sắc về hạnh phúc và
sự
lan
tỏa
của hạnh phúc.

thái độ trân trọng cái đẹp, sự cảm phục vẻ đẹp tâm hồn của những người lao
15


động bình thường. Không chỉ có vậy, học sinh như được nhen lên ngọn lửa của
khát vọng sống có lý tưởng, mong muốn được cống hiến, đóng góp một phần
dù là nhỏ bé của mình vào cuộc đời chung. Học sinh cảm nhận được niềm vui,
niềm hạnh phúc trong lao động, trong sự hy sinh thầm lặng…Biết trình bày ý
tưởng của mình về các biện pháp khắc phục, hạn chế trong cách ứng xử chưa
hợp lí của tình huống được đặt ra trong các câu hỏi. Từ đó
HS đã liên hệ được nội dung, ý nghĩa bài học với tình hình thực tế ở gia đình, ở
địa phương và xã hội hiện nay.
Từ kết quả học tập của các em, tôi nhận thấy việc kết hợp kiến thức liên môn
vào
một môn học nào đó là một việc làm cần thiết, có hiệu quả rõ rệt đối với bài
dạy. Bởi vì các em học sinh biết cách kết hợp kiến thức các môn học lại với
nhau để nắm vấn đề một cách sâu sắc hơn và vận dụng những kiến thức ấy vào
thực tế cuộc sống theo quan điểm “ Học đi đôi với hành”. Việc dạy học tích hợp c
giúp người giáo viên dạy bộ môn không ngừng trau dồi kiến thức của bản thân
trên nhiều lĩnh vực khác nhau giúp cho việc giảng dạy đạt kết quả tốt hơn.
Trên đây là bài dạy thử nghiệm của tôi, rất mong được sự ủng hộ, đóng góp
của các quý thầy, cô giáo cùng bạn bè đồng nghiệp để tôi hoàn thiện hơn .
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 29 tháng 11 năm 2014
Giáo viên

Vũ Thị Hoàng Yến

16