Bi ển trong phong t ục t ập quán c ủa
ng ười Nh ật B ản
Có thể nói, hình ảnh của biển xuất hiện thường xuyên trong các phong tục của người Nhật, đặc
biệt là người dân sống ở tỉnh ven biển, như tục ném gáo xuống nước cho những oan hồn của
người chết đuối ở biển để họ không làm hại thuyền của mình khi đi biển, rồi các truyền thuyết về
quỷ biển, về “ hải kỳ vật” ( là một loại yêu quái ở biển, người nào nhìn thấy nó, nó sẽ biến thành
người giống hệt người đó)... Biển gắn bó thân thiết với người Nhật đến mức trong các dịp lễ đặc
biệt trong năm, có riêng một ngày gọi là “ ngày của biển” ( Umi no hi), đó là ngày thứ Hai thứ 3
của tháng 7. Vào ngày này, những người dân sống ven biển sẽ lên thuyền đi ngắm cảnh biển vào
lúc sáng sớm, đồng thời “ làm sạch” cho biển, người bạn thân thiết của họ bằng cách vớt rác, hay
xác những sinh vật phù du đang bập bềnh trong nước biển ở ven bờ... Trong tiếng Nhật gọi là “
Kaihin seiso”. Lúc ấy, hoa HAMAHIRUGAO bắt đầu nở bên bờ biển, mọi người cho thuyền kề
vào thưởng thức, tạo nên một cảnh quan thật đẹp, con người và thiên nhiên giao hòa...
Hình ảnh hoa hamahirugao mọc dọc những bãi biển ở Nhật Bản.
Một điều đặc sắc nữa, có lẽ không phải chỉ có ở Nhật Bản, song thường xuyên xuất hiện và được
nâng lên thành một nghệ thuật, thì chỉ ở Nhật Bản mới có, đó là các thành phần từ biển trong
món ăn Nhật. Chất đạm và chất khoáng cần thiết được lấy chủ yếu từ cá và rong biển. Từ những
nguyên liệu cơ bản này, người Nhật Bản đã sáng tạo ra các món ăn dân tộc bằng óc thẩm mỹ, sự
khéo tay và khẩu vị tinh tế. Từ các món ăn truyền thống (như Sashimi- cá sống cắt lát mỏng ăn
với nước chấm phù hợp, Sushi- cơm cuộn rong biển hoặc nắm với các loại hải sản sống) đến
những hương vị hiện đại (như tương chấm, bột), người Nhật có rất nhiều món ăn chế biến từ cá.
Chính điều này khiến cho ẩm thực của đất nước mặt trời mọc thêm ấn tượng và một mang sắc
thái rất riêng.
Người Nhật thích ăn các loại cá và ưa chuộng nhất vẫn là cá biển, trong đó phải kể đến cá ngừ,
cá hồi, cá đuôi vàng, sò điệp... Cá có mặt thường xuyên trong từng bữa cơm gia đình cũng như
tại các nhà hàng sang trọng, tiệc cưới. Hầu hết người Nhật đều biết một thứ có thể gọi là “thời
gian biểu” ăn cá, đó là những lưu ý cụ thể, đơn giản như: khi nào thì ăn cá sống, khi nào thì ăn cá
và bày biện món ăn rất cầu kỳ, bắt mắt. Không chỉ với món ăn truyền thống mà rất nhiều các
món ăn làm từ cá ở Nhật Bản khi thưởng thức người ta đều cảm nhận được một hương vị đặc
biệt, vừa lạ miệng vừa thơm ngon quen thuộc. Có lẽ vì thế, cá đã trở thành nguyên liệu có một vị
trí số 1 khi người ta nhắc tới văn hóa cũng như danh sách ẩm thực của đất nước mặt trời mọc
này.