TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
LÊ TUẤN VIỆT
ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG ĐẤT CỦA
MÔ HÌNH NÔNG LÂM KẾT HỢP TẠI XÃ
QUỲNH ĐÔI, HUYỆN QUỲNH LƯU
TỈNH NGHỆ AN
Hà Nội - 2015
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
LÊ TUẤN VIỆT
ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG ĐẤT CỦA MÔ
HÌNH NÔNG LÂM KẾT HỢP TẠI XÃ QUỲNH ĐÔI
HUYỆN QUỲNH LƯU, TỈNH NGHỆ AN
Chuyên ngành: Quản lý đất đai
Mã ngành
: 52850103
NGƯỜI HƯỚNG DẪN: ThS. Đào Mạnh Hồng
Hà nội - 2015
DANH MỤC BẢNG BIỂU ....................................................................................... ii
PHẦN MỞ ĐẦU ...................................................................................................... 1
1. Đặt vấn đề ............................................................................................................. 1
2. Mục tiêu, yêu cầu của đề tài .................................................................................. 2
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU .................................. 3
1.1. Cơ sở khoa học................................................................................................... 3
1.1.1. Khái niệm về đất và đất sản xuất nông nghiệp ................................................. 3
1.1.2. Những vấn đề cơ bản về hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp ............................. 4
1.1.3. Những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp ..................... 6
1.1.4. Sự ra đời của NLKH tại Việt Nam................................................................... 8
1.1.5. Định nghĩa về mô hình nông lâm kết hợp ........................................................ 9
1.2. Tình hình nghiên cứu mô hình nông lâm kết hợp trong và ngoài nước ............. 10
1.2.1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới ................................................................. 10
1.2.2. Tình hình nghiên cứu trong nước................................................................... 11
CHƯƠNG 2: NỘI DUNGVÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .......................... 13
2.1. Nội dung nghiên cứu ........................................................................................ 13
2.2. Phương pháp nghiên cứu .................................................................................. 13
CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ................................................................ 16
3.1. Điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội xã Quỳnh Đôi .......................................... 16
3.1.1. Điều kiện tự nhiên ......................................................................................... 16
3.1.2. Điều kiện kinh tế xã hội................................................................................. 17
3.2. Tìm hiểu và đánh giá thực trạng sử dụng đất nông nghiệp tại xã Quỳnh Đôi. ... 19
3.3. Hiện trạng sử dụng đất và tình hình sản xuất NLKH tại xã Quỳnh Đôi. ........... 20
3.3.1. Hiện trạng sử dụng đất tại xã Quỳnh Đôi năm 2014 ...................................... 20
3.3.2 Tình hình sử dụng đất của các mô hình sản xuất NLKH tại xã Quỳnh Đôi. ... 20
3.4. Đánh giá hiệu quả của một số mô hình NLKH tại xã Quỳnh Đôi...................... 24
3.4.1. Đánh giá hiệu quả mô hình VAC ................................................................... 24
3.4.2. Đánh giá hiệu quả mô hình Lợn-Cá ............................................................... 49
3
UBND
Uỷ ban nhân dân
4
BVTV
Bảo vệ thực vật
5
VAC
Vườn-Ao-Chuồng
i
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1: Tình hình sử dụng đất nông nghiệp trên địa bàn nghiên cứu. ................... 19
Bảng 3.2: Hiện trạng sử dụng đất tại xã Quỳnh Đôi năm 2014. ............................... 20
Bảng 3.3: Một số mô hình nông lâm kết hợp chính tại địa bàn nghiên cứu .............. 21
Bảng 3.4:Cơ cấu đất đai trong mô hình VAC. ......................................................... 24
Bảng 3.5: Tổng hợp khối lượng phân bón vô cơ cho cây bưởi từ năm 2009-2014 ... 28
Bảng 3.6: Chi phí công lao động cho cây bưởi qua các năm 2009-2014 .................. 30
Bảng 3.7: Tổng chi phí cho cây bưởi qua các năm 2009-2014. ................................ 30
về cơ bản vẫn là một nước nông nghiệp.Vấn đề đặt ra là phải bảo vệ quỹ đất nông
nghiệp nhằm đảm bảo an ninh lương thực, đảm bảo sự sống và tồn tại của quốc gia.
Hình thức sử dụng đất đơn canh vẫn phổ biến ở nước ta và đem lại hiệu quả thực
sự không cao khi hệ số sử dụng đất còn rất thấp và không có sự tương trợ lẫn nhau
nhằm đem lại hiệu quả kinh tế cao. Thực tiễn sản xuất cũng như nghiên cứu trên thế
giới đã chỉ ra cho ta thấy Nông Lâm kết hợp là một phương thức sử dụng tài nguyên
tổng hợp đem lại rất nhiều lợi ích : Cung cấp lương thực, thực phẩm, tạo công ăn
việc làm, tăng thu nhập cho nông hộ, giảm rủi ro trong sản xuất. Ngoài ra nông lâm
kết hợp còn cho lợi ích cho việc bảo tồn đất và nước, bảo tồn tài nguyên rừng và đa
dạng sinh học hơn nữa còn giảm hiệu ứng nhà kính. Tuy nhiên, hiệu quả do nông
lâm kết hợp mang lại vẫn chưa tương xứng với tiềm năng sẵn có của địa phương, do
trình độ của người dân chưa cao, sản xuất theo kinh nghiệm mà chưa chú ý tới việc
áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào trong sản xuất, do thiếu vốn để đầu tư cho
sản xuất, thiếu sự hỗ trợ về kỹ thuật của cán bộ nông nghiệp và các nhà khoa học.
Vì vậy, người dân còn gặp nhiều khó khăn trong sản xuất nông nghiệp theo hệ
thống nông lâm kết hợp và đòi hỏi cần có các giải pháp giúp nâng cao hiệu quả kinh
tế của nông lâm kết hợp tại địa phương.
1
Trong những năm gần đây, được sự giúp đỡ của Đảng và Nhà nước cùng với sự
cố gắng của người dân đã đưa ra và áp dụng một số mô hình nông lâm kết hợp vào
sản xuất bước đầu đem lại thu nhập tương đối ổn định.
Để tìm hiểu kỹ và sâu hơn những vấn đề giải pháp trong phát triển nông lâm kết
hợp của địa phương hiện nay đồng thời tìm ra được một số giải pháp phát triển kinh
tế các hệ thống nông lâm kết hợp cho phù hợp với điều kiện thực tế tôi tiến hành
nghiên cứu chuyên đề: “Đánh giá hiệu quả sử dụng đất của mô hình nông lâm
kết hợp tại xã Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An”
2. Mục tiêu, yêu cầu của đề tài