TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
    

BÀI TẬP KẾT THÚC HỌC PHẦN
MÔN GIÁO DỤC HỌC ĐẠI CƯƠNG

ĐỀ TÀI:

TRONG GIẢNG DẠY VẬT LÝ
Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC THỰC
HÀNH
GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN:TS.VÕ THỊ BÍCH HẠNH
SINH VIÊN THỰC HIỆN: ĐỖ THỊ THU HÀ
LỚP:
2A
KHOA:
VẬT LÝ

Thành Phố Hồ Chí Minh,Tháng 6
năm 2008

MỤC LỤC:


Bài kết thúc học phần Giáo Dục Học

GVHD: TS. Võ Thò Bích Hạnh

MỤC LỤC: ................................................................................................0
A.PHẦN MỞ ĐẦU: ...................................................................................2
I. Lý do chọn đề tài:...................................................................................2

Chương 2 : Thực trạng sử dụng phương pháp thuyết trình trong giảng
dạy Vật Lý:...............................................................................................19
Chương 3 : Đề xuất giải pháp:................................................................21
I. Đối với giáo viên: .................................................................................22
II.Về phía nhà trường: ............................................................................30
III. Kết luận:............................................................................................31
TÀI LIỆU THAM KHẢO:.......................................................................34
Đỗ Thò Thu Hà

Trang 1


Bài kết thúc học phần Giáo Dục Học

GVHD: TS. Võ Thò Bích Hạnh

A.PHẦN MỞ ĐẦU:
I. Lý do chọn đề tài:
Giáo dục giữ vai trò chủ đạo trong q trình hình thành và phát triển nhân cách
của con người. Cá nhân sẽ lĩnh hội có định hướng các di sản văn hóa vật chất và tinh
thần của xã hội, đồng thời thể hiện thái độ, kiến thức, kỹ năng tiếp thu được để hình
thành kinh nghiệm sống của bản thân thơng qua các con đường giáo dục: dạy học, tổ
chức lao động, các hoạt động xã hội, hoạt động tập thể.
Và giáo dục và đào tạo có vai trò quan trọng trong việc bồi dưỡng và phát triển nguồn
lực con người và yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền
vững. Đặc biệt trong thời kỳ cơng nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay, cần phải tích cực
đổi mới giáo dục, trong đó có đổi mới phương pháp dạy học có ý nghĩa chiến lược,
góp phần đào tạo lớp người mới năng động, sáng tạo, đủ sức giải quyết những vấn đề
đang đặt ra trong thực tiễn xây dựng đất nước. Đổi mới phương pháp dạy học theo
hướng tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh khơng có nghĩa là gạt bỏ, loại trừ,

II. Mục đích nghiên cứu:
Tìm hiểu những vấn đề về lý luận và thực tiễn về phương pháp thuyết trình trong
giảng dạy mơn Vật Lý tại trường Trung Học Thực Hành.
Đề ra những phương pháp thiết thực, hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng của q
trình đào tạo trong nhà trường với phương pháp thuyết trình trong giảng dạy Vật Lý.

III. Nhiệm vụ nghiên cứu:
Nghiên cứu cơ sở lý luận về phương pháp thuyết trình trong giảng dạy mơn Vật Lý.
Tìm hiểu nhu cầu, thái độ của học sinh đối với thuyết trình và phương pháp thuyết
trình của thầy, cơ hiện nay trong giảng dạy Vật Lý.
Đề xuất những hướng phát triển và những giải pháp cụ thể để sử dụng thuyết trình có
hiệu quả trong giảng dạy Vật Lý cũng như các mơn khác.

IV. Phương pháp nghiên cứu:
_ Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Tìm hiểu các sách, báo, tạp chí …, các website có
liên quan để tổng hợp nội dung cần thiết.
_ Phương pháp tổng kết thực tiễn: Tổng kết, đánh giá để thấy những ưu điểm và những
mặt hạn chế của phương pháp thuyết trình.
_ Phương pháp điều tra qua phiếu trưng cầu ý kiến trắc nghiệm: phát phiếu trắc
nghiệm cho các em học sinh trường Trung Học Thực Hành để các em đánh dấu và đưa
ra ý kiến.
_ Phương pháp ứng dụng tốn thống kê: Xử lý kết quả điều tra.

Đỗ Thò Thu Hà

Trang 3


Bài kết thúc học phần Giáo Dục Học


Đỗ Thò Thu Hà

Trang 4


Bài kết thúc học phần Giáo Dục Học

GVHD: TS. Võ Thò Bích Hạnh

đi ( viết bên cạnh chữ S hai chữ v, t ), ta chỉ việc nhân v với t ( viết dấu = giữa S với v
và dấu  giữa v với t. S= v  t ). Nếu bây giờ chúng ta biết được qng đường S và
thời gian t, thì để tìm v, ta chỉ việc chia S cho t. Ví dụ như S= 10 km và t= 2.5s,
Ta sẽ có: v=

10
= 4 (km /s)
2.5

Ta hãy viết cơng thức tính vận tốc của xe, khi biết
qng đường S và thời gian t :
V=

S
t

Thế là xong phải khơng? Ta hãy chuyển sang làm bài tập.
 Phương pháp 2:
Giáo viên đặt câu hỏi gợi mở cho học sinh trả lời:
Giáo viên: Qng đường mà xe đi được là bao nhiêu?
Học sinh: 10 km


 Xem xét hoạt động dạy học như là một dạng hoạt động lao động, phương pháp dạy
học phân thành 3 nhóm:
 Nhóm phương pháp tổ chức và thực hiện hoạt động nhận thức _ học tập
 Nhóm phương pháp kiểm tra đánh giá hoạt động nhận thức _ học tập
 Nhóm phương pháp kích thích và hình thành động cơ hoạt động nhận thức _ học
tập
Hoạt động nhận thức của học sinh là hoạt động nhận thức đặc biệt dựa vào 3 nguồn là
ngơn từ, trực quan và thực hành. Do đó nhóm phương pháp tổ chức thực hiện hoạt
động nhận _ học tập được phân thành 3 phân nhóm :
Phương pháp dạy học dùng lời
Phương pháp dạy học trực quan
Phương pháp dạy học thực hành
Mỗi phân nhóm lại bao gồm những phương pháp cụ thể.
 Dựa trên mức độ, tính chất hoạt động nhận thức của học sinh có thể phân ra từ mức
thấp đến mức cao của phương pháp dạy học: phương pháp dạy học tái hiện; phương
pháp dạy học minh họa _ giải thích; phương pháp trình bày có tính chất vấn đề;
phương pháp tìm tòi bộ phận và phương pháp nghiên cứu.
 Dựa trên logic vận động của nội dung có thể phân ra phương pháp dạy học có tính
quy nạp và phương pháp dạy học có tính suy diễn.
Trong ví dụ trên, phương pháp 1 là phương pháp giảng giải, còn phương pháp 2 là
phương pháp vấn đáp.

II. PHƯƠNG PHÁP THUYẾT TRÌNH:
II.1. Định nghĩa:
Phương pháp thuyết trình là phương pháp giáo viên sử dụng ngơn ngữ, phi ngơn
ngữ để truyền đạt hệ thống tri thức, kỹ năng, kỹ xảo cho học sinh trong một thời gian
nhất định.

Đỗ Thò Thu Hà

viên thu thập các thơng tin quan trọng và phù hợp từ các sách báo q mà học sinh khó
được tiếp cận để giới thiệu cho học sinh.
 Sử dụng tài liệu bổ sung: làm phong phú thêm kiến thức ở trong sách giáo khoa.
Đơi khi giúp cho học sinh nhận biết được sự thiếu hụt kiến thức của bản thân, cũng là
động cơ giúp học sinh ham học hơn.
 Khuấy động sự ham muốn và thưởng thức của học sinh: thuyết trình là một
phương pháp hữu hiệu để khuấy động sự đam mê và thưởng thức của học sinh. Ví dụ

Đỗ Thò Thu Hà

Trang 7


Bài kết thúc học phần Giáo Dục Học

GVHD: TS. Võ Thò Bích Hạnh

như trong thơ văn, kịch nếu ta giới thiệu về tác giả và xuất sứ của tác phẩm thì sẽ gây
được sự hấp dẫn hơn.
 Tóm tắt các điểm chính của chủ đề vừa học.
 Đề cập tới nhiều nội dung tài liệu trong một thời gian hạn hẹp.

II.2. Nội dung và cấu trúc của bài thuyết trình::
II.2.a. Về nội dung:
Yếu tố quyết định phương pháp thuyết trình, với tư cách là phương pháp dạy học, là
nội dung của nó. Nói cách khác, người ta dùng thuyết trình để dạy cái gì? Chắc chắn
khơng thể dùng nó để hình thành cho người học các kỹ năng sử dụng các thiết bị kỹ
thuật hay hình thành quy trình sản xuất ra chúng. Nhưng để cung cấp cho người học
các biểu tượng nghệ thuật, các tri thức li luận về khoa học tự nhiên, xã hội hay nhân
văn …thì thuyết trình có thể coi là phù hợp.

+ Điện trường xuất hiện ở đâu?
+ Đại lượng nào đặc trưng cho điện trường?...
Giải quyết vấn đề: Giải quyết vấn đề theo hai lơgic phổ biến: quy nạp hay diễn dịch.
_ Giải quyết vấn đề theo hướng quy nạp là con đường nhận thức từ sự kiện hiện tượng
đến cái chung, cái khái qt, từ những trường hợp cụ thể đến các ngun lí, quy
luật.Tùy đặc điểm mà:
+ Quy nạp phân tích từng phần_ nội dung vấn đề đặt ra tương đối độc lập với nhau,
giải quyết dứt điểm từng vấn đề sơ bộ và chuyển sang vấn đề khác.
+ Quy nạp phát triển_ giải quyết vấn đề theo móc xích hay vết dầu loang, đáp số câu
hỏi trước là tiền đề giải quyết câu hỏi sau nên nó mang tính tìm tòi sâu sắc.
+ Quy nạp song song_ đối chiếu: nội dung mang tính tương phản đối lập, so sánh, đối
chiếu mặt này, thuộc tính mặt này với mặt kia, thuộc tính kia từ đó rút ra kết luận cho
từng điểm so sánh.
_ Giải quyết vấn đề theo hướng diễn dịch:
+ Giáo viên đưa ra kết luận sơ bộ, khái qt.
+ Giải quyết vấn đề theo 3 cách vừa nói trên.
Kết luận: Nội dung kết luận khơng tóm tắt máy móc, khơng lặp lại một cách rườm rà
những điều đã trình bày, mà kết tinh cơ đọng, chính xác, bản chất của vấn đề đưa ra
xem xét, logic bên trong của phương pháp giải quyết vấn đề. Đây là câu trả lời cơ đọng
cho những câu hỏi trên.

Đỗ Thò Thu Hà

Trang 9