Bồi dỡng thờng xuyên chu kì III
Bài 3: Bộ tài liệu dạy học toán
cho từng lớp theo chơng trình mới
1. Quan điểm chỉ đạo việc sử dụng SGK, SGV, SBT, tài liệu bồi
dỡng thay sách, tài liệu tham khảo theo định hớng đổi mới về
PPDH thông qua : Thiết kế bài học, kiểm tra đánh giá kết quả
học tập của học sinh và sử dụng thiết bị dạy học
* Thực hiện đổi mới PPDH :
+ Chuyển từ truyền thụ một chiều, học tập thụ động, chủ yếu là
ghi nhớ kiến thức để đối phó với thi cử sang học tập tích cực, chủ
động, sáng tạo, chú trọng hình thành năng lực tự học dới sự giúp đỡ h-
ớng dẫn của giáo viên
+ Đổi mới các hình thức tổ chức làm cho việc học tập của học
sinh trở lên lí thú gắn với thực tiễn, kết hợp việc dạy học cá nhân với
việc dạy theo nhóm nhỏ
+ Đổi mới cấu trúc bài soạn, xác định đúng mục tiêu bài học.
Cần thay thói quen viết mục tiêu giảng dạy (cho thầy) bằng viết mục
tiêu học tập (cho trò). Việc xác định mục tiêu, nội dung học tập phải
theo chuẩn và cần phù hợp với học sinh của từng vùng
- Thực hiện đổi mới đánh giá kết quả học tập của học sinh
+ Đánh giá trong toàn bộ quá trình dạy học, trong toàn bộ giờ
học
+ Nội dung đánh giá theo mục tiêu yêu cầu nội dung kiến thức
và năng lực toán học mà chuẩn đặt ra
+ Đề kiểm tra kết hợp trắc nghiệm khách quan và tự luận, phần
điểm số cho các câu hỏi TNKQ không vợt quá 40% tổng điểm toàn
bài
* Về phơng tiện thiết bị dạy học
- Thực tế: Nghe thì quên, nhìn mới nhớ, làm thì hiểu ; trăm nghe
không bằng một thấy, trăm thấy không bằng một làm ; nên việc quản
lí và chỉ đạo về phơng tiện, thiết bị dạy học môn toán cần đảm bảo tác

- Bài dạy có bao nhiêu tình huống học tập, mỗi tình huống có bao
nhiêu hoạt động
- Mục tiêu mong muốn của mỗi hoạt động
- Hình dung rõ các hoạt động của GV, các hoạt động của HS ?
- Tạo ra các khả năng học tập bằng các tài liệu học tập, phơng pháp,
phơng tiện và hình thức tổ chức học tập phù hợp có hiệu quả
d) Xác định tiến trình bài giảng
- Tình huống 1
- Tình huống 2
- Củng cố
- Bài tập
e) Dự kiến kiểm tra đánh giá
- Kiểm tra đầu giờ học, nội dung, mục tiêu ?
- Kiểm tra trong giờ học, nội dung, mục tiêu ?
- Kiểm tra sau giờ học, nội dung, mục tiêu ?
Bồi dỡng thờng xuyên chu kì III
Giáo viên: Phạm Văn Hiệu - Mobile: 0948306916 Telephone: 03203711138.
* Xây dựng kế hoạch bài học theo tinh thần đổi mối cần có
những thay đổi sau :
- Thay đổi cách xác định mục tiêu bài học, theo hớng phải chỉ rõ mức
học sinh cần đạt đợc sau khi học bài về : Kiến thức, kĩ năng, t duy,
thái độ đủ để làm căn cứ đánh giá kết quả học tập, chú ý phơng pháp
tự học, tự nghiên cứu cho HS
- Thay đổi cách soạn giáo án, chuyển trọng tâm từ thiết kế các hoạt
động của thầy sang thiết kế các hoạt động của trò, tăng cờng tổ chức
làm việc theo nhóm nhỏ, cho HS suy nghĩ nhiều hơn, thực hành nhiều
hơn, hợp tác với nhau nhiều hơn, trình bày ý kiến của mình nhiều hơn
- Nâng cao chất lợng các câu hỏi, giảm số câu hỏi tái hiện kiến thức,
tăng các câu hỏi yêu cầu t duy. Chú trọng sửa chữa câu trả lời của học
sinh

tức khắc nhờ một thuật giải mà phải qua một quá trình tích cực suy
nghĩ, hoạt động để biến đổi đối tợng hoạt động hoặc điều chỉnh
kiến thức sẵn có
2. Các bớc dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề
a) Bớc 1 : Phát hiện hoặc thâm nhập vấn đề
b) Tìm giải pháp
c) Trình bày giải pháp
d) Nghiên cứu sâu giải pháp
3. Mức độ thực hiện dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề
a) GV nêu tình huống, HS độc lập phát hiện và giải quyết vấn đề
b) GV vấn đáp HS nhằm dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề
c) GV thuyết trình phát hiện giải quyết vấn đề
- Ba mức độ nêu trên phản ánh sự giảm dần về tính độc lập của HS
trong DHPH&GQVĐ.
4. Những cách thông dụng để tạo tình huống gợi vấn đề
a) Dự đoán nhờ nhận xét trực quan hoặc thực nghiệm
VD: Câu hỏi nh sau bất đẳng thức 4 + c < 2 +c xảy ra với mọi số
c không ?
b) Lật ngợc vấn đề
VD: Sau khi chứng minh định lí đờng kính vuông góc với dây thì đi
qua trung điểm của dây, GV có thể đặt vấn đề cho HS suy nghĩ ngợc
lại thì sao ?
c) Xem xét tơng tự
VD: Sau khi hình thành hằng đẳng thức bình phơng một tổng hai biểu
thức, GV có thể yêu cầu HS dự đoán kết quả tơng tự cho bình phơng
một hiệu hai biểu thức
d) Khái quát hóa
VD: Sau khi dạy học định lí tổng các góc của một tứ giác, GV cho HS
dự đoán khái quát về tổng các góc trong của đa giác có n cạnh
e) Phát hiện sai lầm, tìm nguyên nhân và sữa chữa

Bớc 3: Thảo luận, tổng kết trớc lớp
Các nhóm lần lợt báo cáo kết quả, GV tổ chức cho HS nhận xét,
đánh giá. GV tổng kết lại khi cần thiết khi các nhóm đã báo cáo xong.
Cuối cùng giáo viên động viên khen ngợi các nhóm đã hoàn thành tốt
nhiệm vụ, nhắc nhở những nhóm, cá nhân cha hoạt động tích cực
3. Một số hình thức chia nhóm
a) chia nhóm theo quy mô
- Nhóm nhỏ nhất có hai thành viên
- Nhóm nhỏ thông thờng có từ 3 đến 5 thành viên
- Nhóm lớn có từ 6 đến 8 thành viên
b) Chia nhóm theo đặc điểm HS
- Nhóm theo đặc điểm giới tính
- Nhóm theo trình độ học lực
c) Chia nhóm theo nội dung học tập
- Nhóm đợc thiết lập theo nhiệm vụ bộ phận của nhiệm vụ chung
Bồi dỡng thờng xuyên chu kì III
Giáo viên: Phạm Văn Hiệu - Mobile: 0948306916 Telephone: 03203711138.
- Nhóm thiết lập theo tiến trình học tập
d) Chia nhóm theo điều kiện, phơng tiện học tập
- Nhóm theo khu vực ngồi
- Nhóm theo trang bị học tập (chung máy tính, chung bộ đồ thí
nghiệm)
4. Kĩ thuật điều hành dạy học hợp tác theo nhóm
a) Làm việc chung cả lớp và giao nhiệm vụ cho nhóm
b) Quản lí hoạt động các nhóm
c) Thảo luận và tổng kết chung cả lớp
5. Triển khai dạy học hợp tác theo nhóm
a) Ưu điểm
- Mọi HS đều đợc làm việc, không khí học tập thân thiện trong lớp
- Hiệu quả làm việc của HS cao, nhiều dịp HS đợc dịp thể hiện khả

4. Cơ chế hình thành kĩ năng
a) Thói quen tập trung chú ý
b) Thói quen làm việc theo thời gian biểu
c) Thói quen xáo bài và truy bài
d) Thói quen đọc SGK tríơc khi đến lớp
e) Thói quen tích cực tham gia xây dựng bài
5. Những kĩ năng cơ bản cần rèn luyện cho HS THCS
- Thực hiện đợc các phép tính đơn giản trên số thực
- Vẽ đợc đồ thị hàm số bậc nhất ; hàm số y = a x
2
- Giải thành thạo phơng trình bậc nhất , bậc hai, quy về bậc hai, bất
phơng trình bậc nhất một ẩn, hệ phơng trình bậc nhất hai ẩn
- Vẽ hình, vẽ biểu đồ, đo đạc, tính độ dài, diện tích, thể tích
- Thu thập và xử lí số liệu thống kê đơn giản
- Uớc lợng kết quả đo đạc và tính toán
- Sử dụng công cụ đo vẽ tính toán
- Suy luận và chứng minh
- Giải táon và vận dụng kiến thức toán học trong học tập và đời sống
6. Các biện pháp nhằm hình thành và rèn luyện kĩ năng cho HS
qua dạy học một nội dung
Biện pháp 1: Giúp HS cách nghe - hiểu - ghi chép
Biện pháp 2 : Giúp HS cách đọc hiểu
Biện pháp 3: Giúp HS cách xáo bài truy bài
Biện pháp 4: Giúp HS tự chiếm lĩnh khái niệm
Biện pháp 5: Giúp HS vận dụng lí thuyết vào bài tập đơn giản
Biện pháp 6: Giúp HS cách tìm lời giải một bài tập
Biện pháp 7: : Giúp HS vận dụng lí thuyết vào bài tập tổng hợp
Biện pháp 8: Giúp HS cách truy bài
Biện pháp 9: Giúp HS cách ôn tập một nội dung, một chơng
Biện pháp 10: Giúp HS biết cách tổ chức học tập môn toán

ngữ chính xác và trong sáng cho HS
- Mục tiêu môn toán ở trờng THCS nhằm: rèn luyện khả năng suy
luận hợp lí và hợp logic, khả năng quan sát, phán đoán, phát triển trí
tởng tợng không gian, rèn luyện khả năng sử dụng ngôn ngữ chính
xác, bồi dỡng các phẩm chất của t duy linh hoạt độc lập sáng tạo. Bớc
đầu rèn luyệc thói quen tự học, diễn đạt chính xác ý tởng của mình và
ý tởng của ngời khác. Góp phần hình thành các phẩm chất lao động
khoa học cần thiết của ngời lao động mới
- Dạy học toán cho HS ở trờng phổ thông phải dần dần để HS hiểu đ-
ợc nhu cầu phải suy luận, chúng minh trong toán học
4. Dạy một định lí ở trờng phổ thông
- Nhằm cung cấp cho HS một hệ thống kiến thức cơ bản của bộ môn,
là cơ sở rất thuận lợi để phát triển ở HS khả năng suy luận và chứng
minh, góp phần phát triển năng lực trí tuệ
- Việc dạy học các định lí toán học cần đạt các yêu cầu:
Bồi dỡng thờng xuyên chu kì III
Giáo viên: Phạm Văn Hiệu - Mobile: 0948306916 Telephone: 03203711138.
+ Nắm đợc nội dung các định lí và những mối liên hệ giữa chúng từ
đó có khả năng vận dụng các định lí vào hoạt động giải toán cũng nh
các ứng dụng khác
+ Làm cho HS thấy đợc sự cần thiết phải chứng minh chặt chẽ, suy
luận thật chính xác
+ Phát triển năng lực chứng minh toán học
5. Các con đờng dạy học định lí
a) Con đờng có khâu suy đoán bao gồm tạo động cơ, phát biểu định lí,
chứng minh định lí, vận dụng định lí
b) Con đờng suy diễn bao gồm tạo động cơ, suy luận logic dẫn tới
định lí, phát biểu định lí, củng cố định lí
- Việc lựa chọn con đờng nào không phải tùy tiện mà phải căn cứ vào
nội dung định lí và điều kiện cụ thể của HS

- Hoạt động 5: là hoạt động củng cố định lí
- Hoạt động 6: là hoạt động bớc đầu vận dụng định lí trong trờng hợp
đơn giản
- Hoạt động 7: là hoạt động vận dụng định lí trong bài tập tổng hợp
9. Xây dựng các hoạt động của HS trong dạy học định lí toán
học
Bài 13: liên hệ toán học với thực tế
1. Các chủ đề toán học có liên hệ với thực tế: tam giác, tứ giác,
khối lập phơng , hình hộp, khối cầu, số trung bình cộng, biểu đồ
thống kê, đồng thời một số khái niệm cơ bản nh ƯCLN, BCNN, diện
tích, quy tắc tính toán số học, căn bậc hai, căn bậc ba, giải phơng
trình, thống kê
2. các biện pháp rèn luyện t duy thực tế cho hS thông qua dạy
học liên hệ toán học với thực tế
+ Vận dụng kiến thức vào giải toán, chú ý rèn kĩ năng tính
toán,đọc và vẽ hình, đồ thị, biểu đồ, rèn luyện t duy, liên hệ thuận
nghịch
+ Toán học hóa các tình huống thực tiễn thực tế trong toán học
hoặc nảy sinh từ thực tế đời sống, giải các bài toán có nội dung thực
tế trong khoa học kĩ thuật, trong các môn khoa học khác, trong đời
sống hàng ngày
+ Tính toán vẽ hình, đo đạc yêu cầu đi đến kết quả cuối cùng
với sự trợ giúp của các phơng tiện thiết bị dạy học nh SGK, thớc, máy
trắc đạc, đặc biệt là máy tính cầm tay làm các dụng cụ học tập, nh
làm các khối hình học minh họa bài học là thớc vẽ truyền, làm thớc
trắc đạc, thực hiện trong chính khóa đủ loại hình tiết học về lí thuyết,
luyện tập, ôn tập, kiểm tra, cũng nh ngoại khóa về đo đạc ngoài trời,
lập biểu đồ thống kê về một chủ đề nào đó nh bán vé tầu, tăng trởng
sinh học của một giống cây con nào đó . . .
3. Bản chất của vấn đề liên hệ toán học với thực tế, đợc thể hiện

của thực tế qua bài học
+ Cho HS làm tơng tự, giúp nhận dạng nội dung đợc học
+ Yêu cầu HS đa ra VD, giúp HS thể hiện nội dung đợc học *
Qua các hoạt động nh vậy GV vừa dạy đợc nội dung, vừa tổ chức cho
HS hoạt động, đồng thời đánh giá đợc Hs của mình
Bài 15: Sử dụng sách giáo khoa và
sách giáo viên để dạy các tập hợp số
Câu1: Qua việc ngiên cứu SGK và SGV bạn có những cảm nhận
gì mới mẻ về việc giảng dạy các tập hợp số ở trờng THCS ?
- SGK mới có rất nhiều thay đổi về cách trình bày nội dung cũng nh
phơng pháp
- Nội dung kiến thức cơ bản không thay đổi nhng đợc tinh giản, bỏ đi
những điều đòi hỏi HS suy luận trừu tợng mang tính hàn lâm kinh
viện
Bồi dỡng thờng xuyên chu kì III
Giáo viên: Phạm Văn Hiệu - Mobile: 0948306916 Telephone: 03203711138.