Ngày soạn: 16/9/06
Ngày dạy: 18/9/06
Tiết 9-10:
CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY
(Trích sử thi Đam San)
A.Mục tiêu bài học
Giúp học sinh:
1.Hiểu được ý nghóa của đề tài chiến tranh và chiến công của người anh hùng trong
đoạn trích.
2. Nắm được một số đặc điểm của sử thi anh hùng.
B.Phương tiện thực hiện- cách thức tiến hành
-sgk, sgv
-thiết kế bài học
GV tổ chức giờ dạy học kết hợp với các phương pháp đọc sáng tạo, gợi tìm; kết hợp
với các hình thức trao đổi thảo luận, trả lời câu hỏ
i
C. Tiến trình dạy học
I. Ổ n đònh
II. Kiểm tra bài cũ: Văn học dân gian là gì? Kể tên các thể loại VHDG? Cho vd
III. Bài mới:Sử thi Đam San là bộ sử thi lớn của đồng bào dân tộc Tây Nguyên. Người
Ê-đê cho rằng: Người ta thích nghe chuyện Đam San, nghe mãi không thôi, nghe kể
liền 3-4 lần cũng không chán. Để thấy rõ điều đó chúng ta cùng tìm hiểu tác phẩm
này qua đoạn trích tiêu biểu" Chiến thắng Mtao Mxây"
IV. Tìm hiểu bài:
Hoạt động GV-HS Yêu cầøu cần đạt
GV kể tóm tắt sử thi ĐS. Học
sinh nắm cốt truyện dựa vào
phần tiểu dẫn.
I. Tìm hiểu chung
1. Sử thi Đam San.
STĐS kể về người anh hùng thực hiện khát

trời bày cho ĐS dùng chày giã gạo đâm vào tai MM. ĐS
làm theo, MM ngã. ĐS cắt đầu MM cắm lên cọc. Dân
làng, tôi tớù kéo đi theo ĐS mang theo của cải, voi ngựa
của MM. Lễ cúng thần linh ăn mừng chiến thắng.
II. Phân tích :
1. Đăm San đi đánh kẻ thù:
- ĐS đến tận nhà MM để thách thức " Ơ diêng,
ơ diêng, xuống đây"
- MM ngạo nghễ " ta không xuống đâu... cơ
mà"
-> ĐS quyết liệt" người không xuống ư? Ta sẽ
lấy... cho mà xem". Thái độ cương quyết ấy
buộc MM phải xuống đấu.
Trận đấu diễn ra hai hiệp
+ Hiệp 1:
Cả hai bên đều múa khiên
ĐS múa " môït lần xốc tới chàng vượt đồi tranh,
một lần xốc tới nữa chàng vượt đồi lồ ô. Chàng
chạy vun vút qua phía đông, vun vút qua phía
Tây" ><MM múa " Khiên hắn kêu lạch cạch
như quả mướp khô"" Bước cao bước thấp, chạy
hết bãi Tây sang bãi Đông. Hắn vung dao chém
phập một cái nhưng chỉ trúng cái chão cột trâu"
Hừng hực khí thế, nhanh nhẹn và mạnh mẽ như
một vò thần >< Kém cõi
+ Hiệp 2:
Nhận được miếng trầu, sức khỏe ĐS tăng lên:
" Chàng múa trên cao gió như bão, chàng múa
dưới thấp gió như lốc. Chòi lẫm đổ lăn lốc , cây
cối chết rụi"

là giành lại vợ nhưng lại có ý nghóa và tầm
quan trọng đối với lợi ích toàn thể cộng đồng
( Lời nói của ĐS kêu gọi tôi tớ dân làng thuộc MM đi theo
mình. Cảnh dân làng tự nguyện đi theo, họ mang của cải về
nhiều như ong di chuyển nước, như vò vẽ di chuyển hoa, như bầy
trai gái đi giếng làng cõng nước. Từ đấy ĐS càng thêm giàu có,
chiêng lắm la nhiều". Tình tiết " các chàng trai đi ngực đụng
ngực, các cô gái...)-> Sức mạnh của cả cộng đồng
2. Lễ ăn mừng chiến thắng
- ĐS rất vui, chàng vừa ra lệnh vừa như mời
mọc " Hỡi anh em trong nhà...."
- Quang cảnh trong nhà ĐS: đông nghòt khách,
tôi tớ chật ních cả nhà.
- ĐS nằm trên võng-> sức mạnh và vẻ đẹp của
người anh hùng đứng đầu bộ tộc
- ĐS ăn uống không biết say, không biết no,
chuyện trò không biết chán
=> Giàu có, hùng mạnh.
3. Nghệ thuật xây dựng đoạn trích:
- Ngôn ngữ người kể chuyệ kết hợp cả đối
thoại nhằm lôi cuốn sự chú ý của người nghe,
đồng thời thể hiện sự thán phục và sự hồ hởi,
phấn khởi của người kể chuyện như muốn
truyền sang người nghe.
- Ngôn ngữ nhân vật qua lời đối thoại, qua các
câu mạnh lệnhvà kêu gọi" hỡi các con " làm
cho ngôn ngữ sử thi mang sác thái của ngôn
ngữ kòch
Hai loại ngôn ngữ này muốn truyền cho người
nghe một cảm nhậ ý nghóa trọng đại của sử thi,

- Thế nào là văn bản văn học.
- Đặc điểm của văn bản văn học là gì?