ĐẠI HỌC HUẾ

Công trình được hoàn thành tại: Đại học Y Dược Huế, Đại học Huế

TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y DƯỢC
Người hướng dẫn khoa học:
- PGS. TS Nguyễn Văn Tập
- PGS. TS Lê Xuân Hùng

HOÀNG HÀ
Phản biện 1: PGS.TS Đỗ Văn Dũng
Phản biện 2: PGS.TS Đoàn Hạnh Nhân

NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG SỐT RÉT

Phản biện 3: PGS.TS Hoàng Trọng Sĩ

VÀ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ CAN THIỆP
PHÒNG CHỐNG SỐT RÉT
TẠI MỘT SỐ XÃ BIÊN GIỚI
CỦA HUYỆN HƯỚNG HÓA, TỈNH QUẢNG TRỊ

Luận án sẽ được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận án cấp Đại học Huế
họp tại:..................................................................................................
Vào hồi..........giờ............ngày...........tháng..............năm......................

Chuyên ngành: Y TẾ CÔNG CỘNG
Mã số: 62 77 03 01

LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC
Có thể tìm hiểu luận án tại thư viện:

động, không ổn định. Từ trước đến nay chưa có một nghiên cứu nào về
một mô hình phòng chống sốt rét phù hợp ở vùng biên giới. Chính vì
vậy chúng tôi xây dựng mô hình phòng chống sốt rét tại hộ gia đình ở
vùng biên giới nhằm phát hiện và điều trị sớm sốt rét tại hộ gia đình với
đề tài “Nghiên cứu thực trạng sốt rét và đánh giá kết quả can thiệp phòng
chống sốt rét tại một số xã biên giới của huyện Hướng Hoá, tỉnh Quảng
Trị”, đề tài có 2 mục tiêu sau:
1. Mô tả tình hình, đặc điểm dịch tễ sốt rét và các yếu tố liên
quan đến mắc sốt rét tại một số xã biên giới của huyện Hướng Hoá, tỉnh
Quảng Trị;
2. Đánh giá kết quả can thiệp phòng chống sốt rét tại các xã
nghiên cứu.
3

- Những điểm mới về khoa học của đề tài
Xây dựng mô hình phòng chống sốt rét tại hộ gia đình phối hợp
phòng chống sốt rét ở vùng biên giới.
Lần đầu tiên có sự phối hợp khảo sát và phòng chống SR tại vùng
biên giới giữa 2 tỉnh của 2 quốc gia.
Nghiên cứu xác định được thêm một loài ký sinh trùng sốt rét mới
tại tỉnh Quảng Trị Plasmodium knowlesi.
- Những điểm mới về giá trị thực tiễn của đề tài
Chứng minh mô hình phòng chống sốt rét tại hộ gia đình là một
mô hình có hiệu quả, có thể áp dụng rộng rãi để đạt được kết quả phòng
chống sốt rét tốt hơn.
Quản lý và điều trị bệnh nhân sốt rét do giao lưu qua biên giới
thực hiện tại hộ gia đình ở biên giới.
Có nguồn số liệu, dữ liệu chính xác về tỷ lệ hiện mắc sốt rét và
các yếu tố liên quan đến bệnh sốt rét tại vùng biên giới giữa 2 tỉnh
Quảng Trị (Việt Nam) và Savannakhet (Lào).

không ổn định. Tỷ lệ mắc SR năm 2010 là 0,62/1.000 dân (54.296
người), giảm 42,6% so với năm 2006.
1.1.4. Tình hình nghiên cứu sốt rét tại vùng biên giới Việt Nam
Việt Nam hiện nay có 25 tỉnh có biên giới đất liền với 3 nước là
Trung Quốc, Lào và Campuchia. Hàng năm, số bệnh nhân mắc và chết
do sốt rét tại các tỉnh có biên giới đều cao hơn so với các tỉnh khác trong
toàn quốc. Số liệu năm 2007 của chương trình QG PCSR cho thấy số
BNSR của các tỉnh biên giới tỷ lệ 63,7% tổng số BNSR của toàn quốc.
Số bệnh nhân chết do sốt rét ở các tỉnh này khoảng 70% tổng số chết do
sốt rét toàn quốc.
1.2. DỊCH TỄ HỌC BỆNH SỐT RÉT
Bệnh sốt rét là một bệnh truyền nhiễm, do ký sinh trùng
Plasmodium của người gây nên. Bệnh lây theo đường máu, do muỗi
Anopheles truyền. Bệnh lưu hành ở từng địa phương, trong những điều
kiện thuận lợi có thể gây thành dịch.
Có 5 loài KSTSR gây bệnh ở người: Plasmodium falciparum;
Plasmodium vivax; Plasmodium malariae, Plasmodium ovale và
Plasmodium knowlesi lây từ khỉ sang người.
Tác nhân truyền bệnh sốt rét: Là muỗi Anopheles
Cơ thể cảm thụ: Vật chủ hay cơ thể cảm thụ là con người.
1.3. CÁC GIẢI PHÁP CAN THIỆP
Phòng bệnh sốt rét bao gồm 3 nội dung chủ yếu là:
Phòng chống muỗi truyền bệnh cho đối tượng nguy cơ: Sử dụng hóa
chất diệt muỗi truyền bệnh sốt rét là 1 trong 4 yếu tố kỹ thuật cơ bản của
5

Chiến lược PCSR toàn cầu.
Điều trị BNSR: phát hiện bệnh sốt rét sớm, điều trị kịp thời.
Bảo vệ người lành bằng mang màn theo để ngủ, cấp thuốc tự điều
trị khi đi vào vùng sốt rét lưu hành, qua lại biên giới.

2.2.2.1. Nghiên cứu ngang mô tả
- Đối tượng. Người dân sinh sống tại 4 xã biên giới của huyện Hướng
Hoá. Tiêu chí chọn 4 xã điều tra: Qua số liệu tình hình sốt rét 5 năm từ
2005 – 2009, chọn 4 xã vùng biên giới có tỷ lệ mắc cao, để phân tích,
làm cơ sở để can thiệp: Xã Thuận, xã Xy, xã Thanh, xã A Xing.
- Cỡ mẫu. Tỷ lệ hiện mắc sốt rét.Theo công thức mẫu ngẫu nhiên đơn.
p x (1-p)
X DE
n = Z²(1-α/2)
d²
Trong đó: Z²(1-α/2) = 1,96, với độ tin cậy 95%. p = 6,7% là tỷ lệ
mắc sốt rét trung bình của 4 xã trong 5 năm 2005-2009
Chấp nhận d = 0,01. Hệ số thiết kế DE = 1,5
Ta có: n = 1.837, làm tròn 2.000 người
Cách chọn mẫu: Chọn mẫu chùm…..
Điều tra tại cộng đồng, sử dụng đơn vị nghiên cứu là hộ gia đình.
Theo số liệu thống kê về dân số 4 xã cho thấy trung bình mỗi hộ có
khoảng 5 người. Số hộ gia đình cần điều tra = 400 hộ.
Mỗi xã điều tra 100 hộ.
- Cỡ mẫu điều tra kiến thức, thái độ, thực hành của người dân về phòng
chống sốt rét tại hộ gia đình
Đối tượng là người dân từ 18 tuổi trở lên, đại diện hộ gia đình
Cỡ mẫu tương ứng mỗi hộ gia đình điều tra một người đại diện: là
100 người dân đại diện 100 hộ gia đình của mỗi xã, điều tra 4 xã trên
2.2.2.2.Cỡ mẫu nghiên cứu can thiệp
- Đối tượng. Người dân sinh sống tại 4 xã vùng biên giới
Cỡ mẫu Theo công thức ước lượng sự khác biệt của 2 tỷ lệ
n = Z²(α, β) p1 (1- p1) + p2 (1- p2)
(p1- p2)2
Trong đó: n là cỡ mẫu của mỗi nhóm

4) Thực hiện các nội dung phối hợp hoạt động phòng chống sốt rét
tại các xã biên giới tỉnh Quảng Trị và các thôn biên giới của 2 huyện Sê
Pôn, huyện Nòng, Lào (nội dung này sẽ lồng ghép vào 2 nội dung trên).
Hoạt động cụ thể của nội dung mô hình can thiệp
1) Người dân tại các hộ gia đình thực hiện
Người dân tự giác thực hiện các biện pháp phòng chống sốt rét
1. Khai báo kịp thời trong ngày cho y tế thôn bản đến khám cho
những người có triệu chứng mắc sốt rét trong hộ gia đình mình
2. Báo cáo số người có đi rừng, đi rừng có mang màn. Số người đi
Lào, người đi Lào về và người Lào sang bị sốt của hộ gia đình.
3. Báo cáo tình hình ngủ màn, tình hình phun hoá chất ở hộ GĐ
4. Thực hiện vệ sinh môi trường tại hộ gia đình: Khơi thông nước
đọng, phát bụi rậm quanh nhà, dời bếp lữa, dời chuồng gia súc

7

8


5. Người dân tham gia các buổi họp dân, nghe YTTB tư vấn về các
kiến thức về bệnh sốt rét, uống thuốc, vệ sinh môi trường
2) Y tế thôn bản thực hiện
1. Phát hiện sớm người có triệu chứng sốt rét tại hộ gia đình, lấy
lam máu và thử test nhanh.
2. Cấp thuốc điều trị bệnh nhân sốt rét tại hộ gia đình và chuyển lên
trạm y tế xã khi cần thiết
3. Chuyển bệnh nhân sốt rét lên trạm y tế xã khi cần thiết
4. Tư vấn, kiểm tra và giám sát tại hộ gia đình về: uống thuốc, ngủ
màn, dời bếp lửa, khơi nước đọng, dời chuồng gia súc xa nhà.
5. Truyền thông giáo dục sức khỏe

2.6.2. Các nhóm chỉ số đánh giá hiệu quả can thiệp
Gồm: Tỷ lệ hiện mắc sốt rét; Tỷ lệ hiện mắc ký sinh trùng sốt rét;
Tỷ lệ thực hành đúng về phòng chống sốt rét; So sánh véc tơ truyền bệnh
sốt rét trước và sau can thiệp; Tỷ lệ người dân, người giao lưu BG được
phát hiện và điều trị SR tại hộ GĐ.
2.7. PHÂN TÍCH XỬ LÝ THỐNG KÊ
Mô tả mối liên quan giữa một số yếu tố nguy cơ và bệnh sốt rét
bằng test 2, giá tri p chọn ngưỡng p
bệnh nhân sốt rét, trong đó P.falcifarum chiếm ưu thế tỷ lệ 91,6%.

10


3.1.2. Đặc điểm dịch tễ sốt rét của 4 xã biên giới. xã Thuận, xã Xy,
xã Thanh, xã A Xing trong 5 năm từ 2005 – 2009

Kiến thức đúng về phòng chống sốt rét: đạt tỷ lệ 69,8%

200

188,5

160
120
80
40

3.2.2. Kiến thức thái độ, thực hành của người dân tại 4 xã nghiên
cứu trước can thiệp tháng 1/2010.

106,2
47,1
32,8

126,5

114,6
58,7


BNSR xã Thuận
BNSR toàn huyện

, tỷ lệ có hành vi đến trạm y tế khi bị sốt cao: ≥ 98,5%.

2009

B

3.1.2.2. Tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi mắc sốt rét của 4 xã trong 5 năm
Tỷ lệ bệnh nhân sốt rét dưới 5 tuổi từ 14,8 - 18,2% so với tổng số
bệnh nhân sốt rét của mỗi xã nghiên cứu. Từ: 8,2 - 15,0‰ dân số
3.1.2.4. Tình hình mắc sốt rét ở người có giao lưu biên giới
Trong 5 năm 2005-2009 tỷ lệ BNSR có đi Lào mắc cao so với
BNSR của 4 xã: Từ 22,4– 47,8% và mắc cao so với BNSR có đi Lào của
toàn huyện Hướng Hoá: Trung bình 43%.
3.2. ĐẶC ĐIỂM DỊCH TỄ SỐT RÉT VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN
QUAN ĐẾN MẮC SỐT RÉT CỦA 4 XÃ. THUẬN, XY, THANH, A
XING NĂM 2010.
3.2.1. Đặc điểm dịch tễ sốt rét của 4 xã tháng 1/2010
Trước can thiệp cả 2 nhóm đều tương đồng về các đặc điểm dịch tễ
sốt rét; về kiến thức, thái độ, thực hành phòng chống sốt rét
3.2.1.1. Tỷ lệ hiện mắc sốt rét của 4 xã tháng 1/2010
Tỷ lệ hiện mắc sốt rét tại nhóm can thiệp là: 2,2%; KSTSR là 1,7%;
Lách sưng là 0,3%.
Tỷ lệ hiện mắc sốt rét tại nhóm chứng là: 3,1%; KSTSR là 2,4%; Lách
sưng là 0,4%. Không có sự khác biệt giữa 2 nhóm, p>0,05.
3.2.1.2. Tỷ lệ hiện mắc sốt rét theo tuổi, giới và nhóm dân tộc
Tỷ lệ hiện mắc sốt rét nam 3,3%; nữ 2,0%; p>0,05.

3.2.4. Đặc điểm dịch tễ sốt rét của 2 nhóm trong giai đoạn can thiệp

3.3.2.2. Đánh giá kết quả hoạt động phòng chống sốt rét tại 2 nhóm
Tỷ lệ phát hiện và điều trị sốt rét tại hộ gia đình đạt 25% ở nhóm can
thiệp, nhóm chứng không có hoạt động này.
Kết quả vệ sinh môi trường, truyền thông giáo dục PCSR của nhóm
can thiệp đạt được cao hơn nhóm chứng, p0,05
Can thiệp 1.302
29
2,2


nhóm chứng không có.

Nhận xét
Trước can thiệp chưa có mô hình phòng chống sốt rét tại hộ gia
đình. Tỷ lệ hiện mắc sốt rét nhóm chứng 3,1%; nhóm can thiệp 2,2%;
không có sự khác biệt giữa 2 nhóm, p>0,05. Tỷ lệ người dân có thực
hành PCSR đúng của 2 nhóm thấp: 50-51%, p>0,05.
3.3.3.2. Đánh giá kết quả phòng chống sốt rét ở nhóm chứng
Tỷ lệ hiện mắc sốt rét tại xã chứng trước và sau can thiệp không có
sự khác biệt với p>0,05. Tỷ lệ người dân có thực hành đúng về phòng
chống sốt rét tại xã chứng trước và sau can thiệp có tăng ít, p
Bảng 3.26. Đánh giá kết quả PCSR tai 2 nhóm sau can thiệp
Chỉ số đánh giá
Chứng
Tỷ lệ mắc sốt rét

Tỷ lệ người bệnh
có KSTSR (+)

Tỷ lệ lách sưng

Tổng số

SL

TL%

χ2, p, OR

1.038

19

1,8

χ2 =4,6

Can thiệp

1.026


1.026

1

0,1

p
2,2 (1,5-3,2) OR = 0,7
Nhóm chứng
χ2 =3,7
CSHQ
Trước can thiệp
1.119
35
3,1 (2,2-4,3) p>0,05
41,9%
Sau can thiệp
1.038
19
1,8 (1,1-2,8) OR = 0,6
Nhóm can thiệp
χ2= 8,0
CSHQ
Trước can thiệp
1.302
29
2,2 (1,5-3,2) p
3.3.4.4. Đánh giá hiệu quả can thiệp về véc tơ sốt rét
So sánh trước và sau can thiệp: Thành phần loài giảm từ 18 xuống
còn 10 loài. Sau can thiệp mật độ Anopheles chung, mật độ An.dirus của
nhóm chứng giảm so với trước can thiệp (1,6 giảm xuống 0,3
con/đèn/đêm).
Sau can thiệp mật độ Anopheles chung, mật độ An.dirus của nhóm
can thiệp giảm so với trước can thiệp (0,3 giảm xuống 0,1 con/đèn/đêm).
Sau can thiệp mật độ Anopheles chung giảm (0,8 con/đèn/đêm), mật
độ An.dirus của nhóm can thiệp giảm nhiều hơn so với nhóm chứng (0,1
so với 0,3 con/đèn/đêm), không khác biệt với p>0,05.
3.3.4.5. Đánh giá kết quả phối hợp phòng chống sốt rét tại một số xã
biên giới của 2 tỉnh Quảng Trị, Việt Nam và Savannakhet, Lào
Trước can thiệp: Tỷ lệ mắc sốt rét ở nhóm can thiệp 7,8% cao hơn
nhóm chứng 5,9%; p>0,05. Sau CT giảm xuống 2,6%; p0,05.
Sau can thiệp: Tỷ lệ mắc sốt rét ở nhóm can thiệp 2,6% giảm so với
nhóm chứng 5,3%; p

18

Chương 4
BÀN LUẬN
4.1. ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH SỐT RÉT TẠI HUYỆN HƯỚNG HÓA, TỈNH
QUẢNG TRỊ 5 NĂM TỪ 2005 ĐẾN 2009
4.1.1. Đặc điểm dịch tễ sốt rét của huyện Hướng Hoá trong 5 năm
từ 2005 – 2009
4.1.1.1. Đặc điểm dịch tễ sốt rét của huyện Hướng Hoá từ 2005-


Sau can thiệp (2012), còn 10 loài Anopheles; mật độ chung giảm
(0,81 con/đèn/đêm), sự thay đổi có ý nghĩa (p
Mắc sốt rét liên quan đến ngủ màn.
Người dân có ngủ màn mắc sốt rét 4,7%; không ngủ màn mắc sốt rét
28,5%, p
môi trường cũng được thực hiện trực tiếp tại hộ gia đình.
Tỷ lệ hiểu biết đúng: 93,5%, thái độ đúng: 95,5%, thực hành đúng:
95,5% đạt kết quả cao so với trước can thiệp tại nhóm can thiệp. Kết quả
truyền thông giáo dục PCSR giữa 2 nhóm có sự khác biệt có ý nghĩa,
p
thực hiện tại hộ gia đình: Số người có kiến thức, thái độ, thực hành về
phòng chống sốt rét đúng của nhóm can thiệp sau can thiệp tăng lên
nhiều lần, có sự khác biệt so với trước can thiệp, p
P.vivax 46,9%; phối hợp 6,2%. Véc tơ truyền bệnh sốt rét có 18 loài
Anophelles; mật độ 5,0 con/đèn/đêm
Tỷ lệ thấp người dân có kiến thức đúng 69,0%; có thái độ đúng
51%, có thực hành đúng 50%; Người dân có nằm màn tỷ lệ 57,5 %;
Mắc sốt rét có liên quan với một số yếu tố sau: học vấn thấp; đi Lào,
nhà gần rừng, mùa mưa. Người dân ngủ màn mắc sốt rét 4,7%; không
ngủ màn mắc sốt rét 28,5%; p
1. Hoàng Hà, Nguyễn Văn Tập, Lê Xuân Hùng (2010), “Research on
the Malaria situation at the border comunes in Huonghoa district,
Quangtri Province in the year 2010", Báo cáo tại hội nghị YTCC
quốc tế tại Huế, Hue University Journal of science, pp. 123-129.
2. Hoàng Hà (2010), "Hợp tác nghiên cứu bệnh sốt rét vùng biên giới
giữa 2 tỉnh Quảng Trị (Việt Nam) và Savanakhet (Lào), " Công
trình khoa học báo cáo tại hội nghị KST lần thứ 38, tr. 241-249.
3. Hoàng Hà (2011), "Nghiên cứu hiệu quả phối hợp phòng chống sốt
rét vùng biên giới 2 tỉnh Quảng Trị và Savanakhet năm 2011",
Tạp chí y học thực hành. 796-2011, tr. 51-55.
4. Tiengkham Pongvongsa Yoshimasa Maeno, Richard Culleton,
Hoang Ha, Ron P. Marchand, Kazuhiko Moji and staff (2011),
"Molecular epidemology of human Plasmodium knowlesi
infection along border between Lao and Vietnam", 5th NHRF
2011, pp. 64.
5. Hoang Ha, TPongvongsa, Ron Marchand, Daisuke Nonaka, Kazuhiko
Moji (2012), “Joint malaria surveys lead towards improved crossborder cooperation between Savanakhet province, Laos and Quangtri
province, Vietnam”, BioMed Central Journal 2012, 11:262,
Publication date 3 August 2012.
6. Hoàng Hà, Nguyễn Văn Tập, Lê Xuân Hùng (2013), “Đánh giá kết
quả can thiệp phòng chống sốt rét tại các xã biên giới: Xã Xy, xã
Thuận, xã Thanh, xã A Xing huyện Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị 2
năm 2010-2011”, Báo cáo HNKH sau đại học 2013. Tạp chí Y
dược học số 15, Trường Đại học Y dược Huế, tr 44-51.

HUE UNIVERSITY
HUE MEDICAL AND PHARMACEUTICAL UNIVERSITY

HOANG HA


- Hue Medical and Pharmaceutical University Library

29

INTRODUCTION
Nowadays malaria is still a global public health problem in
general and in Vietnam in particular. According to World Health
Organization (WHO), about 40 percent of the world’s population are
living in malarious endemic area. Every year there are about 350-500
million cases of malaria and more than 1 million people die from
malaria. In 2010, there were about 216 million malaria cases and an
estimated 655.000 malaria deaths.
Currently, , malaria is reduced in Vietnam, but it can be reemmergent; susceptible subjects are people who are living in remote
areas and especially in the border areas between Vietnam, Laos and
Cambodia.
Quang Tri is a province located in Northern Central Vietnam. The
prevalence of malaria is still high especially at the districts and
communes bordering Vietnam - Laos.
Huong Hoa is a district with high malaria prevalence in Quang Tri
Province. There have been many malaria-infected patients because of
cross-border exchange between Quang Tri Province (Vietnam) and
Savannakhet Province (Laos).
Although anti-malaria measures are performed completely
according to regulations of the national anti-malaria programme, malaria
situation in the border areas of Quang Tri Province remains changeable
and unstable. There has been so far no study on a pattern of suitable antimalaria for the border areas. Therefore we create a pattern of antimalaria in households in the border area to detect and treat malaria early
in households with topic “A study on current situations of malaria and
evaluation of anti-malaria intervention effects in some border communes
in Huong Hoa District, Quang Tri Province ”. The study has 2
objectives:

OVERVIEW
1.1. THE SITUATION OF MALARIA STUDIES IN BORDER
AREAS
1.1.1. Morbidity and death caused by malaria in the world
According to statistics of WHO until 2009, malaria still circulated in
108 countries. It is estimated that about 225 million people infected with
malaria and 781 thousand people die from malaria, especially Africa
accounts for 91%, South East Asia accounts for 6%. Malaria is more
severe in the Mekong River region countries such as China, Laos,
Myanmar, Cambodia, Thailand and Vietnam.

1.1.2. The situation of malaria studies in ethnic minority areas and
border areas
Malaria problem in the border has been interested in studies all over
the world. There have been several epidemics of malaria that are
recorded in the border areas between Uganda and Tanzania and Rwanda,
the border areas of India, Sri Lanka, Pakistan.
1.1.3. Morbidity and death caused by malaria in Vietnam
Results was implemented till 2010, according to the report of
National Anti-malaria Project: The mortality rate caused by malaria was
0,02/100.000 people, reduced by 60% compared to 2006. In 2010 there
were 21 people died from malaria compared with 41 deaths in 2006
(reduced 48.7%); The number of deaths due to malaria decreased from
2006 to 2009 unstably. The prevalence of malaria in 2010 was 0.62 /
1,000 population (54 296 people), reduced 42.6% compared with 2006.
1.1.4. The situation of malaria studies in border areas in Vietnam
Vietnam now has 25 provinces that have the land borders with 3
countries: China, Laos and Cambodia. Every year, the number of
patients who were infected and died from malaria in the border
provinces are higher than other provinces in the country. According to

endemic areas,
border crossing.
Until now there is no study on:
Malaria situation in both two sides of the border of two countries in
the same time and place, to coordinate the investigation and anti-malaria
in border areas.
Anti-malaria pattern for early detection and treatment of malaria
patients and anti-malaria activities in the households.
We build and perform the anti-malaria pattern in households in
border areas to solve the difficult problems of malaria.

CHAPTER 2
OBJECTS AND RESEARCH METHODS
2.1. OBJECT, LOCATION, TIME STUDY
2.1.1. Studied objects: A whole ethnic minority community in 4
bordering communes of Huong Hoa District, Quang Tri Province.
2.1.2. Studied location
In the community of 4 communes: Thuan, Xy, Thanh, A Xing of
Hương Hoa District, Quang Tri Province bordering with Savannakhet
Province.
2.1.3. Studied time
The study was conducted in two years, from January 2010 to January
2012
2.2. CONTENTS AND METHODS
2.2.1. Study Design
- Retrospective study of malaria situation in 5 years from 2005 to 2009
33

- Cross-sectional descriptive study in 2010, 2012
- Research on community intervention in 2 years 2010-2011

people about malaria at the household
Objects are people aged 18 and older, representive of the families

34


Sample size which corresponds with per household investigates a
representative: 100 people represent 100 households in each commune,
investigating in 4 communes
2.2.2.2. Sample sizes intervention
- Objects: people living in 4 border communes
Sample size: According to the formula to estimate the difference of 2
percentage/proportions
n = Z²(α, β) p1 (1- p1) + p2 (1- p2)
(p1- p2)2
In which: n is the sample size of each group
α = 0.05 corresponds to confidence level 95%. β = 0.20 corresponds to
effect form 80%. Z ²(α, β) = 7.9 corresponds to the value of α, β.
p1: malaria prevalence of intervention group at the end of study.
p2: malaria prevalence of control group at the end of study.
p1 = 0.01 intervention group will reduce the rate from 3.3% to 1% and
p2 = 0.02 control group will reduce from 3.3% to 2%.
Calculated n = 2.230, wrong number is 10%, we have sample sizes are
n1 = n2 = 2.600.
2.4.5. The technique used in the study
2.4.5.1. Smear tests to look for malaria parasites
Finding malaria parasite by staining Giemsa 3% and inspiring
microscope according to the standard methods of National Anti-malaria
Programme.
2.4.5.2. Polymerase Chain Reaction (PCR)

4. Implementation of environmental sanitation at the household:
Clearing the standing water, clearing bushes around the house, moving
the firewood stove, relocating the cattle shed.
5. People are attending community meetings, listening to VHWs’
advice on malaria knowledge, medicine, environmental sanitation.
2) Village health workersperform:
1. Early detecting people who have symptoms of malaria at the
households, taking blood smear and testing quickly.
2. Supplying medicine to treat malaria patients in the households
and transfering them to the Commune Health Centers when necessary.
3. Transfering patients to the Commune Health Centers when
necessary.
4. Counseling, investigating and monitoring in the household:
medication, using mosquito bed-nets while sleeping, moving the

35

36


firewood stove, clearing the standing water, moving cattle sheds far
away from home.
5. Health Communication
6. Implementation of environmental sanitation, moving the firewood
stove far away from home, no cattle shed under the floor and no standing
water around the home.
7. Collecting and reporting informations about the people who go
into the forest, go through Laos and come back, use mosquito
bednetsmosquito bednets when sleeping at the household, the firewood
stove far away from home, no cattle shed under the floor.


Assessing the effectiveness of the intervention group compared
with the control:
2.6.2. The groups of index evaluating the effectiveness of
intervention
Including: Prevalence of malaria, prevalence of malaria
parasites; Percentage of correct practice for anti-malaria; Compare of
malaria vectors before and after intervention; Percentage of people who
crossed border was detected and treated for malaria at the households.
2.7. STATISTICAL ANALYSIS
Describing the associations between risk factors and malaria by
chi square test, analysing multivariate regression, value of P is selected
at the level p
2009

TV/100.000

Chart 3.1. Malaria morbidity of Huong Hoa district, from 2005-2009
The average percentage of people with malaria parasites (+) 14.5
‰, trend ranges from 10.2 ‰, 18.8 ‰, to 14.7 ‰. Malaria parasites
accounts for 72.6% of malaria patients, in which P.falcifarum dominates
rate of 91.6%.
3.1.2. Characteristics of malaria epidemiology in 4 border
38


communes: Thuan commune, Xy commune, Thanh commune, A
Xing commune from 2005 – 2009
200

188,5

160
120
80
40

106,2
47,1
32,8

126,5


Patient of Thuan Comm
Patient of AXing Com

The average prevalence of malaria in 5 years from 2005 to 2009 in 4
communes: Thuan, Xy, Thanh, A Xing is 63.5 ‰.
Highest prevalence in Xy commune: 126.9 ‰; lowest in A Xing
commune: 34.7 ‰. The prevalence of malaria of 4 communes is also the
highest in 12 border communes and higher than the prevalence of
malaria of Huong Hoa district (19.9 ‰).
3.1.2.2. Proportion of malaria in children under 5 years old in 4
communes in 5 years
The proportion of malaria patients under 5 years old is from 14.8 to
18.2% of the total number of malaria patients of every studied
commune. From 8.2 to 15.0 ‰ population.
3.1.2.4. Malaria morbidity in cross border people
In 5 years from 2005 to 2009 the proportion of malaria patients who
went to Laos is high compared with malaria patients of 4 communes:
from 22.4 to 47.8% and higher than malaria patients who went to Laos
of Huong Hoa district: average 43%.
3.2. CHARACTERISTICS OF MALARIA AND SOME RISK
FACTORS RELATED TO MALARIA OF 4 COMMUNES:
THUAN, XY, THANH, A XING IN 2010.
3.2.1. Epidemiological characteristics of malaria of 4 communes in
1/2010
Before the intervention both 2 groups were similar in terms of
epidemiological characteristics of malaria; knowledge, attitude and
39

practice of malaria prevention.
3.2.1.1. The prevalence of malaria of 4 communes in 1/2010

highest (3.2%), group <5 years old is the lowest (2.0%), p>0.05.
40


Illiterate group with malaria 2.1%, literacy group 0.5%; No
association between malaria with age group and educational level,
p>0.05.
The prevalence of malaria in VanKieu ethnic group: 2.1%; PaKo
group:
5.9%. There is an association between malaria and ethnic group, p0.05.
According to the result of multivariate regression analysis, we found
that:
there is an association between malaria and distance from home to the
forest; Between Malaria and sleeping upland forests; Between malaria
and sleeping mosquito bednets;
3.2.3.2. Association between the weather factors, the insect population
in malaria patients’ home of 4 studied communes in 2010
Malaria patients increased from May to October: the
prevalenceprevalence of malaria from 7.8 to 16.1‰, when there is increased
rainfall, high humidity. Malaria patients decreased from Nov to the Aip next
year the ratio from 2.4 to 8.0%.
There is an association between malaria and climate, weather.
3.2.4. Epidemiological characteristics of malaria of 2 groups in
interventing stage
3.2.4.1. Relationship between the sleeping mosquito bednetsmosquito
bednets and malaria through investigation in 2 groups, 12/2010
Rate of malaria of sleeping mosquito bednetsmosquito bednet
group is 4.7%, no sleeping mosquito bednetsmosquito bednet group is

monitored of the intervention group Thuan, Xy 100% is higher than the
control group Thanh, A Xing 96.7%, p
4
0,3
swollen spleen
Reviews
Before intervention there is not the pattern of anti-malaria at
households. Prevalence of malaria of control group was 3.1%,
intervention group was 2.2%, there was no differences between the 2
groups, p>0.05. The percentage of people practices anti-malaria
correctly of 2 groups is low: 50-51%, p>0.05.
3.3.3.2. Evaluating results ofanti- malaria in the control group
Prevalence of malaria in control communes before and after the
intervention was not different with p>0.05. The percentage of people
who have the right practice in anti-malaria in control communes before
and after intervention increases, p
patients with
p
(1,529
group
3,2)
The
control
group
Before
3,1
(2,21.119
35
intervention
4,3)
After intervention
1,8
(1,11.038
19
2,8)
The intervention
group
Before
2,2
(1,51.302
29
intervention
3,2)
After intervention
0,7
(0,31026
7
1,4)

p>0,05
OR = 0,7

χ2 =3,7
p>0,05
OR = 0,6

EII
41,9%

χ2= 8,0
p
46


mosquitoes/light/night), no difference with p>0.05.
3.3.4.5. Assessing results of coordination anti-malaria in some border
communes of 2 provinces: Quang Tri Province, Vietnam and
Savannakhet, Laos
Before intervention: The prevalence malaria in the intervention
group is 7.8% higher than the control group 5.9%, p>0.05. After
intervention: reduced to 2.6%, p0.05.
After intervention: The prevalence of malaria in the intervention
group is 2.6%, decreased by compared with the control group 5.3%,
p
Huong Hoa district, Quang Tri province was much higher.
4.1.1.2. Epidemiological characteristics of malaria in 4 border
communes:. Thuan, Xy, Thanh, A Xing in 5 years from 2005 to 2009
The average proportion of malaria patients of 5 year was 62.7 ‰ /
the commune’s population, higher than the whole district (39.46%);
average proportion of malaria parasite was 57.4 ‰.
Vector of malaria
Before intervention (2010), the species composition was rich with
18 species Anophelles; overall density of Anopheles was high (5.0
mosquitoes / light/night).

47

48


After intervention (2012), there were 10 species of Anopheles;
overall density decreased (0.81 mosquitoes/light/night), the changes
were significant (p
98.8%.
4.2.2. The situation of new malaria parasite Plasmodium knowlesi in
4 communes: Xy, Thuan, Thanh, A Xing
In previous studies in Quang Tri province we found only two
species of malaria parasite: P. falciparum and P. vivax. In 2010 in a
collaboration research on malaria in the border of 2 provinces Quang Tri
and Savannakhet (Laos), we found a new species of malaria parasite in
Quang Tri and Savannakhet: Plasmodium knowlesi- species of parasite
transmitted from monkeys to humans. This is a new finding in the border
study of Quang Tri Province.
4.2.3. A number of factors related to malaria of people
4.2.3.1. A number of characteristic factors of the people about habits
and social activities related to malaria
Through the results multivariate regression analysis of knowledge,
attitude and practice of anti-malaria give us the following results:
Malaria related to mosquito bednets sleeping.
People who use mosquito bednets when sleeping are malariainfected 4,7%; Who not sleep with mosquito bednets malaria-infected
28,5%, p