Trờng THCS Nguyễn Huy Tởng Hoàng Thị Phơng Lan
Tuần 23 - Tiết 91.
Bài 22: Nhân hóa
A- Mục tiêu cần đạt.
Giúp học sinh:
- Nắm đợc khái niệm nhân hóa, các kiểu nhân hóa;
- Nắm đợc tác dụng chính của nhân hóa;
- Biết dùng các kiểu nhân hóa trong bài viết của mình.
B- Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Giáo viên: + Máy vi tính, máy Projector, đồ dùng trực quan.
+ Hệ thống bài soạn, các sách tham khảo.
- Học sinh: + Chuẩn bị bài ở nhà theo hớng dẫn của giáo viên.
+ Tìm các câu văn, câu thơ có sử dụng nhân hóa.
C- Tiến trình tổ chức Hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy Hoạt động của
trò
Nội dung
GV giới thiệu ng ời dự: Cô
xin trân trọng giới thiệu với
các con về dự tiết học của
chúng ta hôm nay có các các
thầy cô trong ban giám khảo
hội thi giáo viên dạy giỏi
Khởi động
Giới thiệu bài mới:
Này con gà mái vàng
Lông óng nh màu nắng.
(Tiếng gà tra - Xuân Quỳnh)
Câu thơ trên sử dụng biện
pháp tu từ gì ?
Gà mẹ hỏi gà con

- Với cách dùng từ ngữ ấy,
đoạn thơ của Trần Đăng Khoa
không chỉ tả cảnh trời sắp ma
mà còn gợi lên cảnh tợng gì ?
- Gợi ý: Trời là chiến tớng,
mía - kiến là những chiến binh
oai hùng bớc vào trận chiến...
- Việc sử dụng các từ ngữ
vốn gọi và tả ngời làm cho cảnh
vật trở nên sống động đợc gọi
- Nhân hóa.
Ghi bài.
Phát hiện và trả lời.
- Bầu trời đen kịt.
- Cây cối ngả nghiêng.
- Kiến bò ra đầy đờng.
- Trả lời: ông, mặc áo
giáp, ra trận, múa gơm,
hành quân.
- Những từ ngữ vốn đ-
ợc dùng để gọi và tả
ngời.
- Trả lời: một trận
chiến ác liệt sắp diễn
ra.
- Trả lời (theo ghi
nhớ sgk)
Tiết 91 - Nhân hóa
I- Nhân hóa là gì ?
1- Ví dụ: (SGK)

đờng

- Ông trời mặc áo
giáp đen, ra trận.

- Cây mía múa gơm.

- Kiến hành quân.
* Sự vật, hiện t-
ợng của cơn m-
a.
* Nh con ngời
trong cuộc chiến
đấu ác liệt.
Nhân hóa.
(GV giải thích
nhân hoá là biến
sự vật...trở thành
con ng ời )
Trờng THCS Nguyễn Huy Tởng Hoàng Thị Phơng Lan
là nhân hóa. Vậy nhân hóa là gì
?
- Bật máy và thuyết minh sơ
đồ. (Các đồ vật, cây cối, con
vật xung quanh ta, qua cách
dùng từ ngữ nh:
-Dùng từ gọi con ngời để gọi
sự vật
-Dùng từ chỉ hành động, tính
chất của con ngời đem dùng

nhai ngoàm ngoạp nh hai cái lỡi liềm máy
làm việc. (Tô Hoài)
c- Tre xung phong vào xe tăng, đại bác.
(Thép Mới)
d- Ngời Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm.
(Minh Huệ)
e- Trâu ơi, ta bảo trâu này
Trâu ra ngoài ruộng, trâu cày với ta.
(Ca dao)
II- Các kiểu nhân hóa
~ 3 ~
Trờng THCS Nguyễn Huy Tởng Hoàng Thị Phơng Lan
trên màn hình).
- Trong (a), các từ nào đ cóã
tác dụng nhân hoá để các bộ
phận cơ thể trở thành các nhân
vật nh những con ngời cụ thể
nh thế?
- Đó là một cách nhân hoá.
H y gọi tên cách nhân hoá đóã
và đặt câu có dùng nhân hoá
theo cách ấy.
- Chốt kiến thức. (Vậy nếu ta
dùng các danh từ chỉ quan hệ
và danh từ x ng hô của con
ng ời nh ông, bà, cô, bác,
anh... đem gọi sự vật thì sẽ
biến vật trở thành con ng ời-
Cách này th ờng gặp trong

- Trả lời: Dùng từ ơi-
coi vật nh con ngời để

1- Dùng những từ vốn gọi ngời để gọi vật.
2- Dùng những từ vốn chỉ hoạt động,
tính chất của ngời để chỉ hoạt động, tính
chất của vật.
~ 4 ~
Trờng THCS Nguyễn Huy Tởng Hoàng Thị Phơng Lan
câu)
- Cách nhân hoá ở câu (e) có
gì khác cách nhân hoá ở hai
câu trên?
- (cách này th ờng dùng các
từ tình thái để gọi, th a nh : ơi,
nhé, nghen, nhỉ- th ờng gặp
trong thơ trữ tình, trong ca
dao...)
Chốt lại ba kiểu nhân hoá.
(Nh vậy cách tạo ra nhân hoá
rất phong phú. Các em cần
vận dụng linh hoạt khi viết
văn. Để hiểu hoen về những
nội dung chúng ta vừa học,
các em sẽ làm bài tập sau)
- Đa bài tập trắc nghiệm, chốt
kiến thức về tác dụng của kiểu
nhân hóa.
( Từ tác giả dùng là chùng
chình- từ này đã nhân hoá s -

Theo em, từ nào trong các từ dới đây đã
đợc nhà thơ sử dụng? Tại sao nhà thơ
dùng từ ấy mà lại không dùng từ khác?
A. bay bay
B. là là
C. chùng chình
D. giăng giăng
Đáp án đúng: C.
III- Luyện tập
Bài tập 1: (Bài tập 4 - SGK)
~ 5 ~