MỤC LỤC
Page 1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Chuyên mục “Tâm điểm và bình luận” của báo điện tử Dân Việt.vn là một
chuyên mục rất hay và được nhiều độc giả đón đọc.Với sự phát triển ngày càng đa
dạng của ngành báo chí thì việc tạo được sự tin tưởng đối với người đọc là một
thách thức lớn.Có lẽ với việc cập nhật liên tục những thông tin mới và có sự đánh
giá chuyên sâu, nhìn nhận vấn đề đa chiều mà báo Dân Việt đã có một tiếng vang
lớn trong ngành báo chí. Là một bạn đọc quen thuộc của Dân Việt nên em rất tin
tưởng vào khả năng nhìn nhận vấn đề của các anh chị nhà báo và cũng muốn các
bạn thấy được điều đó, đây là lý do em chọn đề tài này.
2.
Mục đích
Những vấn đề được bình luận trong báo Dân Việt rất khách quan và phong
phú, trên tinh thần ấy bài tiểu luận của em thực hiện với mục đích nâng cao tính
phổ biến của trang báo đến với các bạn đọc. Đồng thời qua đó chúng ta sẽ có
những nhìn nhận đúng và tích cực về báo chí.
3.
Nhiệm vụ
Bài tiểu luận sẽ nhằm phân tích nội dung, hình thức,hiệu quả tác động của
các tác phẩm báo chí chính luận thuộc chuyên mục “Tâm điểm và bình luận” của
báo điện tử Dân Việt.vn. Hi vọng bài tiểu luận sẽ đem đến cái nhìn toàn diện và sâu
cao trong xã hội. Một tác phẩm báo chí hay bao giờ cũng là một tác phẩm báo chí
có nội dung tư tưởng tốt và hình thức thể hiện tốt. Công chúng tiếp nhận tác phẩm
báo chí có nhu cầu thoả mãn sự hưởng thụ cái hay về nội dung tư tưởng và hình
thức thể hiện.
Nội dung của tác phẩm chính luận báo chí tập trung một cách rõ nhất, nhiều
nhất lập trường, quan điểm trong sứ mệnh định hướng tư tưởng và hành động theo
mục đích của từng tờ báo.
Trong nhóm này có các thể loại như bình luận, xã luận, điều tra, bài phê bình,
phỏng vấn vấn đề…trong đó, thể loại bình luận giữ vai trò là hạt nhân vì nó đã thể
hiện sinh động nhất những đặc điểm cơ bản của cả nhóm.
II.
Tổng quan về báo Dân Việt và chuyên mục “Tâm điểm và bình luận”
Dân Việt là Báo điện tử của Báo Nông thôn Ngày nay - Cơ quan trung ương
của Hội Nông dân Việt Nam. Ngày 7.5.1984, bản tin “Nông thôn mới” - tiền thân
của Báo Nông thôn Ngày nay, chính thức ra mắt số đầu tiên. Qua nhiều năm thay
Page 3
đổi với những tên gọi khác nhau, đến nay ấn phẩm đã định hình được mình với cái
tên Báo Nông thôn Ngày nay (NTNN). Báo NTNN được xuất bản liên tục từ thứ
Hai đến thứ Bảy trong tuần, với lượng phát hành hơn 60.000 bản/kỳ phát hành.
Báo NTNN có mặt trên hầu khắp các tỉnh thành, từ thành thị tới nông thôn,
miền núi, biên giới hải đảo xa xôi. NTNN là một trong những tờ báo đi đầu trong
công tác phản ánh, tuyên truyền những nội dung thuộc lĩnh vực tam nông, hướng
tới phục vụ nhu cầu và lợi ích của bà con nông dân. Bên cạnh đó, các thông tin
chính trị-kinh tế-xã hội-giải trí của NTNN cũng ngày một toàn diện, hấp dẫn, thiết
thực đối với đông đảo bạn đọc.
Báo Dân Việt cung cấp những thông tin về các lĩnh vực như sau:
Xã hội.
Tin tức.
Tâm điểm và bình luận.
Chuyện mõ.
Dựa trên những thông tin thực tế những nhà báo đã đi sâu phân tích, đưa ra
những quan điểm cá nhân một cách khách quan, đa chiều để độc giả đón nhận với
suy nghĩ tích cực, thấu hiểu và mang tính chất nhân đạo.
Để có được những quan điểm bình luận đúng đắn những nhà bình luận mang
trong mình những kiến thức uyên thâm và kiến thức thực tế xã hội phong phú.
Page 4
Như đã nói chuyên mục “Tâm điểm và bình luận” nhằm mang lại cho người
đọc những suy ngẫm sâu sắc, muốn thay đổi những quan điểm nông cạn, thiếu tính
khách quan và thực tế.
Page 5
CHƯƠNG II: PHÂN TÍCH NỘI DUNG, HÌNH THỨC, HIỆU QUẢ TÁC
ĐỘNG CỦA CÁC TÁC PHẨM BÁO CHÍ CHÍNH LUẬN THUỘC CHUYÊN
MỤC TÂM ĐIỂM VÀ BÌNH LUẬN CỦA BÁO DÂN VIỆT.VN
I. Nội dung
Nội dung của các tác phẩm báo chí thuộc chuyên mục “Tâm điểm và bình
luận” rất đa dạng và phong phú. Nó liên quan đến tất cả mọi mặt của đời sống xã
hội.Tác giả của bài viết có thể đưa vào bài viết của mình bất cứ một vấn đề,sự kiện,
đối tượng nào mà công chúng đang quan tâm đến.Như vậy bài bình luận sẽ chứa
nhiều thông tin quan trọng, thú vị, cần thiết với mọi người, trở thành một phương
tiện hữu ích trong việc phản ánh bức tranh cuộc sống muôn màu,muôn vẻ của con
Lĩnh vực pháp luật có bài: Siêu lừa" Huỳnh Thị Huyền Như sinh con trong
trại giam Trong phiên xử sáng nay ngày 6 - 1, điều khiến mọi người bất ngờ là
"siêu lừa" Huỳnh Thị Huyền Như cho biết mình đã sinh con trong lúc bị tạm giam.
Lĩnh vực giáo dục có bài: “Năm 2014 – dự kiến thi tốt nghiệp 4 môn” Dâ n
Việt - Bộ GD-ĐT vừa hoàn thành dự thảo về phương án thi và công nhận tốt
nghiệp THPT năm 2014. Theo dự thảo, số môn thi tốt nghiệp năm 2014 sẽ được
giảm xuống còn 4 môn.
Page 8
Như vậy cho chúng ta thấy rằng nội dung của chuyên mục này rất phong phú
và đa dạng, đề cập đến mọi vấn đề trong xã hội. Điều ấy giúp cho độc giả có những
cái nhìn mới mẻ và nhiều chiều về các vấn đề thời sự đất nước.
Bên cạnh việc thể hiện đa dạng các lĩnh vực khác nhau của đời sống thì
chuyên mục này còn đi sâu lập luận, để ta thấy rằng mỗi vấn đề đều có hai mặt của
nó.Có thể nói nội dung của báo thiên về chiều sâu lập luận.
Ví dụ:
Bài viết: Nghĩ về "của cho” ,Dân Việt - Từ nhiều năm nay, cứ sau mỗi trận
bão lụt, người dân ở những vùng thiên tai lại được nhận “của cho” từ những tấm
lòng hảo tâm, của Nhà nước. Hàng trăm tấn gạo, mì tôm... đã có mặt kịp thời ngay
những ngày mà nước lụt còn vây hãm tứ bề.
Rồi hàng trăm tấn hàng hóa khác như quần áo, thuốc men, thực phẩm cũng
đã theo chân các đoàn cứu trợ ngay sau khi nước lũ vừa rút. Người dân vùng lũ vô
cùng cảm động trước nghĩa cử cao đẹp từ những tấm lòng của đồng bào cả nước.
Page 9
II.
Hình thức là cách biểu hiện nội dung,là cách thể hiện nội dung.Nếu không có
hình thức thì nội dung không có cơ sở để tồn tại.Hình thức là sự hợp thành của
nhiều thành tố gồm nghệ thuật sử dụng ngôn từ, các qui định về thể loại, các biện
pháp kết cấu và kĩ thuật trình bày.
Hình thức của các tác phẩm báo chí chính luận trong chuyên mục “Tâm
điểm và bình luận”của báo Dân Việt được thể hiện như sau:
II.1. Kết cấu
Vừa mang tính chủ quan vừa mang tính khách quan.
+
Khách quan là nhà báo đi miêu tả, tái hiện lại các sự kiện, hiện tượng đời
sống xã hội phải tuân thủ trật tự các chi tiết và kết cấu của đối tượng.
Ví Dụ: bài viết “Thực tế phũ phàng nhìn từ vụ bảo mẫu hành hạ trẻ dã man” Dân
Việt - Một trong những quyền trẻ em mà Việt Nam đã có Công ước cam kết với
quốc tế là quyền đi học trong các trường học an toàn, thân thiện, được yêu thương,
được chăm sóc nhưng thực tế lại phũ phàng.
Page 11
Bảo mẫu bạo hành trẻ em.
Vụ bạo hành trẻ em trên đã trở thành vấn đề nóng bỏng và rất bức xúc đối
với dư luận.Phóng viên đã tái hiện lại một cách chân thực thông qua việc tôn trọng
thực tế cũng như có những cái nhìn đa chiều, nhằm phản ánh sinh động và đem lại
hiệu quả cao.
mình, nhòm ngó đến mình, các bảo mẫu sẽ tùy tiện trong cách hành xử với các
cháu. Họ cho rằng mình không nằm trong “hệ thống” nên cũng sẽ không tự “răn
mình” ứng xử cho xứng với vai trò là “người mẹ thứ hai”. Trước đó, bảo mẫu Hồ
Ngọc Nhờ (TP Hồ Chí Minh – đánh trẻ bị chấn thương đến chết) chưa học hết lớp
8, làm mẹ khi vẫn còn là trẻ con, từng có tiền sử hành hạ con mình, cũng vì miếng
cơm manh áo mà làm nghề giữ trẻ. Cuộc sống của cô ta cũng túng quẫn, nhọc
nhằn, sự cộc cằn, bạo lực cũng từ đó mà ra bảo mẫu lầm lỡ kia.
Qua ví dụ này ta cũng thể thấy từ vụ việc bảo mẫu hành hạ trẻ em nhưng nhà
báo có cái nhìn đa chiều và khá toàn diện.Với quan điểm đó của mình, nhà báo đã
đi phân tích những mặt đáng lo ngại khác như chính sách phụ nữ được nghỉ có 6
tháng sinh con khiến cho họ buộc phải tìm nơi gửi gắm trẻ.Hay xét về hoàn cảnh
khá éo le của bảo mẫu Hồ Ngọc Nhờ để dẫn đến những hậu quả như vậy.Đây là
những quan điểm chủ quan nhưng không phải thế mà không hợp lý và sâu sắc.
II.2. Ngôn ngữ
Là yếu tố quan trọng hàng đẩu trong tác phẩm báo chí.Là phương tiện truyền
tải toàn bộ nội dung tác phẩm báo chí.Vì vậy tài năng hay hiệu quả của báo chí
không thể tách rời khả năng sử dụng ngôn ngữ.
Đặc điểm ngôn ngữ báo chí chính luận:
+
+
+
Tính chính xác khách quan
Ngắn gọn hàm súc
Tính phổ cập và đại chúng.
Page 13
Với dung lượng ngắn khoảng từ 800-1500 chữ cới mỗi bài bình luận ngắn thì
mức độ cô đọng về nội dung và tính hàm súc của ngôn ngữ sẽ được thể hiện một
tôi nói khéo chỉ bị khối u, uống thuốc vài tháng là hết. Nghe vậy cháu mừng rỡ vì
sợ chuyện mổ xẻ ảnh hưởng đến việc học. Thấy con vui mà lòng tôi đau thắt”.
Ngày lên bàn phẫu thuật, Trân khóc ròng. Trân kể lại với đôi mắt rưng rưng,
nghẹn ngào: “Khi biết được sự thật về căn bệnh của mình, em cảm thấy tất cả như
sụp đổ, mọi hy vọng, mọi điều tốt đẹp của cuộc sống như muốn rời bỏ em. Đó là
một cú sốc quá lớn với em, chưa bao giờ em nghĩ mình sẽ bị tàn phế như th
Ngày xuất viện về nhà, em không đủ can đảm để soi gương vì thân hình xác xơ,
tiều tụy và mái tóc dài thướt tha đã rụng gần hết. Sau khi bị cắt chân, việc đi đứng
của em hết sức khó khăn. Trân phải nghỉ học mất 6 tháng để điều trị bệnh (xạ trị và
vô hóa chất) cũng như tập đi. Việc đi đứng của Trân từ đó bắt đầu dựa vào đôi nạng
gỗ. Từ đó em luôn mặc cảm với bạn bè về khuyết tật của mình và có ý định nghỉ
hoc. May mắn thay, thầy Lê Văn Tư, giáo viên Trường THCS Hiệp Đức, nhà cạnh
bên, đã sang an ủi, động viên em trở lại học tập. Sợ em mặc cảm với bạn bè, chính
thầy đã làm công tác tư tưởng đối với học sinh của trường và thường xuyên đưa
rước Trân đi học. “Mấy ngày nằm ở nhà, bạn bè cũng thường xuyên đến thăm, trở
vào trường được các bạn vui mừng chào đón, giúp đỡ hết chuyện này đến chuyện
khác làm em xúc động vô cùng. Cũng có lúc ngồi một mình bên cửa sổ lớp nhìn ra
sân thấy các bạn chạy nhảy một cách vô tư, nước mắt em như chực trào ra. Nhưng,
nghĩ đến lời của thầy Tư: Bệnh tật là điều không ai muốn. Nhưng, bây giờ, em phải
chiến đấu với bệnh tật. Em nghĩ nếu mình buồn thì cha mẹ sẽ buồn theo mà cha mẹ
Page 15
đã khổ cực quá nhiều rồi. Từ đó, em tự động viên mình phải sống lạc quan, học
thật giỏi để không phụ lòng tin của mọi người”. Trân tâm sự.
Ngoài ra, chị Hai còn cho biết thêm: “Chính nhờ sự động viên tinh thần của
thầy cô và các bạn nên Trân phấn chấn tự tin trở lại trường, tiếp tục việc học. Tuy
nhiên, cha cháu bận việc làm thuê, nhà lại không có xe máy làm phương tiện đưa
đón nên ban đầu việc đến trường của Trân vất vả lắm. Cũng may nhờ thầy Lê Văn
Tư chở em đi nhờ đến trường mỗi ngày. Nhờ đó, Trân mới có tương lai tươi sáng
Đây là một tác phẩm viết về tấm gương sáng trong nghị lực vươn lên mọi
khó khăn Phúc Trân nên từ ngữ sử dụng rất giản dị,gần gũi với người đọc.Ngôn
ngữ dử dụng đồng nhất với nhịp điệu của giọng bài viết làm tác động đến tâm hồn
người đọc.Tính biểu cảm kết hợp với tính chính luận khá nhịp nhàng.Nhà báo đã
đưa những câu chủ đề ngắn gọn nhằm thâu tóm ý chính của từng đoạn như câu
“Tuổi thơ cơ cực” hay “Không chân vẫn vào đại học” vừa tạo cho người đọc sự tò
mò, vừa làm cho bài báo mạch lạc và rõ ràng hơn.
II.3. Thể loại
Thể loại của các tác phẩm báo chí thuộc chuyên mục “Tâm điểm và bình
luận” thường là thể bình luận ngắn
Về thể bình luận ngắn: Là một dạng bình luận được phân chia theo dung
lượng và thời gian của tácphẩm. Bình luận ngắn mang đầy đủ những đặc điểm của
thể loại bình luận. Bình luận ngắn không giới hạn phạm vi đề tài. Tuy nhiên, những
đề tài đóphải đáp ứng được yêu cầu của thời sự báo chí. Đối tượng của bình luận
ngắn là toàn bộ các sự kiện, kể cả những tri thức, những kinh nghiệm về các mặt
củadời sống xã hội như chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội và tất cả các hình thứccủa
sự kiện, các hiện tượng và quá trình, bản chất, hành vi của một người haynhóm
người. Tuy nhiên, mỗi bài lại có một chủ đề nhất định. Về cấu trúc, nó được viết
theo lối quy nạp, rút ra kết luận thông qua việc bàn luận những cái cụ thể, bao giờ
cũng luận giải vấn đề trên cơ sở gắn liền với những vấn đề, tình huống, hoàn cảnh
cụ thể thông qua những chi tiết cụ thể.
III.
Hiệu quả tác động
Tác động tích cực:
Ý kiến của tác giả trong mỗi bài bình luận góp phần định hướng thông tin,
cách nhìn nhận sự việc của công chúng và định hướng dư luận xã hội.Trong mỗi
bài bình luận thì tác giả thông qua những nhận xét bình luận sẽ thể hiện ý kiến và
quan điểm của mình về vấn đề được bàn luận.Lời nói của mỗi nhà báo, phóng viên
tố quan trọng không thể thiếu đối với bài bình luận là tác giả phải đưa ra được quan
điểm ,chính kiến của mình về vấn đề đó và định hướng cách suy nghĩ, hành động
đúng đắn cho công chúng.Nhưng không phải tác giả của bài viết nào cũng đưa ra
quan điểm của mình trên cơ sở đánh giá khách quan và nhìn nhận vấn đề toàn
diện.Một vài trường hợp xấu hơn là độc giả sẽ đánh giá không đúng về năng lực
của người viết chỉ vì cho rằng ý kiến đánh giá mà tác giả đưa ra là thiếu cơ
sở,không phù hợp,thiếu khách quan,chính xác.
Page 19
CHƯƠNG III: KẾT LUẬN
Nghề báo là sự đan xen của nhiều nghề, bao gồm mọi chuyện và cuộc
sống.Trong cái khối óc của mình, nhà báo phải tích lũy kiến thức của nhiều nghề
nghiệp, nhiều lĩnh vực chuyên môn.Trong một tác phẩm,đặc biệt như với thể loại
bình luận ngắn thì tuy đề cập đến một sự kiện nhưng nó lại động chạm đến nhiều
mặt, nhiều vấn đề khác nhau trong cuộc sống.Muốn bình luận ngắn thật tốt nhà báo
phải theo dõi thời sự có hệ thống để phát triển chính xác bản chất sự kiện.Rồi đứng
trên quan điểm đường lối chính sách của Đảng và nhà nước hoặc dựa vào chủ
trương của ngành,của địa phương phân tích tính đúng đắn của sự kiện hay phê
phán những biểu hiện tiêu cực có ảnh hưởng đến phong trào, đến chất lượng của xã
hội.
Mỗi nghành báo đều có những điểm riêng biệt nhưng mục tiêu hướng đến
bạn đọc đều như nhau.Chuyên mục “Tâm điểm và bình luận” của báo điện tử Dân
Việt bên cạnh có những chất lượng và uy tín nhất định thì vẫn tồn tại những khuyết
điểm.Để khắc phục điều đó bản thân phóng viên cần có những học hỏi,tìm
tòi,khám phá mới.Nhưng bản thân độc giả chúng ta cũng nên đón nhận chúng một
cách tích cực, khách quan và thông cảm.
Bài tiểu luận của em còn nhiều khyết điểm, kính mong nhận được sự góp ý
của thầy cô và các bạn.