VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
GIÁO ÁN SINH HỌC 10
Bài 14: ENZIM VÀ VAI TRÒ CỦA ENZIM
TRONG QUÁ TRÌNH CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT
I. Mục tiêu bài dạy
1. Kiến thức
a. Cơ bản
- Học sinh phải trình bày được cấu trúc và chức năng của enzim cũng như các cơ chế tác động
của enzim.
- Giải thích được ảnh hưởng của các yếu tố môi trường đến hoạt tính của enzim.
- Giải thích được cơ chế điều hoà chuyển hoá vật chất của tế bào bằng các enzim.
b. Trọng tâm
- Nắm được bản chất và cơ chế tác động của enzim trong quá trình chuyển hóa vật chất.
2. Kỹ năng
- Rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm, làm việc độc lập với SGK.
- Biết cách giải thích hiện tượng dựa trên kết quả quan sát được.
3. Thái độ
- Có thái độ đúng đắn trong vấn đề bảo vệ sức khỏe thông qua việc xúc tác và trao đổi của các
phản ứng chuyển hóa vật chất trong môi trường nội bào, dịch mô.
- Môi trường ô nhiễm môi trường có thể ảnh hưởng đến hoạt tính của enzim trong tế bào, từ đó
ảnh hưởng đến đời sống của sinh vật.
- Hiện tượng kháng thuốc trừ sâu ở nhiều loại côn trùng do có khả năng tổng hợp enzim phân
giải loại thuốc đó. Hiệu quả trừ sâu kém, ô nhiễm môi trường.
- Có ý thức tăng cương sử dụng thuốc trừ sâu vi sinh, hạn chế thuốc trừ sâu hóa học, bảo vệ môi
trường sống.
II. Chuẩn bị dạy và học
1. Giáo viên
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
nên không thể tiêu hóa được.
độ của phản ứng mà không bị biến đổi sau
GV: Vậy enzim là gì? Hãy kể 1 vài Enzim phản ứng.
mà em biết?
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
HS: Enzim là chất xúc tác sinh học được
tổng hợp trong tế bào sống. Enzim làm tăng
tốc độ của phản ứng mà không bị biến đổi
sau phản ứng.
VD: Enzim: amylaza, proteaza, lipaza,
lactaza,...
GV: Bản chất của enzim là gì? Có cấu trúc
như thế nào?
2) Cấu trúc của enzim
HS: Bản chất của enzim là protein, trong
phân tử enzim có trung tâm hoạt động tương
- Enzim có bản chất là protein hoặc protein
thích với cơ chất.
kết hợp với chất khác không phải là protein.
Tranh hình 14.1 - SGK
- Trong phân tử enzim có trung tâm hoạt
GV: Các chất thường được biến đổi qua 1
động tương thích với cấu hình không gian
chuỗi nhiều phản ứng với sự tham gia của
của cơ chất mà nó tác động, là nơi enzim
nhiều hệ enzim khác nhau.
ảnh hưởng đến hoạt tính của enzim: độ pH,
nồng độ cơ chất và enzim, các chất ức chế
hoặc hoạt hóa enzim.
4) Các yểu tố ảnh hưởng đến hoạt tính của
- Enzim ptyalin trong nước bọt hoạt động ở enzim
pH 6-8.
a. Nhiệt độ
- Enzim pepsin ở dạ dày hoạt động ở pH 2.
GV: Tại sao hoạt tính của enzim thường tỷ Trong giới hạn nhiệt hoạt tính của enzim tỷ
lệ thuận với nồng độ enzim và cơ chất?
lệ thuận với nhiệt độ.
HS: Vì khi nồng độ cơ chất hoặc enzim tăng
thì hoạt tính của enzim cung tăng theo.
Hoạt động 2: Tìm hiểu về vai trò của enzim
b. Độ pH
trong quá trình chuyển hóa vật chất.
Tranh hình 14.2 - SGK
GV: Cho HS thảo luận nhóm với các yêu Mỗi enzim chỉ hoạt động trong 1 giới hạn
pH xác định.
cầu sau:
- Hoạt động sống của tế bào sẽ như thế nào
nếu không có các enzim?
c. Nồng độ enzim và cơ chất
- Tế bào điều chỉnh quá trình chuyển hoá vật
chất bằng cách nào?
Hoạt tính của enzim thường tỷ lệ thuận với
- Chất ức chế và hoạt hoá có tác động đến nồng độ enzim và cơ chất.
enzim như thế nào?
HS: Thảo luận và trả lời được:
quay lại tác động như 1 chât ức chế làm bất
hoạt enzim xúc tác cho phản ứng ở đầu con
đường chuyển hoá.
- Tế bào có thể tự điều chỉnh quá trình
chuyển hoá vật chất để thích ứng với môi
trường bằng cách điều chỉnh hoạt tính của
các enzim.
- Ức chế ngược là kiểu điều hoà mà trong đó
sản phẩm của con đường chuyển hoá quay
lại tác động như 1 chât ức chế làm bất hoạt
enzim xúc tác cho phản ứng ở đầu con
đường chuyển hoá.
4. Củng cố
- Cho HS đọc mục em có biết. Sử dụng câu hỏi 3, 4 trong SGK.
VnDoc - Tải tài liệu, văn bản pháp luật, biểu mẫu miễn phí
- Tại sao enzim amylaza chỉ tác động được lên tinh bột mà không tác động được lên protein,
cellulose...(Do trung tâm hoạt động của enzim không tương thích cơ chất).
- Khi ăn thịt với nộm đu đủ thì đỡ bị đầy bụng (khó tiêu hoá) do trong đu đủ có enzim phân giải
protein.
5. Hướng dẫn học ở nhà
- Học bài và trả lời các câu hỏi trong SGK.
- Xem trước bài mới, tìm hiểu kỹ các quy trình để tiết sau thực hành về vai trò của enzim trong
quá trình chuyển hóa vật chất.