Lời nói đầu
Nghiên cứu môn kinh tế chính trị học nói giúp cho ta khả năng t duy,
giúp cho ta nhận biết đợc bản chất của các xã hội, của các thời kỳ và các quá
trình phát triển kinh tế. Ngoài ra nghiên cứu môn kinh tế chính trị học nó giúp
cho chúng ta kết hợp đợc hài hoà giữa các yếu tố lợi ích kinh tế và giải quyết
tốt đợc những vấn đề xã hội.
Trong những nớc phát triển, bộ môn kinh tế chính trị học rất đợc coi
trọng và đợc áp dụng, phổ biến một cách rộng rãi. Để từ đó tuỳ thuộc vào mỗi
nớc, mỗi quốc gia sẽ đề ra cho mình một sách lợc vàe những chiến lợc khác
nhau để phát triển nền kinh tế.
Còn ở Việt Nam do mới giành đợc độc lập, mới chuyển từ nền kinh tế
tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế thị trờng. Vì vậy, nền kinh tế hđ
còn kém hiệu quả và không thực sự năng động. Chính vì lý do đó mà em đã
tìm hiểu, đi sâu và chọn đề tài nghiên cứu là Lý luận tích luỹ t bản và vận
dụng vào tình hình thực tiễn ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Nội dung
của đề tài này nhằm giới thiệu bản chất t bản là gì, thực chất và động cơ tích
luỹ của t bản, những nhân tố ảnh hởng đến quy mô tích lỹ t bản, quy luật và
xu hớng lịch sử của tích luỹ t bản là gì, vận dụng những yếu tố đó trong nền
kinh tế nớc ta nh thế nào.
Em rất mong nhận đợc sự góp ý của cô giáo và các bạn để hoàn thiện
tốt đề tài này. Em xin cảm ơn chân thành sự chỉ bảo tận tình của cô giáo và th
viện trờng Đại học Quản lý và Kinh doanh đã tạo điều kiện cho em hoàn
thành đề tài này.

1


Nội dung
I. Thực Chất Và Động Cơ Của Tích Luỹ T Bản
1. Trớc hết ta phải hiểu khái niệm t bản là gì?
T bản là giá trị mà có bản năng tự tăng lên mà ngời chủ của nó không

Hai là, quá trình tích luỹ dã làm cho quyền sở hữu trong nền sản suất
hàng hoá biến thành quyền chiếm đoạt t bản chủ nghĩa.S trao đổi giữa họ với
nhau theo nguyên tắc ngang gigá về cơ bản không dẫn tới việc ngời này chiếm
đoạt lao động không công của ngời kia.Trái lại, trong nền sản xuất t bản chủ
nghĩa, sự trao đổi giữa ngời lao động và nhà t bản dẫn đến kết quả là nhà t bản
chẳng những chiếm đoạt một phần lao động của ngời công nhân, mà còn là
ngời chủ sở hữu hợp pháp lao động không công đó.Nh vậy đã có sự thay đổi
căn bản trong quan hệ see hữu.Nhng sự thay đổi đó không vi phạm quy luật
giá trị.
Mục đích của sản xuất t bản chủ nghĩa là sự lớn lên không ngừng của
gía trị. Dể thực hiện mục đích đó ,các nhà t bản không ngừng tích luỹ và tái
sản xuất mở rộng ,xem đó là phơng tiện căn bản để tăng cờng bóc lột của ngời
công nhân.
2. Những nhân tố quyết định quy mô tích lỹ t bản.
Với một khối lợng giá trị thặng d nhất định thì quy mô của tích lỹ phụ
thuộc vào tỷ lệ phân chia khối lợng giá trị thặng d đó thành quỹ tiêu dùng của
nhà t bản.
Nếu tỷ lệ phân chia nó đã có sẵn, thì rõ ràng đại lợng của t bản tích luỹ
sẽ do đại lợng tuyệt đối của giá trị thặng d quyết định. Do đó những nhân tố
quyết định quy mô của tích luỹ chính là những nhân tố quyết định quy mô của
khối lợng giá trị thặng d. Những nhân tố đó là:
Một là, mức độ bóc lột sức lao động bằng cách cắt xén vào tiền công.
Khi nghiên cứu sự sản xuất ra giá trị thặng d. C.Mac giả định rằng sự trao đổi
giữa công nhân và nhà t bản là sự trao đổi ngang giá. Nhng trong thực tế, công

3


nhân bị nhà t sản chiếm đoạt một phần lao động tất yếu, bị cắt xén một phần
tiền công. Việc cắt xén tiền công giữ vai trò quan trọng trong quá trình tích lỹ

thêm.
Sự phát triển sức sản xuất của lao động cũng ảnh hởng đến số t bản ban
đầu hay số t bản đang nằm trong quá trình sản xuất. Một phần của t bản bất
biến đang hđ gồm những t liệu lao động nh máy móc.vv là những thứ chỉ có
thể tiêu dùng hết, và do đó đợc tái sản xuất hay thay thế bằng những cái mới
cùng loại, sau những thời kỳ dài hơn. Nhng mỗi năm, một phần những t liệu
lao động đó lại chết đi, tức là đạt tới mục đích cuối cùng của chức năng sản
xuất của nó. Tái sản xuất cũng gắn liền với quá trình phát triển của khoa học
kỹ thuật. Khoa học và kỹ thuật cũng ảnh hởng đến cái phần của t bản ban đầu
đã bớc vào giai đoạn đổi mới. Dới hình thức mới của nó, t bản chiếm không sự
tiến bộ xã hội đã diễn ra đằng sau lng hình thức cũ của nó. Trong chừng mực
cạnh tranh làm cho sự mất giá, vì nhà t bản tìm cách bù lại thiết hại cho mình
bằng cách tăng cờng bóc lột họ.
Ba là, sự chênh lệch t bản tiêu dùng và t bản sử dụng.
T bản tăng lên thì sự chênh lệch giữa t bản đợc sử dụng và t bản đã tiêu
dùng cũng tăng lên. Nói một cách khác: khối lợng giá trị và khối lợng vật thể
của những t liệu lao động nh nhà xởng, máy móc, các thứ khí tài cũng tang
lên; nhng những thứ đó, trong một thời kỳ dài hay ngắn, trong những quá trình
sản xuất thờng xuyên lặp đi lặp lại, đều hđ với toàn bộ quy mô của chúng hay
đợc dùng để đạt tới một hiệu quả có ích nhất định, nhng lại chỉ hao mòn dần
dần, và do đó chỉ mất giá trị từng phần một, nghĩa là chỉ chuyển giá trị ấy từng
phần một vào sản phẩm mà thôi. Những dự phục vụ không công đó của lao
động trong quá khứ, đợc lao động sống nắm lấy và làm sống lại, đang đợc tích
luỹ lại cùng với quy mô ngày càng tăng của tích luỹ. Nh vậy là ý nghĩa ngày
càng không ngừng tăng lên của lao động quá khứ hiện đang tham gia vào quá
trình lao động dới hình thức t liệu lao động thì không đợc quy cho bản thân
ngời công nhân (t liệu lao động chính là lao động quá khứ và không đợc trả

5


làm ăn có hiệu quả. Thị trờng chứng khoán là nơi mà các doanh nghiệp cần
vốn để phát triển, thì sẽ có vốn để phát triển mà không cần thông qua một
Công ty chung gian nào.

7