Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:

KINH NGHIỆM
CÁN BỘ QUẢN LÍ VỚI CÔNG TÁC KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ
GIỜ LÊN LỚP CỦA GIÁO VIÊN

I.ĐẶT VẤN ĐỀ :

Như chúng ta đã biết công tác kiểm tra đánh giá vừa là điều tra xem xét
đánh giá một quá trình hoạt động sư phạm vừa là tự kiểm tra đánh giá các quyết
định của của người cán bộ quản lí. Chức năng kiểm tra không phải chỉ tiến tới
xếp loại bình bầu mà còn xác định phương hướng mục tiêu, điều chỉnh kế hoạch
cho một quyết định mới.
Công tác kiểm tra là theo dõi, giám sát phát hiện các hoạt động sư phạm ở
mặt đúng, mặt sai nhằm động viên giúp đỡ giáo viên ,học sinh thực hiện hoàn
thành các nhiệm vụ được giao.
Thông qua công tác kiểm tra đánh giá xác định được kết quả giáo dục có
phù hợp với mục tiêu, nội dung kế hoạch quy chế đề ra về thực hiện nhiệm vụ
năm học.
Với tầm quan trọng và ý nghía trên tôi xác định rằng việc thực hiện công
tác kiểm tra, đánh giá trong nội bộ trường học là một trong những chức năng cơ
bản của người quản lí . Nêú người cán bộ quản lí không thực hiện chức năng

1

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
kiểm tra hoặc ít kiểm tra hoặc kiểm tra thiếu kế hoạch sẽ gây tác hại to lớn đối
với phong trào đó là:

quá trình chỉ đạo.
Công tác tổ chức kiểm tra nội bộ trường học của cán bộ quản lí trường
Tiểu học bao hàm nhiều nội dung, nhiều vấn đề. Ở đây, tôi chỉ đi sâu vào nghiên
cứu, tìm hiểu một vấn đề, một khía cạnh, đó là: “Công tác kiểm tra đánh giá
giờ lên lớp của giáo viên”.
Kiểm tra đánh giá giờ lên lớp là một trong những biện pháp có hiệu quả
nhất để nâng cao chất lượng dạy học và chất lượng quản lý trong nhà trường
Tiểu học. Kiểm tra đánh giá giờ lên lớp đúng đắn giúp người người quản lí nắm
được những thông tin chính xác về trình độ nghiệp vụ, năng lực chuyên môn của
mỗi giáo viên, chất lượng học tập của học sinh. Từ đó để nhà trường lập kế
hoạch chỉ đạo bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ. Kiểm tra
đánh giá đúng đắn giờ lên lớp giúp cho đội ngũ giáo viên tích cực, chủ động,
sáng tạo trong quá trình thực hiện nhiệm vụ dạy và học, làm cho giờ dạy trên lớp
nhẹ nhàng, tự nhiên, chất lượng và hiệu quả, kích thích sự tích cực hoạt động,
hứng thú trong học tập của học sinh, góp phần nâng cao chất lượng học tập, chất
lượng giáo dục toàn diện trong nhà trường.
Việc kiểm tra đánh giá giờ lên lớp của giáo viên là một việc làm thường
xuyên trong quá trình lãnh đạo của người quản lí . Hiệu quả của việc làm này đã
3

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
thực sự có nhiều đóng góp trong quá trình đi lên của mỗi nhà trường. Hiện nay,
bậc Tiểu học đang thực hiện đổi mới chương trình và sách giáo khoa để đáp ứng
yêu cầu đào tạo con người của xã hội mới. Muốn thực hiện tốt công cuộc đổi
mới trong giáo dục, cái quan trọng, cái cốt lõi nhất là đổi mới phương pháp dạy
học – là linh hồn –là xương sống của quá trình dạy học.Việc đổi mới được thể
hiện rõ nhất trong các giờ lên lớp của giáo viên. Vì thế công tác kiểm tra đánh

học sinh chiếm lĩnh kiến thức, kỹ năng cơ bản, hình thành nhân cách theo yêu
cầu của xã hội. Quá trình này có mục đích, nội dung, phương pháp, hình thức
dạy – học và phải tuân theo một hệ thống nguyên tắc dạy – học nhất định.
Quá trình dạy học đòi hỏi người giáo viên phải có trình độ chuyên môn
nghiệp vụ vững vàng, phải tuân thủ các quy chế chuyên môn. Bên cạnh đó,
người giáo viên phải hiểu sâu sắc đối tượng dạy học của mình, biết linh hoạt
sáng tạo trong việc lựa chọn, kết hợp các phương pháp, biết sử dụng ngôn ngữ
giao tiếp một cách thích hợp, biết xử lý tất cả các tình huống đa dạng của thực tế
dạy – học... Đây chính là nghệ thuật, là năng lực sư phạm của mỗi giáo viên.
Thực hiện được như vậy mới thực sự nâng cao chất lượng dạy và học.
Để đáp ứng những yêu cầu của khoa học dạy - học, những biện pháp tác
động của người quản lí đem lại hiệu quả rõ rệt. Đó là cách bố trí đúng người,
đúng việc nhằm phát huy cao nhất những mặt mạnh trong chuyên môn của mỗi
người. Các biện pháp giúp đỡ giáo viên nâng cao tay nghề như : kiểm tra đánh

5

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
giá giờ dạy, bồi dưỡng theo chuyên đề, hội thảo... Trong đó kiểm tra đánh giá
giờ lên lớp có vai trò to lớn trong việc nâng cao chất lượng dạy và học.
+Kiểm tra đánh giá là một chức năng của người quản lý nhà trường:
Trong một năm học, quản lý nhà trường theo một chu trình mà kiểm tra,
đánh giá là chức năng cơ bản của chu trình đó.
Đánh giá là công cụ của hệ thống điều khiển giúp cho người quản lý xác
định được mức độ thực trạng, từ đó mà có kế hoạch điều chỉnh.
- Có kiểm tra đánh giá thì người quản lý mới biết được kế hoạch của nhà
trường đã diễn ra như thế nào và thực hiện đến đâu. Từ đó tìm ra những biện

+ Kiểm tra hiệu quả của giờ lên lớp.
Sau khi kiểm tra cần tiến hành đánh giá giờ lên lớp. Đánh giá là khâu cuối
cùng của quá trình kiểm tra .
2. Cơ sở thực tiễn:
Trong những năm trước đây công tác kiểm tra giờ dạy trên lớp đã có sự
chú ý, 100% cán bộ giáo viên đều được kiểm tra. Song phương pháp , tổ chức
kiểm tra còn lúng túng, chưa xây dựng quy trình và kế hoạch kiểm tra một cách
cụ thể nên hiệu quả công tác kiểm trađạt kết quả chưa cao. Chất lượng dạy và
học có chuyển biến nhưng chưa mạnh. Trong những năm học gần đây, việc kiểm
tra nội bộ trường học, kiểm tra giờ lên lớp của người quản lí có những thuận lợi
nhất định. Đó là đã có hệ thống các tài liệu hướng dẫn cách kiểm tra đánh giá,
7

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
có các văn bản chỉ đạo công tác kiểm tra trường học của Bộ, Sở, Phòng giáo dục
với các bậc học theo từng năm học. Nội dung các văn bản đã nêu rõ quan điểm,
yêu cầu chỉ đạo nhằm định hướng cho các trường tổ chức thực hiện, phấn đấu
đạt mục tiêu kế hoạch nhiệm vụ năm học và công tác kiểm tra nội bộ trường học
của nhà trường.
Cho đến năm học này, bậc Tiểu học đã thực hiện đổi mới chương trình và
sách giáo khoa năm thứ 6. Việc đổi mới đó đặt ra yêu cầu cấp thiết là giáo viên
phải thực hiện đổi mới phương pháp dạy – học. Thực tế, trong các giờ lên lớp,
nhiều giáo viên còn lúng túng trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy. Vì
vậy, việc thực hiện yêu cầu này phải có quá trình và sự nỗ lực tự học tập, rèn
luyện của giáo viên. Việc kiểm tra đánh giá giờ lên lớp là việc làm thiết thực
nhất của người quản lí giúp giáo viên điều chỉnh kĩ năng sư phạm trong quá
trình thực hiện đổi mới phương pháp dạy – học, đổi mới giáo dục phổ thông. Rút

cấp huyện, tỉnh.
-Phong trào đổi mới phương pháp dạy học đã đi vào chiều sâu, chiều
rộng, đa số giáo viên đã mạnh dạn thực hiện các PP dạy hoc mới kết hợp với các
phương pháp truyền thống và đưa các hình thức dạy học mới( Học theo nhóm,
học cá nhân, tổ chức trò chơi học tập, học ở hiện trường...) đã mang lại những
kết quả đáng ghi nhận trong việc tạo ra chất lượng thực chất, mang lại một sức
sống mới trong trường học.
- Cán bộ quản lý nhà trường có uy tín về năng lực lãnh đạo và năng lực
chuyên môn.
9

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
- Cơ sở vật chất của nhà trường ngày càng được cải tiến và tăng trưởng
không ngừng.
b. Những khó khăn:
- Trình độ chuyên môn, năng lực sư phạm của đội ngũ không đồng đều.
Vẫn còn một số giáo viên trình độ kiến thức và năng lực còn hạn chế, còn lúng
túng trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy, chưa định rõ về những biện
pháp kĩ thuật trong việc thể hiện vai trò của người thầy giáo là người tổ chức,
hướng dẫn, điều hành hoạt động học tập của hoạ sinh nên hiệu quả giờ dạy chưa
được nâng cao. Những hạn chế của người dạy thường được biểu hiện với những
mặt sau đây.
+ Kế hoạch bài học thiếu rõ ràng , chưa hoạch định được hoạt động của
thầy và trò ở trên lớp và trong những phần của tiết học.
+Giáo viên giao việc cho học sinh thiếu cụ thể, chưa rõ người, rõ việc,
mục đích không rõ ràng,, dẫn đến tình trạng giáo viên dùngmột số học sinh làm
thay cho công việc cả lớp. Thiếu sự chú ý đến học sinh cá biệt trong lớp.

phục những mặt yếu đó. Các giáo viên năng lực còn hạn chế được kiểm tra đánh
giá trước và nhiều hơn. Chính vì vậy mà năng lực sư phạm của đội ngũ giáo
viên trong 2 năm tôi côimg tác và chỉ đạo ở trường TH Mai Thuỷ đã có những
chuyển biến và được nâng cao rõ rệt, cụ thể:

11

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
*Kết quả kiểm tra giờ dạy:(Kể cả giáo viên hợp đồng ngắn hạn)

TS

TS
Tốt

Năm học
giáo
2006-2007
2007-2008

Đạt yêu

Chưa đạt

cầu

yêu cầu

75

53,6
60

36
32

32,1
25,6

22
16

19,6
12,8

4
2

3,6
1,6

*Xếp loại năng lực sư phạm :(Không kể giáo viên hợp đồng ngắn hạn)

Năm học

TS

Tốt

26
15
57,7
7
26,9
4
15,4
/
/
Từ thực tế chỉ đạo như trên, chúng tôi đã rút ra được một số giải pháp đã
và đang vận dụng có hiệu quả trong việc kiểm tra đánh giá giờ lên lớp của giáo
viên Tiểu học.
2) Một số giải pháp thực hiện việc kiểm tra đánh giá giờ lên lớp của giáo
viên Tiểu học.
a. Xây dựng kế hoạch kiểm tra đánh giá:
-Dựa theo tình hình thực tiễn của nhà trường ( nền nếp dạy học, trình độ
chuyên môn, năng lực sư phạm của giáo viên, tinh thần học tập, kết quả học tập
của học sinh ...) .
- Yêu cầu nhiệm vụ năm học, cần chú ý các trọng tâm, trọng điểm và
những yêu cầu về đổi mới chương trình và sách giáo khoa ...
12

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
- Dựa vào kết quả kiểm tra của năm học trước, học kỳ trước để xây dựng
kế hoạch kiểm tra cụ thể theo năm, học kì, tháng, tuần.
* Các yêu cầu của kế hoạch kiểm tra giờ lên lớp:
- Kế hoạch kiểm tra giờ lên lớp phải có mục đích, nội dung đối tượng

- Nhờ có lực lượng kiểm tra mà chất lượng kiểm tra của nhà trường đảm
bảo khách quan, kết quả phản ánh đúng trình độ chuyên môn, năng lực sư phạm
của mỗi thành viên trong Hội đồng sư phạm.
- Xây dựng lực lượng kiểm tra, phân công trách nhiệm và quyền hạn cho
người kiểm tra là một biện pháp tự bồi dưỡng nghiệp vụ cho chính bản thân
người kiểm tra đồng thời tạo được uy tín của người quản lý đối với mọi thành
viên trong nhà trường, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học.
C,Hình thức kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên :
*Có 5 hình thức kiểm tra giờ dạy trên lớp :
+. Kiểm tra báo trước : Hình thức này giúp cho giáo viên chủ động bộc lộ
hết khả năng, Hiệu trưởng xác định năng lực chuyên môn nghiệp vụ của từng
giáo viên một cách dễ dàng.
+.Kiểm tra đột xuất : Giúp ban gám hiệu thấy được tình hình hoạt động
của giáo viên thường ngày, có tác dụng thúc đẩy việc duy trì kỷ cương, nền nếp
một cách tự giác, thường xuyên.

14

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
+. Kiểm tra các giờ lên lớp song song : nhằm so sánh chất lượng dạy của
một số giáo viên cùng dạy một bộ môn văn hóa ở các lớp khác nhau. Từ đó đánh
giá đúng mức độ năng lực của từng giáo viên.
+. Dự giờ chuyên đề : Dự giờ một giáo viên liên tục hoặc nhiều giáo viên
cùng dạy một bộ môn văn hóa nhằm xác định kết quả các đề tài cải tiến nội dung
hoặc phương pháp giảng dạy.
+Kiểm tra theo kiến nghị :Sau khi tiến hành đánh giá, xếp loại một trong các
hình thức kiểm tra trên nhưng người được kiểm tra cảm thấy kết quả chưa thoả

-Kiểm tra khâu chuẩn bị của giáo viên bao gồm việc kiểm tra bài soạn,
kiểm tra các thiết bị mà giáo viên sử dụng trong tiết dạy ... Qua kiểm tra, người
quản lí có thể nắm bắt và biết đội ngũ giáo viên mình quản lý còn gặp những
khó khăn gì khi chuẩn bị lên lớp: Có nắm vững, xác định đúng mục tiêu về kiến
thức, kỹ năng, thái độ của bài học không? Có nắm vững nội dung bài dạy
không? Lựa chọn các phương pháp dạy học đã phù hợp chưa? Dự đoán và xử lý
các tình huống xảy ra trong dạy học như thế nào? ...
-Hoạt động này thực hiện thành nền nếp giúp cho giáo viên có ý thức cố
gắng trong khâu chuẩn bị bài, đảm bảo cho giờ dạy trên lớp có hiệu quả cao hơn.
* Quy trình dự giờ trên lớp
Theo dõi toàn bộ diễn biến bài giảng, ghi lại đầy đủ các hoạt động của
thầy và trò, ghi nhận các thông tin, các tình huống xảy ra trong tiết dạy, theo dõi
16

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
việc tiếp thu kiến thức, rèn luyện kỹ năng của học sinh, các quan hệ thầy trò và
năng lực truyền đạt, ứng xử của giáo viên.
Căn cứ vào nội dung được truyền đạt, phân tích sư phạm bài giảng theo
những tiêu chí khoa học, so sánh với mục tiêu đề ra cho bài giảng. Chú trọng
phân tích sự thành công trên 3 mặt : Kiến thức, kỹ năng, thái độ.
* Kiểm tra đánh giá kết quả giờ dạy:
Khi dự giờ xong cần đánh giá giờ lên lớp theo những mặt sau :
+ Đánh giá về trình độ chuyên môn nghiệp vụ sư phạm : Đánh giá mức độ
nắm vững mục đích yêu cầu, chương trình nội dung bài dạy, vị trí của bài dạy
trong hệ thống chương trình, mức độ nắm vững kiến thức kỹ năng, xác định
trọng tâm, mục tiêu bài dạy có đạt được không ?
+ Đánh giá về năng lực sử dụng phương pháp ( kỹ năng sư phạm) : Đây là

thấy :giáo viên đã thể hiện khá rõ vai trò của của người tổ chức, hướng dẫn, điều
hành hoạt động học tập của học sinh, năng lực sư phạm của đội ngũ giáo viên được nâng cao rõ rệt. Qua đợt thanh tra của Phòng giáo dục ( ngày 16- 18 tháng 1
năm 2008) có 11 đ/c được thanh tra giờ dạy kết quả :
Tốt 10 tiết ; Khá : 8 tiết ; TB :1 tiết ; xếp loại chung tốt 6 đ/c .
Trong hội thi giáo viên dạy giỏi năm học 2006- 2008 có 4đ/c tham gia đã thể
hiện thành công chất lượng giảng dạy trên lớp, có sức thuyết phục.Kĩ năng sư
phạm, phong cách lên lớp của giáo viên chững chạc, tự tin cả 4đ/c dự thi đều có
điểm thực hành giảng dạy đạt cao.
18

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
Năng lực sư phạm năm học 2007 -2008 của giáo viên đạt kết quả như sau :
Tổng số giáo viên : 26đ/c - Tốt : 15 - 57,7% ;Khá : 7 -26,9% ; TB :4 - 15,4%.
C.BÀI HỌC KINH NGHIỆM.
Từ việc vận dụng các giải pháp để thực hiện có kết quả việc kiểm tra đánh
giá giờ lên lớp của giáo viên, tôi rút ra một số bài học kinh nghiệm sau:
+ Người quản lí phải chịu khó học tập nghiên cứu các tài liệu, văn bản chỉ
đạo của ngành, khiêm tốn học hỏi những kinh nghiệm của các đơn vị đã từng
làm tốt công tác này. Người quản lí phải “tinh thông” nghiệp vụ chuyên môn và
quản lý, thực hiện chức năng bồi dưỡng cho đội ngũ. Từ đó mới thực hiện tốt
chức năng kiểm tra và đánh giá.
+Người quản lí phải năng lực đội ngũ một cách sát đúng xây dựng kế
hoạch kiểm tra nội bộ nhà trường nói chung, kế hoạch kiểm tra đánh giá giờ lên
lớp nói riêng một cách khoa học, hợp lý. Xây dựng kế hoạch kiểm tra phải xuất
phát trên cơ sở lý luận và thực tiễn, quan điểm chỉ đạo của ngành. Kế hoạch
kiểm tra phải mang tính đột phá điểm mạnh, điểm yếu của con người và phong
trào nhằm đạt mục tiêu kế hoạch đề ra của năm học.

những ưu điểm mà giáo viên đạt được, những hạn chế, tồn tại cần khắc phục
trong giờ dạy, thông tin ngay cho giáo viên và định hướng cách phát huy ưu
điểm, cách điều chỉnh khắc phục những tồn tại. Từ đó mà bồi dưỡng năng lực sư
phạm cho đội ngũ.
20

Ngêi viÕt SKKN : Tr¬ng ThÞ Hoan


Liên hệ SĐT 0946.734.736 hoặc Email:
D. PHẦN KẾT LUẬN
Thực hiện công tác kiểm tra nội bộ trường học nói chung, công tác kiểm
tra giờ dạy trên lớp của giáo viên nói riêng là một hoạt động sư phạm, là chức
năng quan trọng trong công tác quản lý . Nếu người quản lí tổ chức hoạt động
này khoa học, hợp lý thì nó sẽ có ý nghĩa to lớn trong công tác xây dựng đội
ngũ, xây dựng phong trào thi đua trong trường học, góp phần tích cực vào việc
thực hiện nhiệm vụ chính trị của nhà trường, đạt các mục tiêu đã đề ra.
Chính vì vậy, người quản lí phải quan tâm đúng mức công tác kiểm tra
đánh giá, nhất là kiểm tra đánh giá giờ lên lớp của giáo viên đồng thời thực hiện
vừa làm vừa rút kinh nghiệm nhằm không ngừng nâng cao hiệu quả kiểm tra,
đáp ứng yêu cầu chỉ đạo của ngành, mục tiêu, nhiệm vụ năm học của nhà
trường.
Trên đây là một số việc làm và những kinh nghiệm của bản thân tôi trong
công tác quản lí chuyên môn ở trường Tiểu học đã góp phần xây dựng đơn vị
đạt chuẩn “ Tập thể lao động xuất sắc” trong nhiều năm liền. Tôi chân thành
mong sự góp ý của các đồng chí đồng nghiệp để sáng kiến của tôi thực sự có
hiệu quả .

21