Bài 11
CHÍNH SÁCH DÂN SỐ VÀ GIẢI QUYẾT VIỆC LÀM
( 1 tiết )
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1.Về kiến thức:
- Nªu ®ỵc t×nh h×nh d©n sè, viƯc lµm vµ mơc tiªu, nh÷ng ph¬ng híng c¬ b¶n cđa §¶ng, Nhµ
níc ta ®Ĩ gi¶i qut vÊn ®Ị d©n sè vµ viƯc lµm.
- HiĨu ®ỵc tr¸ch nhiƯm cđa c«ng d©n trong viƯc thùc hiƯn chÝnh s¸ch d©n sè vµ gi¶i qut viƯc
lµm.
2.Về kiõ năng:
- BiÕt tham gia tuyªn trun chÝnh s¸ch d©n sè vµ gi¶i qut viƯc lµm phï hỵp víi kh¶ n¨ng cđa
m×nh.
- BiÕt ®¸nh gi¸ viƯc thùc hiƯn chÝnh s¸ch d©n sè cđa gia ®×nh, céng ®ång d©n c vµ viƯc thùc hiƯn
chÝnh s¸ch gi¶i qut viƯc lµm ë ®Þa ph¬ng phï hỵp víi løa ti.
- Bíc ®Çu biÕt ®Þnh híng nghỊ nghiƯp trong t¬ng lai.
3.Về thái độ:
- Tin tëng, đng hé chÝnh s¸ch d©n sè vµ gi¶i qut viƯc lµm ; phª ph¸n c¸c hiƯn tỵng vi ph¹m
chÝnh s¸ch d©n sè ë níc ta.
- Cã ý thøc tÝch cùc häc tËp, rÌn lun ®Ĩ cã thĨ ®¸p øng ®ỵc yªu cÇu cđa viƯc lµm trong t¬ng
lai.
II. NỘI DUNG:
1. Trọng tâm:
Träng t©m cđa bµi nµy lµ ph¬ng híng c¬ b¶n ®Ĩ thùc hiƯn chÝnh s¸ch d©n sè vµ gi¶i qut viƯc
lµm.
2. Một số kiến thức khó:
Khi gi¶ng nh÷ng chÝnh s¸ch nµy, ngoµi viƯc ph¶i n¾m v÷ng kiÕn thøc trong s¸ch gi¸o khoa, GV
cÇn chó ý mét sè ®iĨm sau :
- ChÝnh s¸ch d©n sè vµ gi¶i qut viƯc lµm lµ thc vỊ c¸c vÊn ®Ị x· héi. Hai chÝnh s¸ch nµy cã
quan hƯ víi nhau rÊt chỈt chÏ. §ã lµ nh÷ng chÝnh s¸ch vỊ con ngêi, v× con ngêi cđa §¶ng vµ Nhµ
níc ta nh»m gãp phÇn n©ng cao chÊt lỵng cc sèng cđa con ngêi th«ng qua viƯc gi¶m tØ lƯ t¨ng
d©n sè vµ gi¶i qut tèt viƯc lµm.

GV còng cã thĨ chn bÞ mét sè b¨ng, ®Üa, bµi b¸o cã néi dung phï hỵp ®Ĩ minh häa gióp HS cã
thĨ tiÕp thu kiÕn thøc mét c¸ch nhĐ nhµng, sinh ®éng vµ cã Ên tỵng s©u s¾c.
V. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :
1. Ổn đònh tổ chức lớp :
2. Kiểm tra bài cũ:
3. Giảng bài mới:
- VÊn ®Ị d©n sè hiƯn nay trªn thÕ giíi ®· trë thµnh vÊn ®Ị toµn cÇu vµ lµ sù quan t©m cđa nhiỊu qc
gia, nhÊt lµ ë nh÷ng níc nghÌo, ®ang ph¸t triĨn. ë níc ta, d©n sè t¨ng nhanh lµ mét ¸p lùc lín ®èi víi
vÊn ®Ị gi¶i qut viƯc lµm. VËy chóng ta nhËn thøc vỊ thùc tr¹ng d©n sè vµ viƯc lµm nh thÕ nµo vµ ®Ị
ra mơc tiªu, ph¬ng híng c¬ b¶n nµo ®Ĩ gi¶i qut tèt nh÷ng vÊn ®Ị trªn ?
- Níc ta vÉn ®ang ph¶i ®èi mỈt víi vÊn ®Ị d©n sè t¨ng nhanh, gi¶i qut viƯc lµm khã kh¨n. Bµi nµy
gióp c¸c em hiĨu ®ỵc t×nh h×nh, mơc tiªu vµ nh÷ng ph¬ng híng c¬ b¶n gi¶i qut nh÷ng vÊn ®Ị trªn.
Phần làm việc của Thầy và Trò Nội dung chính của bài học
H oạt động1 : Đàm thoại+ Giảng giải + Trực quan.
Mục tiêu: HS nªu ®ỵc t×nh h×nh h×nh , mơc tiªu ,
nh÷ng ph¬ng híng c¬ b¶n ®Ĩ gi¶i qut tèt vÊn ®Ị
d©n sè ë níc ta.
Các câu hỏi đàm thoại:
- Đảng , Nhà nước ta thấy được vai trò của vấn đề
dân số đối với sự phát triển đất nước như thế nào?
- Em hãy đánh giá tình hình dân số ở nước ta? (Về
qui mô, tốc độ, mật độ, phân bố)
- Vì sao nói kết quả giảm sinh của nước ta chưa
vững chắc?
- Hậu quả của việc gia tăng dân số?
- Mục tiêu của chính sách dân số?
- Những phương hướng cơ bản để thực hiện chính
sách dân số?
HS phát biểu tự do.
GV nhận xét, điều chỉnh, giảng giải.

thÕ giíi lµ 44 ngêi/ km
2
) .
+ Ph©n bè cha hỵp lÝ :
Đồng bằng: DT đất : 30%, DSố: 75%
Miền núi: DT đất : 70%, DSố: 25%
(N«ng th«n chiÕm 76,5%, thµnh thÞ chØ cã 25, 5%,)
+ KÕt qu¶ gi¶m sinh cha v÷ng ch¾c: từ năm 2000
đến nay, mức giảm sinh chững lại, ở nhiều đòa
phương, có nguy cơ gia tăng dân số do tỉ lệ sinh
con thứ 3 .
Lí do: t tëng träng nam, khinh n÷ vÉn tån t¹i, nhÊt
lµ ë vïng s©u, vïng xa, ë bé phËn d©n c cßn l¹c hËu,
tư tưởng chủ quan của lãnh đạo, điều kiện kinh tế
khá lên…
+ VỊ t¸c ®éng cđa vÊn ®Ị d©n sè t¨ng nhanh ®èi víi
®êi sèng x· héi, GV cã thĨ sư dơng s¬ ®å sau:
Mèi quan hƯ gi÷a gia t¨ng d©n sè vµ chÊt lỵng
cc sèng
+ Mơc tiªu cđa chÝnh s¸ch d©n sè lµ gi¶i qut mét
c¸ch toµn diƯn vÊn ®Ị d©n sè (quy m«, c¬ cÊu, ph©n
bè d©n c ), ®Ỉt con ng… êi vµo vÞ trÝ trung t©m, ph¸t
triĨn ngn nh©n lùc cho ®Êt níc .
thực hiện chính sách dân số:
ï Mục tiêu :
Tiếp tục giảm tốc độ gia tăng dân số,sớm ổn
đònh quy mô, cơ cấu dân số và phân bố dân cư
hợp lí , nâng cao chất lượng dân số .
ï Những phương hương cơ bản:
Tăng cường lãnh đạo và quản lí công tác dân

- Các em nhận xét gì về tình hình việc làm hiện
nay ở nước ta?
- Tại sao tình trạng thiếu việc làm vẫn là vấn đề
bức xúc ở nông thôn và thành thò?
- Những số liệu sau đây nói lên điều gì?
Dân số trong độ tuổi lao động:
Năm 2000 chiếm khoảng 55%
Năm 2005 chiếm khoảng 59,1%
Năm 2010 chiếm khoảng 60,7% (dự kiến)
Mỗi năm có khoảng 1,3 triệu thanh niên bước
vào tuổi lao động.
- Mục tiêu của chính sách giải quyết việc làm?
- Phương hướng của chính sách giải quyết việc
làm?
HS phát biểu tự do.
GV nhận xét, điều chỉnh, giảng giải.
GV lưu ý:
+Trªn thÕ giíi, ngay c¶ ®èi víi nhiỊu níc giµu th×
t×nh tr¹ng thÊt nghiƯp vÉn lµ vÊn ®Ị nan gi¶i. Níc ta
lµ mét níc nghÌo, thiÕu vèn, tr×nh ®é khoa häc c«ng
nghƯ ph¸t triĨn cha cao, d©n sè t¨ng nhanh, quan
niƯm vỊ viƯc lµm cßn l¹c hËu th× vÊn ®Ị gi¶i qut
viƯc lµm cµng khã kh¨n. §¶ng vµ Nhµ níc ®· nhËn
thøc râ ®iỊu ®ã vµ tËp trung nç lùc ®Ĩ gi¶i qut.
+ ĐÕn n¨m 2010 níc ta phÊn ®Êu gi¶m tØ lƯ thÊt
nghiƯp xng díi 5% ë thµnh thÞ, lao ®éng n«ng
nghiƯp cßn díi 50% lao ®éng x· héi, n©ng tØ lƯ ng-
êi lao ®éng ®· qua ®µo t¹o nghỊ lªn kho¶ng 40%,
…
GV kết luận:

3. Trách nhiệm của công dân đối với chính
sách dân số và giải quyết việc làm:
Chấp hành chính sách, pháp luật về dân số.
Chấp hành chính sách giải quyết việc làm và
pháp luật về lao động.
Động viên mọi người cùng chấp hành các
chính sách và pháp luật nói trên.
Có ý chí vươn lên, nắm bắt thành tựu khoa
học kỹ thuật, chủ động tìm việc làm…
3. Củng cố:
ï Nêu tình hình dân số ở nước ta và tác động của nó đối với mọi mặt của đời sống xã hội.
( Sau khi nªu nh÷ng t¸c ®éng cđa viƯc t¨ng d©n sè ®èi víi ®êi sèng x· héi nh… : c¶n trë tèc ®é
ph¸t triĨn kinh tÕ - x· héi, g©y khã kh¨n lín trong viƯc n©ng cao chÊt lỵng cc sèng, lµm c¹n
kiƯt tµi nguyªn vµ « nhiƠm m«i trêng, gi¸o viªn cã thĨ nhÊn m¹nh ¸p lùc cđa viƯc t¨ng d©n sè ®èi
víi vÊn ®Ị gi¶i qut viƯc lµm :
+ NÕu d©n sè t¨ng qu¸ nhanh trong ®iỊu kiƯn nỊn kinh tÕ kÐm ph¸t triĨn sÏ dÉn ®Õn t×nh tr¹ng
thõa lao ®éng, gi¶i qut viƯc lµm khã kh¨n.
+ NÕu ph¸t triĨn d©n sè phï hỵp víi ®iỊu kiƯn tµi nguyªn thiªn nhiªn vµ sù ph¸t triĨn kinh tÕ –
x· héi sÏ thn lỵi trong vÊn ®Ị gi¶i qut viƯc lµm, thóc ®Èy sù ph¸t triĨn cđa ®Êt níc.
+ ViƯc lµm ®ỵc gi¶i qut tèt sÏ thóc ®Èy t¨ng trëng kinh tÕ, ®êi sèng vËt chÊt, tinh thÇn ®ỵc n©ng
cao, mäi ngêi sÏ cã nhËn thøc ®óng ®¾n vÊn ®Ị d©n sè, chÊp nhËn gia ®×nh Ýt con)
ï Mục tiêu và phương hướng cơ bản của chính sách dân số ở nước ta?
ï Em hãy giải thích và nêu lên thái độ của mình đối với những quan niệm sau: Trời sinh voi, trời
sinh cỏ; Đông con hơn nhiều của; Trọng nam khinh nữ.
(+ "Trêi sinh voi, trêi sinh cá" : NghÜa bãng cđa c©u tơc ng÷ nµy lµ : ë ®êi ai còng cã kÕ ®Ĩ sinh
nhai, kh«ng ai ngåi khoanh tay ®Ĩ chÞu chÕt ®ãi. Dï sinh con ®Ỵ c¸i bao nhiªu, ngêi ta còng cã
c¸ch b¬n ch¶i ®Ĩ nu«i con kh«n lín ®ỵc. Quan niƯm nµy lµ mét trong nh÷ng nguyªn nh©n dÉn
®Õn t×nh tr¹ng d©n sè t¨ng qu¸ nhanh, ¶nh hëng ®Õn chÊt lỵng cc sèng.
+ "§«ng con h¬n nhiỊu cđa" : Lµ quan niƯm nỈng vỊ sè lỵng, cha chó ý tíi chÊt lỵng d©n sè.
HiƯn nay quan niƯm nµy kh«ng cßn phï hỵp n÷a.