SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
“GIẢI PHÁP PHỤ ĐẠO HIỆU QUẢ CHO HỌC SINH YẾU, KÉM
LỚP 2”
A- PHẦN MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài:
Hòa chung với sự đi lên của toàn cầu, đất nước ta đã và đang có những sự chuyển mình
trong xu thế đổi mới toàn diện trong mọi lĩnh vực để bước sang một thời đại mới – Thời
đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Ngành giáo dục nói riêng đã có những bước
chuyển mình rõ rệt có những đầu tư lớn trong việc cải cách vì đại hội Đảng lần thứ VII đã
khẳng định rằng: “Giáo dục vừa là động lực, vừa là tiêu đề của sự phát triển xã hội trong
thời kỳ đổi mới đất nước ta”. Thật vinh dự và tự hào biết bao khi bản thân tôi được đứng
trong hàng ngũ là những kỹ sư tâm hồn – Những chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng văn hóa
trong sự nghiệp giáo dục và cả sự đổi mới của đất nước. Với những tự hào và trách nhiệm
đó tôi luôn tâm niệm lời Bác dạy “Người thầy giáo tốt, thầy giáo xứng đáng là thầy giáo
vẻ vang nhất dù tên tuổi không được đăng báo, không được thưởng huân chương song
những thầy giáo tốt là những người anh hùng vô danh”. Những điều đó đã giúp tôi nhận
thức được một cách đầy đủ hơn về nhiệm vụ, mục tiêu giáo dục về vai trò, vị trí là trọng
trách của bản thân là người giáo viên trực tiếp giảng dạy và giáo dục, là những người có
vai trò quyết định, người giữ vai trò then chốt trong việc tổ chức phát triển nhân cách,
năng lực, trí tuệ của học sinh đặc điểm đó là học sinh nhỏ tuổi, học sinh Tiểu học.
Chúng ta biết rằng học sinh ở bậc Tiểu học là nhân vật trung tâm của nhà trường, là mục
đích của nhà trường, hơn thế nữa đây là giai đoạn đầu phát triển của cả một đời người là
nền móng cho các em sau này. Ở lứa tuổi Tiểu học là từ 6 đến 11 tuổi thì hoạt động chủ
đạo của các em là hoạt động học, mà yêu cầu trước hết để các em thực hiện tốt hoạt động
này là các em phải biết đọc thông, viết thạo một yêu cầu tưởng chừng như là đơn giản
hiện tốt “Nói không với học sinh ngồi nhầm lớp”, thực hiện đúng mục tiêu giáo dục đã đề
ra.
2. Phương pháp nghiên cứu:
-
Phương pháp điều tra.
-
Phương pháp thống kê.
-
Phương pháp phỏng vấn.
-
Phương pháp phân tích tổng hợp.
-
Phương pháp so sánh.
-
Phương pháp thực hành.
III. Giới hạn của đề tài:
- Một học sinh bình thường về mặt tâm lý, không có bệnh tật đều có khả năng tiếp
thu kiến thức theo yêu cầu phổ cập của chương trình tiểu học hiện nay.
- Những học sinh yếu kém vẫn có thể đạt yêu cầu của chương trình nếu được
hướng dẫn một cách thích hợp.
II. Cơ sở thực tiễn:
Qua thực tế ở trường, tôi đã tìm ra các nguyên nhân dẫn đến học sinh yếu kém như
sau:
- Trí tuệ của các em chậm, phát triển kém.
- Sức khoẻ yếu nên nghỉ học nhiều.
- Do hoàn cảnh khó khăn, điều kiện học tập thiếu thốn, cha mẹ chưa quan tâm đến
việc học của con.
- Do các em mắc bệnh tự ti.
- Do giáo viên chủ nhiệm phương pháp còn yếu, dạy học theo kiểu “đồng loạt",
chưa chú ý được hết tất cả các đối tượng học sinh, nhất là học sinh yếu nên các em đã yếu
lại càng yếu thêm vì bị giáo viên cho ra đứng bên lề trong các tiết học.
III. Thực trạng của việc bồi dưỡng học sinh yếu kém trong trường tiểu học
1. Thuận lợi: Công tác phụ đạo HS yếu trong nhà trường cũng có những thuận lợi
nhất định đó là:
- Phía HS: Tinh thần và thái độ học tập có chuyển biến tốt, tham dự đầy đủ các
buổi học phụ đạo.
- Phía nhà trường và giáo viên: Cơ sở vật chất trường lớp phục vụ tốt cho công tác
phụ đạo, ngay đầu năm nhà trường đã có xây dựng kế hoạch phụ đạo HS yếu và được
giáo viên hưởng ứng tốt, tích cực tham gia giảng dạy.
2. Khó khăn: Bên cạnh đó còn những khó khăn bức xúc chung rất khó có thể giải
quyết triệt để nếu không có sự đồng tâm của tập thể giáo viên, cụ thể là:
- Học sinh: Đọc chậm, đọc sai, viết chậm, viết sai, học vẹt không có khả năng vận
- Tôi phân loại học sinh ra nhiều loại như: Đọc kém, viết kém hay làm toán kém. Khi
đã nắm được yếu điểm của học sinh tôi lập ngay kế hoạch theo dõi, thường xuyên cụ thể
kết quả học tập, làm bài tập, kết quả kiểm tra thật chặt chẽ .
- Hoặc phân loại học sinh theo 2 mức độ: sự phát triển trí tuệ chậm, kiến thức không
vững chắc.
Với những em trí tuệ phát triển chậm thì bản thân tôi phải kiên trì và tìm hiểu biện
pháp thích hợp, khắc sâu kiến thức cho các em.
Với những học sinh không nắm chắc kiến thức, trong giờ dạy phụ đạo tôi phải tìm
hiểu các em đọc sai, làm sai ở những phần nào? Thuộc mảng nào của kiến thức. Từ đó
tôi kèm cặp và gọi các em đọc, viết, làm toán.
VD: Khi làm bài toán tìm số bị chia :
x:5=5
Tôi cho học sinh nhớ thuần thục những tên gọi các thành phần trong phép tính. Sau đó
nhắc lại qui tắc tìm số bị chia cho học sinh đọc thầm bảng nhân 5, chia 5. Sau dó mới giải
:
X:5=5
X= 5 x 5
X = 25
Hoặc :
Khi hướng dẫn một bài văn tả ngắn về biển thì tôi lại phải hướng dẫn bằng cách cho
học sinh nhắc lại những từ ngữ tả về biển chẳng hạn tả sóng: bồng bềnh, dào dạt, cuồn
cuộn, trắng xóa,… tả về mặt biển: xanh biếc, phẳng lặng,…
Sau đó lại cho phép từ ngữ đó vào thành câu văn tả về sóng biển, tả mặt biển,… Cuối
cùng mới viết thành đoạn văn ngắn.
- Giáo viên luôn tạo ra niềm vui trong học tập cho các em thông qua trò chơi để các em
Hoặc khi làm toán dùng bảng con làm tôi có thể kiểm tra và sửa sai cho học sinh một
cách tương đối nhiều, bao quát nhanh những học sinh yếu làm bài như thế nào để kịp thời
uốn nắn.
- Khắc phục được hiện tượng một số học sinh không làm việc trong giờ học đó là
những học sinh không có đủ đồ dùng học tập, không thích ứng với nhịp độ bài giảng.
Giáo viên cần lôi cuốn học sinh bằng cách nhắc nhở lại câu hỏi của cô hay câu trả lời của
bạn hay kết luận của giáo viên. Tránh tình trạng không cho các em tham gia hoạt động
học tập vì không được giao nhiệm vụ bằng cách giáo viên phải bao quát được lớp, nhắc
nhở thường xuyên.
Để làm tốt đòi hỏi tôi phải tìm hiểu hoàn cảnh gia đình của những học sinh yếu vì
hầu như ở lớp tôi thường học sinh yếu lại rơi vào những gia đình có hoàn cảnh khó khăn,
bố mẹ không có tiền mua đầy đủ sách vở và đồ dùng học tập, hay không quan tâm đến sự
học tập của con cái. Vì thế, tôi lại phải nhờ đến nhà trường cho mượn sách vở và đồ dùng
học tập khi đến lớp đó cũng là tạo những ấn tượng tốt trong các em để các em có niềm tin
ở trường lớp, thầy cô, bạn bè từ đó có ý chí vươn lên.
- Ngoài những biện pháp trên (tổ chức giảng dạy đó là phần bắt buộc) tôi luôn tổ chức
trò chơi, văn nghệ, kể chuyện và những hoạt động khác để tạo dựng nơi các em lòng tin
yêu trường lớp, tha thiết học tập thích gần gũi với thầy cô, bạn bè để từ đó các em luôn
chấp hành tốt nhiệm vụ và kỷ luật của buổi học tập.
- Cuối cùng là biện pháp phối hợp chặt chẽ giữa giáo viên chủ nhiệm với gia đình
bằng cách qua sổ liên lạc để gia đình tạo điều kiện đôn đốc các em thực hiện tốt kết
hoạch ở trường, ở nhà.
Hơn thế nữa bản thân tôi cũng đã gắn bó với học sinh thân yêu, từng thấy trách nhiệm
của mình đối với học sinh là cả một bước quan trọng không thể nhìn thấy sau mỗi giờ
học, buổi học mà nhìn thấy học sinh mình có nhiều em vẫn chưa hiểu bài nên tôi đã nghĩ
mọi phương pháp giảng dạy (như đã trình bày trên). Ngoài ra, tôi còn dành thời gian1-2
buổi/ tuần phụ đạo cho các em yếu kém.
Tóm lại, tùy và từng đối tượng để giáo viên có biện pháp cụ thể thích hợp để tổ chức
nghiệp là mang lại kết quả cao trong giảng dạy, là chìa khóa vàng tri thức để mở ra cho
các em cánh cửa khoa học vì một ngày mai tươi sáng. Đây là vinh dự và trách nhiệm của
người giáo viên. Đó cũng là duyên nợ của người thầy.
II. Khả năng ứng dụng, triển khai:
Do đây là hệ thống những kinh nghiệm đã được áp dụng trong thực tế nên khi ứng dụng
và triển khai rất được giáo viên đồng tình, hưởng ứng. Khi triển khai thực hiện các giải
pháp sẽ được tập hợp nhiều hơn, khi đó đề tài sẽ là kinh nghiệm chung cho tất cả giáo
viên có HS yếu.
III. Bài học kinh nghiệm:
Từ những kết quả đạt được trong kết quả giảng dạy. Tôi tự thấy bồi dưỡng, rèn luyện
học sinh yếu kém là vô cùng quan trọng để nâng cao chất lượng học cho học sinh trước
hết giáo viên phải thực hiện tốt những yêu cầu sau:
- Người giáo viên phải yêu nghề, mến trẻ, phải hết lòng vì nghề nghiệp, vì học sinh
thân yêu, tìm tòi phương pháp giảng dạy thích hợp, bồi dưỡng vốn sống năng lực cho bản
thân.
- Giáo viên phải nắm từng đối tượng, từng cá nhân thật cụ thể để có phương pháp giáo
dục cụ thể.
- Giáo viên phải gần gũi giúp đỡ các em vượt qua mọi khó khăn từ đó các em có chỗ
dựa vững chắc để vươn lên.
- Giáo viên phải kỳ công bày vẽ, từng ly từng tí cho học sinh.
- Trong quá trình giảng dạy giáo viên cần động viên, nhắc nhở kịp thời để các em cố
gắng, khắc phục kịp thời.
Trên đây là một số ý kiến nhỏ xuất phát từ tình hình dạy học thực tế tôi rút ra kinh
nghiệm và thấy cũng mang lại những dấu hiệu tốt trong quá trình phụ đạo cho những học
sinh yếu kém.
-
Phương pháp thống kê.
-
Phương pháp phỏng vấn.
-
Phương pháp phân tích tổng hợp.
-
Phương pháp so sánh.
-
Phương pháp thực hành.
Đ O T O- NH
U T B N GI O