Giáo án Ngữ văn 10- Tiết 94- chơng trình chuẩn; Năm học 2007- 2008; Giáo viên Trần Văn Dơng
Ngày soạn:
Ngày giảng:
Tiết theo PPCT: 94
Các thao tác nghị luận
A. Mục tiêu bài học
1. Về kiến thức: Củng cố và nâng cao hiểu biết về các thao tác nghị luận thờng gặp
nh phân tích, tổng hợp, quy nạp, diễn dịch, so sánh,... Vận dụng vào phân tích- tạo lập văn
bản nghị luận.
2. Về kỹ năng: Nhận diện chính xác cac thao tác đó trên các văn bản nghị luận.
3. Thái độ:
B. Chuẩn bị của Giáo viên và học sinh
- Giáo viên: Giáo án, tài liệu liên quan.
- Học sinh : Vở ghi, bảng phụ.
C. Phơng pháp chủ yếu:
- Thuyết trình, phát vấn, thảo luận
D. Các bớc tiến hành
1. ổn định lớp.
2. Kiểm tra.
3. Bài mới.
Hoạt động của GV và HS Yêu cầu cần đạt
HĐ1: Tìm hiểu khái niệm I. Khái niệm
H: Thao tác là gì? Thao tháo nghị
luận là gì?
- HS hoạt động độc lập
- GV chuẩn hoá kiến thức

1. Thao tác: Là quá trình thực hiện những động tác
theo một quy trình nhất định và những yêu cầu kỹ
thuật nhất định.
2. Thao tác nghị luận: Là một trong những thao

thi tập (phần b).
+ Nhóm 2: Đoạn trích trong Hiền tài là
nguyên khí của quốc gia (phần b).
+ Nhóm 3: Câu hỏi về Tựa trích diễm thi
tập (phần c)
+ Nhóm 4: Đoạn trích trong Hịch tớng sỹ
(phần c)
b+c. Trong các ngữ liệu
Nhóm 1: Đoạn trích trong Tựa trích diễm thi tập, tác giả
dùng thao tác phân tích, chia một nhận định chung thành
những mặt riêng biệt để làm rõ các nguyên nhân làm cho
thơ văn không đợc lu truyền đầy đủ.
Nhóm 2: Đoạn trích trong Hiền tài là nguyên khí của quốc
gia, Từ câu 1 đến câu thứ 2, tác giả dùng thao tác phân tích
để xem xét mối quan hệ giữa hiền tài và đất nớc. Từ hai câu
đầu sang câu thứ 3, tác giả dùng thao tác diễn dịch, từ luận
điểm "Hiền tài là nguyên khí của quốc gia" suy ra phải coi
trọng hiền tài.
Nhóm 3: Tác giả dùng thao tác tổng hợp nhằm thâu tóm
những ý bộ phận vào một kết luận chung, làm cho kết luận
ấy bao gồm sức thuyết phục của toàn bộ các luận điểm nhỏ.
Nhóm 4: Tác giả dùng thao tác quy nạp, những dẫn chứng
khác nhau đều phục vụ cho một kết luận: "Từ xa ... đời nào
không có" trở nên đáng tin cậy và thuyết phục.
H: Hãy đọc phần d- sgk tr 132 và
thực hiện các yêu cầu?
- HS hoạt động theo nhóm
- GV chuẩn hoá kiến thức
d. Các nhận định:
- Nhận định 1: Đúng với điều kiện tiền đề để diễn dịch phải

- Vận dụng vào việc đọc- phân tích, tạo lập các văn bản văn học.
5. Dặn dò. Học bài, soạn bài mới
2