HỌC VIỆN TÀI CHÍNH
KHOA:

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

BỘ MÔN: Tư tưởng Hồ Chí Minh

-----------------

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN
Môn học Cơ sở văn hóa Việt Nam
1. Tên học phần: CƠ SỞ VĂN HÓA VIỆT NAM
2. Trình độ: Dành cho sinh viên đại học chuyên ngành Ngôn ngữ Anh, năm
thứ nhất.
3. Số tín chỉ:
02 (45tiết)
4. Điều kiện học phần: Không
5. Mục tiêu học phần:
5.1.Về kiến thức: Môn học cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản,
cần thiết cho việc hiểu về một nền văn hóa nói chung và văn hóa Việt Nam nói
riêng, từ đó có nhận thức đúng đắn về văn hoá, về vai trò của văn hoá trong lịch sử
dựng nước và giữ nước của dân tộc cũng như đối với sự phát triển của quốc gia.
5.2. Về kĩ năng: Sau khi học xong môn học này, sinh viên có kĩ năng nhận
biết, phân tích, đánh giá và nghiên cứu về một số vấn đề văn hoá.
5.3. Về thái độ: Sau khi học xong môn học này, hình thành ở sinh viên niềm
tự hào dân tộc, có ý thức giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
6. Mô tả vắn tắt nội dung học phần:

Thanh Niên – Báo Tiền Phong, H. 2008.
Và các tài liệu tham khảo khác trên các website chính thống trên mạng
Internet
9.Tiêu chuẩn đánh giá sinh viên: theo các quy chế đào tạo đại học hiện
hành của Bộ GD-ĐT
10. Nội dung chi tiết môn học:


CHƯƠNG I
VĂN HÓA HỌC VIỆT NAM: NHỮNG KHÁI NIỆM CƠ
BẢN
Bài 1: VĂN HÓA HỌC VIỆT NAM
I. TỪ VĂN HÓA HỌC ĐẾN VĂN HÓA HỌC VIỆT NAM
1. Văn hóa học
a. Sơ lược lịch sử hình thành và phát triển của khoa học văn
hóa
b. Văn hóa học với tư cách là một khoa học chuyên ngành
- Khái niệm văn hóa
- Cấu trúc của văn hóa
- Các chức năng xã hội của văn hóa
- Một số khái niệm gần gũi với văn hóa
- Đối tượng nghiên cứu của văn hóa học
2. Văn hóa học Việt Nam
a. Sơ lược lịch sử nghiên cứu văn hóa Việt Nam
b. Cơ sở văn hóa Việt Nam
- Đối tượng nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu
II. CHỦ THỂ VÀ KHÁCH THỂ CỦA VĂN HÓA VIỆT
NAM


III. ĐẶC ĐIỂM VÙNG VĂN HÓA TỘC NGƯỜI
1. Vùng văn hóa Tây Bắc
2. Vùng văn hóa Việt Bắc
3. Vùng văn hóa Tây Nguyên

CHƯƠNG II:

VĂN HÓA VIỆT NAM VỚI MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN
Bài 4: MỐI QUAN HỆ GIỮA VĂN HÓA VIỆT NAM
VỚI MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN
I. MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN VÀ VĂN HÓA
1. Môi trường tự nhiên là gì?
2. Mỗi quan hệ giữa văn hóa với môi trường tự nhiên
II. MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN TÁC ĐỘNG ĐẾN VĂN
HÓA VIỆT NAM

Bài 5: VĂN HÓA SINH HOẠT VẬT CHẤT
I. VĂN HÓA ẨM THỰC
II. VĂN HÓA TRANG PHỤC


III. VĂN HÓA NHÀ Ở, KIẾN TRÚC
IV. VĂN HÓA GIAO THÔNG ĐI LẠI

CHƯƠNG III:

VĂN HÓA VIỆT NAM VỚI MÔI TRƯỜNG XÃ HỘI
Bài 6: TÔNG QUAN VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA VĂN
HÓA VỚI MÔI TRƯỜNG XÃ HỘI
I. CON NGƯỜI NHẬP THÂN VĂN HÓA


Bài 8: NHỮNG ĐƠN VỊ CƠ BẢN TRONG TỔ
CHỨC XÃ HỘI DƯỚI GÓC NHÌN VĂN HÓA ( tiếp )
I. NƯỚC ( TỔ QUỐC )
1. Nguồn gốc Tổ quốc được hình dung trên hai cấp độ
2. Đối với người Việt, tinh thần yêu nước là giá trị cao nhất
trong bảng giá trị tinh thần truyền thống của dân tộc
II. ĐÔ THỊ

Bài 9: NHỮNG THÀNH TỐ VĂN HÓA SINH HOẠT
TINH THẦN


I. NGÔN NGỮ
1. Tiếng nói
2. Chữ viết
II. TÍN NGƯỠNG VÀ TÔN GIÁO
1. Khái niệm và sự phân biệt
2. Tín ngưỡng của người Việt truyền thống
- Tín ngưỡng thờ các hiện tượng tự nhiên và một số
loài thực vật, động vật
- Tín ngưỡng phồn thực
- Tín ngưỡng thờ Mẫu

Bài 10: NHỮNG THÀNH TỐ VĂN HÓA SINH HOẠT
TINH THẦN( tiếp )
I. LỄ TẾT
II. LỄ HỘI
1. Lễ hội là một hình thức sinh hoạt văn hóa cộng đồng
2. Đặc điểm của lễ hội

b. Văn hóa Đông Sơn
2. Văn hóa Sa Huỳnh
a. Sự hình thành của văn hóa Sa Huỳnh và chủ nhân


của nó
b. Đặc trưng văn hóa
3. Văn hóa Đồng Nai

Bài 12: VĂN HÓA VIỆT NAM THIÊN NIÊN KỶ ĐẦU
CÔNG NGUYÊN
I. VĂN HÓA CHÂU THỔ BẮC BỘ THỜI BẮC THUỘC
1. Bối cảnh lịch sử
2. Đặc trưng văn hóa
a. Tiếp xúc cưỡng bức và giao lưu văn hóa Việt – Hán
b. Giao lưu văn hóa tự nhiên Việt - Ấn
c. Giữ gìn, bảo tồn và phát triển bả sắc văn hóa dân tộc
II. VĂN HÓA CHĂM PA
1. Bối cảnh lịch sử
2. Văn hóa Chăm pa có hai đặc trưng mang tính khái quát
a. Nét bản địa trong văn hóa Chăm pa
b. Một nền văn hóa đặc sắc với những dấu ấn sâu đậm
của văn hóa Ấn Độ
III. VĂN HÓA ÓC EO

Bài 13: VĂN HÓA VIỆT NAM THỜI ĐẠI VIỆT


1. Bối cảnh lịch sử
2. Đặc trưng văn hóa

1. Bối cảnh lịch sử - văn hóa
2. Đặc điểm của văn hóa Việt Nam từ 1945 đến nay
a. Sự định hướng trong phát triển văn hóa
b. Sự phát triển của nghệ thuật chuyên nghiệp
c. Giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ có
những biến chuyển lớn
d. Giao lưu văn hóa ngày càng mở rộng

CHƯƠNG KẾT LUẬN: XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN
NỀN VĂN HÓA VIỆT NAM TRONG THỜI ĐẠI NGÀY
NAY
I. THỜI ĐẠI NGÀY NAY VÀ SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG,
PHÁT TRIỂN VĂN HÓA Ở VIỆT NAM
1. Đặc điểm thời đại và trong nước
2. Những quan điểm cơ bản của Đảng Cộng sản Việt Nam
về văn hóa
II. VAI TRÒ CỦA VĂN HÓA TRONG SỰ PHÁT TRIỂN
ĐẤT NƯỚC
1. Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội
2. Văn hóa là động lực và mục tiêu của sự phát triển
a. Văn hóa là động lực của sự phát triển
b. Văn hóa là mục tiêu của sự phát triển
III. BẢN CHẤT CỦA NỀN VĂN HÓA VIỆT NAM HIỆN


ĐẠI
1. Văn hóa Việt Nam hiện đại là nền văn hóa tiên tiến,
đậm đà bản sắc dân tộc
a. Tính tiên tiến của nền văn hóa Việt Nam hiện đại
b. Bản sắc dân tộc của nền văn hóa Việt Nam