L IC M

N

Sau m t th i gian nghiên c u, đ n nay lu n v n th c s v i đ tài: “ ánh giá
nh h
n

ng c a bi n đ i khí h u (B KH) và phát tri n kinh t đ n cân b ng

c c a h ch a NamTien, t nh Sayaboury” đã đ

c hoàn thành t i Tr

ng đ i

h c Th y l i Hà N i v i s n l c c a b n thân và s giúp đ , ch b o, h

ng d n

nhi t tình c a các th y giáo, cô giáo, c a các đ ng nghi p và b n bè.

c bi t là s

đ ng viên khuy n khích c a gia đình.
Xin chân thành c m n: Ban giám hi u, Ban ch nhi m khoa và các th y cô
giáo trong Khoa K thu t Tài nguyên n

c.

Tác gi xin chân thành c m n các th y, cô giáo Tr

Xin chân thành c m n !
Hà n i, ngày 26 tháng 12 n m 2013
Tác gi

Vinvilay SAYAPHONE


B N CAM K T
Tên tác gi : Vinvilay SAYAPHONE
H c viên cao h c : 20Q12
Ng

ih

ng d n khoa h c: TS. Lê V n Chín

Tên đ tài lu n v n: “ ánh giá nh h
phát tri n kinh t đ n cân b ng n

ng c a bi n đ i khí h u (B KH) và

c c a h ch a NamTien, t nh Sayaboury” .

Tác gi xin cam đoan đ tài lu n v n đ
th p đ

c làm d a trên s li u, t li u thu

c t ngu n th c t do chính tác gi thu th p đ tính toán ra các k t qu , t


1.1. T ng quan v bi n đ i khí h u .............................................................................4
1.1.1. Tình hình bi n đ i khí h u trên th gi i ...................................................6
1.1.2. Tình hình bi n đ i khí h u t i Lào ...........................................................8
1.1.3. Xu th bi n đ i khí h u

Lào ................................................................10

1.1.4. Tác đ ng ti m tàng c a bi n đ i khí h u
1.2. Các nghiên c u v cân b ng n

Lào .....................................10

c có xét đ n nh h

ng c a b n đ i khí h u .13

1.2.1. Các nghiên c u t i Lào ..........................................................................13
1.2.2. Các nghiên c u trên th gi i ..................................................................13
1.3. Các k ch b n B KH

Lào ................................................................................15

CH NG 2 ..............................................................................................................17
HI N TR NG C P N C C A H CH A NAMTIEN .....................................17
2.1. i u ki n t nhiên – khí t ng th y v n, ngu n n c vùng nghiên c u ..........17
2.1.1. V trí đ a lý ..............................................................................................17
2.1.2.

c đi m đ a hình ..................................................................................18


th i k

hi n t i .......................................................................................................................29
2.4.1. Tính toán nhu c u n

c cho các lo i cây tr ng .....................................29

2.5. Tính toán s b cân b ng n

c c a h ch a NamTien trong đi u ki n hi n t i48

2.6. ánh giá kh n ng c p n

c c a h ch a NamTien..........................................49

CH NG 3 ..............................................................................................................50
ÁNH GIÁ NH H NG C A BI N
I KHÍ H U
N KH N NG C P
N C C A H CH A NAMTIEN .......................................................................50
3.1. Tính toán nhu c u n c theo các k ch b n B KH c a b tài nguyên môi tr ng
Lào.............................................................................................................................50
3.1.1. L a ch n k ch b n B KH ......................................................................50
3.1.2. Tính toán yêu c u dùng n

c c a toàn h th ng trong t

3.1.3. T ng h p nhu c u dùng n

c toàn h th ng trong t

3.2.6. Xác đ nh dung tích ch t c a h ch a .....................................................72
3.2.7. Xác đ nh dung tích hi u d ng v i yêu c u c p n
3.3. Tính toán cân b ng n

c c đ nh ................77

c theo các k ch b n B KH...........................................86

3.3.1.Tính toán cân b ng n

c th i k 2030 ....................................................86

3.3.2. Tính toán cân b ng n

c th i k 2050 ...................................................88

3.3.3. So sánh s t ng, gi m dung tích hi u d ng t i các th i k hi n t i, 2030,
2050 so v i th i k n n..............................................................................................89
H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

3.4. ánh giá nh h

iii
ng c a BDKH đ n kh n ng c p n

c c a h NamTien .......90


B ng 2.2. B c h i trung bình tháng nhi u n m tr m khí t ng Sayaboury .............19
B ng 2.3.
m không khí trung bình tháng nhi u n m Sayaboury .......................20
B ng 2.4. S gi n ng trung bình tháng nhi u n m tr m Sayaboury .......................21
B ng 2.5. T c đ gió bình quân tháng nhi u n m – tr m Sayaboury .......................21
B ng 2.6. Các thông s thi t k h ch a n c ..........................................................24
B ng 2.7. Các thông s hi n tr ng c a đ p ...............................................................24
B ng 2.8. Các thông s c a c ng l y n c ...............................................................25
B ng 2.9. K t qu tính toán các thông s th ng kê X , Cv,Cs ...................................26
B ng 2.10. B ng th ng kê ch n mô hình m a đ i di n ng v i t ng th i v ..........27
B ng 2.11a: Mô hình m a v chiêm ng v i t n su t thi t k P=85% th i k n n
1985 -2000 ................................................................................................................28
B ng 2.12a. Mô hình m a v mùa ng v i t n su t thi t k P=85% .......................28
B ng 2.13a. B ng t ng h p m a theo tháng thi t k th i k n n (1985 –2000) ng
v i t n su t P=85% ...................................................................................................28
B ng 2.11b: Mô hình m a v chiêm ng v i t n su t thi t k P=85% th i k hi n
t i ...............................................................................................................................29
B ng 2.12b. Mô hình m a v mùa ng v i t n su t thi t k P=85% th i k hi n t i
...................................................................................................................................29
B ng 2.13b. B ng t ng h p m a theo tháng thi t k ng v i t n su t P=85% th i
k hi n t i ..................................................................................................................29
B ng 2.14. Th i v cây tr ng....................................................................................37
B ng 2.15. Di n tích ph c v c a H .......................................................................37
B ng 2.16.
m đ t canh tác .................................................................................38
B ng 2.17. Th i k sinh tr ng và h s cây tr ng c a lúa......................................38
B ng 2.18. Th i k và h s cây tr ng c a cây tr ng c n ........................................38
B ng 2.19. Chi u sâu b r c a cây tr ng c n ..........................................................39
B ng 2.20. Ch tiêu c lý c a đ t ..............................................................................39
B ng 2.21. T ng h p m c t i cho lúa v chiêm.....................................................44

B ng 3.9: B ng k t qu yêu c u n c cho sinh ho t th i k 2050( 103 m3) ............55
B ng 3.10: B ng k t qu yêu c u n c cho ngành du l ch th i k 2050( 103 m3) ..55
B ng 3.11: B ng k t qu t ng h p yêu c u dùng n c toàn h th ng th i k 2030 55
B ng 3.12: K t qu t ng h p yêu c u dùng n c toàn h th ng th i k 2050 .........56
B ng 3.13: M c t ng nhu c u n c các lo i cây tr ng trong t ng lai so v i th i k n n
...................................................................................................................................57
B ng 3.14: M c t ng nhu c u n c c a các ngành trong t ng lai so v i th i k n n58
B ng 3.15.T ng h p các thông s dòng ch y n m l u v c h ch a n c NamTien
...................................................................................................................................65
B ng 3.16: Phân ph i dòng ch y đ n h Nam Ti n th i k hi n t i .......................68
B ng 3.17. Phân ph i b c h i m t n c h ch a n c NamTien ............................71
B ng 3.18: B ng phân ph i b c h i ph thêm theo tháng khi có h ch a ...............72
B ng 3.19. Quá trình l u l ng yêu c u c a h th ng theo tháng ............................79
B ng 3.20. Quan h gi a cao trình và dung tích h , di n tích h .............................79
B ng 3.21. Xác đ nh dung tích hi u d ng Vhd khi ch a tính t n th t .......................80
B ng 3.22. Xác đ nh t n th t do th m và b c h i .....................................................82
B ng 3.23. Xác đ nh dung tích hi u d ng Vhd khi tính đ n t n th t .........................84
H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

vi

B ng 3.24. Xác đ nh t n th t do th m và b c h i (l n 2) .........................................85
B ng 3.25. Xác đ nh dung tích hi u d ng Vhd khi tính đ n t n th t (l n 2) .............86
B ng 3.26. Phân ph i dòng ch y n m thi t k th i k 2030 ....................................87
B ng 3.27. Quá trình l u l ng yêu c u c a h th ng theo tháng ............................87
B ng 3.28 .Xác đ nh dung tích hi u d ng Vhd khi tính đ n t n th t th i k 2030
d i tác đ ng c a B KH và phát tri n kinh t xã h i ..............................................87

Hình 3.1:
th th hi n s thay đ i nhu c u n c c a các lo i cây tr ng qua các
th i k tính toán ........................................................................................................57
Hình 3.2: Mô hình phân ph i dòng ch y n m thi t k ..............................................68
Hình 3.3. Các m c n c đ c tr ng và thành ph n dung tích h ch a ......................72
Hình 3.4: S đ nguyên lý đi u ti t n m m t l n, ph ng án tr s m .....................77
Hình 3.5: Bi u đ đ ng quan h W~ Z ~ F ............................................................80

H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

1

M

U

1.1. Tính c p thi t c a đ tài
Bi n đ i khí h u (B KH) là m t trong nh ng thách th c l n nh t đ i v i nhân
lo i trong th k 21. Hi n nay trên th gi i đã có nhi u nghiên c u v B KH tác
đ ng đ n các l nh v c và đ i s ng c a con ng

i. K t qu c a nh ng nghiên c u đã

ch ra r ng B KH s tác đ ng nghiêm tr ng t i s n xu t, đ i s ng và môi tr
trên ph m vi toàn c u, đ c bi t là l nh v c nông nghi p s d b t n th

ng nh t.

nghi p và an ninh l

ng th c, s c kh e con ng

i

c, nông

các vùng đ ng b ng. Nó làm

t ng các thiên tai l l t và h n hán ngày càng kh c li t nh l n m 2008 ng p th đô
Viêng Ch n và l tháng 6 n m 2011 ng p thành ph Sayaboury, làm cho đ i s ng
c a ng

i dân vô cùng khó kh n, s n xu t nông nghi p thi t h i to l n, nh h

đ n s phát tri n kinh t xã h i c a c n

c Lào.

Bi n đ i khí h u là m t trong nh ng n i dung nghiên c u còn m i m
c v ph

ng

Lào

ng pháp lu n c ng nh các công c nghiên c u do tính ph c t p v qui

mô toàn c u, m c đ và đ i t

ng lai.

T nh Sayaboury là m t trong nh ng t nh mi n núi phía B c c a n
nh h
n

ng b i thiên tai. Vào mùa hè th

ng b h n hán, d n đ n tình tr ng thi u

c cho sinh ho t và s n xu t nông nghi p. Mùa m a th

gây ng p l t nghiêm tr ng, th
úng vùng n i đ ng, h

c Lào b

ng xu t hi n l l n ,

ng xuyên uy hi p các huy n th g n sông và ng p

du các h

ch a n

Namgnang... gây thi t h i n ng n v ng

c l n nh

NamTien, Nammao,

ng c a B KH.
Hi n nay, có r t ít nghiên c u v

nói chung và h th ng t

i nói riêng.

nh h

ng c a B KH t i h th ng thu l i

c bi t khu v c t nh Sayaboury m t trong

nh ng t nh có n n s n xu t nông nghi p là ch y u nh ng ch a có m t nghiên c u
nào v

nh h

ng c a bi n đ i khí h u đ n h th ng t

i và đ c bi t là h th ng h

ch a.
Xu t phát t nh ng v n đ trên, tôi th y r ng vi c nghiên c u: “ ánh giá nh
h

ng c a bi n đ i khí h u (B KH) và phát tri n kinh t đ n cân b ng n

cc a


ih

c c a h th ng t

ih

ng lai;

ng c a B KH đ n cân b ng n

NamTien trong hi n t i và k ch b n B KH trong t

c c a h th ng t

ng lai;

xu t các gi i pháp nh m nâng cao hi u qu qu n lý v n hành h trong đi u
ki n B KH cho h th ng t

1.3.

i h NamTien.

it

ng và ph m vi nghiên c u

it

ng nghiên c u: Nghiên c u nh h

- Ph

ng pháp đi u tra, thu th p phân tích, x lý, t ng h p s li u.

- Ph

ng pháp k th a có ch n l c.

- Ph

ng pháp chuyên gia.

- Ph

ng pháp phân tích h th ng, ph

- Ph

ng pháp đi u tra xã h i h c.

- Ph

ng pháp mô hình toán, th y v n, th y l c.

ng pháp th ng kê xác xu t.

H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

 Lu n v n th c s

5

“Bi n đ i khí h u là “nh ng nh h ng có h i c a bi n đ i khí h u”, là nh ng
bi n đ i trong môi tr ng v t lý ho c sinh h c gây ra nh ng nh h ng có h i
đáng k đ n thành ph n, kh n ng ph c h i ho c sinh s n c a các h sinh thái t
nhiên và đ c qu n lý ho c đ n ho t đ ng c a các h th ng kinh t - xã h i ho c
đ n s c kh e và phúc l i c a con ng i” (Theo công c chung c a LHQ v bi n
đ i khí h u).
Nguyên nhân:
Nguyên nhân chính làm bi n đ i khí h u Trái đ t là do s gia t ng các ho t
đ ng t o ra các ch t th i khí nhà kính, các ho t đ ng khai thác quá m c các b h p
th khí nhà kính nh sinh kh i, r ng, các h sinh thái bi n, ven b và đ t li n khác.
Nh m h n ch s bi n đ i khí h u, Ngh đ nh th Kyoto nh m h n ch và n đ nh
sáu lo i khí nhà kính ch y u bao g m: CO2, CH4, N2O, HFCs, PFCs và SF6.
-

CO2 phát th i khi đ t cháy nhiên li u hóa th ch (than, d u, khí) và là

ngu n khí nhà kính ch y u do con ng

i gây ra trong khí quy n. CO2 c ng sinh ra

t các ho t đ ng công nghi p nh s n xu t xi m ng và cán thép.
-

CH4 sinh ra t các bãi rác, lên men th c n trong ru t đ ng v t nhai l i, h

th ng khí, d u t nhiên và khai thác than.


ng khí quy n có h i cho môi tr

ng

i và các sinh v t trên Trái đ t.

S dâng cao m c n

c bi n do b ng tan, d n t i s ng p úng

các vùng

đ t th p, các đ o nh trên bi n.
-

S di chuy n c a các đ i khí h u t n t i hàng nghìn n m trên các vùng

H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

6

khác nhau c a Trái đ t d n t i nguy c đe d a s s ng c a các loài sinh v t, các h
sinh thái và ho t đ ng c a con ng
-

S thay đ i c

i mà chúng ta g i đó

là s làm nóng b u khí quy n hay hi u ng nhà kính.Có th hi u s l
đ trung bình c a b m t trái đ t đ
l

ng m t tr i và l

c là: nhi t

c quy t đ nh b i s cân b ng gi a h p th n ng

ng nhi t tr vào v tr . Khi l

ng nhi t b gi l i nhi u trong

b u khí quy n thì s làm nhi t đ trái đ t t ng lên. Chính l
trong khí quy n s tác d ng nh m t l p kính gi nhi t l

ng khí CO2 ch a nhi u
ng t a ng

c a trái đ t. Cùng v i khí CO2 còn có m t s khí khác c ng đ

c vào v tr

c g i chung là khí

nhà kính nh NOx, CH4, CFC. V i nh ng gia t ng m nh m c a n n s n xu t công
nghi p và vi c s d ng các nhiên li u hoá th ch (d u m , than đá..), nghiên c u c a

đây: gia t ng m c n

ng nóng lên toàn c u th hi n

10 đi u t i t sau

c bi n, b ng hà lùi v hai c c, nh ng đ t nóng, bão t và l

l t, khô h n, tai bi n, suy thoái kinh t , xung đ t và chi n tranh, m t đi s đa d ng
sinh h c và phá hu h sinh thái. Nh ng minh ch ng cho các v n đ này đ

c bi u

hi n qua hàng lo t tác đ ng c c đoan c a khí h u trong th i gian g n đây nh đã có
kho ng 250 tri u ng
Mexico. Các n

ib

nh h

ng b i nh ng tr n l l t

Nam Á, châu Phi và

c Nam Âu đang đ i m t nguy c b h n hán nghiêm tr ng d d n

t i nh ng tr n cháy r ng, sa m c hóa, còn các n
ra nh ng tr n l l t l n, do m c n



nghiên c u v i xác su t lên t i 90% cho th y s có ít nh t 3 t ng
thi u l

ng. M t

i r i vào c nh

ng th c vào n m 2100, do tình tr ng m lên c a Trái đ t.
S nóng lên c a Trái đ t, b ng tan đã d n đ n m c n

kho ng th i gian 1962 - 2003, l

ng n

c bi n dâng cao. N u

c bi n trung bình toàn c u t ng

1,8mm/n m, thì t 1993 - 2003 m c t ng là 3,1mm/n m. T ng c ng, trong 100 n m
qua, m c n

c bi n đã t ng 0,31m. Theo quan sát t v tinh, di n tích các l p b ng

B c c c, Nam c c, b ng

Greenland và m t s núi b ng

Trung Qu c đang d n


lo i khí gây hi u ng nhà kính, làm cho trái đ t nóng lên t ng ngày. B KH tr
thành ch đ nóng c a nhi u h i ngh c p cao trên th gi i. T ng Th ký Liên H p
Qu c Ban Ki Moon cho r ng: “B KH c ng khi n nhân lo i ph i đ i m t v i nh ng
đe d a to l n nh chi n tranh”; “B KH không ch là v n đ môi tr
m i đe d a toàn di n, nh h
l

ng đ n s c kh e con ng

ng, mà còn là

i, đ n tình hình cung c p

ng th c toàn c u, v n đ di dân và đe d a n n hòa bình, an ninh th gi i”. Vì

v y, nhi u n

c trên th gi i đã thành l p các t ch c đ ch đ o và đi u ph i các

ho t đ ng ng phó v i tình hình B KH, xây d ng các ch

ng trình, chi n l

c và

k ho ch hành đ ng qu c gia ng phó v i B KH.
Theo báo cáo c a các nhà khoa h c, s nóng lên toàn c u c a h th ng khí
h u hi n nay là ch a t ng có và r t rõ ràng t nh ng quan tr c nhi t đ và đ i
d


qu đ o c a bão tr nên d th

ng và s c n bão nh h

ng

ng k t thúc mu n,

ng đ n khu v c Trung Lào

và Nam Lào c ng ngày càng t ng. Bên c nh đó, s ngày m a phùn

mi n B c Lào

c ng gi m g n m t n a (t 30 ngày/n m trong th p k 1961 - 1970 xu ng còn 17
ngày/n m trong th p k 1991 - 2000). L

ng m a bi n đ i không nh t quán gi a

H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

9

các vùng, h n hán có xu h
t ng hi n t
đ nn



c bi t là s xu t hi n c a d ch b nh và

c ng t. T i Lào, nh ng n m qua, thi t h i do h n hán

và bão l gây ra là vô cùng l n.
Trong 50 n m qua, nhi t đ trung bình t i Lào t ng 0,5 – 0,8 đ C. D
đ n n m 2100, nhi t đ trung bình Lào s t ng cao t 1,8 – 4,2 đ C.
B KH s

nh h

ng đ n Lào theo nh ng xu h

báo

ng sau:

- Gi m m a dông;
- Gi m s ng mù;
- H n hán t ng c v t n su t và c ng đ ;
- Mùa l nh thu h p;
- Bão t ng v t n su t, nh t là vào cu i n m
M t s ngành ch u nh h ng c a B KH Lào:
- Ngu n tài nguyên n c.
- Nông nghi p.
- Lâm nghi p.
- V n t i và n ng l ng.
- S c kh e c ng đ ng.
- Th y s n ,…

sau: Lào đ

c đánh giá là m t n

c qu c gia c a Lào v i n i dung nh

c tích c c quan tâm đ n v n đ B KH và đang

ch ng ki n s ti n b c a mình b đe d a nghiêm tr ng tr
B KH toàn c u. Và Chi n l

c B KH Qu c gia c a Lao đ a ra trong T3.2010

c ng đã mô t Lào c ng là m t qu c gia b nh h
Chi n l

c nh ng tác đ ng c a

ng khá nhi u nh t b i B KH.

c này c nh báo r ng, đ n cu i th k 21, nhi t đ trung bình có th

t ng thêm t 2,5 – 4,2 đ C, kèm theo nh ng thay đ i l n v l

ng m a có nguy c

gây nên tình tr ng l l t và h n hán v i s c tàn phá l n.
- Các t nh đ ng b ng Sông Mekong: Nhi u đ a ph
Mekong đang ch u nh h



- V nhi t đ : Trên các khu v c, nhi t đ TBN có th t ng lên 20C vào n m
2050. D tính đ n n m 2100 nhi t đ s t ng lên 3,20C.
-V l
2050. L

ng m a: L

ng m a mùa m a

ng m a mùa khô

m nh v i l

các khu v c đ u t ng 0-9% vào n m

các B c, Trung và Nam Lào có hi n t

ng gi m 1,0 - 5%. áng chú ý là

nh ng vùng th

vào mùa khô, h n hán có nhi u kh n ng t ng lên c v c
1.1.4. Tác đ ng ti m tàng c a bi n đ i khí h u

ng gi m khá

ng x y ra h n hán

ng đ và di n tích.


các t nh mi n B c có th b rút ng n l i, v

i u đó đòi h i ph i thay đ i k thu t canh tác. Nhi t đ t ng

và tính bi n đ ng c a nhi t đ l n h n, k c các nhi t đ c c đ i và c c ti u, cùng
v i bi n đ i c a các y u t th i ti t khác và thiên tai làm t ng kh n ng phát tri n
sâu b nh, d ch b nh, d n đ n gi m n ng su t và s n l
v i nông nghi p và an ninh l

ng, t ng nguy c r i ro đ i

ng th c. Nhi t đ và đ

s c ép v nhi t đ v i c th con ng

i, nh t là ng

m t ng cao làm gia t ng

i già và tr em, làm t ng b nh

t t, đ c bi t là các b nh nhi t đ i, b nh truy n nhi m thông qua s phát tri n c a
các loài vi khu n, các côn trùng và v t mang b nh, ch đ dinh d
môi tr

ng suy gi m. S gia t ng nhi t đ còn nh h

nh n ng l



nhi u vùng trong c n

c, gây thi t h i cho

s n xu t và đ i s ng. B KH s làm cho các thiên tai nói trên tr nên kh c li t h n
và có th tr thành th m ho , gây r i ro l n cho phát tri n kinh t - xã h i ho c xoá
đi nh ng thành qu nhi u n m c a s phát tri n.
1.4.1.1. D báo tác đ ng ti m tàng c a B KH đ i v i các l nh v c và khu v c
1) Tác đ ng đ i v i tài nguyên n
Tài nguyên n
t ng
n

c

c

c đang đ ng tr

c nguy c suy gi m do h n hán ngày m t

m t s vùng, mi n. Khó kh n này s

nh h

ng đ n nông nghi p, cung c p

nông thôn, thành th và s n xu t đi n. Lào có r t nhi u sông xu i to nh



c

th

ng ngu n các sông này t ng lên do

B KH).
2) Tác đ ng đ i v i nông nghi p và an ninh l
B KH có tác đ ng đ n sinh tr

ng th c

ng, n ng su t cây tr ng, th i v gieo tr ng,

làm t ng nguy c lây lan sâu b nh h i cây tr ng. B KH nh h
sinh tr

ng đ n sinh s n,

ng c a gia súc, gia c m, làm t ng kh n ng sinh b nh, truy n d ch c a gia

súc, gia c m. Ngành nông nghi p đ i m t v i nhu c u l n v phát tri n gi ng cây
tr ng và v t nuôi nh m gi m thi u r i ro do B KH và các hi n t

ng khí h u c c

đoan.
Vì s nóng lên trên ph m vi toàn lãnh th , th i gian thích nghi c a cây tr ng
nhi t đ i m r ng và c a cây tr ng á nhi t đ i b thu h p l i. Ranh gi i c a cây

i m c b nh tim m ch, b nh th n kinh.

Tình tr ng nóng lên làm thay đ i c u trúc mùa nhi t hàng n m.
đông s

i, d n đ n

mi n B c, mùa

m lên, d n t i thay đ i đ c tính trong nh p sinh h c c a con ng

i.

B KH làm t ng kh n ng x y ra m t s b nh nhi t đ i: s t rét, s t xu t huy t, làm
t ng t c đ sinh tr ng và phát tri n nhi u lo i vi khu n và côn trùng, v t ch
mang b nh, làm t ng s l ng ng i b b nh nhi m khu n d lây lan…
Thiên tai nh bão, t , ng p l t, h n hán, m a l n và s t l đ t v.v… gia t ng
v c

ng đ và t n s làm t ng s ng

s c kho thông qua ô nhi m môi tr

i b thi t m ng và nh h
ng, suy dinh d

ng gián ti p đ n

ng, b nh t t do nh ng đ v



Mekong c a y ban sông Mekong n m 2009
- Chi n l

c v bi n đ i khí h u c a c ng hòa dân ch nhân dân Lào n m

2010.
- Nghiên c u nh h

ng ti m n ng c a bi n đ i khí h u đ n s d ng đ t

c ng hòa dân ch nhân dân Lào, tháng 7 n m 2010
- Chính sách v bi n đ i khí h u c a Lào, tác gi Syam phone Sengchandala,
n m 2010
- Thích ng c a l nh v c nông nghi p đ i v i bi n đ i khí h u t i C ng hòa
dân ch nhân dân Lào, tác gi Salongxay Rasabud, n m 2011
1.2.2. Các nghiên c u trên th gi i
H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

14

a/ Các nghiên c u t i Vi t Nam
- K ch b n bi n đ i khí h u đ
đ i khí h u

c xây d ng n m 1994 trong Báo cáo v bi n


KTTVMT, 2008);
- K ch b n bi n đ i khí h u cho khu v c Vi t Nam đ
ph

c xây d ng b ng

ng pháp đ ng l c (Vi n KH KTTVMT, SEA START, Trung tâm Hadley,

2008).
b/ Các nghiên c u c a các n

c khác

- Báo cáo đánh giá l n th hai (1995), l n th ba (2001) và l n th t (2007)
c a IPCC;
- S n ph m c a mô hình khí h u toàn c u (MRI-AGCM) v i đ phân gi i 20
km c a Vi n Nghiên c u Khí t

ng thu c C c Khí t

ng Nh t B n, trích d n m t

s n ph m c a mô hình MRI-AGCM đ i v i nhi t đ cho khu v c Vi t Nam theo
k ch b n phát th i khí nhà kính

m c trung bình);

- Báo cáo v k ch b n bi n đ i khí h u cho Vi t Nam c a nhóm nghiên c u
thu c tr



1.3. Các k ch b n B KH

Lào

K ch b n bi n đ i khí h u

Lào hi n nay đang đ

phân tích và tham kh o các nghiên c u trong, ngoài n
Mekong. Các tiêu chí đ l a ch n ph

c xây d ng d a trên s
c và c a

y ban sông

ng pháp tính toán xây d ng k ch b n bi n

đ i khí h u cho Lào bao g m:
(1) M c đ tin c y c a k ch b n bi n đ i khí h u toàn c u;
(2)

chi ti t c a k ch b n bi n đ i khí h u;

(3) Tính k th a;
(4) Tính th i s c a k ch b n;
(5) Tính phù h p đ a ph

ng;

c đây và đ

c c p nh t đ n n m 2010.

c ch n là th i k c s đ so sánh s thay đ i c a khí h u
c v bi n đ i khí h u c a Lào và nghi n c u nh h

B KH đ n dòng ch y c a

ng c a

y ban sông Mekong, đ i v i t nh Sayabouly, m c t ng

nhi t đ (0C) trung bình n m và m c thay đ i l

ng m a n m (%) so v i th i k

1985-2000 theo k ch b n phát th i trung bình B2 nh sau:
H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21


 Lu n v n th c s

16

B ng 1.1. M c thay đ i k ch b n v nhi t đ và l
Y ut

khí h u


ng lai nh sau (tính cho giai đo n n m 2030, 2050,

2070 và 2100)
B ng 1.2. M c t ng nhi t đ trung bình n m (oC)
Th i k trong n m

2030
1,0
1,2
0,7
0,9

XII – II
III – V
VI – VIII
IX – XI

Các m c th i gian trong th k 21
2050
2070
1,7
2,7
1,7
2,8
1,0
1,5
1,4
2,0

2100

3,5
5,0

H c viên: Vinvilay SAYAPHONE – L p Cao h c 20Q21

2100
-7,0
-8,2
16,5
5,5