L I CAM OAN
Tôi xin cam đoan, đây là công trình nghiên c u c a riêng tôi, s li u và
k t qu nghiên c u trong lu n v n này là trung th c và ch a h đ
c s d ng
đ b o v m t h c v nào. Các thông tin trích d n trong lu n v n đ u đã đ
ch rõ ngu n g c.
Hà N i, ngày
tháng
n m 2015
Tác gi
Tr n Th Ng c
c
L IC M
N
Tác gi xin trân tr ng c m n các th y cô giáo Tr
ng
i h c Th y
n m 2015
M CL C
M
CH
U
NG 1: C
S
LÝ LU N CHUNG V
CÔNG TÁC QU N LÝ
KHAI THÁC CÁC H TH NG CÔNG TRÌNH TH Y L I ................... 1
1.1. Vai trò c a h th ng công trình th y l i đ i v i n n kinh t qu c dân ..... 1
1.1.1. Khái ni m v h th ng công trình Th y l i ............................................ 1
1.1.2. Vai trò c a h th ng công trình Th y l i................................................ 6
1.1.3. Nh ng thành t u đ t đ
c c a Th y l i
n
c ta................................. 8
1.2. N i dung nhi m v c a công tác qu n lý khai thác công trình Th y l i. 11
K t lu n ch
CH
c và
ng 1 ........................................................................................... 24
NG 2: PHÂN TÍCH TH C TR NG CÔNG TÁC QU N LÝ
KHAI THÁC CTTL T I CÔNG TY TNHH M T THÀNH VIÊN
T
U
PHÁT TRI N TH Y L I HÀ N I TRONG TH I GIAN V A
QUA ............................................................................................................... 25
2.1. Gi i thi u v Công ty TNHH MTV
u t phát tri n thu l i Hà N i .. 25
2.1.1. Quá trình hình thành và phát tri n ........................................................ 25
2.1.2. S đ t ch c b máy qu n lý ............................................................... 26
2.2. K t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a Công ty trong 3 n m g n đây... 28
2.2.1. ánh giá k t qu th c hi n nhi m v công ích ..................................... 28
2.2.2. K t qu các ho t đ ng kinh t khác ...................................................... 28
2.3.
ánh giá công tác qu n lý khai thác CTTL c a Công ty trong th i gian
GI I PHÁP T NG C
NG CÔNG
TÁC QU N LÝ KHAI THÁC H TH NG CÔNG TRÌNH TH Y L I
T I CÔNG TY TNHH M T THÀNH VIÊN
U T
PHÁT TRI N
TH Y L I HÀ N I .................................................................................... 56
3.1.
nh h
ng phát tri n c a công ty trong th i gian t i............................. 56
3.1.1. Phát tri n thu l i t
i tiêu, c p n
c................................................... 56
3.1.2. C ng c , phát tri n các gi i pháp phòng ch ng, gi m nh thiên tai bão
l t
............................................................................................................... 56
3.1.3. T ng c
ng l i tham gia vào vi c qu n lý và s
d ng công trình th y nông .............................................................................. 63
3.4.2. Xây d ng ban t qu n công trình th y nông c a c ng đ ng h
t o th ch cho c ng đ ng h
3.4.3.
ng l i,
ng l i làm ch công trình ............................... 66
y nhanh công tác chuy n giao quy n qu n lý và s d ng các công
trình cho đ a ph
ng và c ng đ ng h
ng l i ................................................ 68
3.4.4. Gi i pháp đào t o ngu n nhân l c v qu n lý khai thác HTCTTL t i
công ty TNHH m t thành viên đ u t phát tri n Th y l i Hà N i ................. 70
3.4.5. T ng c
3.4.6.
ng kiên c hóa kênh m
ng ................................................... 72
y m nh công tác qu n lý, duy tu b o d
u t phát tri n th y l i Hà N i. ........ 44
DANH M C HÌNH V , S
Hình 2.1. C c u trình đ chuyên môn lao đ ng Công ty TNHH MTV
TPT
Th y l i Hà N i .............................................................................................. 42
S đ 2.2. Nguyên nhân xu ng c p các công trình th y l i ........................... 53
Hình 3.1. Giao di n ph n m m Google Earth ................................................ 79
Hình 3.2. Qu n lý tên các tr m, c ng, tr m b m... c a công trình th y l i ... 80
Hình 3.3. Nguyên lý ho t đ ng c a h th ng SCADA ................................... 81
CÁC KÝ HI U, CÁC CH
VI T T T
Ch vi t t t
Ngh a đ y đ
TNHH
Trách nhi m h u h n
MTV
M t thành viên
H p tác xã
BNN&PTNT
B nông nghi p và phát tri n nông thôn
SNN&PTNT
S nông nghi p và phát tri n nông thôn
HTDN
H p tác dùng n
TL
Th y l i phí
SCADA
H th ng đi u khi n giám sát và thu th p d li u
c
M
U
ng s ng c a nhân dân, t o ra c nh quan m i; góp ph n thúc đ y s phát
tri n c a các ngành khác nh công nghi p, giao thông, thu s n, du l ch; t o
công n vi c làm, góp ph n nâng cao thu nh p cho nhân dân, góp ph n n
đ nh v kinh t và chính tr ; góp ph n ch ng nh ng tác h i do n
c gây ra đ i
v i dân sinh kinh t ,... đ m b o đ i s ng an sinh.
c s quan tâm c a
ng và Nhà n
nay, chúng ta đã t p trung cao đ s c ng
c, t khi hòa bình l p l i đ n
i, và tài nguyên v t l c cho công
cu c xây d ng các h th ng công trình th y l i. Vì v y, vi c nâng cao hi u
qu qu n lý khai thác các công trình thu l i, ph c v s n xu t nông nghi p,
dân sinh, kinh t xã h i là nhi m v quan tr ng luôn đ
c B Nông nghi p và
Phát tri n nông thôn quan tâm ch đ o th c hi n. Th c ti n cho th y, công tác
th y l i không nh ng có vai trò quan tr ng trong s n xu t nông nghi p, lâm
nghi p, diêm nghi p, thu s n,… mà còn có v trí vai trò h t s c quan tr ng
đ i v i dân sinh, kinh t xã h i và môi tr
Công ty TNHH m t thành viên đ u t phát tri n th y l i Hà N i trong th i
gian t i.
3. Ph
ng pháp nghiên c u
đ tđ
c m c tiêu nghiên c u, lu n v n s d ng các ph
nghiên c u, nh : Ph
kê; Ph
ng pháp kh o sát thu th p s li u; Ph
ng pháp phân tích so sánh; Ph
pháp chuyên gia và m t s ph
ng pháp
ng pháp th ng
ng pháp phân tích t ng h p; ph
ng
ng pháp k t h p khác đ nghiên c u, gi i
quy t v n đ c a đ tài.
a. Ý ngh a khoa h c
H th ng c s lý lu n v h th ng công trình th y l i, và n i dung
nhiêm v công tác qu n lý v n hành lo i hình công trình này - m t lo i hình
công trình ph c v công ích. K t qu nghiên c u c a đ tài là nh ng tài li u
tham kh o h u ích dùng trong nghiên c u, gi ng d y, h c t p v qu n lý
doanh nghi p ph c v công ích.
b. Ý ngh a th c ti n
K t qu nghiên c u c a đ tài s là nh ng g i ý quan tr ng đ i v i các
doanh nghi p qu n lý khai thác công trình th y l i nói chung và Công ty
TNHH m t thành viên đ u t phát tri n th y l i Hà N i nói riêng trong vi c
nâng cao n ng l c qu n lý, s n xu t kinh doanh.
6. K t qu d ki n đ t đ
tài d ki n đ t đ
c
c nh ng k t qu nghiên c u sau:
- H th ng hóa v m t lý lu n nh ng v n đ liên quan đ n h th ng
công trình th y l i, vai trò c a chúng đ i v i s phát tri n c a dân sinh kinh
t ; n i dung nhi m v c a công tác qu n lý khai thác các h th ng công trình
th y l i;
- Phân tích, đánh giá th c tr ng công tác qu n lý khai thác công trình
th y l i t i Công ty TNHH m t thành viên đ u t phát tri n th y l i Hà N i
trong th i gian v a qua và các nhân t
-
nh h
ng công tác qu n lý
khai thác CTTL t i Công ty TNHH m t thành viên đ u t phát
tri n th y l i Hà N i trong th i gian t i.
1
CH
C
S
NG 1
LÝ LU N CHUNG V CÔNG TÁC QU N LÝ KHAI
THÁC CÁC H TH NG CÔNG TRÌNH TH Y L I
1.1. Vai trò c a h th ng công trình th y l i đ i v i n n kinh t qu c dân
1.1.1. Khái ni m v h th ng công trình Th y l i
1.1.1.1. M t s khái ni m
Công trình thu l i: là công trình thu c k t c u h t ng k thu t nh m
qu n lý, khai thác ngu n l i c a n
ch ng tác h i c a n
c, b o v môi tr
ng sinh thái, phòng,
c gây ra. H th ng công trình th y l i th
i đ chúng phát
c m c đích và ý chí
i qu n lý (VIM, 2008).
Theo Suranat, 1993, qu n lý là m t quá trình nh m đ đ t đ
c các
m c đích c a m t t ch c thông qua vi c th c hi n ch c n ng c b n là k
ho ch hóa, t ch c, đi u hành và ki m tra đánh giá.
2
1.1.1.2.
c đi m c a các công trình Th y l i
- H th ng công trình th y l i ph c v cho nhi u đ i t
công trình ch ph c v cho nhu c u t
cung c p n
ng. Tr
c kia
i tiêu nông nghi p nh ng hi n nay đã
i trong nhi u l nh v c, bao g m t các
công tác quy ho ch, nghiên c u khoa h c, kh o sát, thi t k , ch t o, thi công,
đ n qu n lý khai thác.
- S n ph m c a công tác khai thác công trình th y l i là hàng hóa đ c
bi t có tính ch t đ c thù riêng bi t. S n ph m là kh i l
ng n
ct
i, tiêu
ph c v cho nhu c u s n xu t nông nghi p, công nghi p, nuôi tr ng th y s n
và cho sinh ho t.
Ch a đ ng r t nhi u l nh v c khoa h c k thu t xây d ng khác nhau.
Ngoài công tác qu n lý và s d ng, các công trình th y l i còn mang tính
ch t qu n chúng.
ph
d
n v qu n lý ph i d a vào dân, vào chính quy n đ a
ng đ làm t t vi c đi u hành t
i, tiêu, thu th y l i phí, tu s a b o
ng công trình và b o v công trình. Do đó, đ n v qu n lý khai thác các
công trình th y l i không nh ng ph i làm t t công tác chuyên môn mà còn
Công trình th y l i mu n phát huy hi u qu ph i đ
m
c xây d ng kênh
ng đ ng b khép kín t đ u m i đ n t n ru ng.
M i công trình, h th ng công trình th y l i ch ph c v cho m t vùng
nh t đ nh theo thi t k không th di chuy n t vùng đang th a n
thi u n
c theo yêu c u th i v , ph i đ u có m t t ch c Nhà n
c đ n vùng
c, t p th
hay cá nhân tr c ti p qu n lý, v n hành theo yêu c u c a các h s d ng.
Nhi u nông dân đ
ch
ng l i t m t công trình th y l i hay nói cách
khác m t công trình th y l i ph c v cho nhi u ng
i dân trong cùng m t
kho ng th i gian.
H th ng công trình th y l i n m r i rác ngoài tr i, trên di n r ng, có
khi qua các khu dân c , nên ngoài tác đ ng c a thiên nhiên, còn ch u tác đ ng
c a m t s lo i cây tr ng, chi phí qu n lý th p, t ng n ng su t và s n l
ng
cây tr ng, góp ph n t o vi c làm, t ng thu nh p cho nông dân nông thôn.
Vi c qu n lý và s d ng các công trình th y l i c a c ng đ ng này có nh
h
ng t i vi c qu n lý và s d ng các công trình c a c ng đ ng khác.
Các công trình th y l i không đ
c mua bán nh các công trình khác.
Do đó hình th c t t nh t đ qu n lý và s d ng các công trình th y l i là c ng
đ ng tham gia.
V t ch c qu n lý nh đi u 10 - Pháp l nh khai thác và b o v công
trình th y l i đã quy đ nh: H th ng công trình th y l i đ
v n ngân sách Nhà n
nghi p Nhà n
c xây d ng b ng
c ho c có ngu n g c t ngân sách Nhà n
c do doanh
c có tên là công ty khai thác công trình th y l i tr c ti p khai
thác và b o v .
5
1.1.1.3. Các b
c qu n lý khai thác h th ng các trình th y l i
L p k ho ch: Là m t ho t đ ng c a quá trình qu n lý mà con ng
c nh
ng vào m c tiêu đ đ t đ
i
c m c đích chung c a công trình th y l i
T ch c: Là quá trình ho t đ ng liên quan đ n m c tiêu, k ho ch và
xác đ nh trao trách nhi m quy n qu n lý cho các t ch c cá nhân đ có hi u
qu nh t.
i u hành: Là nh ng ho t đ ng đ xác đ nh ph m vi, quy n h n ra
quy t đ nh, phân b và s d ng các ngu n l c h p lý, t ng c
ng qu n lý có
s tham gia c a c ng đ ng và đ m b o đúng m c đ , m c đích ph c v c a
các công trình th y l i.
Thúc đ y: Nh m tìm ra đ
c nh ng m t l i đ thúc đ y c ng đ ng
v ng quy lu t làm vi c và nh ng di n bi n c a công trình đ ng th i d ki n
các kh n ng có th x y ra. K t qu quan tr c ph i th
ng xuyên đ i chi u
v i tài li u thi t k công trình đ nghiên c u và x lý.
B od
ng: C n th c hi n ch đ b o d
ng th
ng xuyên và đ nh k
th t t t đ công trình luôn làm vi c trong tr ng thái an toàn và t t nh t. H n
ch m c đ h h ng các b ph n công trình.
6
S a ch a: Ph i s a ch a k p th i các b ph n công trình h h ng,
không đ h h ng m r ng, đ ng th i s a ch a th
ng xuyên, đ nh k .
Phòng ch ng l l t: Trong mùa m a, bão, c n t ch c phòng ch ng,
chu n b đ y đ các nguyên v t li u c n thi t và chu n b các ph
ng án ng
c và tiêu n
c, s d ng n
c khai thác công trình th y l i,
c h p lý, ti t ki m và b o v môi
c: C n có k ho ch t i tiêu h p lý theo t ng mùa
v trong n m đ đ m b o duy tu và v n hành h th ng th y l i m t cách t t nh t.
1.1.2. Vai trò c a h th ng công trình Th y l i
Th y l i có vai trò đ c bi t trong s n xu t nông nghi p, bên c nh đó còn
góp ph n phát tri n công nghi p và các ngành ngh khác. Các công trình th y
l i là công s n c a c ng đ ng g n k t v i các thành viên c a c ng đ ng vì m c
tiêu s d ng đ y đ , có hi u qu ngu n n
c. Th y l i là ti n đ , bi n pháp
hàng đ u đ nâng cao n ng su t cây tr ng và s d ng các ngu n l c khác.
H th ng công trình th y l i nói chung, kênh t
ng m nói riêng là c s v t ch t k thu t h t ng.
nghi p h th ng công trình th y l i v a là ph
i, tr m b m, c ng
i v i s n xu t nông
ng ti n s n xu t, v a là đi u
khai thác và s d ng, ch ng , đi u ti t t nhiên cho phát tri n kinh t và đ i
s ng. Ngoài ra các công trình th y l i còn có tác d ng trong vi c b o v môi
tr
ng, cân b ng sinh thái, góp ph n vào vi c ch ng hi n t
ng sa m c hoá và
m ra nh ng đi u ki n phát tri n m t s ngành kinh t m i nh du l ch, nuôi
tr ng th y s n, giao thông. Nh v y, có th th y vai trò th y l i là h t s c to
l n đ i v i s n xu t nông nghi p c ng nh các ngành ngh khác mà con
ng
i khó có th tính toán m t cách c th hi u qu c a các công trình th y
l i mang l i:
- T ng n ng xu t cây tr ng, t o đi u ki n thay đ i c c u nông nghi p,
gi ng loài cây tr ng, v t nuôi, làm t ng giá tr t ng s n l
- C i thi n ch t l
ng môi tr
là nh ng vùng khó kh n v ngu n n
ng c a khu v c.
ng và đi u ki n s ng c a nhân dân nh t
c, t o ra c nh quan m i.
c.
n
c ta
c ta
c và ti n hành công cu c xây d ng CNXH,
c ta đ c bi t quan tâm phát tri n s n xu t nông nghi p, nông
thôn trong ph m vi c n
c. Ngh quy t
ih i
ng toàn qu c l n th V đã
nh n m nh “T p trung phát tri n nông nghi p, nông thôn và đ a nông nghi p
nông thôn m t b
c lên s n xu t l n xã h i ch ngh a”. Trong ngh quy t c a
ng t đ i h i VI đ n
đ uđ
l
i h i IX, v n đ phát tri n nông nghi p nông thôn
ng sinh thái. i n hình nh các công trình th y l i h K G t i Hà T nh,
đ p dâng n
c Nam Th ch Hãn t nh Qu ng Tr . Công tác qu n lý trong giai
đo n này c ng đ
c s p x p l i theo h
ng thành l p các Công ty khai thác
công trình th y l i. Các t nh trao quy n t ch ho t đ ng cho các công ty khai
thác công trình th y l i. Nhi u công trình th y l i đ
c đ u t xây d ng và
9
đã có tác d ng đ m b o n
ct
i, h n ch l l t, kh c ph c tình tr ng ng n
m n, chu phèn cho nhi u vùng. Các công trình th y l i còn gi i quy t v n đ
n
c sinh ho t cho hàng tri u h dân, c i t o môi tr
c t ch v tài chính, t th a thu n v i ng
i dân m c thu th y l i
phí đ đ m b o cho công tác qu n lý, khai thác các công trình th y l i đã
đ
c chuy n giao, phân c p.
Gi nguyên chính sách th y l i phí theo các quy đ nh hi n hành, c ng
c các t ch c, đ n v khai thác công trình th y l i, th c thi đ y đ các chính
sách đ i v i các ho t đ ng qu n lý khai thác các công trình th y l i.
2. Mi n th y l i phí (theo Ngh đ nh 154/2007/N -CP)
Ngh đ nh 154/2007/N -CP v mi n th y l i phí b t đ u áp d ng t
ngày 1/1/2008. Vi c tri n khai N
154/2007/N -CP c a Chính ph nh m
10
gi m b t các kho n đóng góp cho ng
phù h p. Cu i n m 2007, Th t
i dân nông thôn là vi c làm c n thi t,
ng Chính ph đã ban hành Ngh đ nh
154/2007/N -CP v vi c mi n th y l i phí đ i v i các h nông dân s n xu t
c giao, đ t quy n s d ng do đ
c cho, t ng, th a k nh n chuy n nh
ng
s d ng h p pháp, bao g m c ph n di n tích đ t 5% công ích do đ a ph
ng
qu n lý, các h gia đình cá nhân đ
Th y l i phí đ
c giao ho c đ u th u quy n s d ng.
c mi n cho di n tích đ t s n xu t nông nghi p, lâm
nghi p, th y s n, làm mu i n m trong h n m c giao đ t nông nghi p cho h
gia đình cá nhân
a bàn có đi u ki n kinh t - xã h i đ c bi t khó kh n và đ a bàn có
đi u ki n kinh t - xã h i khó kh n theo quy đ nh c a Lu t
thu l i phí đ i v i toàn b di n tích đ t, m t n
ut đ
c mi n
c dùng vào nông nghi p,
ch
ng l i t công trình thu l i;
- Các t ch c, cá nhân n p thu l i phí cho t ch c h p tác dùng n
theo tho thu n đ ph c v cho ho t đ ng c a các t h p tác dùng n
trí c ng đ u kênh c a h p tác dùng n
- B Tài chính h
c
ct v
c đ n m t ru ng.
ng d n vi c xác nh n mi n và không mi n thu l i
phí quy đ nh t i đi m này.
- Quy đ nh chính sách đ i v i các đ n v qu n lý, khai thác công trình
th y l i.
1.2. N i dung nhi m v c a công tác qu n lý khai thác công trình Th y l i
1.2.1. Công tác qu n lý công trình
Các đ n v qu n lý khai thác công trình th y l i ph i có trách nhi m
qu n lý, ki m tra, theo dõi, phát hi n và x lý k p th i các s c trong h
th ng công trình, đ ng th i th c hi n t t vi c duy tu, b o d
ng, s a ch a
nâng c p công trình, máy móc, thi t b ; b o v và v n hành công trình theo
ng và B Nông nghi p và
Phát tri n nông thôn gi i quy t;
Làm ch đ u t các d án s a ch a, b sung, hoàn thi n h th ng công
trình thu l i do công ty đang qu n lý khai thác;
Th c hi n quy đ nh v b o d
ng công trình; ki m tra, theo dõi, phát
hi n k p th i nguy c x y ra s c ; khi th y công trình có nguy c b m t an
toàn ph i x lý ngay, đ ng th i báo cáo u ban nhân dân đ a ph
ng và B
Nông nghi p và Phát tri n nông thôn gi i quy t;
ng xuyên b sung hoàn thi n quy trình v n hành h th ng công
Th
trình và t ng công trình, đ c bi t là quy trình v n hành h ch a n
c đ trình
duy t theo quy đ nh c a B Nông nghi p và Phát tri n nông thôn và t ch c
th c hi n.
1.2.2. Công tác qu n lý n
c
B Nông nghi p và Phát tri n nông thôn gi i quy t.
1.2.3. Công tác qu n lý ho t đ ng s n xu t kinh doanh
qu n lý, s d ng có hi u qu ngu n v n và các kho n chi trong ho t
đ ng qu n lý khai thác chúng ta c n xây d ng mô hình t ch c khoa h c, h p
13
lý nh m th c hi n và hoàn thành t t nhi m v khai thác, b o v công trình
thu l i, kinh doanh t ng h p theo qui đ nh c a pháp lu t.
L u tr h s k thu t, lý l ch công trình, tài li u thu th p hàng n m.
T ng k t rút kinh nghi m đ nâng cao hi u qu công tác khai thác, b o v
công trình thu l i.
1.3. Các ch tiêu đánh giá công tác qu n lý khai thác công trình Th y l i
đánh giá vi c nâng c p công trình th y nông đ
c th hi n b ng các
ch tiêu: gi m chi phí (tài chính và th i gian) đ u t cho ki n thi t; gi m s l
thu c vào đ u t c a chính ph ; khai thác ti m n ng c a c ng đ ng trong huy
đ ng đóng góp các ngu n l c (s v n và ngu n nhân l c có th đóng góp);
nâng cao nh n th c c a các thành viên trong c ng đ ng v qu n lý s d ng,
khai thác công trình th y nông.
đánh giá vi c khai thác, s d ng công trình th y nông đ
b ng các ch tiêu: T ng di n tích t
hecta đ
t
ct
công trình đ u m i đ n
h th ng th y nông n i đ ng; m c đ không l thu c vào đ u t c a bên
ngoài; nâng cao ý th c làm ch c a ng
V môi tr
đ t, tài nguyên n
vi c b o v môi tr
i dân đ i v i công trình.
ng sinh thái th hi n vi c s d ng h p lý ngu n tài nguyên
c, tác đ ng c a yêu c u phát huy hi u qu công trình đ n
ng và cân b ng sinh thái.