.

h

BỘ Y TẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI
•••

NGUYỄN THỊ HUỆ

PHÂN TÍCH KẾT QUẢ ĐẤU THẦU
MUA THUỐC CỦA BỆNH VIỆN ĐA KHOA
HUYỆN ANH SƠN, TỈNH NGHỆ AN NĂM 2015

LUẬN VĂN DƯỢC SĨ CHUYÊN KHOA CẤP I

HÀ NỘI 2016

82


.

h

BỘ Y TẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI

NGUYỄN THỊ HUỆ

PHÂN TÍCH KẾT QUẢ ĐẤU THẦU

và hoàn thành luận văn này.
Cuối cùng tôi xin được gửi lời biết ơn sâu sắc tới gia đình và bạn bè đã
luôn sát cánh, giúp đỡ động viên tôi cả trong học tập và cuộc sống.
Hà nội, tháng 11 năm 2016
Học viên

Nguyễn Thị Huệ


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN
MỤC LỤC
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG
ĐẶT VẤN ĐỀ .............................................................................................................1
Chương 1. TỔNG QUAN ..........................................................................................3
1.1.
TỔNG QUAN VỀ ĐẤU THẦU MUA THUỐC ..........................................3
1.1.1. Khái niệm đấu thầu ..........................................................................................3
1.1.2. Các hình thức lựa chọn nhà thầu .....................................................................3
1.1.3. Các hình thức tổ chức thực hiện ......................................................................5
1.1.4. Hình thức đấu thầu mua thuốc tập trung .........................................................6
1.2.

Một vài nét về kết quả đấu thầu mua thuốc của các cơ sở KCB trong
những năm gần đây .......................................................................................9
1.2.1. Một số điểm cụ thể về thông tư liên tịch số 36/2013/TTLT-BYT-BTC ........9
1.2.2. Một vài nét về kết quả đấu thầu mua thuốc của các cơ sở KCB trong những
năm gần đây ...................................................................................................11
1.3.

PHÂN TÍCH DANH MỤC THUỐC TRÚNG THẦU CỦA BỆNH VIỆN
ĐA KHOA HUYỆN ANH SƠN NĂM 2015 ..............................................28
3.1.1. Cơ cấu thuốc trúng thầu trong mỗi gói thầu .................................................28
3.1.2. Cơ cấu thuốc trúng thầu theo nguồn gốc xuất xứ .........................................32
3.1.3. Cơ cấu thuốc trúng thầu theo nhóm tác dụng dược lý ...................................37
3.1.4. Cơ cấu trúng thầu thuốc của từng nhà thầu ...................................................39
3.1.5. Cơ cấu thuốc trúng thầu theo phân tích ABC ................................................43
3.2.
3.2.1

SO SÁNH DANH MỤC THUỐC TRÚNG THẦU NĂM 2015 VỚI
DANH MỤC THUỐC DỰ THẦU ..............................................................46
So sánh về số lượng và giá trị thuốc trong mỗi gói thầu ...............................46

3.2.2. So sánh theo cơ cấu nhóm tác dụng dược lý .................................................48
3.2.3. So sánh giá thuốc trúng thầu với giá kế hoạch dự thầu .................................51
Chương 4. BÀN LUẬN ............................................................................................53
4.1. Phân tích danh mục thuốc trúng thầu năm 2015 ......................................53
4.1.1. Cơ cấu thuốc trúng thầu trong mỗi gói thầu .................................................53
4.1.2. Cơ cấu thuốc trúng thầu theo nguồn gốc xuất xứ .........................................54
4.1.3. Cơ cấu thuốc trúng thầu theo nhóm TDDL ..................................................54
4.1.4. Cơ cấu thuốc trúng thầu theo công ty ............................................................55
4.1.5. Cơ cấu thuốc theo phân tích ABC .................................................................55
4.2.

So sánh về danh mục thuốc trúng thầu năm 2015 và danh mục thuốc dự
thầu ................................................................................................................56
4.2.1. So sánh về số lượng và giá trị thuốc trong mỗi gói thầu ...............................56
4.2.2. So sánh theo cơ cấu nhóm tác dụng dược lý .................................................57
4.2.3. So sánh giá thuốc trúng thầu với giá kế hoạch dự thầu .................................57


HĐT&ĐT

Hội đồng thuốc và điều trị

KQTT

Kết quả trúng thầu

KHĐT

Kế hoạch đấu thâu

NĐ
SKM

Nghị định
Số khoản mục

TDDL

Tác dụng dược lý

TL

Tỷ lệ

TTLT

Thông tư liên tịch



DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1. Sơ đồ quy trình đấu thầu thuốc tập trung tại Sở Y tế ..................................8
Hình 1.2. Mô hình tổ chức của Bệnh viện đa khoa Huyện Anh Sơn ........................15
Hình 1.3. Sơ đồ tổ chức khoa dược bệnh viện đa khoa huyện Anh Sơn ...................16
Hình 1.4. Quy trình xây dựng danh mục thuốc dự thầu của Bệnh viện ....................19
Hình 2.5 . Tóm tắt nội dung nghiên cứu ....................................................................22
Hình 3.6. Cơ cấu thuốc trúng thầu trong từng gói thầu............................................29
Hình 3.7. Cơ cấu thuốc trúng thầu của từng nhóm trong gói generic .......................30
Hình 3.8. Cơ cấu thuốc trúng thầu trong gói thuốc đông y .......................................31
Hình 3.9. Tỷ lệ thuốc sản xuất trong nước và thuốc nhập khẩu ................................32
Hình 3.10.
Hình 3.12.
Hình 3.15:
Hình 3.13:
Hình 3.14.
Hình 3.15.
Hình 3.16.

Tỷ lệ thuốc sản xuất trong nước trong mỗi gói thầu .................................33
Tỷ lệ về nguồn gốc xuất xứ của thuốc nhập khẩu trúng thầu ...................36
Cơ cấu thuốc trúng thầu theo mỗi nhà thầu ...............................................40
Tỷ lệ SKM và giá trị trúng thầu của 6 nhà thầu trúng thầu nhiều nhất .....43
SKM thuốc trong mỗi gói thầu .................................................................47
Giá trị thuốc trong mỗi gói thầu ..............................................................48
So sánh giá thuốc trúng thầu và giá kế hoạch ...........................................52


ĐẶT VẤN ĐỀ

đó, để có cái nhìn khách quan và đánh giá thực trạng hoạt động đấu thầu của
Sở Y tế và của bệnh viện chúng tôi thực hiện đề tài:
“Phân tích kết quả đấu thầu mua thuốc của Bệnh viện đa khoa Huyện Anh
Sơn Tỉnh Nghệ An năm 2015" nhằm các mục tiêu sau:
-

Phân tích danh mục thuốc trúng thầu của bệnh viện đa khoa huyện
Anh sơn năm 2015.

-

So sánh danh mục thuốc trúng thầu với danh mục thuốc dự thầu của
bệnh viện đa khoa Anh sơn năm 2015.

Từ kết quả nghiên cứu của đề tài, đề xuất một số ý kiến đóng góp nhằm
góp phần nâng cao chất lượng hoạt động đấu thầu của Sở Y tế và kết quả đấu
thầu của Bệnh viện đa khoa Huyện Anh sơn trong những năm tiếp theo.

2


Chương 1. TỔNG QUAN
1.1.

TỔNG QUAN VỀ ĐẤU THẦU MUA THUỐC

1.1.1. Khái niệm đấu thầu
Luật đấu thầu số 43/2013/QH13 đã định nghĩa : “ Đấu thầu là quá trình
lựa chọn nhà thầu để ký kết và thực hiện hợp đồng cung cấp dịch vụ tư vấn,
dịch vụ phi tư vấn, mua sắm hàng hóa, xây lắp; lựa chọn nhà đầu tư để ký kết


chủ đầu tư phải trình người có thẩm quyền xem xét, quyết định.
- Phạm vi áp dụng:

+ Theo yêu cầu của nhà tài trợ nước ngoài đối với nguồn vốn sử dụng
cho gói thầu.
+ Gói thầu có yêu cầu cao về kỹ thuật hoặc kỹ thuật có tính đặc thù;
gói thầu có tính chất nghiên cứu, thử nghiệm mà chỉ có một số nhà thầu có
khả năng đáp ứng yêu cầu của gói thầu.
1.1.2.3. Chỉ định thầu
- Đặc điểm:

Chọn trực tiếp nhà thầu đáp ứng yêu cầu của gói thầu.
- Phạm vi áp dụng:

+ Sự cố bất khả kháng do thiên tai, địch họa, sự cố cần khắc phục ngay.
+ Gói thầu do yêu cầu của nhà tài trợ nước ngoài.
+ Gói thầu thuộc dự án bí mật quốc gia; dự án cấp bách vì lợi ích
quốc gia.
+ Gói thầu mua thuốc triển khai phòng chống dịch bệnh trong trường
hợp cấp bách.
1.1.2.4. Chào hàng cạnh tranh
- Đặc điểm:

Đối với mỗi gói thầu phải có tối thiểu ba báo giá từ ba nhà thầu khác
nhau.
- Phạm vi áp dụng:

+ Gói thầu có giá dưới hai tỷ đồng.
+ Nội dung mua sắm là những hàng hoá thông dụng, sẵn có trên thị

1.1.3. Các hình thức tổ chức thực hiện
Thông tư 01 quy định ba hình thức tổ chức thực hiện mua thuốc tại các cơ
sở y tế như sau [3]

5


Bảng 1.1: Các hình thức tổ chức thực hiện mua thuốc tại các cơ sở y tế
Hình thức
Đấu thầu tập trung

Nội dung
Sở Y tế tổ chức đấu thầu tập trung những loại thuốc có
nhu cầu sử dụng thường xuyên, ổn định và có số lượng
lớn cho tất cả các cơ sở y tế trực thuộc trên địa bàn quản
lý. Các cơ sở y tế căn cứ vào kết quả trúng thầu của Sở
Y tế để thương thảo, ký hợp đồng cung ứng thuốc theo
nhu cầu trong năm

Đấu thầu đại diện

Một trong các bệnh viện đa khoa tuyến tỉnh tổ chức đấu
thầu hàng năm. Các đơn vị khác áp dụng kết quả lựa
chọn nhà thầu của bệnh viện đó để mua thuốc theo hình
thức mua sắm trực tiếp

Đấu thầu riêng lẻ

Các cơ sở y tế tự tổ chức đấu thầu theo nhu cầu sử dụng
của đơn vị mình

- Đối với các tỉnh , đặc biệt là các tỉnh có địa bàn rộng, giao thông kém,
việc lựa chọn hình thức đấu thầu thuốc tập trung có nhiều phù hợp đảm
bảo việc cung ứng thuốc cho các cơ sở khám chữa bệnh , đáp ứng nhu
cầu điều trị do có các điều khoản chặt chẽ với nhà cung ứng thuốc trúng
thầu [14],[19 ].
Tuy nhiên hình thức đấu thầu tập trung này cũng không tránh khỏi
một số bất cập như [14]:
- Danh mục thuốc đấu thầu của Sở Y tế không bao quát được toàn bộ
danh mục thuốc của đơn vị khám chữa bệnh trực thuộc;
- Các đơn vị trúng thầu không thực hiện việc cung cấp đầy đủ thuốc cho
cơ sở y tế vùng sâu vùng xa do lợi nhuận không bù đắp được chi phí
vận chuyển thuốc.
- Trình tự các bước thực hiện công tác đấu thầu thuốc theo quy định của
thông tư 01 và nghị định 63 được mô tả như sau [ 3], [9]:

7


Cơ sở KCB

Chủ đầu tư/bên mời

Người/cơ quan có

thầu (Sở Y tế)

thẩm quyền

Nhà thầu


HSDT

Nộp HSDT

Mở thầu
Xét duyệt trúng
thầu
Trình duyệt KQĐT

Xét duyệt trúng thầu
Trình duyệt KQĐT
Tiếp nhận
tổng hợp
Danh mục
thuốc
trúng thầu

Thương thảo ,
ký hợp đồng

Thông báo KQĐT

Hình 1.1. Sơ đồ quy trình đấu thầu thuốc tập trung tại Sở Y tế

8


1.2.

Một vài nét về kết quả đấu thầu mua thuốc của các cơ sở KCB

Nhóm 5: Thuốc không đáp ứng tiêu chí phân nhóm trên [ 5 ]
 Thuốc theo tên biệt dược
Trường hợp trong năm cần sử dụng thuốc biệt dược để phục vụ nhu cầu
điều trị đặc thù của đơn vị, trên cơ sở ý kiến thống nhất của Hội đồng Thuốc
và Điều trị của đơn vị, đơn vị xây dựng gói thầu thuốc theo tên biệt dược. Các
thuốc được đưa vào gói thầu thuốc theo tên biệt dược gồm:
+ Thuốc biệt dược gốc hoặc thuốc có tương đương điều trị với thuốc biệt
dược gốc do Bộ Y tế công bố.
+ Thuốc thuộc danh mục thuốc hiếm do Bộ Y tế ban hành.[5]
 Thuốc đông y,thuốc từ dược liệu chia thành 2 phân nhóm:
Nhóm 1: Thuốc được sản xuất tại cơ sở đạt tiêu chuẩn WHO-GMP do Bộ Y
tế Việt Nam cấp giấy chứng nhận.
Nhóm 2: Thuốc được sản xuất tại cơ sở chưa được Bộ Y tế Việt Nam cấp
giấy chứng nhận đạt tiêu chuẩn WHO-GMP [ 5 ]
Như vậy qua đây cho thấy điểm mới đáng ghi nhận là Thông tư 36 đã thể
hiện cơ hội cho thuốc sản xuất trong nước khi cho phép tham gia đấu thầu
vào các nhóm thuốc nhập khẩu cùng đạt tiêu chuẩn EU-GMP hoặc PIC/sGMP. Thuốc sản xuất trong nước đạt tiêu chuẩn WHO-GMP được cấp phép
lưu hành tại các nước tham gia ICH cũng được dự thầu vào nhóm thuốc sản
xuất tại các cơ sở sản xuất đạt tiêu chuẩn EU-GMP hoặc PIC/s-GMP thuộc
nước tham gia ICH...
Bên cạnh đó, tiêu chí về giá thuốc thấp nhất của Thông tư 01 vẫn được bảo
lưu với quy định bổ sung: các gói thầu thuốc theo tên generic, gói thầu thuốc
đông y, thuốc từ dược liệu hay gói thầu thuốc theo tên biệt dược thì mỗi
thuốc chỉ được xét trúng thầu một mặt hàng thuốc đạt yêu cầu về kỹ thuật,
chất lượng quy định trong hồ sơ mời thầu và có giá đánh giá thấp nhất trong
nhóm thuốc cũng như gói thầu. Việc lựa chọn thuốc được dựa trên nguyên tắc
10


ưu tiên sử dụng thuốc đơn chất, ưu tiên xét chọn thuốc trúng thầu mặt hàng

thầu nhưng không trúng thầu , nguyên nhân là do đó thường là thuốc cấp cứu,
thuốc chuyên khoa ,thuốc có tổng nhu cầu sử dụng của các bệnh viện trong
cả tỉnh thấp nên không có nhà thầu tham gia dự thầu, trong khi đó các nhà
thầu chủ yếu chỉ tham gia các mặt hàng có nhu cầu sử dụng lớn, dễ nhập , dễ
cung ứng .
Việc phân chia gói thầu theo nhóm các nước có cùng khu vực địa lý và mức
độ phát triển kinh tế tương tự nhau nên danh mục thuốc trúng thầu tại các địa
phương nói chung và của từng cơ sở KCB nói riêng khá đa dạng , bao gồm
đầy đủ các nước sản xuất tại Châu Âu, Châu Á và Việt Nam. Theo thống kê ,
các mặt hàng thuốc nhập khẩu trúng thầu có nguồn gốc từ 63 quốc giá và
cùng lãnh thổ, thuốc sản xuất tại Việt nam chiếm 42,58% tổng số mặt hàng
trúng thầu. Kết quả này phù hợp với số liệu công bố của Tổng cục thống
kê,theo đó 50% trị giá thuốc tiêu dùng trên thị trường Việt Nam chủ yếu nhập
khẩu từ Pháp, Ấn độ, Hàn quốc, Thụy sĩ, Đức, Hoa Kỳ . Năm 2009, trị giá
thuốc tân dược nhập khẩu là 1.098 triệu USD [15]. Điều này tạo điều kiện cho
các đơn vị KCB có nhiều cơ hội lựa chọn thuốc phù hợp với mô hình cũng
như nguồn ngân sách của mình. Mặt khác khi đấu thầu thuốc tập trung, số
lượng nhà thầu tăng lên rất nhiều , việc này làm tăng tính cạnh trạnh trong đấu
thầu, giúp cho việc lựa chọn các thuốc phong phú hơn, chất lượng hơn.
Những năm gần đây , hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật hướng dẫn
đấu thầu mua sắm thuốc đã tương đối hoàn thiện. Hầu hết những khó khăn
trong công tác đấu thầu mua sắm thuốc đã được cải thiện. Tuy nhiên vẫn còn
tồn đọng những khó khăn nhất định. Đặc biệt là sau khi thông tư số 01/TTLTBYT-BTC ra đời và sau đó là thông tư số 36/TTLT-BYT-BTC hướng dẫn
các đơn vị xây dựng DMT kế hoạch để tham gia đấu thầu theo các tiêu chí đã
được quy định chi tiết, nhất là tiêu chí về xây dựng số lượng kế hoạch thì việc
xây dựng danh mục thuốc dự thầu để đảm bảo thuốc sử dụng trong năm là
một vấn đề đáng quan tâm và khắc phục của mỗi đơn vị, cụ thể:
12



không áp dụng được dẫn đến bệnh nhân phải chuyển viện.
- Sự thay đổi của mô hình bệnh tật

Mô hình bệnh tật biến đổi rất nhanh không còn ổn định qua các năm do các
13


tác động của môi trường ngày càng ô nhiễm, lối sống và các yêu tố kinh tế xã hội khác... vv dẫn tới việc dự đoán nhu cầu thuốc trong tương lai không
phù hợp với nhu cầu thực tế.
* Trong hoạt động đấu thầu thuốc
-

Quy định thiếu hợp lý của các văn bản hướng dẫn

Đối với các bệnh viện tuyến trung ương việc dùng thuốc biệt dược là
rất phổ biến tuy nhiên thuốc generic vẫn đóng một vai trò rất quan trọng đặc
biệt là các bệnh viện tuyến dưới. Việc cho mỗi hoạt chất của mỗi nhóm chỉ
được trúng thầu một thuốc, số lượng thuốc kế hoạch có giới hạn nên khi lập
danh mục đề phòng trượt thầu phải chia đều ra các nhóm dẫn tới một hoạt
chất có nhiều tên thuốc khác nhau [3].
-

Năng lực của các nhà thầu.

Rất nhiều nhà thầu không vượt qua được phần chấm điểm tiêu chí kỹ
thuật năng lực nhà thầu, dẫn tới có những thuốc không có nhà thầu chào
hàng.
-

Thời gian đấu thầu kéo dài.

BAN GIÁM ĐỐC
Hội đồng tư vấn :
- HĐ khoa học
- HĐ Thuốc & ĐT
- HĐ quản lý CLBV
- HĐ điều dưỡng
- HĐ KSNK

Các đoàn thể

Khối lâm sàng
- Phòng khám
- 5 khoa điều trị

Khối cận lâm
sàng:
- Khoa dược
- Khoa CLS

4 Phòng chức năng:
- Phòng DD
- Phòng KHTH
- Phòng TCKT
- Phòng TCHC

Hình 1.2. Mô hình tổ chức của Bệnh viện đa khoa huyện Anh Sơn
Bệnh viện đa khoa huyện Anh Sơn được tổ chức theo quy định trong quy chế
bệnh viện của Bộ Y tế ban hành dựa theo tình hình nhân lực và nguồn lực
hiện có của đơn vị.


thuốc ngoại trú

Kho cấp phát
thuốc –vtyt nội trú

Nhà thuốc
bệnh viện

Phòng bảo
quản vacin

Hình 1.3. Sơ đồ tổ chức khoa dược bệnh viện đa khoa huyện Anh Sơn

16


1.3.4. Vai trò của Hội đồng thuốc và điều trị trong công tác đấu thầu
* Cơ cấu, tổ chức của Hội đồng thuốc và điều trị
Hội đồng thuốc và điều trị của bệnh viện đa khoa huyện Anh Sơn đã được
thành lập và kiện toàn quan từng năm. Hiện nay Hội đồng thuốc và điều trị
của bệnh viện gồm 13 thành viên trong đó :
- Chủ tịch Hội đồng là Giám đốc bệnh viện
-

Phó Chủ tịch là Trưởng khoa dược

- Thư ký là Phó trưởng phòng kế hoạch tổng hợp
- Các thành viên là các trưởng khoa phòng trong bệnh viện
* Chức năng, nhiệm vụ : Hội đồng thuốc và điều trị của bệnh viện thực
hiện đầy đủ chức năng quy định tại thông tư 21/2013/TT-BYT ngày