T

Phßng gd& ®t huyÖn §«ng TriÒu
Tr-êng tiÓu häc quyÕt th¾ng

===***===

Sáng kiến kinh nghiệm:
"MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ THƯ VIỆN, THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở
TRƯỜNG TIỂU HỌC QUYẾT THẮNG, HUYỆN ĐÔNG TRIỀU".

Họ và tên: Bùi Thị Hải Thu
Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Quyết Thắng

Năm học: 2014-2015
I. PHẦN MỞ ĐẦU:

1


1. Lý do chọn đề tài.
Thư viện, thiết bị dạy học trong nhà trường có một vai trò rất quan trọng.
Nó là một bộ phận cơ sở vật chất trọng yếu, trung tâm sinh hoạt văn hóa và khoa
học của nhà trường. Thư viện, thiết bị dạy học góp phần nâng cao chất lượng
giảng dạy của giáo viên, bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học, xây dựng thói
quen tự học, tự nghiên cứu của giáo viên, đọc sách của học sinh và xây dựng nếp
sống văn hóa mới cho các thành viên của nhà trường.
Thư viện là nơi cung cấp cho giáo viên và học sinh đầy đủ các loại sách
giáo khoa, sách tham khảo, sách nghiệp vụ, các loại từ điển để tra cứu, các loại
sách báo, tạp chí các loại tài liệu cần thiết của Đảng, Nhà nước và của các cấp,

những giải pháp nhằm chỉ đạo, quản lý công tác thư viện, thiết bị dạy học trong
nhà trường đạt hiệu quả.
2.2. Nhiệm vụ:
Qua khảo sát tình hình thực tế, đánh giá thực trạng công tác thư viện, thiết bị
dạy học của nhà trường. Nêu ra những giải pháp tích cực để chỉ đạo, quản lý công tác
thư viện nhà trường qua các việc làm cụ thể hàng tuần, hàng tháng. Nêu được kết quả
thực hiện trong 02 năm học, năm học 2013-2014 và năm học 2014-2015.
3. Đối tượng nghiên cứu:
Công tác thư viện, thiết bị của trường Tiểu học Quyết Thắng huyện Đông
Triều từ năm học 2013-2014 và năm học 2014-2015.
4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu:
Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 9/2013 đến tháng 4/2015.
5. Phương pháp nghiên cứu:
Để thực hiện đề tài này tôi đã sử dụng những phương pháp sau:
- Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế.
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu, các văn bản pháp qui về thư viện, thiết bị.
- Phương pháp khảo sát, điều tra biểu mẫu, số liệu.

II. PHẦN NỘI DUNG:
1. Cơ sở lý luận:
3


Năm học 2014-2015, toàn ngành tập trung kế hoạch hành động thực hiện
Nghị quyết số 29/NQ-TW về "Đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và Đào tạo,
đáp ứng yêu cầu, công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường
xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế". Mục tiêu trong giai đoạn hiện nay là phải
tăng cường tính thực tiễn, kỹ năng thực hành, năng lực tự học coi trọng kiến thức
khoa học xã hội và nhân văn, bổ sung những thành tựu khoa học công nghệ hiện
đại phù hợp với khả năng tiếp thu của học sinh.

chất tương đối đầy đủ, có phòng đọc, có trang thiết bị tối thiểu, nhưng sách, tài
liệu tham khảo, báo chí còn hết sức nghèo nàn... còn rất nhiều hạn chế trong công
tác thư viện trường học. Nhận thức công tác thư viên trường học đóng một vai trò
quan trọng, trong công tác chỉ đạo, quản lý tôi đã có những cách làm, những giải
pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thư viện nhà trường.
3. Thực trạng:
3.1. Đặc điểm chung:
Trường Tiểu học Quyết Thắng là trường hạng I nằm trên địa bàn thị trấn
Mạo Khê, huyện Đông Triều. Được tách ra từ trường THCS Mạo khê I từ năm
1992 và mang tên là trường Tiểu học Quyết Thắng. Đến nay trường đã trải qua
gần 23 năm xây dựng và trưởng thành. Ngay từ những ngày đầu thành lập trường
đã gặp không ít những khó khăn. Số lượng học sinh đông, CSVC của nhà trường
chưa đầy đủ, đời sống kinh tế của nhân dân địa phương nơi trường đóng đang gặp
nhiều khó khăn nên đã phần nào ảnh hưởng đến nhà trường.
Chính vì vậy trong một thời gian dài trường chúng tôi gặp không ít khó
khăn, nhưng với lòng nhiệt tình của sức trẻ và tinh thần đoàn kết của CB,GV, NV
nhà trường đã từng bước khắc phục khó khăn, nâng cao chất lượng dạy và học
của nhà trường. Và sau gần 23 năm phát triển và trưởng thành hiện nay trường
Tiểu học Quyết Thắng không chỉ có CSVC phát triển ngày càng đáp ứng nhu cầu
học tập nghiên cứu của giáo viên cũng như học sinh mà nhà trường đã xây dựng
thành công trường đạt chuẩn Quốc gia mức độ II.
Từ những năm học, trước được sự hỗ trợ của Nhà nước, cùng với nguồn
huy động đóng góp của nhân dân đã xây dựng được phòng học và các phòng chức
năng khá khang trang, cảnh quan, môi trường xanh - sạch - đẹp.

5


Hin nay, nh trng cú 20 lp vi 674 hc sinh, i ng cỏn b qun lớ,
giỏo viờn, nhõn viờn trong nh trng cú 38 ngi.


3.4. Nguyên nhân của thực trạng:
Chưa huy động được các nguồn lực trong nhà trường, các tổ chức đoàn thể
địa phương để tham gia xây dựng thư viện vững mạnh.
Ban giám hiệu chưa có sự quan tâm đúng mức, nhận thức về công tác thư
viện chưa đầy đủ nên trong công tác chỉ đạo và quản lý chưa sát sao.
Trong những năm học gần đây, trường Tiểu học Quyết Thắng đã có cơ sở
vật chất tương đối đầy đủ và đồng bộ. Tuy nhiên, công tác quản lý thư viện,
TBDH của cán bộ quản lí, nhân viên còn gặp khó khăn. Mặc dù nhân viên làm
công tác quản lý TBDH có lòng nhiệt tình với công việc nhưng do phải kiêm
nhiệm vừa làm Thư viện lại vừa làm TBDH vì vậy mà hiệu quả chưa cao. Khi nhà
trường phát động phong trào làm đồ dùng dạy học thì hầu hết giáo viên đều
hưởng ứng tham gia, nhưng chất lượng các đồ dùng dạy học chưa cao. Khi có tiết
thao giảng thì giáo viên mới sử dụng thiết bị dạy học, phần lớn những tiết còn lại
là dạy chay hoặc do giáo viên đã sử dụng CNTT vào trong giảng dạy.
Hiện nay nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, tiếp tục hưởng ứng
phương pháp dạy học lấy học sinh làm trung tâm, thực hiện tốt đường lối chủ
trương của Đảng và nhà nước “Học phải đi đôi với hành, lí luận phải gắn liền với
thực tiễn”, một vấn đề cấp thiết đặt ra cho lãnh đạo nhà trường là phải xây dựng
CSVC, thư viện, thiết bị đủ số lượng, đảm bảo chất lượng; đề ra một số biện pháp
quản lí thư viện, TBDH hữu hiệu để công tác dạy và học của trường thực sự đi
vào chiều sâu, có hiệu quả, thiết thực, góp phần đưa giáo dục của địa phương lên
tầm cao mới, góp phần vào công cuộc đổi mới đất nước, đưa đất nước từng bước
đi lên theo xu hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá.
Từ thực trạng công tác thư viện, nhận thức được tầm quan trọng của thư
viện trong trường học là góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của nhà
trường. Đặc biệt sự quan tâm chỉ đạo, quản lý của người Hiệu trưởng với công tác
thư viện là vô cùng quan trọng nó quyết định sự thành công hay thất bại trong nhà
trường. Do đó tôi chọn đề tài về “Một số biện pháp quản lý thư viện, thiết bị
dạy học ở trường Tiểu học Quyết Thắng” để nghiên cứu.

được vai trò của sách báo trong thư viện sẽ góp phần bồi dưỡng cho họ về kiến
thức chuyên môn, kĩ năng sư phạm phục vụ tốt cho công tác giảng dạy.
Để nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên, nhà trường cần
phải thực hiện được những công việc sau:
8


- Thường xuyên triển khai các văn bản pháp luật, các quyết định, chỉ thị,
hướng dẫn... của các cấp liên quan đến vấn đề cơ sở vật chất, thư viện, TBDH để
cán bộ, giáo viên, nhân viên học tập, nhận thức đầy đủ, đúng đắn, kịp thời.
- Kịp thời giới thiệu được các loại sách báo có trong thư viện, các danh
mục, các TBDH mà trường hiện có hoặc mới được cung cấp.
- Tập huấn các phương pháp dạy học cải tiến có hiệu quả, trong đó phải sử
dụng TBDH.
- Biểu diễn các tính năng đưa lại hiệu quả dạy học đối với các TBDH đang có.
- Trong kế hoạch năm học, nhà trường phải đưa ra những qui định về sử
dụng, bảo quản sách báo thư viện; kế hoạch sử dụng, bảo quản TBDH. Đây là
một việc làm rất cần thiết cho công tác quản lí, vừa bắt buộc, vừa khích lệ giáo
viên phải sử dụng TBDH trong các giờ lên lớp.
- Đầu năm học cho các tổ chuyên môn họp lại, kiểm tra và tổng hợp những
tiết trong chương trình môn học cần sử dụng TBDH để từ đó cán bộ phụ trách
thiết bị dựa vào đó để chuẩn bị thì hiệu quả sử dụng sẽ cao hơn. Đây cũng là cơ sở
để Ban giám hiệu nhà trường giám sát tốt hơn việc giáo viên có sử dụng TBDH
trong tiết dạy hay không.
- Tổ chức hội thảo thường xuyên công tác đổi mới phương pháp dạy học,
trao đổi kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau về cách khai thác sách báo trong thư viện,
việc sử dụng TBDH có hiệu quả trong công tác dạy và học.
- Tổ chức các đợt tham quan học hỏi về lĩnh vực này tại các đơn vị có kinh
nghiệm, có thành tích trong huyện, tỉnh, ngoại tỉnh.
4.2.2. Bồi dưỡng, nâng cao trình độ, kĩ năng nghiệp vụ cho cán bộ, giáo

sách, báo, truyện cho thư viện nhà trường.
- Bảo quản và sử dụng:
+ Thư viện phải đảm bảo an toàn, mưa, bão không ướt.
+ Hệ thông điện phải đủ ánh sáng, đảm bảo cho việc đọc sách báo…
+ Khoảng cách các tủ, giá sách, bàn ghế phải hợp lí, khoa học đảm bảo cho
việc đi lại, tìm sách thuận lợi…
+ Xây dựng nội qui thư viện.
+ Rà soát, kiểm kê tất cả các loại sách báo có trong thư viện. Xử lý kỹ thuật
như đăng ký, đóng dấu, phân loại sách, mô tả, sắp xếp sách... Loại bỏ những sách
báo cũ không còn giá trị. Phân loại sách báo. Có thể phân loại thành sách giáo
10


khoa, sách giáo viên, sách tham khảo… Từ đó có thể phân loại theo bộ môn, theo
khối lớp. Báo có thể phân loại thành: Báo Nhân dân, Tuổi trẻ, Thanh niên, nhi
đồng ...và được sắp xếp theo từng loại để người đọc dễ tìm.
+ Xây dựng thư mục sách của thư viện.
+ Xây dựng các loại sổ sách theo dõi của thư viện: Sổ tổng hợp các loại
sách báo có trong thư viện, sổ theo dõi giáo viên, học sinh mượn sách, các loại sổ
cần thiết khác.
+ Lập bảng giới thiệu sách, báo mới .
+ Làm thẻ thư viện cho người mượn, đọc sách.
Những công việc trên, người cán bộ quản lí lên kế hoạch, chỉ đạo nhân viên thư
viện phải thực hiện. Hàng tuần, hàng tháng người quản lí phải kiểm tra các loại sổ mà
thư viện có, nhân viên phải báo cáo việc quản lí thư viện cho cán bộ quản lí. Nếu như
nhân viên thực hiện chưa tốt thì cán bộ quản lí phải thường xuyên kiểm tra, đôn đốc,
nhắc nhở. Nếu người đọc, người mượn làm rách hoặc mất sách... thì nhân viên thư
viện căn cứ vào nội qui thư viện mà xử phạt thích đáng.
b. Quản lí TBDH
* Sắp xếp, phân loại TBDH.

+ Trong quá trình tổ chức, chỉ đạo thực hiện việc sử dụng TBDH trong
giảng dạy, người quản lí thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở nhân viên TBDH thực
hiện đúng những qui trình, thủ tục nêu trên.
+ Thường xuyên nhắc nhở, động viên những giáo viên chưa hoặc sử dụng
chưa đều TBDH vào trong giờ dạy. Khuyến khích, tuyên dương những giáo viên
sử dụng tốt TBDH.
+ Tổng kết kết quả sử dụng TBDH theo tháng, theo kì, từ đó có kế hoạch
khen thưởng, kỉ luật kịp thời, đúng mức đối với từng giáo viên.
4.3 Điều kiện thực hiện giải pháp, biện pháp.
Để thực hiện tốt các vấn đề đã được đề cập trong nội dung sáng kiến kinh
nghiệm. Với cương vị là người quản lí, bản thân tôi luôn xác định cho mình
những điều kiện thực hiện giải pháp, biện pháp sau đây:
* Về cơ sở vật chất:

12


Phòng Thư viện - TBDH phải đủ rộng, đảm bảo đủ ánh sáng, các trang thiết
bị và sách giáo khoa và các tài liệu tham khảo đầy đủ để phục vụ cho việc giảng
dạy.
* Đối với cán bộ làm công tác Thư viện - TBDH: Cần xác định được tầm
quan trọng của cán bộ làm công tác Thư viện - TBDH trong nhà trường để có kế
hoạch cụ thể, xây dựng được một thư viện xuất sắc.
* Đối với cán bộ quản lí:
- Nắm vững cơ sở pháp lí, cơ sở khoa học để chỉ đạo công tác thư viện, TBDH.
- Lập ra kế hoạch, biện pháp quản lí thư viện, TBDH khoa học và có hiệu quả.
- Chỉ đạo, tổ chức thực hiện những kế hoach đã đề ra theo tuần, tháng, quí, kì, năm.
- Lập hồ sơ, sổ sách theo dõi thư viên, TBDH trên các mặt: xây dựng, bảo
quản, sử dụng.
- Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch của nhân viên thư viện, TBDH, của giáo


11.369.000

Trường tiết kiệm từ nguồn chi
thường xuyên

Phân tích số liệu:
- Năm học 2013-2014 là năm tiếp theo xây dựng thư viện nên kinh phí đầu
tư ban đầu khá lớn.
13


- Năm học 2014-2015 tiếp tục đầu tư bổ sung thêm về CSVC và mua sách,
báo, tài liệu nên nguồn kinh phí giảm đi.
4.4.2. Tình hình bạn đọc của thư viện và số lần mượn ĐDDH:
Số lượt bạn đọc
Năm học

2013-2014

TS

TS

đến thư viện/

GV

HS


3280/253

6236

658

1256

1203

0

125

2689

1320

1324

674 4052/212

7253 721

0

325

3256



4

1

3

3

2014-2015

6

3

1

2

2

Tính đến tháng
3/2015

4.4.4. Danh hiệu thư viện đạt được qua 2 năm trở lại đây:
Năm học

Danh hiệu thư viện

2013-2014

để mua sắm thêm trang thiết bị, sách tham khảo, sách nghiệp vụ, tạp chí...để đầu
tư cho thư viện.
2. Kiến nghị:
Hàng năm Phòng GD&ĐT cần tư vấn, hỗ trợ cho nhà trường một phần kinh
phí để mua sắm thêm trang thiết bị và tài liệu cho thư viện nhà trường.
Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, giới thiệu sách bằng nhiều hình thức
khác nhau để cán bộ thư viện tham gia, rút kinh nghiệm học hỏi lẫn nhau.
Nhân điển hình cán bộ thư viện giỏi, cho cán bộ thư viện đi học ở những
trường xuất sắc trong và ngoài tỉnh.
Trên đây là "Một số biện pháp quản lý thư viện, thiết bị dạy học ở trường
Tiểu học Quyết Thắng, huyện Đông Triều", rất mong nhận được sự đóng góp ý
kiến của các đồng nghiệp.
Mạo Khê, ngày 20 tháng 3 năm 2015
Người viết sáng kiến

TÀI LIỆU THAM KHẢO
15


1. Quyết định số 01/2003/QĐ/BGD&ĐT ngày 03 tháng 01 năm 2003 của
Bộ trưởng Bộ giáo dục và Đào tạo ban hành quy định tiêu chuẩn thư viện trường
phổ thông.
2. Thông tư 35/2006/TTLT-BGD&ĐT-BNV ngày 23 tháng 8 năm 2006
của Bộ giáo dục và Đào tạo - Bộ nội vụ Hướng dẫn định mức biên chế viên chức
ở cơ sở giáo dục phổ thông công lập.
3. Hướng dẫn số 11185/GDTH ngày 17 tháng 12 năm 2004 của Bộ
GD&ĐT về việc hướng dẫn thực hiện tiêu chuẩn thư viện trường phổ thông.
4. Quyết định số 61/1998/QĐ/BGD&ĐT ngày 06 tháng 11 năm 1998 của
Bộ GD&ĐT về việc Ban hành qui chế về tổ chức hoạt động thư viện trường phổ
thông.

5. Phương pháp nghiên cứu

2

II. PHẦN NỘI DUNG

3-13

1. Cơ sở lý luận

3

2. Cơ sở thực tiễn

4

3. Thực trạng

4-7

4. Giải pháp, biện pháp
4.1. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp
4.2. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp

7
7-8
7

4.2.1. Nâng cao nhận thức cho CBGV, NV



13

4.4.4. Danh hiệu thư viện đạt được

13

ĐDDH

III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ

14

17


1. Kết luận

14

2. Kiến nghị

14
TÀI LIỆU THAM KHẢO

15

PHỤ LỤC

18