ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------

BÙI PHƢƠNG THANH

ĐỊNH HƢỚNG GIÁ TRỊ HÔN NHÂN CỦA THANH
NIÊN THEO ĐẠO THIÊN CHÚA Ở HÀ NỘI HIỆN NAY
(Nghiên cứu tại nhà thờ Thái Hà và nhà thờ Thạch Bích)

LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH XÃ HỘI HỌC

Hà Nội – 2013


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-----------------------------------------

BÙI PHƢƠNG THANH

5.2. Khách thể nghiên cứu .......................................................................... 11
5.3. Phạm vi nghiên cứu.............................................................................. 12
6. Phƣơng pháp nghiên cứu ......................................................................... 13
6.1. Phương pháp luận ................................................................................ 13
6.2. Phương pháp nghiên cứu xã hội học ................................................... 14
6.2.1. Phân tích tài liệu ........................................................................... 14
6.2.2. Phỏng vấn sâu ............................................................................... 14
6.2.3. Phương pháp trưng cầu ý kiến...................................................... 14
7. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu ........................................ 16
7.1. Câu hỏi nghiên cứu .............................................................................. 16
7.2. Giả thuyết nghiên cứu .......................................................................... 16


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

NỘI DUNG CHÍNH ...................................................................................... 18
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI........... 18
1. 1.Khái niệm công cụ .................................................................................. 18
1.1.1. Khái niệm giá trị ............................................................................... 18
1.1.2. Khái niệm định hướng giá trị............................................................ 18
1.1.3. Khái niệm hôn nhân .......................................................................... 20
1.1.4. Định hướng giá trị hôn nhân ............................................................ 21
1.1.5. Thanh niên......................................................................................... 21
1.1.6. Thiên chúa giáo................................................................................. 21

3.2. Một số đặc điểm về đời sống gia đình của nhóm thanh niên theo đạo
Thiên chúa tại giáo xứ Thái Hà và Thạch Bích đã kết hôn ...................... 67
3.3.1. Phân công lao động trong gia đình .................................................. 67
3.3.2. Sử dụng các biện pháp tránh thai ..................................................... 72
3.3.3. Dự định về con cái ............................................................................ 75
3.3. Vai trò của Thiên chúa giáo đối với định hƣớng giá trị hôn nhân của
thanh niên theo đạo Thiên chúa tại nhà thờ Thái Hà và Thạch Bích...... 78
KẾT LUẬN .................................................................................................... 82
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang
Bảng 1: Cơ cấu mẫu

15

Bảng 2.1: Định hướng giá trị của thanh niên theo đạo Thiên chúa về
tình yêu nam, nữ nói chung trong xã hội hiện đại

30

nghiệp của thanh niên theo đạo Thiên chúa tại giáo xứ Thái Hà và
Thạch Bích (Tỷ lệ %)

47

Bảng 2.8: Tương quan giữa giới tính và mục đích chính của hôn nhân
theo theo đạo Thiên chúa tại giáo xứ Thái Hà và Thạch Bích (Tỷ lệ %)

51

Bảng 3.1: Định hướng giá trị về trình độ học vấn của người bạn đời
của thanh niên theo đạo Thiên chúa tại giáo xứ Thái Hà và Thạch Bích
(Tỷ lệ %)
Bảng 3.2: Tương quan giới và định hướng giá trị về trình độ học vấn

55


người bạn đời tương lai của thanh niên theo đạo Thiên chúa tại giáo xứ
Thái Hà và Thạch Bích (Tỷ lệ %)

56

Bảng 3.3: Tương quan giữa địa bàn khảo sát với định hướng giá trị về
trình độ học vấn người bạn đời của thanh niên theo đạo Thiên chúa tại
giáo xứ Thái Hà và Thạch Bích (Tỷ lệ %)

57

Bảng 3.4: Tương quan giữa giới tính với định hướng giá trị về nghề



Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

DANH MỤC CÁC BIỂU
Trang
Biểu 2.1: Đạo Thiên chúa và vấn đề quan hệ tình dục trước hôn nhân

39

Biểu 2.2: Thanh niên theo đạo Thiên chúa đánh giá trị về tầm quan
trọng của hôn nhân

45

Biểu 2.3: Thanh niên theo đạo Thiên chúa tại giáo xứ Thái Hà và
Thạch Bích quan niệm về mục đích chính của hôn nhân

50

Biểu 3.1: Định hướng giá trị về nghiệp của người bạn đời của thanh
niên theo đạo Thiên chúa tại giáo xứ Thái Hà và Thạch Bích

59

đó như thế nào.
Có thể thấy, trong những năm gần đây sự xáo trộn trong định hướng giá
trị của thanh niên có sự tác động của nhiều yếu tố. Cải cách toàn diện và hội
nhập quốc tế mạnh mẽ khiến xã hội Việt Nam chứng kiến những biến đổi sâu
sắc về kinh tế, văn hóa và xã hội. Sự biến đổi xã hội dẫn đến những thay đổi về
chuẩn mực, giá trị, quan niệm sống của con người. Quá trình xã hội hóa thanh
niên diễn ra khá phức tạp như hiện nay, sự xuất hiện của những quan niệm về

1


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

tình bạn, tình yêu, hôn nhân và hạnh phúc gia đình khá mới mẻ so với những
thế hệ đi trước.
Định hướng giá trị của thanh niên là chủ đề thu hút được sự quan tâm
của rất nhiều nhà nghiên cứu. Tuy nhiên về nhóm đối tượng thanh niên theo
đạo Thiên chúa, đây còn là lĩnh vực ít được đề cập đến nhiều.
Trong bối cảnh hiện nay, quá trình hội nhập và sự giao thoa văn hóa có
tác động đến những định hướng giá trị của thanh niên Công giáo trong hôn
nhân ra sao? Những định hướng giá trị của họ có sự khác biệt gì so với thanh
niên nói chung? Và qua nghiên cứu định hướng giá trị trong hôn nhân và gia
đình ở lứa tuổi thanh niên nhằm làm rõ những thay đổi trong nhận thức, quan
niệm về hôn nhân và gia đình để đi tới phát hiện những giá trị mới xuất hiện

nghiên cứu những đặc trưng cơ bản trong nhân cách con người Việt Nam hiện
nay trên 3 mặt là định hướng giá trị nhân cách: tiềm năng, khả năng của nhân
cách, phẩm chất, hành vi, nếp sống, thói quen của nhân cách. Đặc biệt đề cập
đến vấn đề giá trị, định hướng giá trị của con người Việt Nam trong điều kiện
chuyển sang nền kinh tế thị trường, đổi mới, mở cửa và thực hiện quá trình
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Các nghiên cứu đã chỉ ra sự chuyển
đổi mạnh mẽ về định hướng giá trị xã hội, đặc biệt đối tượng thanh niên trong
giai đoạn xã hội chuyển sang nền kinh tế thị trường. Từ kết quả nghiên cứu
này tác giả Phạm Minh Hạc đã nhấn mạnh để phục vụ cho sự nghiệp công
nghiệp hóa, hiện đại hóa chuẩn bị cho những chủ nhân tương lai của đất nước
đi vào thế kỷ XXI, chúng ta cần giáo dục cho thế hệ trẻ những định hướng giá
trị dưới đây: có niềm tin vững chắc và quyết tâm thực hiện sự nghiệp công
nghiệp hóa, hiện đại hóa, có bản chất nhân văn, nhân đạo, nhân ái trong quan
hệ giữa người với người, có năng lực khoa học, có trình độ công nghệ cao, có

3


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

thể lực cường tráng, có thức công dân, có cá tính và bản sắc riêng.
Tác giả Đặng Cảnh Khanh trong cuốn: “Xã hội học thanh niên”, Nhà
xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2006 coi xã hội học thanh niên là một
mảng nghiên cứu chuyên biệt của xã hội học. Trong đó, tác giả nêu lên đối

hiện nay.
“Định hướng giá trị văn hóa của thanh niên nông thôn giai đoạn hiện
nay”, Dương Kiều Hương, Viện Nghiên cứu Thanh niên, 2012 [28]: Ban chủ
nhiệm đề tài đã tập trung nghiên cứu, tìm hiểu cơ sở lý luận liên quan đến định
hướng giá trị văn hoá của Thanh niên nông thôn, những chủ trương, chính sách
của Đảng và Nhà nước về xây phát triển nông nghiệp, nông thôn, xây dựng
nông thôn mới; chủ trương của Đoàn thanh niên đối với công tác định hướng
giá trị văn hoá cho Thanh niên nông thôn, những tác động tích cực trong quá
trình triển khai các hoạt động của Đoàn trên địa bàn nông thôn đối với công tác
định hướng các giá trị văn hoá cho thanh niên. Những định hướng giá trị của
thanh niên nông thôn được đề cập đến bao gồm những định hướng giá trị trong
học tập, nghề nghiêp việc làm, tình yêu và hôn nhân gia đình, mối quan hệ ứng
xử của thanh niên trong gia đình, ngoài xã hội và sự tham gia của tniên đối với
các hoạt động văn hoá cộng đồng. Trên cơ sở đánh giá thực trạng, nhóm tác giả
của đề tài đề xuất các nhóm giải pháp của Đoàn trong việc định hướng, giáo
dục cho thanh niên hướng tới các giá trị chuẩn mực văn hoá phù hợp với bối
cảnh đất nước trong thời kỳ hội nhập và phát triển.
Nhìn chung, vấn đề về định hướng giá trị đã có nhiều các công trình
nghiên cứu trên nhóm đối tượng thanh niên, sinh viên. Trên đây là một số công
trình nghiên cứu về định hướng giá trị nói chung của thanh niên. Những nghiên
cứu được tác giả tập trung bàn rất nhiều về định hướng giá trị của thanh niên
như: định hướng giá trị trong học tập, trong khoa học, lĩnh vực nghề nghiệp,
việc làm, giá trị chính trị, tình bạn, tình yêu, hôn nhân. Bên cạnh đó, định

5


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai


6


hội học”, Nguyễn Phương Thảo trong cuốn “Gia đình Việt Nam hiện nay”
[14] đã đề cập tới một số nội dung trong quan niệm về hôn nhân và gia đình
như: độ tuổi thích hợp cho hôn nhân, tiêu chuẩn lựa chọn bạn đời, vai trò của
cha mẹ trong hôn nhân của con cái và quan niệm về số con trong mỗi gia
đình, về gia đình hạnh phúc.
- Về độ tuổi thích hợp cho hôn nhân: Quan niệm về độ tuổi thích hợp
cho hôn nhân phụ thuộc rất nhiều vào môi trường sinh sống, trình độ văn hóa,
nghề nghiệp, lứa tuổi người được hỏi.
- Về tiêu chuẩn lựa chọn bạn đời: Một chỉ báo quan trọng nhằm phản
ánh quan niệm về hôn nhân là mức độ quan tâm đến những phẩm chất cần có
đối với người bạn đời. Những phẩm chất này có thể thay đổi theo từng giai
đoạn lịch sử và từng hoàn cảnh kinh tế - xã hội. Có thể nhận thấy những phẩm
chất, tiêu chuẩn, giá trị về kinh tế hay nói chung là các định hướng giá trị
“thực tế” được cả nam và nữ rất chú trọng trong quan niệm lựa chọn bạn đời.
Trong “Báo cáo kết quả điều tra gia đình ở Việt Nam , 2006” [33]
cũng có một phần nội dung đề cập đến vấn đề hôn nhân và tiêu chuẩn lựa
chọn bạn đời. Đây là cuộc điều tra đầu tiên được tiến hành trên phạm vi toàn
quốc về một số vấn đề của gia đình là kết quả phối hợp giữa Ủy ban Dân số,
Gia đình và Trẻ em Việt Nam trước đây (VCPFC), Bộ Văn hóa, Thể thao và
Du lịch, Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới, Tổng cục Thống kê với sự giúp
đỡ kỹ thuật của các chuyên gia Viện Nghiên cứu Gia đình Úc và Bộ gia đình
nhà ở, Dịch vụ Cộng đồng và các vấn đề về người dân bản địa, chính phủ Úc.
Một phần kết quả thu được nói về vấn đề hôn nhân và tiêu chuẩn lựa chọn bạn
đời. Về vấn đề hôn nhân: Tuổi kết hôn lần đầu thường cao hơn (những người
ở thành phố so với những người ở vùng nông thôn, dân tộc thiểu số, những
người có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao so với nhóm thu nhập thấp hoặc

định chính trong cuộc hôn nhân. Nghiên cứu cho thấy rằng, những quan niệm
về hôn nhân của sinh viên vẫn đề cao những giá trị truyền thống. Sự định
hướng trong hôn nhân của sinh viên được bàn đến qua: sự định hướng về
những tiêu chuẩn lựa chọn bạn đời (bao gồm: học vấn, nghề nghiệp, phẩm
chất đạo đức, ngoại hình của bạn đời tương lai).
“Định hướng giá trị về gia đình hạnh phúc của sinh viên đã tốt nghiệp
ra trường”, luận văn thạc sĩ tâm lý học, Đào Thị Lan Hương, [27]: Qua điều
tra khảo sát, phỏng vấn sâu, đề tài đã chỉ ra sinh viên đã tốt nghiệp ra trường

8


có những định hướng giá trị rất đa dạng về vấn đề gia đình hạnh phúc. Gia
đình hạnh phúc đòi hỏi phải có sự kết hợp của nhiều yếu tố song quan trọng
nhất là nền tảng yêu thương, sự chung thủy được ưu tiên số một. Về vấn đề
mô hình gia đình: thanh niên thích mô hình gia đình truyền thống hơn gia
đình hạt nhân. Đề tài cũng đề cập đến những phẩm chất của người vợ và
người chồng được thanh niên lựa chọn trong mẫu hình gia đình của mình.
“Định hướng giá trị trong việc lựa chọn bạn đời của sinh viên đại học
hiện nay” khảo sát tại Học viện báo chí và tuyên truyền, khóa luận tốt
nghiệp đại học, Tao Thị Hải Hậu [29]: Tác giả tập trung làm sáng tỏ nhận
thức của sinh viên về vấn đề tình yêu và hôn nhân, quan niệm của sinh viên
về quan hệ tình dục trước hôn nhân, quan niệm của sinh viên về sống thử, về
sống độc thân. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng tìm hiểu về những định hướng
giá trị trong việc lựa chọn bạn đời của sinh viên như: về trình độ học vấn của
người bạn đời, về nghề nghiệp của người bạn đời, về những giá trị tiêu
chuẩn đạo đức, về ngoại hình, sức khỏe của người bạn đời, định hướng giá
trị về gia đình của người bạn đời. Sau những phân tích, chứng minh và kết
luận, tác giả khẳng định: Định hướng giá trị trong việc lựa chọn bạn đời của
sinh viên đại học đã có nhiều thay đổi so với trước đây. Cụ thể là những giá

giả Phao-lô Nguyễn Bình Tĩnh [15], Linh mục Xuân Bích, Giáo lý hôn nhân
và gia đình (2004) của Hội đồng Giám mục Việt Nam [35], Tìm hiểu giáo luật
về hôn nhân và gia đình của Nguyễn Công Vinh [17],…
Từ phía các nhà nghiên cứu trong và ngoài Công giáo thì vấn đề hôn
nhân được coi là việc hệ trọng, được nhìn nhận từ góc độ văn hóa, đạo đức,
tâm sinh lý,….qua các tác phẩm: Nghi lễ và lối sống Công giáo trong văn hóa
Việt Nam (2001) của tác giả Nguyễn Hồng Dương [2], Tìm hiểu nét đẹp văn
hóa Thiên chúa giáo (2002) của Hà Huy Tú [16],…Ngoài ra còn một số công
trình nghiên cứu như: Những đóng góp của Công giáo vào nền văn hóa Việt
Nam của Nguyễn Văn Kiệm (Tạp chí Nghiên cứu Tôn giáo số 1, 2001) [23],
Hội nhập văn hóa trong hôn nhân và gia đình Việt Nam của Nguyễn Văn Dụ,
Tôn giáo và biến đổi mức sinh (Từ trường hợp Thiên chúa giáo xứ đạo Bùi
Chu – Nam Định), tác giả Phạm Văn Quyết [13], ….
Nhìn chung, những nghiên cứu về hôn nhân của gia đình Công giáo
được đề cập ở mức độ nhất định. Nhiều vấn đề liên quan đến hôn nhân, gia
đình của nhóm đối tượng thanh niên Công giáo còn bỏ ngỏ. Chính vì thế, việc
nghiên cứu đề tài: “Định hướng giá trị hôn nhân của thanh niên theo đạo

10


Thiên chúa ở Hà Nội hiện nay” là rất cần thiết.
4. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
4.1. Mục đích nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu với mục đích làm sáng rõ định hướng giá trị hôn
nhân của thanh niên theo đạo Thiên chúa hiện nay. Đặc biệt là tìm hiểu rõ hơn
định hướng giá trị về tình yêu, định hướng giá trị trong việc lựa chọn bạn đời
tương lai, ý nghĩa của hôn nhân, hình dung về vai trò giới trong hôn nhân,
của nhóm đối tượng này.
4.2. Nhiệm vụ nghiên cứu

18 đến 30. Đây là nhóm tuổi có tỷ lệ kết hôn cao. Vì vậy, tác giả tập trung
nghiên cứu nhóm đối tượng này nhằm làm rõ những định hướng giá trị của
thanh niên theo đạo Thiên chúa về tình yêu, hôn nhân hiện nay như thế nào.
Thanh niên theo đạo Thiên chúa khác với nhóm thanh niên nói chung bởi họ
bị kiểm soát bởi những giáo lý, giáo luật của đạo Thiên chúa cũng như truyền
thống của những gia đình theo đạo.
5.3. Phạm vi nghiên cứu
- Không gian nghiên cứu: Thanh niên theo đạo Thiên chúa trên địa bàn
Hà Nội tại giáo xứ: Thái Hà và Thạch Bích. Đây là hai nhà thờ lớn, có nhiều
hoạt động tập trung được nhiều giáo dân trong đó có các bạn thanh niên cũng
như Hội sinh viên Công giáo.
- Thời gian: Từ tháng 1/ 2013 – 5/2013
- Nội dung nghiên cứu: Hôn nhân là một khái niệm rất rộng bao gồm
nhiều vấn đề, khía cạnh khác nhau như tuổi kết hôn, phạm vi kết hôn, tiêu
chuẩn lựa chọn hôn nhân, lý do kết hôn, mô hình quyết định hôn nhân, nghi
thức hôn nhân, mô hình nơi ở của các cặp vợ chồng sau khi kết hôn, các hình
thức hôn nhân, độ bền vững của hôn nhân, ly hôn, quan hệ tiền hôn nhân, vấn
đề sinh con ngoài hôn nhân,.... Tuy nhiên, trong khuôn khổ nghiên cứu này,
tác giả chỉ tập trung định hướng giá trị của thanh niên theo đạo Thiên chúa
vào các nội dung sau: định hướng giá trị của thanh niên theo đạo Thiên chúa
về tình yêu, việc lựa chọn bạn đời, ý nghĩa của hôn nhân, vai trò giới trong
hôn nhân.

12


6. Phƣơng pháp nghiên cứu
6.1. Phương pháp luận
Đề tài sử dụng quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ
nghĩa duy vật lịch sử làm kim chỉ nam trong suốt quá trình nghiên cứu, từ các

lieu mien
mien phi
phi

yếu tố ảnh hưởng đến định hướng giá trị của thanh niên. Trong đó, đặc biệt
chú trọng đến tác động của yếu tố gia đình và giáo lý hôn nhân của đạo
Thiên chúa.
6.2. Phương pháp nghiên cứu xã hội học
6.2.1. Phân tích tài liệu
Phương pháp này được sử dụng để tìm hiểu khái quát những vấn đề
liên quan đến nội dung nghiên cứu của đề tài thông qua các nghiên cứu về
định hướng giá trị nói chung, định hướng giá trị về hôn nhân, gia đình, về hôn
nhân trong gia đình theo đạo Thiên chúa. Đồng thời, qua đó có được sự so
sánh, đối chiếu làm phong phú nội dung đang tiến hành tìm hiểu.
6.2.2. Phỏng vấn sâu
Mục đích của phương pháp này nhằm thu thập thông tin định tính bổ
trợ và minh họa cho kết quả nghiên cứu định lượng. Phương pháp này giúp
cho có những lý giải sâu hơn về vấn đề nghiên cứu. Trong đề tài này sử dụng
8 phỏng vấn sâu. Trong đó có: 4 phỏng vấn sâu cho thanh niên theo lễ nhà thờ
Thái Hà, 4 phỏng vấn sâu cho thanh niên theo lễ nhà thờ Thạch Bích.
6.2.3. Phương pháp trưng cầu ý kiến
Là phương pháp định lượng, chúng tôi sử dụng một bảng hỏi đã được
chuẩn hoá bao gồm 18 câu hỏi và các câu thu thập thông tin từ người trả lời.
Trong cuộc phỏng vấn này, chúng tôi phát ra 250 bảng, hỏi thu về được 200
bảng hỏi hợp lệ và được xử lý qua chương trình SPSS 16.0.
250 mẫu nghiên cứu được lựa chọn theo quy trình chọn mẫu ngẫu
nhiên thuận tiện. Do đặc thù của đối tượng nghiên cứu nên việc chọn mẫu sẽ
lựa chọn ngẫu nhiên thuận tiện tại các nhà thờ khi thanh niên tham gia đi lễ.
Những người được lựa chọn trả lời không nhất thiết là những người dân Hà
Nội mà xét theo xu hướng thường xuyên tham gia đi lễ tại hai nhà thờ Thái


Đã kết hôn

90

45,0

hôn nhân

Chưa kết hôn

110

55,0

Địa điểm

Thạch Bích

100

50,0

khảo sát

Thái Hà

100

50,0

15


Ket-noi.com
Ket-noi.com kho
kho tai
tai lieu
lieu mien
mien phi
phi

- Nếu

X

< 3 (điểm trung bình của thang đo) – Xu hướng không đồng ý

7. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu
7.1. Câu hỏi nghiên cứu
Quan niệm về tình yêu của thanh niên theo đạo Thiên chúa hiện nay
như thế nào?
Định hướng giá trị khi kết hôn của thanh niên theo đạo Thiên chúa về
lựa chọn bạn đời, thời gian tìm hiểu trước khi kết hôn, về đời sống gia đình
khi kết hôn ra sao?
7.2. Giả thuyết nghiên cứu
1. Phần lớn, quan niệm về tình yêu của thanh niên theo đạo Thiên chúa
vẫn chịu ảnh hưởng từ những quan niệm truyền thống.
2. Định hướng lựa chọn bạn đời của thanh niên theo đạo Thiên chúa
bao gồm nhiều tiêu chí như: trình độ học vấn, nghề nghiệp, tôn giáo, phẩm
chất đạo đức trong đó, tôn giáo của người bạn đời là một tiêu chí đặc biệt


Định hƣớng
giá trị hôn
nhân của
thanh niên
theo đạo

- Quan niệm về hôn
nhân

Thiên chúa

Định hướng giá trị khi
kết hôn của thanh niên
theo đạo Thiên chúa:
- Định hướng lựa chọn
bạn đời
- Thời gian tìm hiểu
trước khi kết hôn
- Một số đặc điểm về đời
sống gia đình
- Vai trò của Thiên chúa
giáo với định hướng giá
trị hôn nhân

Môi trƣờng kinh tế - xã hội

17