ĐỀ CƯƠNG MÔN SỬ DỤNG PHƯƠNG TIỆN KỸ THUẬT VÀ CÔNG
NGHỆ TRONG DẠY HỌC ĐẠI HỌC
Câu 1: Các nguyên tắc sử dụng bài trình chiếu theo xu hướng 1 và
các lỗi gặp phải?
* Nguyên tắc chung khi ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học có
3 nguyên tắc cơ bản:
+ Đảm bảo an toàn: Đây là một nguyên tắc quan trọng khi sử dụng thiết bị dạy
học. Các thiết bị dạy học được sử dụng phải an toàn với các giác quan của học
sinh, đặc biệt khi sử dụng các thiết bị nghe nhìn. Do vậy, trong quá trình sử dụng,
giáo viên cần chú ý một số vấn đề an toàn như: an toàn điện, an toàn cho thị giác,
an toàn cho thính giác …
+ Đảm bảo nguyên tắc 3Đ: đúng lúc, đúng chỗ và đủ cường độ.
- Nguyên tắc sử dụng phương tiện dạy học “Đúng lúc”
Sử dụng đúng lúc phương tiện dạy học là việc trình bày phương tiện vào
lúc cần thiết, lúc học sinh cần được quan sát, gợi nhớ kiến thức, hình thành kĩ năng
trong trạng thái tâm, sinh lí thuận lợi nhất (trước đó, GV đã dẫn dắt, gợi mở, nêu
vấn đề chuẩn bị).
Việc sử dụng phương tiện dạy học đạt hiệu quả cao nếu được giáo viên đưa
đúng thời điểm nội dung và phương pháp dạy học cần đến. Cần đưa phương tiện
theo trình tự bài giảng, tránh trưng bày đồng loạt trên bàn, giá, tủ trong một tiết
học cũng như biến lớp học thành một phòng trưng bày.
- Nguyên tắc sử dụng phương tiện dạy học “Đúng chỗ”
Sử dụng phương tiện dạy học đúng chỗ là tìm vị trí để giới thiệu phương
tiện trên lớp học hợp lí nhất, giúp cho học sinh có thể sử dụng nhiều giác quan
nhất để tiếp xúc với phương tiện một cách đồng đều ở mọi vị trí trong lớp học.
Vị trí trình bày phương tiện phải đảm bảo các yêu cầu chung cũng như
riêng của nó về chiếu sáng, thông gió và các yêu cầu kĩ thuật đặc biệt khác.
Các phương tiện phải được giới thiệu ở những vị trí đảm bảo tuyệt đối an
toàn cho giáo viên và học sinh trong và ngoài giờ dạy. Đồng thời phải bố trí sao
cho không làm ảnh hưởng tới quá trình làm việc, học tập của các lớp khác.
Phải bố trí chỗ để phương tiện dạy học tại lớp sau khi dùng để không làm

E-Learning là một phương thức dạy học mới dựa trên công nghệ thông tin và
truyền thông (CNTT&TT). Với E-Learning, việc học là linh hoạt mở. Người
học có thể học bất cứ lúc nào, bất cứ ở đâu, với bất cứ ai, học những vấn đề
bản thân quan tâm, phù hợp với năng lực và sở thích, phù hợp với yêu cầu
công việc… mà chỉ cần có phương tiện là máy tính và mạng Internet.
Phương thức học tập này mang tính tương tác cao, sẽ hỗ trợ bổ sung cho các
phương thức đào tạo truyền thống góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy.
Việc nâng cao hiệu quả, chất lượng giáo dục đào tạo là một trong những
nhân tố quyết định sự tồn tại và phát triển của đất nước và cá nhân. ELearning sẽ là một phương thức dạy và học rất phù hợp trong việc đào tạo
nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu xã hội. Mô hình này đã tạo
ra những yếu tố thay đổi sâu sắc trong giáo dục, yếu tố thời gian và không
gian sẽ không còn bị ràng buộc chặt chẽ, người học tham gia học tập mà
không cần đến trường. Sự chuyển giao tri thức không còn chiếm vị trí hàng
đầu của giáo dục, người học phải học cách truy tìm thông tin bản thân cần,
đánh giá và xử lí thông tin để biến thành tri thức qua giao tiếp.
Khái niệm E-Learning
E-Learning (viết tắt của Electronic Learning) là thuật ngữ mới.


Hiện nay, theo các quan điểm và dưới các hình thức khác nhau có rất nhiều
cách hiểu về E-Learning.
Hiểu theo nghĩa rộng, E-Learning là một thuật ngữ dùng để mô tả việc học
tập, đào tạo dựa trên công nghệ thông tin (CNTT) và truyền thông, đặc biệt
là công nghệ thông tin.
Theo quan điểm hiện đại, E-Learning là sự phân phát các nội dung học sử
dụng các công cụ điện tử hiện đại như máy tính, mạng vệ tinh, mạng
Internet, Intranet,… trong đó nội dung học có thể thu được từ các website,
đĩa CD, băng video, audio… thông qua một máy tính hay tivi; người dạy và
người học có thể giao tiếp với nhau qua mạng dưới các hình thức như: thư
điện tử (e-mail), thảo luận trực tuyến (chat), diễn đàn (forum), hội thảo,

cần đăng kí vào các khoá học và học. Người học có thể tiết kiệm chi phí đi lại
và dễ dàng điều chỉnh thời gian học phù hợp mà không phải nghỉ việc, đặc biệt
đối với những người luôn có kế hoạch làm việc bận rộn và bất thường.
- Tự quyết định tiến trình học tập: Người học có thể tự điều chỉnh quá trình
học tập tuỳ theo sở thích, khả năng của bản thân và có thể học lại một vấn đề
khó nhiều lần hay bỏ qua những nội dung đã biết...mà không phải học tập theo
một trình tự nhất định như trong hình thức dạy học truyền thống. Do đó một
khóa học e-learning sẽ phù hợp cho nhiều đối tượng học tập khác nhau và thời
gian học phụ thuộc vào trình độ và yêu cầu học tập của mỗi người.Việc học tập
theo yêucầu đem lại hiệu quả học tập rất cao.
- Thời gian đào tạo ngắn: Do các khoá học e-learning được thiết kế hợp lý kèm
theo multimedia làm cho thông tin phong phú, đa dạng, hấp dẫn hơn nhiều làm
cho hiệu quả học tập tăng lên rõ rệt. Nội dung khóa học được thiết kế phù hợp
với nhiều đối tượng khác nhau nên khả năng tiếp thu kiến thức của người học
tăng, thời gian đào tạo rút ngắn trong khi chất lượng vẫn luôn được đảm bảo.
- Hỗ trợ người tàn tật: Việc tiếp cận những khoá học trên mạng được thiết kế
hợp lý sẽ dễ dàng hơn đối với những người không có khả năng nghe, nhìn tốt
và những người không có khả năng học như mắc chứng khó đọc.
- Dễ dàng truy nhập tài liệu khi cần thiết: Bảng danh mục bài giảng cho phép
người học dễ dàng lựa chọn phần bài giảng, tài liệu một cách tuỳ ý theo trình
độ kiến thức và điều kiện truy nhập mạng của mình. Người học tự tìm ra các
kỹ năng học cho riêng mình với sự trợ giúp của tài liệu trực tuyến.
Hạn chế
- Kỹ thuật phức tạp: Trước khi có thể bắt đầu khóa học, người học phải thông
thạo một số kỹ năng mới như sử dụng máy tính, tự cài đặt và sử dụng những
phần mềm liên quan đến bài học, kết nối internet và duyệt WEB...
- Chi phí kỹ thuật cao: Để tham gia các khoá học trên mạng, máy tính của
người học phải có cấu hình phù hợp, cài đặt các phần mềm phù hợp và kết nối
mạng. Điều này đặc biệt khó khăn khi máy tính của bạn ở những nơi mạng hay
tắc nghẽn.

đó chi phí phục vụ cho việc ăn ở và đi lại cho người dạy giảm đi đáng kể, tiết
kiệm được một khoản chi phí cho cơ sở đào tạo.
Hạn chế
- Chi phí phát triển một khoá học lớn: Ngoài việc cần trang bị đầy đủ các thiết
bị máy móc, cơ sở đào tạo cần có các chuyên viên kĩ thuật để thiết kế các khoá
học e-learning. Một khóa học e-learning làm giảm chi phí tổ chức và quản lý
đào tạo nhưng phát triển một lớp học e-learning có thể tốn gấp 4- 10 lần so với
một khoá học thông thường với nội dung tương đương. Do đó khi quyết định
lựa chọn hình thức đào tạo e-learning hay truyền thống ta cần xem xét, so sánh
giữa chi phí phát triển khóa học và chi phí quản lý khóa học.
- Yêu cầu kỹ năng mới: Những người dạy có khả năng giảng dạy tốt trên các
lớp học truyền thống chưa chắc đã biết tới các kỹ năng thiết kế, giảng dạy một
khoá học trong môi trường e-learning. Cơ sở đào tạo có thể phải đào tạo lại
một số người dạy để có thể sử dụng e-learning, phát triển nội dung bài giảng và
bổ xung thêm những nhân viên kĩ thuật mới cho công việc này.
- Sự ngần ngại từ phía người học: Lợi ích của việc học trên mạng vẫn chưa
được khẳng định rõ ràng nên người học vần ngần ngại khi bỏ ra chi phí một
khoá học trên mạng chỉ tương đương với việc học 1 tuần trên lớp, mà hiệu quả
quả còn tốt hơn nhiều. Chính vì vậy, các cơ sở đào tạo cần chứng tỏ cho người
học thấy đầu tư vào việc học tập này sẽ mang lại kết quả lớn.
- Không phải môn học nào cũng có thể học qua E-learning như những môn học
cần sự tương tác trực tiếp như nhạc, hoạ, múa... hoặc những môn cần những thiết
bị đặc thù.


Chúng ta đều biết rằng thời đại CNTT phát triển như hiện nay thì việc học
tập thông qua hệ thống CNTT và truyền thông là điều tất yếu. Qua hệ thống này
con người sẽ được học tập một cách thoải mái, không bị bó buộc như cách học
truyền thồng hiện nay, chúng ta có thể học mọi lúc, mọi nơi, có thể ở nhà, ở công
sở học lúc nào tùy thích. Như vậy e-learning đem giáo dục đến với con người, chứ