MC LC
Contents
Contents.......................................................................................................................................1
A/ PHN M U:....................................................................................................................1
I. Lý do chọn đề tài: ...............................................................................................................1
1- Lý do khỏch quan : ........................................................................................................1
2. Lý do ch quan: .............................................................................................................3
II/ Mục đích nghiên cứu:.........................................................................................................3
III. Nhiệm vụ nghiên cứu:.......................................................................................................3
IV. Đối tợng nghiên cứu:.........................................................................................................4
V. Phơng pháp nghiên cứu:.....................................................................................................4
I. nội dung chơng trình:...............................................................................................................5
II. Quy Trình dạy tiết tập đọc :....................................................................................................5
III. Điều tra thực trạng:...............................................................................................................7
1. V phớa giỏo viờn:.............................................................................................................7
2. V phớa hc sinh: ..............................................................................................................8
IV. NHững biện pháp rèn kĩ năng đọc diễn cảm cho học sinh:...................................................9
1. Trong gi tp c:.............................................................................................................9
2. Ngoi gi tp c:..........................................................................................................27
3. Giỏo ỏn minh ho:............................................................................................................27
I. Kiểm tra bài cũ: .................................................................................................................28
I. KT QU:.............................................................................................................................32
II, Một số kiến nghị.................................................................................................................32

A/ PHN M U:
I.

Lý do chọn đề tài:

1- Lý do khỏch quan :
Mụn Ting Vit gi mt vai trũ quan trng trong chng trỡnh tiu

và

hiệu

quả

hơn”.

Môn Tiếng việt được chia làm nhiều phân môn nhỏ : Tập đọc, Chính tả,
Luyện từ và câu, Tập làm văn... Riêng với phân môn Tập đọc việc luyện
đọc nói chung và phương pháp luyện đọc diễn cảm nói riêng có một vai
trò

rất

lớn

đối

với

học

sinh

khi

luyện

đọc.

- Rèn kỹ năng đọc diễn cảm cho học sinh
- Giúp học sinh đọc đúng, đọc diễn cảm không chỉ trong phạm vi một văn
bản của tiết tập đọc mà biết đọc diễn cảm bất kì một bài văn nào.
- Biết vận dụng kiến thức, hiểu biết của mình trong giao tiếp hàng ngày để
nói hay, nói đúng, mạnh dạn, tự tin, bình tĩnh trước tập thể.
- Thông qua việc rèn luyện đọc diễn cảm, giáo viên còn bồi dưỡng thêm
năng lực cảm thụ văn học cho học sinh.

III. NhiÖm vô nghiªn cøu:
Phân loại các dạng bài tập đọc trong sách giáo khoa tiếng việt 4 từ
đó đề ra những biện pháp để giúp học sinh đọc tốt hơn, diễn cảm hơn các
dạng bài trong sách giáo khoa.
-3-


IV. §èi tîng nghiªn cøu:
Học sinh lớp 4D trường Tiểu học Quảng An – Tây Hồ - Hà Nội
V. Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu:
1.
Phương pháp nghiên cứu lý luận
2.

Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

3.

Phương pháp thực nghiệm

4.


- GV cho 2 – 3 HS đọc thành tiếng hoặc đọc thuộc lòng bài tập đọc hoặc
bài học thuộc lòng trước đó, sau đó đặt một số câu hỏi về nội dung bài để
kiểm tra kĩ năng đọc - hiểu.
2. Dạy bài mới:
-5-


a, Giới thiệu bài:
- Nêu nhiệm vụ cần thực hiện trong tiết học. Đối với bài Tập đọc thuộc
chủ điểm mới, trước hết GV cần giới thiệu vài nét chính về chủ điểm.
b, Hướng dẫn luyện đọc và tìm hiểu bài:
- Luyện đọc:
+ HS đọc thành tiếng từng đoạn văn (khổ thơ)
Ě Đọc nối tiếp nhau trước lớp: mỗi HS đọc 1 đoạn theo trình tự các
đoạn trong bài

(lặp lại nhiều vòng sao cho mỗi HS trong lớp đều được

đọc ít nhất 1 đoạn)
Ě Đọc theo cặp hoặc đọc trong nhóm: mỗi HS đọc một đoạn theo trình tự
các đoạn trong bài (lặp lại nhiều vòng sao cho mỗi HS đều được đọc tất cả
các đoạn trong bài)
Ě 1 – 2 HS đọc lại toàn bài
+ GV đọc mẫu toàn bài
- Tìm hiểu bài:
GV hướng dẫn HS đọc và trả lời từng câu hỏi trong SGK theo các hình
thức dạy học thích hợp
- Đọc diễn cảm (với văn bản nghệ thuật) hoặc luyện đọc lại (với các văn
bản phi nghệ thuật)
+ Hướng dẫn HS đọc từng đoạn văn (khổ thơ):

hợp với nhận thức của học sinh, các bài đọc được sắp xếp khá lôgic, chặt
chẽ theo từng chủ điểm, đa dạng các thể loại và nội dung phong phú ; hơn
nữa giáo viên đã nắm được Chuẩn cần đạt về kĩ năng đọc và hiểu của học
sinh. Vì thế, trong quá trình dạy phân môn Tập đọc thì người giáo viên đã
hướng dẫn các em thực hiện khá nhịp nhàng giữa các hoạt động.
Mặt khác giáo viên còn chưa hiểu rõ được vai trò của đọc diễn cảm
trong phân môn tập đọc lớp 4. Chưa đổi mới phương pháp trong giảng
dạy còn quá lệ thuộc vào sách vở, giảng dạy dập khuôn máy móc không
có sự linh hoạt sáng tạo trong giảng dạy. Chưa biết phát huy tính tích cực
của học sinh trong giờ học từ đó hạn chế hiệu quả giảng dạy. Đa số các
bài đọc lớp 4 ; 5 tương đối dài mà thời gian một tiết học quá ít nên hầu
như giáo viên chỉ mới dừng lại ở luyện đọc đúng cho các em, bước hướng
-7-


dẫn các em đọc diễn cảm còn ít. Chính vì thế, việc yêu cầu các em tham
gia thể hiện đọc diễn cảm trước lớp chỉ thực hiện được ở một số học sinh
khá, giỏi.
2. Về phía học sinh:
- Thực tế, trong nhiều năm giảng dạy khối 4 tôi thấy kĩ năng đọc của học
sinh giữa các lớp chưa đồng đều. Đa số các em chỉ mới đọc đúng, số học
sinh biết đọc diễn cảm còn rất ít (thậm chí nhiều em chưa biết cách đọc
diễn cảm hoặc còn xem nhẹ hoạt động này); số học sinh đọc chưa lưu loát
và sai lỗi vẫn còn.
- Nhận thức của học sinh về tầm quan trọng của môn học chưa đúng, các
em thích học môn Toán hơn môn Tiếng Việt nên nhiều em còn ngại đọc
bài và chưa có ý thức tự rèn đọc diễn cảm mà chỉ mới mang tính chất
chiếu lệ, đối phó.
- Do vốn từ ngữ của các em còn quá ít ỏi, chưa hiểu hết nghĩa các từ, cụm
từ trong bài đọc nên dẫn đến khi đọc bài, các em ngắt nghỉ không đúng

l :
Thi gian
kim tra
KSCL
unm

c cha lu loỏt
SL
13

%
42%

c ỳng
SL
15

%
48%

c hay
(cú din cm)
SL
%
3
10%

Da vo kt qu kho sỏt trờn, tụi ó phõn loi cỏc i tng c gm :
* i tng 1 : Nhng hc sinh c ỳng, c hay (c din cm).
* i tng 2 : Nhng hc sinh c ỳng song cha din cm.

theo chữ mà tâm lại hoàn toàn nghĩ về chuyện khác ).
- Cần kiểm soát quá trình đọc thầm của học sinh. Quy định thời gian đưa
ra câu hỏi (đơn giản) yêu cầu học sinh trả lời về hình thức về nội dung của
bài đọc.
b. Yêu cầu học sinh đọc đúng, lưu loát và nắm được nội dung, ý nghĩa
các bài đọc
Muốn đọc diễn cảm một tác phẩm trước hết đòi hỏi các em cần phải
biết đọc đúng, lưu loát và nắm được nội dung, ý nghĩa của tác phẩm đó.
Vì khi đọc đúng, các em sẽ phát âm chính xác các từ ngữ, biết ngắt nghỉ
giọng đúng chỗ trong từng câu, từng đoạn để giúp người nghe hiểu đúng
nghĩa các từ ngữ cũng như các câu văn của bài đọc. Còn khi các em nắm
- 10 -


được nội dung, ý nghĩa bài đọc sẽ giúp các em biết nhấn giọng các từ ngữ
biểu cảm và tự xác định được giọng đọc phù hợp cho từng đoạn hay cả
bài đọc đó. Hơn nữa, có hiểu thấu đáo nội dung và ý nghĩa của bài đọc thì
các em mới có những cảm xúc thực để truyền đạt được những tâm tư tình
cảm hay ý đồ của tác giả được ẩn chứa trong từng câu, từng chữ của bài
đọc đến với người nghe. Vì thế, đây là một yếu tố rất quan trọng, là cơ sở
ban đầu của việc rèn kĩ năng đọc diễn cảm cho các em.
* Luyện đọc đúng:
Việc giúp các em luyện đọc đúng, lưu loát tôi thực hiện chủ yếu ở
bước luyện đọc. Trong quá trình đọc, tôi thường gọi các em thuộc đối
tượng 1 và 2 đọc trước; sau đó yêu cầu các em tiếp tục giúp đỡ, kèm cặp
các bạn đọc còn chậm, chưa lưu loát tiến đến đọc đúng và lưu loát hơn.
Đối với học sinh lớp 4 thì việc rèn luyện đọc đúng được rèn luyện
như sau:
- Trước khi tiến hành luyện đọc, chia văn bản thành các đoạn đọc. Tôi căn
cứ vào trình độ đọc của học sinh trong lớp để chia văn bản thành các

hai học sinh đọc chuẩn đọc lại hoặc tôi đọc lại từ đó và yêu cầu học sinh
phát âm theo. Nếu học sinh không sửa được tôi dùng cách trực quan mô tả
âm vị và hướng dẫn học sinh quan sát, tự kiểm tra. Vì âm “ n ” là âm mũi
khi phát âm sờ tay vào mũi thấy rung. Tôi yêu cầu học sinh đọc lại các từ
“ nỗi niềm”, “lá me non”, “lúc nào” một cách chính xác. Ngược lại, khi
bịt mũi học sinh không thể đọc được “ nỗi niềm”.
Đối với những học sinh đọc sai dấu thanh: thanh “ hỏi” thành thanh “
nặng”, thanh “ngã” thành thanh “sắc”.
Ví dụ: Khi đọc “ đỏ rực” thành “đọ rực”, “xã hội” thành “ xá hội”, “ đưa
đẩy” thành “đưa đậy”, “mạnh mẽ” thành “mạnh mé”.
Đây là những lỗi sai rất khó sửa nên tôi đã rất kiên trì đồng thời phải có sự
phối hợp tích cực giữa học sinh, phụ huynh. Tôi hướng dẫn học sinh cách
đặt vị trí của đầu lưỡi khi phát âm “ đỏ”, “đẩy” đầu lưỡi đặt lên vị trí hàm
trên hai môi khép kín khi đọc lưỡi bật xuống và phát âm. Còn nếu học
sinh phát âm sai “đọ”, “đậy” trong khi phát âm nếu khép hai môi như trên
thì không thể phát âm được. Tôi cũng hướng dẫn cho phụ huynh cách

- 12 -


luyện thêm ở nhà cho các em. Đối với từng bài tôi tìm ra những tiếng khó,
từ khó để các em luyện đọc.
Ví dụ:
+ Trong bài “ Đường đi Sa Pa” ( TV 4- tập 2 trang 102 ) các em cần đọc
đúng các từ: chênh vênh, lướt thướt, Hmông, Tu Dí, Phù Lá, khoảnh khắc
…
+ Với những truyện đọc nước ngoài giáo viên cần hướng dẫn cho học sinh
cách đọc các danh từ riêng, như trong bài “Dù sao trái đất vẫn quay”
( TV4 tập2) :Cô-péc-ních, Ga- li- lê …
Các hình thức luyện đọc:

những học sinh khác đọc thầm thảo luận vấn đề do giáo viên đưa ra. Ví
dụ: Giáo viên yêu cầu học sinh đọc thầm khổ thơ 3 trong bài thơ "Mẹ
ốm"( lớp 4) để trả lời câu hỏi: Sự quan tâm chăm sóc của xóm làng đối
với mẹ bạn nhỏ được thể hiện qua những câu thơ nào?
- Với trình độ học sinh trong lớp, tôi chia câu hỏi thành các ý nhỏ để học
sinh dễ thực hiện hoặc bổ sung câu hỏi phụ có tác dụng dẫn dắt học sinh
trả lời câu hỏi.
Ví dụ: Câu hỏi 1 trong bài "Tre Việt Nam"(lớp 4) tôi tách thành 3 ý nhỏ
để học sinh dễ trả lời.
+ Những hình ảnh nào của tre gợi lên phẩm chất cần cù của người Việt
Nam?
+ Những hình ảnh nào gợi lên phẩm chất đoàn kết của người Việt Nam?
+ Những hình ảnh nào gợi lên phẩm chất ngay thẳng của người Việt
Nam?
- Bằng nhiều hình thức khác nhau ( làm việc cá nhân, theo cặp hoặc theo
nhóm..), tôi tạo điều kiện cho học sinh luyện tập một cách tích cực. Trong
quá trình tìm hiểu bài, tôi rèn luyện cho học sinh cách trả lời câu hỏi, trao
đổi ý kiến.
- Muốn đọc diễn cảm một văn bản, phải lựa chọn được giọng điệu, ngữ
điệu phù hợp với tình huống miêu tả, thể hiện được tình cảm, thái độ, đặc
điểm của nhân vật hay tình cảm, thái độ của tác giả đối với nhân vật và
nội dung, ý nghĩa bài đọc. Tôi yêu cầu học sinh đọc thật tốt một đoạn văn
nhằm "thăm dò" khả năng thể hiện sự cảm nhận nội dung bằng giọng đọc
của học sinh. Qua kết quả đọc của học sinh, tôi dẫn dắt, gợi ý để học sinh
- 14 -


phát huy những ưu điểm, khắc phục những hạn chế và tìm ra cách đọc
hợp lí. Ví dụ: Đoạn vừa rồi đọc với giọng như thế nào? Để nêu đặc điểm
của nhân vật, em cần chú ý nhấn giọng ở những từ ngữ nào?

thăng đang gặm cỏ ; dòng sông với những đoàn thuyền ngược xuôi).
Ngoài ra trong giảng dạy tôi giúp các em học sinh hiểu được các nghĩa
của câu từ ( nghĩa đen và nghĩa bóng)
- Ngoài việc dạy cho học sinh hiểu rõ nghĩa của từ, chúng ta cần giúp học
sinh hiểu rõ cái hay của việc dùng từ ngữ, hình ảnh nghệ thuật, cảm nhận
được những giá trị nổi bật, những điều tế nhị sâu sắc, đẹp đẽ của từ ngữ,
câu văn, câu thơ, đoạn văn, đoạn thơ, câu chuyện…
- Việc phát hiện ra các biện pháp nghệ thuật là một trong những phần
quan trọng trong việc cảm thụ bài văn. Vì vậy, ngay từ đầu giáo viên cần
bổ sung cho các em hiểu biết thêm về các biện pháp tu từ như: biện pháp
so sánh , nhân hoá và dấu hiệu nhận biết, tác dụng của các biện pháp đó.
Đồng thời, các em cần tìm ra sự tinh tế trong cách sử dụng ngôn từ. Ta
cần đọc kỹ, lắng nghe xem bài văn gây cho ta cảm xúc gì? ( cảm xúc về
âm thanh, giai điệu? về đường nét, mầu sắc ? về nhịp điệu cuộc sống? về
tâm tư, suy nghĩ của tác giả? về con người cảnh vật được miêu tả?... ).
- Muốn có được những cảm nhận đó, các em cần có một trí tưởng tượng
phong phú, một khả năng nhận diện cảm xúc nhậy bén … giáo viên chính
là người phát hiện và bồi dưỡng những khả năng này ở các em.
Ví dụ: Khi dậy bài “ Bài thơ về Tiểu đội xe không kính” – Tiếng việt 4 tập
2 trang 71.
“ Không có kính không phải vì xe không có kính
Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi
Ung dung buồng lái ta ngồi,
Nhìn đất nhìn trời, nhìn thẳng
……
Những chiếc xe từ trong bom rơi
Đã về đây họp thành tiểu đội
Gặp bè bạn suốt dọc đường đi tới
Bắt tay nhau qua cửa kính vỡ rồi.”
Phạm Tiến Duật

Lưng đưa nôi và tim hát thành lời.
Ta cảm thấy thật xúc động bởi tình yêu của mẹ đối với con, đối với cách
mạng thật lớn lao, cao cả. Chính vì ,vậy, giáo viên cần giúp cho các em
- 17 -


tìm ra các yếu tố gây xúc động trong những câu thơ ấy. Trên cơ sở đó, các
em sẽ đọc tốt.
Tóm lại: Tìm được cái gì đó làm mình cảm xúc, tức là các em đã
cảm thụ được bài văn.
Kết luận: Việc hiểu, đặc biệt là cảm thụ được bài văn là việc làm
hết sức quan trọng trong việc học sinh có thể đọc diễn cảm. Đặc biệt với
học sinh lớp 4 thì việc hiểu và cảm thụ bài văn lại càng quan trọng vì đó
là cơ sở giúp các em học tốt hơn môn Tiếng việt. Tuy nhiên, giáo viên
cũng cần chú ý ở bậc Tiểu học việc giảng giúp các em hiểu và cảm thụ bài
văn nhằm mục đích lớn nhất là để các em đọc diễn cảm được tốt hơn do
đó không nên biến một giờ lên lớp thành một giờ giảng văn.
c. Hướng dẫn học sinh đọc diễn cảm
Đọc diễn cảm (còn gọi là đọc hay) là một hình thức bộc lộ cảm thụ văn
bản. Qua đọc diễn cảm, người giáo viên sẽ đo được mức độ cảm thụ của
học sinh. Vì thế có thể nói: “Đọc diễn cảm là một kĩ xảo của quá trình
đọc.”
Luyện đọc diễn cảm cho học sinh tức là hướng dẫn cho các em khi đọc
biết cách thể hiện ngữ điệu, trường độ, cao độ qua giọng đọc của mình.
Muốn thể hiện tốt giọng đọc diễn cảm cho một bài đọc hay một đoạn
trong bài đọc thì người giáo viên cần căn cứ vào nội dung, phong cách bài
đọc để dẫn dắt, gợi mở học sinh tìm ra cách đọc và tập thể hiện bằng
giọng đọc của chính mình.
Thông thường, ở lớp 4, bước đọc diễn cảm được thực hiện sau bước tìm
hiểu bài và không đòi hỏi học sinh phải thực hiện đọc cả bài mà chỉ yêu

+ Khi dạy bài “Bài thơ về tiểu đội xe không kính” (Tiếng Việt 4- tập
2, trang 71)
Trước hết tôi gọi một em đọc toàn bài thơ, yêu cầu các em dưới lớp theo
dõi và nhận xét nhịp điệu, sắc thái của bài thơ này (nhanh hay chậm, vui
tươi hay buồn rầu, hóm hỉnh hay gay gắt), rồi yêu cầu các em dựa vào nội
dung của bài thơ để xác định giọng đọc phù hợp. Sau khi học sinh nêu, tôi
bổ sung thêm và hướng dẫn các em nhấn giọng ở các từ gợi tả trong bài.
Qua đó, tôi thấy đa số các em biết thể hiện giọng đọc diễn cảm cho toàn
bài thơ ngay từ lúc bắt đầu bước vào phần luyện đọc đúng với giọng vui,
- 19 -


hóm hỉnh nhằm toát lên được tinh thần dũng cảm, lạc quan, coi thường
khó khăn, gian khổ của các chiến sĩ lái xe trong kháng chiến chống Mỹ
cứu nước. Với cách làm như trên, khi chuyển sang bước luyện đọc diễn
cảm, các em sẽ chủ động hơn trong việc đọc diễn cảm từng đoạn của bài
thơ và không chỉ những học sinh giỏi, khá biết đọc diễn cảm mà một số
em học sinh trung bình cũng có thể bước đầu biết đọc diễn cảm.
Trong chương trình Tập đọc, yếu tố đọc diễn cảm đối với lớp 4 chỉ
yêu cầu ở mức độ vừa phải (tức là chỉ bước đầu biết đọc diễn cảm) ; còn
đối với lớp 5 thì yếu tố này đòi hỏi ở mức độ cao hơn như : biết đọc diễn
cảm đoạn văn, đoạn thơ dễ nhớ trong bài ; biết đọc diễn cảm bài văn phù
hợp với nội dung và tính cách nhân vật ; biết đọc diễn cảm bài thơ, ngắt
giọng đúng nhịp thơ.
Vậy: Có phải bài đọc nào cũng hướng dẫn học sinh đọc diễn cảm
không ? Giọng đọc mẫu của giáo viên có ảnh hưởng gì đến việc hướng
dẫn học sinh đọc diễn cảm ?
Theo tôi, không phải bài đọc nào cũng thực hiện đọc diễn cảm. Đối
với văn bản nghệ thuật thì mới hướng dẫn đọc diễn cảm, còn đối với các
văn bản khác thì chỉ hướng dẫn luyện đọc lại. Đồng thời, trong thực tế,

+ Màu hoa phượng thay đổi như thế nào theo thời gian? (câu hỏi 3 SGK)
Sau đó, tôi mới đặt câu hỏi: Tại sao tác giả lại gọi hoa phượng là “hoa
học trò” (câu hỏi 1 SGK). Tiếp đó, tôi nêu thêm một số câu hỏi dành cho
HS khá, giỏi giúp các em tìm hiểu về giá trị nghệ thuật có trong đoạn đầu
để thấy hết vẻ đẹp đặc biệt của hoa phượng.
+ Đoạn đầu, tác giả đã sử dụng những biện pháp nghệ thuật gì để miêu tả
vẻ đẹp của hoa phượng? ( so sánh, điệp ngữ)
+ Hãy nêu những hình ảnh so sánh (So sánh là những tán hoa lớn xoè ra
như muôn ngàn con bướm thắm đậu khít nhau)
+ Tác giả sử dụng điệp ngữ nào? (Điệp ngữ: không phải, cả một loạt, cả
một vùng, cả một góc trời đỏ rực)
+ Những biện pháp đó có tác dụng gì? (giúp người đọc hình dung và nhấn
mạnh rõ hơn vẻ đẹp của cả chùm hoa phượng, cả cây phượng)
+ Để nhấn mạnh được vẻ đẹp ấy, đoạn này, ta cần đọc như thế nào?
(giọng nhẹ nhàng, nhấn giọng những từ được dùng một cách ấn tượng
- 21 -


để tả vẻ đẹp của hoa phượng: không phải, cả một loạt, cả một vùng, cả
một góc trời đỏ rực, muôn ngàn con bướm thắm)
Tôi chọn đoạn 1 để hướng dẫn các em đọc diễn cảm. Tôi tiến hành như
sau :
- Gọi 3 HS đọc nối tiếp toàn bài văn.

- 3 HS đọc nối tiếp ; Cả lớp đọc thầm

- Giới thiệu đoạn đọc diễn cảm (đoạn - 1 HS đọc to (HS khá, giỏi); Lớp theo dõi

1) Treo bảng phụ và gọi HS đọc mẫu.
+ Để đọc hay đoạn này, em cần đọc - Nêu các từ cần nhấn giọng, chỗ n

Ví dụ: Dạy bài “Tre Việt Nam” (TV4- tập 1, trang 41)
- 22 -


Vì bài này độ dài của các đoạn gần bằng nhau nên sau khi tìm hiểu bài
xong, tôi hỏi:
+ Bài thơ này có mấy đoạn ?

+ 4 đoạn

- Gọi HS đọc nối tiếp bài thơ.

- 4 HS đọc, mỗi em 1 đoạn.

+ Em thích nhất là đoạn nào ? Vì sao ?

+ 3- 4 HS nêu kết hợp giải

thích.
- Tổ chức luyện đọc diễn cảm.

- Đọc diễn cảm đoạn đã chọn

theo một
( nhắc HS chú ý chỗ nhấn giọng, nhịp
thơ, giọng đọc phù hợp với đoạn đã chọn)

trong các hình thức sau :
. Đọc cá nhân.
. Đọc theo nhóm ngẫu nhiên

Mai sau,
Mai sau,
Mai sau,
Đất xanh/ tre mãi xanh màu tre xanh.)
- Đối với các bài thơ thuộc thể thơ tự do, nhịp thơ không ổn định nên tôi
luôn nhắc các em phải dựa vào ý thơ giữa các dòng để ngắt đúng nhịp
từng dòng thơ hoặc đọc theo cách vắt dòng (tức là đọc liền mạch với các
dòng sau)
c, Đối với truyện- kịch
- Với thể loại này, khi hướng dẫn đọc diễn cảm thì trước hết tôi giúp các
em phân biệt rõ giữa lời kể và lời các nhân vật, giữa lời các nhân vật với
nhau; phân biệt nhân vật chính - phụ để các em thể hiện tốt lời nói, ngữ
điệu theo từng tuyến nhân vật nhằm tăng giá trị biểu cảm của tác phẩm.
Đồng thời, tổ chức đọc diễn cảm theo cách phân vai kết hợp với sự phụ
trợ của nét mặt, ánh mắt, điệu bộ, cử chỉ,…cho từng nhân vật. Vì vậy,
trong quá trình rèn đọc, tôi yêu cầu các em nhấn giọng các từ ngữ biểu
cảm, nhận biết được tính cách của từng nhân vật,…để xác định giọng đọc
phù hợp với từng nhân vật trong câu chuyện hay đoạn kịch.
- Khi tổ chức đọc diễn cảm loại bài này, tôi đã kết hợp gọi cả ba đối tượng
học sinh cùng tham gia đọc, như:
+ Đối tượng 1 và 2 (những HS đọc đúng, đọc hay) : các em nhập vai
những nhân vật có tính cách mạnh mẽ ; vai người dẫn chuyện hay những
vai có lời thoại dài, cần thể hiện nhiều cảm xúc.
+ Đối tượng 3 (những HS đọc chưa lưu loát và còn chậm): các em nhập
vai một số nhân vật có tính cách trầm, nhẹ nhàng hoặc những vai có lời
thoại ngắn, đơn giản nhằm tạo hứng thú học tập cho các em và giúp các
em có cơ hội được bộc lộ, từ đó các em sẽ cố gắng rèn đọc dần dần ở
những bài sau.
- 24 -



được chút gì cuả ông lão

- HS luyện đọc diễn cảm theo cách
phân vai
- HS thi đọc diễn cảm
Lớp NX và bình chọn bạn thể hiện

hay nhất.
Như vậy, để rèn cho các em đọc diễn cảm có hiệu quả, trong các
giờ Tập đọc tôi luôn cho các em xác định bài đọc đó thuộc thể loại nào, từ
đó các em sẽ định dạng cho mình về cách thể hiện cảm xúc đối với bài
đọc đó một cách tốt nhất, góp phần nâng cao năng lực cảm thụ văn học
cho các em. Hơn nữa, vì thời gian luyện đọc diễn cảm trong giờ Tập đọc
rất ít nên để đáp ứng cho nhiều đối tượng học sinh được đọc diễn cảm, tôi
- 25 -