Skkn một số biện pháp chỉ đạo giáo viên, tích hợp nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường biển, hải đảo cho trẻ 5 tuổi trong trường mầm non - Pdf 42

S¸ng kiÕn kinh nghiÖm

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Nước Việt Nam của chúng ta có bờ biển dài 3.620km, có hàng nghìn các
đảo lớn, nhỏ và đặc biệt có hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa nằm trên biển
Đông. Trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc, biển, đảo có vai trò, vị trí quan
trọng, quyết định sự tăng trưởng kinh tế xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh. Bảo
vệ tài nguyên môi trường biển, hải đảo có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Bảo vệ biển
đảo và chủ quyền biển đảo là nhiệm vụ thiêng liêng của mỗi người dân Việt Nam.
Việc đưa nội dung giáo dục về tài nguyên môi trường biển, hải đảo vào
chương trình giáo dục của cấp học mầm non là tạo cơ hội cho trẻ được làm quen,
nhận biết về biển, đảo Việt Nam. Trên cơ sở đó hình thành thói quen, hành vi bảo
vệ tài nguyên môi trường biển, hải đảo. Những thói quen đó, cần phải bắt đầu hình
thành ngay từ lứa tuổi mầm non. Bởi giáo dục mầm non là giai đoạn đầu tiên của
hệ thống giáo dục quốc dân, có dấu ấn quan trọng trong quá trình phát triển lâu dài
của trẻ, đặt nền móng đầu tiên cho sự hình thành và phát triển nhân cách con người.
Thực hiện nhiệm vụ năm học và hướng dẫn thực hiện chuyên môn năm học
2012-2013 của phòng Giáo dục và đào tạo huyện Thanh Trì, chương trình giáo dục
cho trẻ mẫu giáo lớn (5-6 tuổi) có thêm nội dung mới. Đó là tích hợp nội dung giáo
dục về tài nguyên và môi trường biển hải đảo vào chương trình giáo dục trẻ. Bản
thân tôi nhận thấy nội dung tích hợp này là rất cần thiết trong bối cảnh tài nguyên
môi trường biển, đảo ngày càng cạn kiệt và ô nhiễm nghiêm trọng, bảo vệ chủ
quyền hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa mang tính thời sự cao. Nhưng nội
dung giáo dục này đưa vào chương trình giáo dục cho trẻ mẫu giáo 5 tuổi cần phải
đưa như thế nào cho phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của trẻ, không quá nặng nề
với trẻ. Trong khi đó giáo viên mầm non khi thực hiện các chuyên đề tích hợp
thường mắc vào hai nhược điểm sau:
-Thứ nhất: Nội dung tích hợp gượng ép, quá hời hợt không chú tâm đến nội
dung tích hợp.
-Thứ hai: Nội dung tích hợp đưa vào lượng kiến thức quá nhiều, quá xa lạ với
trẻ vượt quá cả nội dung chính.

biển, đảo vào với nội dung các môn học, các hoạt động thành một nội dung gắn
bó chặt chẽ với nhau:
- Khi tích hợp không làm biến tính đặc trưng của môn học, hoạt động nào
đó thành môn học giáo dục về tài nguyên và môi trường biển, đảo.

2


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
- Khai thác nội dung giáo dục tài nguyên môi trường biển, đảo cần có
chọn lọc, có tính tập trung vào nội dung chính, có mục đích nhất định, không
tràn lan, tùy tiện.
Trong khi giáo dục trẻ, các nội dung giáo dục về tài nguyên môi trường
biển, đảo xem xét mức độ tích hợp như thế nào cho phù hợp nội dung, phù hợp
với đặc điểm lứa tuổi, nhận thức của trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi như:
- Tích hợp toàn phần: Là mục tiêu, bài dạy trùng hợp phần lớn hay hoàn
toàn với nội dung chủ đề giáo dục về tài nguyên và môi trường biển, đảo.
- Tích hợp bộ phận: Là chỉ có một phần bài dạy có nội dung liên quan đến
nôi dung giáo dục tài nguyên và môi trường biển, đảo, hoặc trong nội dung có
liên hệ được nội dung giáo dục đó.
Về phương pháp giáo dục: Nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường
biển, đảo rất đa dạng, mỗi phương pháp có ưu, nhược điểm riêng. Tuy nhiên tùy
theo đặc trưng của đề tài, môn học có thể lựa chọn phương pháp phù hợp, cũng
có thể kết hợp hài hòa giữa các phương pháp để có hiệu quả giáo dục cao nhất.
Làm thế nào để giáo viên tích hợp nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường
biển, đảo một cách hiệu quả nhất cho trẻ mầm non 5-6 tuổi. Phù hợp với tâm
sinh lý, khả năng nhận thức của trẻ " học mà chơi, chơi mà học", trẻ tiếp thu
kiến thức từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp. Vì vậy tôi đã sử dụng một số
biện pháp giúp giáo viên tích hợp nội dung giáo dục về tài nguyên và môi
trường biển, đảo một cách hiệu quả nhất.

chương trình giáo dục cho trẻ 5 tuổi.
Đội ngũ giáo viên 5 tuổi trẻ, có trình độ chuyên môn trên chuẩn chiếm
72.7%, khả năng tiếp cận với định hướng đổi mới của giáo viên tốt. Một số giáo
viên có nhiều năm kinh nghiệm dạy trẻ 5 tuổi và nhiều năm đạt danh hiệu giáo
viên giỏi thành phố, cấp huyện như cô giáo: Trần Thị Thái Hà, Phùng Thị Thu,
Nguyễn Thị Thanh Huyền, Phạm Thị Bích Nga…
Bản thân tôi được tham gia học tập huấn nội dung tích hợp của Sở Giáo
dục và Phòng Giáo dục và đào tạo huyện Thanh Trì.
3. Khó khăn:
Nhà trường có 2 khu cách xa nhau nên khó khăn cho việc chỉ đạo, tập
huấn, kiến tập chuyên môn.

4


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
Là năm đầu tiên thực hiện nội dung tích hợp giáo dục tài nguyên môi
trường biển, hải đảo vào chương trình. Hà Nội là địa phương không có biển nên
thực hiện học ngoại khóa, tham quan thực tế gặp khó khăn.
Phụ huynh nông thôn, điều kiện kinh tế còn khó khăn nên rất ít trẻ được
cha mẹ cho đi thăm quan, nghỉ mát tại các khu du lịch biển, đảo.
III. Các biện pháp:
1. Đổi mới cách bồi dưỡng lý thuyết cho giáo viên:
Đổi mới cách bồi dưỡng lý thuyết cho giáo viên ở đây là bồi dưỡng cho
giáo viên nắm chắc, hệ thống lại nội dung về tài nguyên môi trường biển, hải
đảo Việt Nam. Từ những kiến thức cơ bản đó đưa lồng ghép vào các môn học,
các hoạt động một cách hiệu quả.
Bồi dưỡng chuyên môn là một việc thường xuyên và cần thiết phải làm vì
giáo viên là lực lượng trực tiếp truyền thụ các kiến thức tới trẻ. Đây lại là một
nội dung tích hợp mới .Vì vậy, muốn nâng cao chất lượng tạo môi trường cho

huấn, tìm hiểu trên sách báo những nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường
biển, hải đảo Việt Nam. Xây dựng lại bài giảng làm sao cho ngắn gọn, dễ hiểu
phù hợp với kiến thức giáo viên của trường.
Bài giảng điện tử được nhóm xây dựng trên phần mềm PowerPoit với
kiến thức ngắn ngọn dễ hiểu, hình ảnh đẹp sống động, lồng ghép một số đoạn
phim giáo dục bảo vệ môi trường biển, hải đảo
Bài số 1: Những kiến thức cơ bản về tài nguyên và môi trường biển, hải đảo.
Mục đích của bài số 1 là giúp giáo viên hệ thống lại những kiến thức cơ
bản về tài nguyên và môi trường biển hải đảo Việt Nam. Giúp cho giáo viên
thấy những nét đẹp nổi bật, đặc trưng ở mỗi vùng biển, đảo Việt Nam, khơi dậy
lòng yêu biển, yêu những cảnh đẹp nổi tiếng của biển. Thấy được thực trạng của
tài nguyên môi trường biển, hải đảo từ đó sẽ thấy được trách nhiệm của chính
giáo viên với tài nguyên, môi trường biển, đảo.

6


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm

( Hình ảnh minh họa bài 1)
Bài số 2: Nội dung giáo dục
nguyên
Đĩavề
bàitàigiảng
điệnvàtửmôi
kèmtrường
theo biển, hải đảo.
Với bài số 2 giúp giáo viên chọn lựa những nội dung giáo dục tài nguyên
và môi trường biển, hải đảo phù hợp với đặc điểm lứa tuổi, nhu cầu và kinh
nghiệm của trẻ. Nội dung xây dựng theo hướng tích hợp nhẹ nhàng, hợp lí trong

Ví dụ : Bồi dưỡng về những kiến thức cơ bản về tài nguyên môi trường
biển, hải đảo Việt Nam:
Câu hỏi giảng viên đặt ra:
+ Bạn biết gì về biển, đảo Việt Nam?
+Biển mang lại những tài nguyên nào cho đất nước ta ?
+Tình hình ô nhiễm biển, đảo Việt Nam hiện nay như thế nào ?
+ Nguyên nhân nào gây ô nhiễm biển, đảo?
+ Bạn có giải pháp gì để hạn chế ô nhiễm biển, đảo?

8


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
- 30 phút sau giảng viên trao đổi trực tiếp với giáo viên về các vấn đề trên,
đưa ra đáp án trả lời. Và hệ thống lại kiến thức một cách ngắn ngọn, dễ hiểu nhất
để giáo viên nắm được ngay những kiến thức tại chỗ và nhớ lâu các kiến thức
bởi bài giảng sinh động có nhiều hình ảnh kèm theo.
- Sau khi giáo viên giảng bài đã hệ thống lại, giảng nội dung của bài. Thời
gian còn lại, cho giáo viên tiếp tục hỏi những vẫn đề chưa rõ, những vấn đề còn
vướng mắc, cùng nhau làm rõ những vấn đề đó.
*Kết quả:
- 100% giáo viên trong trường được tham gia bồi dưỡng lý thuyết (không
chỉ giáo viên lớp 5 tuổi). Giáo viên nắm vững những kiến thức cơ bản về tài
nguyên, môi trường, biển hải đảo. Và vì sao phải tích hợp nội dung này cho trẻ
ngày từ lứa tuổi mẫu giáo. Khơi dậy tình yêu biển của giáo viên và thấy trách
nhiệm của mình với tài nguyên và môi trường biển, đảo. Từ đó lựa chọn nội
dung, hình thức đưa vào chương trình cho trẻ phù hợp.
- 45/47 giáo viên thi viết bài "Cảm nhận mà bạn ấn tượng nhất về 1 bãi
biển, đảo mà bạn đã từng đến". Các bài viết rất tốt, giáo viên tìm hiểu và nêu lên
một số nét nổi bật ỏ các bãi biển trên đất nước. Mỗi người một ý nhưng tôi cảm

nhận xét ưu điểm, các mặt chưa được, chưa hợp lý của tiết học nên thêm hoặc
bớt những phần nào để tiết học hay, hấp dẫn, kiến thức vừa phải với trẻ.
VD1:
Với chủ đề " Nghề Nghiệp" tôi đã giao cho đồng chí Nguyễn Thị Hạnh
lên tiết kiến tập cấp trường. Là giáo viên có trình độ trung cấp, đang theo học
đại học sư phạm mầm non nâng cao trình độ và có số năm công tác trong ngành
3 năm. Đồng chí đã xây dựng hoạt động cho trẻ làm quen văn học với đề tài
lồng ghép nội dung giáo dục tài nguyên môi trường biển, hải đảo:
Đề tài: Thơ " Chú bộ đội hải quân" tác giả " Mai Thanh Hải"
Trong hoạt động đồng chí tích hợp giới thiệu tên hai quần đảo Trường Sa và
Hoàng Sa. Tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ khi thăm quan du lịch
biển. Giáo dục lòng yêu nước giữ gìn biển, đảo quê hương.

10


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm

(Hình ảnh minh họa tiết học)
(Có đĩa kèm theo giáo án, bài giảng điện tử, video quay tiết học )
Thông qua tiết học đồng chí tự xây dựng tổ chuyên môn chúng tôi cùng nhau rút
kinh nghiệm như sau:
*Ưu điểm:
Chọn đề tài phù hợp với chủ đề nghề nghiệp, phù hợp với trẻ 5 tuổi.
Xây dựng bài giảng điện tử đẹp, hình ảnh phù hợp thu hút được trẻ.
Đã chú trọng tích hợp và tích hợp được nội dung giáo dục tài nguyên môi
trường biển, đảo
* Nhược điểm:
Đồng chí ôm đồm khi đưa nhiều nội dung tích hợp cho trẻ trong một hoạt
động. Bởi bản thân đề tài đã là nội dung giáo dục tài nguyên môi trường biển,

S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
* Nhược điểm:
Nội dung tích hợp chưa thực sự nổi bật. Phần ổn định tổ chức có thể xây
dựng, thiết kế trò chơi nước có ở những đâu? Cho trẻ chơi dẫn đắt vào bài vừa
gây được hứng thú cho trẻ vừa cung cấp thêm cho trẻ kiến thức về nước và các
hiện tượng tự nhiên. Như vậy phần tích hợp nội dung giáo dục tài nguyên và
mội trường biển hợp lý hơn nữa và trẻ dễ hiểu hơn.
VD3:
Với chủ đề: "Quê hương-đất nước-Bác Hồ". Tôi đã giao cho đồng chí
Trần Thị Thái Hà lựa chọn đề tài lên tiết kiến tập có lồng ghép nội dung giáo
dục tài nguyên và môi trường biển, đảo. Đồng chí là giáo viên có trình độ đại
học sư phạm. Đã có rất nhiều kinh nghiệm trong công tác giảng dạy, đạt danh
hiệu giáo viên giỏi cấp thành phố năm học 2007-2008. Đồng chí chọn :
Đề tài: KPXH-Du lịch Biển. Khi tổ chức hoạt động khám phá xã hội:
Đồng chí đã lựa chọn: Vịnh Hạ Long, đảo Phú Quốc, quần đảo Trường Sa, quần
đảo Hoàng Sa với mong muốn trẻ biết tên gọi; một số đặc điểm nổi bật, cảm
nhận được vẻ đẹp của những địa danh mà đồng chí đã lựa chọn. Thông qua đó
giáo dục trẻ ý thức bảo vệ tài nguyên môi trường biển, đảo quê hương.

13


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm

(Hình ảnh minh họa tiết học)
(Có đĩa kèm theo giáo án, bài giảng điện tử, video quay tiết học )
Đây là một đề tài khó, đòi hỏi giáo viên phải có hiểu biết cơ bản về một số
địa danh trên. Đồng thời giáo viên cần chọn lựa nội dung để cung cấp cho trẻ
làm sao phù hợp với khả năng hiểu biết của trẻ. Phải có hình thức mới lạ thu hút
được sự chú ý của trẻ, phát huy tính tích cực chủ động. Nên trong đề tài này,

- Giáo viên tự xây dựng các tiết kiến tập, giúp giáo viên phát huy tính sáng
tạo trong hình thức tổ chức. Giáo viên tự tìm tòi, xây dựng các tiết học sẽ nâng
cao trình độ chuyên môn bởi lẽ khi thực hiện giáo viên sẽ nhớ rất lâu. Vì kiến
thức đó thực sự là của mình, mình tìm hiểu.
- Khi giáo viên đi dự các tiết kiến tập của đồng nghiệp và cùng nhau rút
kinh nghiệm, phân tích những phần tồn tại mà đồng nghiệp mình đã mắc phải.
Giáo viên sẽ có nhiều kinh nghiệm hơn trong phương pháp, trong hình thức, nội
dung tích hợp. Và khi dạy trẻ sẽ không mắc lại những nhược điểm đó. Khi được
đồng nghiệp nhận xét những tồn tại đó, giáo viên xây dựng kiến tập sẽ rút được
rất nhiều kinh nghiệm cho bản thân.
- Giáo viên xây dựng được nhiều giáo án, bài giảng điện tử ở các chủ đề có
lồng ghép nội dung giáo dục tài nguyên môi trường biển, hải đảo. Đó là những
tư liệu dạy học cho những năm học tiếp theo.
+ Đối với trẻ:
- Trẻ được tiếp thu những bài học sáng tạo hình thức đổi mới, giúp trẻ phát
triển toàn diện về thể chất, lẫn tinh thần.
- Trẻ được tiếp nhận kiến thức về tài nguyên môi trường biển, đảo ngày từ
lứa tuổi mầm non sẽ là tiền đề cho giáo dục trẻ những năm tiếp theo.
3. Chỉ đạo tổ chức các hoạt động ngoại khóa tích hợp nội dung giáo
dục tài nguyên môi trường biển, hải đảo cho giáo viên và học sinh:
Ngoài những hoạt động học tập, vui chơi, chúng ta cũng cần quan tâm đến
các hoạt động ngoại khóa của trẻ nhất là trẻ mầm non. Cho trẻ tham gia các hoạt

15


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
động ngoại khóa cũng phần nào giúp trẻ khỏe mạnh tự tin hơn. Tham gia các
hoạt động ngoại khóa cũng giúp giáo viên, trẻ được thư giãn, trải nghiệm thực tế
và học tập được nhiều kiến thức khi tham gia các hoạt động này. Trong trường


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
Do điều kiện địa lý Hà Nội là địa phương không có biển, cách biển rất xa.
Nên việc tổ chức đi thăm quan biển cho trẻ 5 tuổi là việc không thể làm đối với
nhà trường. Chính vì vậy tôi đã tổ chức một số hoạt động ngoại khóa có tích hợp
nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường biển, đảo cho trẻ mẫu giáo lớn theo
các chủ đề.
Ví dụ 1: Trong chủ đề nghề nghiệp có ngày 22/12 là ngày thành lập quân
đội nhân dân Việt Nam. Tôi chỉ đạo khối mẫu giáo lớn tổ chức giao lưu 4 lớp.
Tổ chức cuộc thi "Chúng tôi là chiến sĩ "Mỗi lớp sẽ là các đơn vị khác nhau:
Không quân, Hải quân, Biên phòng, Bộ binh.
Trẻ sẽ trải qua các vòng thi:
+ Chào hỏi: Phần chào hỏi các đơn vị sẽ giới thiệu một số nét đặc trưng
của đơn vị mình.Thông qua đó trẻ biết nơi làm việc đóng quân của chú bộ đội
hải quân, trang phục quần áo.....
+ Tài năng chiến sĩ: Các lớp sẽ cho trẻ hát, đọc thơ, đóng kịch... về đơn vị
mình. Một lần được tiếp thu kiến thức, học hỏi các lớp bạn một cách nhẹ nhàng,
gần gũi, không gò bó. Như biết thêm một bài thơ mới hay bài hát mới........
+ Ai khỏe hơn các chú bộ đội: Cho trẻ chơi vận động thi đua các lớp
chuyển hàng. Từ đó rèn luyện tính khéo léo nhanh nhẹn như các chú bộ đội.
Thông qua những buổi giao lưu đó trẻ học được rất nhiều điều, không chỉ
kiến thức mà cả kỹ năng sống và yêu quý các chú bộ đội. Kiến thức trẻ tiếp thu
thật nhẹ nhàng, không nặng nề mà trẻ lại hào hứng tham gia.
Ví dụ 2: Trong chủ đề: Nước và các hiện tượng thiên nhiên, tôi tham mưu
với Ban giám hiệu kết hợp với Ban phụ huynh tổ chức cho khối lớn tham gia hội
thi "Vẽ tranh về biển". Ban tổ chức sẽ chọn những bức tranh đẹp treo triển lãm
tại trường cho trẻ, phụ huynh cùng xem và bình chọn cho các bức tranh đó.
Thông qua hội thi trẻ vừa phát triển tốt thẩm mỹ, vừa phát huy tính sáng tạo.
Không những thế còn giáo dục tình yêu biển, yêu thiên nhiên một cách sâu sắc.
Biết có những hành động thiết thực bảo vệ biển, thiên nhiên môi trường.


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm

Nếu khi chúng ta chú ý thì nội dung tích hợp giáo dục tài nguyên và môi
trường biển, đảo ở các hoạt động ngoại khóa thì thấy rằng nội dung này không
qua khó khăn thực hiện. Với các chương trình ngoại khóa sẽ giảm tải cho
chương trình học chính của trẻ mà hiệu quả mang lại rất cao. Trẻ học được rất
nhiều kiến thức, được trải nghiệm bằng các chương trình ngoại khóa và trẻ rất
hào hứng tham gia.
IV. Kết quả:
Sau một năm thực hiện chỉ đạo giáo viên 5 tuổi lồng ghép nội dung giáo
dục tài nguyên và môi trường, biển đảo vào chương trình cho trẻ đã đạt được
một số kết quả như sau:
- 100% các lớp 5 tuổi trong nhà trường đều đạt lớp tốt: Giáo viên lớp 5
tuổi tham gia hội thi giáo viên giỏi cấp trường đều đạt kết quả cao. Trong đó có
1 cô đạt giải xuất sắc.
- Giáo viên:
Giáo viên nhận thức rõ tầm quan trọng về tích hợp nội dung giáo dục
biển, đảo vào chương trình cho trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi.
100% giáo viên 5 tuổi có những hiểu biết, kiến thức cơ bản về tài nguyên
và môi trường biển, đảo.
Giáo viên 5 tuổi đã xây dựng được rất nhiều giáo án, bài dạy điện tử lồng
ghép nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường biển đảo làm tư liệu cho
những năm học tiếp theo.
- Trẻ:
100% trẻ 5 tuổi biết kể tên một số bãi biển, vịnh, đảo và quần đảo nơi
thăm quan tắm biển nổi tiếng của Việt Nam, biết một số tài nguyên nổi bật mà
biển đem lại như: cá, tôm, cua...nhiều chất dinh dưỡng, tài nguyên ...
95% trẻ có kiến thức và kỹ năng đạt chuẩn yêu cầu theo bộ chuẩn phát
triển trẻ 5 tuổi.

cho hoạt động học, giúp cho chương trình học của trẻ không quá nặng.
- Luôn luôn học hỏi tìm tòi đúc rút kinh nghiệm, phân công công việc phù
hợp, giao nhiệm vụ đúng người, đúng việc, phát huy được năng lực sở trường
của từng thành viên trong trường. Giải quyết tình huống hợp lý, xây dựng tập
thể đoàn kết, cùng nhau khắc phục khó khăn hoàn thành các nhiệm vụ được
giao.
Trên đây là một số kinh nghiệm nhỏ của tôi trong công tác chỉ đạo, bồi
dưỡng giáo viên 5 tuổi tích hợp nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường
biển, đảo vào chương trình giáo dục mầm non. Sang năm học 2013 - 2014 chúng
tôi sẽ tiếp tục hoàn thiện, nâng cao, đổi mới hình thức thực hiện nội dung giáo
dục này vào chương trình cho trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi.
Tôi rất mong được sự đóng góp ý kiến của các cấp lãnh đạo, các bạn đồng
nghiệp, bổ sung cho bản sáng kiến này được hoàn thiện hơn để tiếp tục phát huy
vào công tác hướng dẫn, chỉ đạo giáo viên 5 tuổi tích hợp nội dung giáo dục tài
nguyên và môi trường biển, đảo vào chương trình trong những năm tiếp theo.
Đóng góp một phần nhỏ vào công tác chăm sóc giáo dục các thế hệ tương lai.

22


S¸ng kiÕn kinh nghiÖm
Xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày 20 tháng 4 năm 2013
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Tôi xin cam đoan đây là sáng
kiến kinh nghiệm của tôi viết.
Không sao chép của người khác.
Người viết


Nhờ tải bản gốc

Tài liệu, ebook tham khảo khác

Music ♫

Copyright: Tài liệu đại học © DMCA.com Protection Status