Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

Mục lục
Trang
I. PHẦN MỞ ĐẦU. ……………...………………………………………2
1. Lý do chọn đề tài.

…………….…………………………………….2

2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.
3. Đối tượng nghiên cứu
4. Giới hạn của đề tài.

……………………………………3

.………………..……………………………4
……………………………………………….4

5. Phương pháp nghiên cứu.

………………………………………….4

II. PHẦN NỘI DUNG. ………..…………………………………………4
1. Cơ sở lý luận. ………………………..…………………………….. 4,5
2. Thực trạng.

………...……..……………………………………….6

3. Nội dung và hình thức của giải pháp …………………………………8
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp ……………………………………...8
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp ………………8 - 12

sinh và học sinh nói riêng. Có thể thấy rằng vấn đề bạo lực học đường diễn ra gần
đây là một trong những biểu hiện của tình trạng đạo đức học sinh đang xuống cấp.
Nguyên nhân và những biểu hiện của tình trạng bạo lực trong nhà trường cần phải
được nhận diện và phân tích một cách khoa học nhằm tìm ra những giải pháp hiệu
quả để phòng tránh và ngăn ngừa cho các thế hệ học sinh trong nhà trường hiện nay.
Giáo dục phẩm chất, hình thành và xây dựng nhân cách làm người cho thế hệ
trẻ là nhiệm vụ vô cùng quan trọng của giáo dục nói chung và trường tiểu học nói
riêng, nhằm đạt mục tiêu giáo dục của Đảng ta: “Giáo dục thế hệ trẻ trở thành những
công dân có tình yêu Tổ quốc, tình yêu quê hương thiết tha, có trí thức, có sức khoẻ,
có năng lực đáp ứng sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”.
Để giáo dục phẩm chất, hình thành nhân cách cho học sinh Đảng, Nhà nước đã
có nhiều văn bản hướng dẫn Ngành Giáo dục & Đào tạo, các thầy giáo, cô giáo nêu
cao tấm gương đạo đức, có phương pháp giáo dục đúng đắn nhằm đạt mục đích giáo
dục. Song song với thành tựu to lớn trong việc đào tạo nguồn nhân lực và giáo dục
nhân cách công dân, Ngành giáo dục còn rất nhiều trăn trở về những khiếm khuyết
của một số nhà giáo cùng với những biểu hiện vi phạm đạo đức của một số học sinh
cá biệt. Đó là những biểu hiện của: “ Bạo lực học đường”.
“Bạo lực học đường” là vấn đề nhức nhối trong xã hội hiện nay, là nỗi trăn trở
của mỗi nhà trường, của người làm công tác giáo dục. Hiện tượng giáo viên đối xử
thiếu thân thiện với học sinh, có hành vi ngược đãi, thiếu công bằng trong giáo dục
gây bất bình trong xã hội, ảnh hưởng uy tín của người thầy giáo. Hay những hành vi
gây gỗ, đánh nhau, dùng những ngôn ngữ xúc phạm của học sinh gây mất đoàn kết
ảnh hưởng đến quá trình vui chơi, học tập của các em. Nếu không có biện pháp quản
lý giáo dục, không có sự chỉ đạo chặt chẽ, thống nhất từ hiệu trưởng đến giáo viên và
gia đình các lực lượng xã hội khác thì khó mà các em có được sự tiến bộ thay đổi
nhận thức và hành vi trong việc ứng xử với moị người xung quanh được.
Nguyễn Văn Vinh

-2-


thực trạng bạo lực học đường ở trường tiểu học Hoàng Văn Thụ thông qua các hoạt
động giáo dục Ngoài giờ lên lớp.
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.
a. Mục tiêu:
Tôi chọn đề tài “Một số biện pháp phòng, chống bạo lực học đường ở trường
tiểu học” nhằm mục đích sau:

Nguyễn Văn Vinh

-3-

TH Hoàng Văn Thụ


Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

Hiện tượng sử dụng bạo lực trong những năm qua ở ngoài xã hội có chiều
hướng gia tăng và nó ảnh hưởng lớn đến các nhà trường dẫn đến hiện tượng học sinh
giải quyết những mâu thuẫn với nhau bằng bạo lực cũng có chiều hướng gia tăng. Do
đó những nhà quản lý giáo dục cần có những biện pháp quản lý phù hợp nhằm giảm
bớt tiến tới chấm dứt hiện tượng học sinh giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực trong
các nhà trường điều mà cả xã hội quan tâm.
b. Nhiệm vụ:
Khi vận dụng đề tài vào thực tiễn nhằm giảm thiểu tình trạng bạo lực học
đường, từng bước hạn chế và chấm dứt tình trạng bạo lực diễn ra trong trường học,
đáp ứng yêu cầu cuộc vận động xây dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích cực”
đạt hiệu quả cao.
3. Đối tượng nghiên cứu.
Một số biện pháp phòng, chống bạo lực học đường trong trường tiểu học.
4. Giới hạn của đề tài.

giáo dục thông qua các hoạt động mà đạo đức con người luôn luôn phát triển và hoàn
thiện.
Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh “Việc xây dựng con người trong sự nghiệp
giáo dục ngày nay là rất quan trọng”.
Với tầm chiến lược có mục tiêu phương pháp như Bác đã từng dặn “Ta xây
dựng con người cũng phải có định hướng rõ ràng…”
Nếu như nhân cách là cái làm người này khác người kia thì đạo lý làm người là
yếu tố để dân tộc ta trở thành chính mình. Sự phá vỡ đạo lý là một nguy cơ đối với sự
tồn vong của dân tộc, của một nền văn hoá.
Vậy giáo dục học sinh có thói quen sử dụng vũ lực không phải một sớm một
chiều mà phải trải qua một quá trình nhận thức đạo đức không phải sẵn có mà phải
được rèn luyện.
“ Hiền dữ đâu phải là tính sẵn
Phần nhiều do giáo dục mà nên”
( Hồ Chủ Tịch)
Nhà trường là nơi có điều kiện giáo dục thế hệ trẻ nên thầy cô phải được trang
bị đầy đủ tri thức về giáo dục đạo đức, giảng dạy có chất lượng, mặt khác phải cảm
hoá được thế hệ trẻ. Thầy cô là tấm gương sáng cho học sinh noi theo.
Xuất phát từ những vấn đề trên nên việc xây dựng kế hoạc quản lý giáo dục học
sinh nói chung và phòng chống, ngăn ngừa bạo lực học đường nói riêng trong nhà
trường là một yêu cầu của người hiệu trưởng.
Nhiệm vụ của quản lý giáo dục học sinh giúp học sinh lĩnh hội được tư tưởng,
nguyên tắc, chuẩn mực đạo đức của xã hội. Giáo dục các em về tình cảm, lòng yêu
thương con người, biết coi trọng mối quan hệ tình cảm, tôn trọng thầy cô, quan hệ mật
thiết với người xung quanh. Từ đó giúp các em có ý thức được việc rèn luyện tư cách,
phẩm chất đạo đức của bản thân qua lời nói việc làm…
Bồi dưỡng tình cảm đạo đức tích cực và bền vững, rèn luyện thói quen hành vi
đạo đức làm cho chúng trở thành bản tính tự nhiên của cá nhân và duy trì lâu bền các
thói quen để ứng xử đúng đắn trong mọi hoàn cảnh.
Nguyễn Văn Vinh

Đồ chơi mang tính bạo lực được bố mẹ mua cho từ nhỏ, nay có tiền sẵn bố mẹ
cho ăn sáng lại tiếp tục mua chơi như súng, kiếm, đao…
Mặt khác hoàn cảnh gia đình một số học sinh trong gia đình bố mẹ luôn sử
dụng bạo lực để giải quyết các mối quan hệ trong gia đình
Về mặt tâm lý một số em bị sức ép như sức ép trong học tập …khi bị dồn nén
các em không kiểm soát được cảm xúc đã bùng phát ra qua những hành động bạo lực.
Tác động trực tiếp từ lối sống của một bộ phận thanh niên hư từ nơi khác đến,
cùng với cách giải quyết mâu thuẫn giữa các thanh niên giữa các địa phương trong
thời gian qua bằng vũ lực đã tác động tiêu cực đến suy nghĩ và hành động của các
em.
Công tác quản lý trong nhà trường hiện nay dường như vẫn còn thiên về hành
chính và nặng thành tích. Những hoạt động giáo dục ngoại khóa chưa được quan tâm
Nguyễn Văn Vinh

-6-

TH Hoàng Văn Thụ


Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

đúng mức, chưa đầu tư thỏa đáng. Phong trào “xây dựng trường học thân thiện, học
sinh tích cực” tuy đã có tác động làm tốt dần môi trường giáo dục nhưng chưa thực
sự đi vào chiều sâu.
Hình thức xử lý học sinh vi phạm hiện nay chưa thực sự hiệu quả. Việc
“Nghiêm trị” là cần thiết, nhưng phải xem xét hình thức kỷ luật sao cho vừa có tác
dụng răn đe, vừa khiến cho các em cảm thấy được quan tâm thực sự.
Mối quan hệ thầy – trò ngày nay dường như đang có những khoảng cách. Đôi
khi, thầy cô không còn là “tấm gương sáng” cho học sinh noi theo. Thêm vào đó, sự
phối hợp giữa nhà trường – gia đình và xã hội còn lỏng lẽo, thiếu chặt chẽ.

Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

thành tích học tập của các em tỉ lệ nghịch với hành động chống lại kỷ cương, quy
định của nhà trường và xã hội.
3. Nội dung và hình thức của giải pháp:
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp
Khi vận dụng các giải pháp và biện pháp này vào thực tế nhằm giải quyết triệt
để vấn nạn bạo lực học đường xảy ra trong nhà trường nói chung và trường Tiểu học
nói riêng.
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp.
* Đối với giáo viên:
- Giáo viên chủ nhiệm thường xuyên nắm rõ hoàn cảnh kinh tế, gia đình của
từng học sinh; quan tâm, theo dõi tình hình học tập, rèn luyện của học sinh lớp mình;
kịp thời phản ánh với nhà trường những biểu hiện tiêu cực của học sinh. Nếu giáo
viên nắm được thông tin về khả năng xảy ra xung đột giữa hai hay nhiều học sinh,
hãy trao đổi với ban giám hiệu nhà trường, đồng thời phối hợp tốt với gia đình để có
thể có biện pháp ngăn chặn kịp thời.
- Giáo viên, nhất là giáo viên chủ nhiệm cần quan tâm gần gũi, nghe ngóng và
trao đổi tình cảm với học trò, nhất là với các trò có khả năng sử dụng bạo lực để tìm
ra nguyên nhân và có biện pháp khuyên giải phù hợp tạo bầu không khí trong lớp
đoàn kết, thương yêu và giúp nhau cùng tiến bộ thì sẽ ngăn ngừa được tình trạng bạo
lực.
- Giáo viên cần phải tôn trọng học sinh, đối xử bình đẳng với tất cả học sinh.
Định kiến, phân biệt trong lớp là một trong những nguyên nhân dẫn đến hành vi bạo
lực học đường. Vì vậy, giáo viên cần tránh định kiến và phân biệt đối xử trong lớp.
Giáo viên cũng cần cương quyết không chấp nhận những học sinh có lời nói hoặc
hành vi thể hiện sự định kiến hoặc gây chia rẽ trong lớp nhằm tạo ra trong lớp học
môi trường an toàn và thân thiện giữa các học sinh.
- Trong quá trình giảng dạy, giáo viên cần sử dụng kiến thức của môn học có
liên quan như kiến thức về môi trường xã hội, về quan hệ giữa người với người... để

ra những dấu hiệu đó.
- Khuyến khích học sinh chia sẻ với bạn về những thông tin bạo lực. Hãy thể
hiện cho học sinh biết bạn luôn sẵn sàng lắng nghe và là chỗ dựa tin cậy để các em có
thể chia sẻ những mối quan tâm hoặc lo ngại về những hành vi bạo lực có thể xảy ra.
Cởi mở với học sinh và luôn sẵn sàng lắng nghe các em là cơ sở để có thể phòng
tránh bạo lực xảy ra.
- Giáo viên cần dạy cho học sinh cách thức giải quyết xung đột và kỹ năng làm
chủ cảm xúc của mình. Nếu làm chủ được cảm xúc của mình chỉ sau một vài phút tức
giận, học sinh sẽ không tiếp tục có hành vi bạo lực.
- Giáo viên cần lôi kéo sự tham gia của cha mẹ học sinh vào giải quyết vấn đề.
Cũng như với các học sinh, giáo viên nên có sự liên hệ, tạo kênh thông tin để liên hệ,
trao đổi một cách cởi mở với cha mẹ học sinh về vấn đề bạo lực với con cái họ. Giáo
viên càng giữ mối liên hệ thường xuyên với cha mẹ học sinh thì càng đạt được hiệu
quả cao trong giải quyết vấn đề bạo lực đối với các học sinh của mình.
* Đối với nhà trường:
Nguyễn Văn Vinh

-9-

TH Hoàng Văn Thụ


Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

- Nhà trường cần phối hợp với gia đình và các tổ chức khác tạo điều kiện cho
các em được bày tỏ lòng thương yêu và tôn trọng người khác, như tham gia các hoạt
động tập thể đi thăm các gia đình thương binh liệt sĩ, thăm người ốm đau hay các trại
trẻ mồ côi, trại dưỡng lão...để các em biết được giá trị cao cả của lòng yêu thương và
sự chia sẻ.
- Nhà trường cần chú trọng công tác giáo dục tư tưởng, đạo đức, kỷ luật nền

TH Hoàng Văn Thụ


Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

trách nhiệm cho các thành viên trong lớp để các em thấy rõ mình có trách nhiệm xây
dựng tập thể lớp đoàn kết, vững mạnh.
- Nhà trường tổ chức các buổi giao lưu rộng rãi giữa các lớp, các trường, các tổ
chức, đoàn thể. Trong lớp, tổ chức các buổi sinh hoạt tập thể, đi tham quan, dã ngoại
để giáo dục tinh thần tập thể cho mỗi học sinh. Tổ chức các buổi giao lưu văn nghệ,
thể dục thể thao giữa các lớp trong toàn khối, toàn trường để các em hiểu và gần gũi
nhau hơn.
- Nhà trường cần phối hợp với chính quyền, cộng đồng dân cư, các ban ngành,
đoàn thể tạo nhiều sân chơi nhằm giúp các em thư giãn và có điều kiện giao lưu, gần
gũi, thân thiện với nhau qua các hoạt động phong trào, các chương trình ngoại khóa
như: thành lập các câu lạc bộ theo sở thích; tổ chức các buổi sinh hoạt chủ điểm nhân
cacsc ngày lễ; tổ chức các hội thi...Chính những hoạt động trên đã giảm bớt những
căng thẳng trong học tập, gắn kết các em lại với nhau, tạo sự thân thiện, gần gũi.
- Giáo dục học sinh không có những cái nhìn định kiến, nói với các em hãy bỏ
tất cả những định kiến bên ngoài lớp học và tạo cho lớp học là nơi an toàn để các em
bày tỏ suy nghĩ và có các cuộc thảo luận.
- Bồi dưỡng cho các lực lượng làm công tác giáo dục nhận biết được những dấu
hiệu cảnh báo ở học sinh trước những bạo lực có thể xảy ra.
- Hãy lắng nghe học sinh nói về bạo lực học đường, hãy cởi mở để đón nhận các em
- Hãy dân chủ thảo luận việc ngăn chặn bạo lực với học sinh, hãy sử dụng học
sinh là lực lượng chính ngăn ngừa bạo lực, tổ chức để học sinh được tham gia và giáo
viên hãy tham gia vào tổ chức của các em để giúp đỡ các em trong công tác.
- Tổ chức các buổi nói chuyện hướng dẫn những giải pháp và kỹ năng kiểm
soát những cơn tức giận, hướng dẫn các em cách xử lý xung đột, cách giải quyết
những bất đồng không cần đến bạo lực.

- Cha mẹ phải là người bạn luôn gần gũi, tôn trọng, lắng nghe con tâm sự, chia
sẻ, luôn sẵn sàng hỗ trợ, tư vấn, giúp đỡ con vượt qua những khó khăn. Dành chút
thời gian quan tâm tới con em mình và cùng thầy cô, nhà trường tạo dựng cho các em
những hành trang vững chắc bước vào đời. Đó là điều cần và đủ cho thế hệ tương lai
đang có xu hướng trệch đường.
- Cha mẹ cố gắng trở thành người bạn của con. Muốn con không trở thành nạn
nhân của nạn bạo lực học đường, người làm cha mẹ phải dành nhiều thời gian cho
con, quan tâm tới con thường xuyên. Các bậc cha mẹ cần cố gắng trở thành người
bạn lớn của con, khơi gợi, trò chuyện với con về vấn đề học tập, bạn bè, thầy cô ở
trường. Phải làm thế nào cho con tin tưởng và tạo được một không khí gia đình thật
cởi mở, ấm cúng. Có như thế khi gặp mâu thuẫn với bạn bè, chúng mới không giấu
nhẹm mọi việc trước cha mẹ và các bậc cha mẹ mới có khả năng phòng ngừa bạo lực
từ xa.
- Cha mẹ phải là tấm gương tốt. Cách hành xử của cha mẹ với nhau, cách ứng
xử của cha mẹ với những người xung quanh có ảnh hưởng rất lớn đến sự hình thành
nhân cách đứa trẻ. Những người làm cha mẹ phải gương mẫu trong giao tiếp, ứng xử;
biết kiểm soát cảm xúc và hành vi của mình, không có hành vi bạo lực với nhau, với
con cái và mọi người xung quanh.
Nguyễn Văn Vinh

- 12 -

TH Hoàng Văn Thụ


Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

- Gia đình phải được xây dựng trên cơ sở bình đẳng, tiến bộ, cha mẹ phải bình
đẳng, tôn trọng lẫn nhau.
- Cha mẹ phải thường xuyên liên lạc và phối hợp với nhà trường. Cha mẹ

dục phẩm chất cho học sinh đã có tiến bộ ngày càng tốt.

Nguyễn Văn Vinh

- 13 -

TH Hoàng Văn Thụ


Một số biện pháp phòng chống bạo lực học đường trong trường Tiểu học

+ Kết quả xếp loại về phẩm chất của học sinh trường tiểu học Hoàng Văn Thụ
trong năm học 2015 – 2016 và Học kì I năm học 2016 – 2017 như sau:

Năm học

Tổng
số học
sinh

Kết quả xếp loại phẩm chất
T
SL

Đ
TL

CĐ/CCG

SL


Đầu năm 2016 2017

359

325

90,5

9

9,5

Cuối Học kì I năm
2016 - 2017

359

143

39,9%

4

1,1%

212

59%


Để phòng, chống “Bạo lực học đường” ngày càng hiệu quả, góp phần cho môi
trường giáo dục ngày càng tốt hơn.
Đối với Phòng Giáo dục và Đào tạo::
Tổ chức hội thảo chuyên đề cho các trường về “công tác chủ nhiệm lớp”. Tổ
chức cuộc thi phòng chống bạo lực học đường cho học sinh, mở các lớp về kỹ năng
sống cho học sinh trong các dịp hè và các hoạt động ngoại khóa phong phú.
Cần có các văn bản quy định để quản lý tốt hơn các dịch vụ vui chơi, đặc biệt
là các cửa hàng Internet, các trò chơi mang tính bạo lực, quy định thời gian mở cửa,
đóng cửa của các quán Internet nhằm giảm tình trạng các em chơi khuya.
Chính quyền các cấp quản lý chặt chẽ ngăn chặn các loại văn hoá phẩm mang
tính bạo lực, nghiêm cấm việc buôn bán các thứ đồ chơi có tính bạo lực.
Ngành viễn thông quản lý không cho chơi trò chơi điện tử mang tính bạo lực.
Nhà trường và cộng đồng xã hội cần tạo một môi trường an toàn xung quanh
nhà trường.
Cần có sự phối hợp các cấp các ngành, tạo sự đồng thuận giữa các lực lượng
giáo dục.
NGƯỜI VIẾT SÁNG KIẾN

Nguyễn Văn Vinh
NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG CHẤM SÁNG KIẾN CẤP TRƯỜNG
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN
(Ký, ghi rõ họ tên)

Nguyễn Văn Vinh

- 15 -

- Tâm lý học lứa tuổi - NXB Đại học Quốc gia Hà Nội.

Nguyễn Văn Vinh

- 17 -

TH Hoàng Văn Thụ