TRƯƠNG TRUNG HỌC CƠ SỞ SUỐI ĐÁ
LỚP 9
NĂM HỌC : 2008 – 2009
GIÁO VIÊN BỘ MÔN : LÊ THỊ DIỆU
2
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
CÔNG NGHỆ 9
LẮP ĐẶT MẠNG ĐIỆN TRONG NHÀ
* Mục tiêu chương :
a- Về kiến thức :
- Biết được vò trí, một số đặc điểm, yêu cầu cơ bản của nghề điện.
- Biết các quy tắc an toàn lao động khi lắp đặt mạng điện trong nhà.
- Biết được 1 số kí hiệu quy ước thông thường trong sơ đồ, khái niệm sơ
đồ nguyên lí, sơ đồ lắp đặt của mạch điện cơ bản trong nhà.
- Biết công dụng, cách sử dụng 1 số dụng cụ thường dùng trong lắp đặt
mạng điện trong nhà.
- Hiểu qui trình và những yêu cầu kó thuật cơ bản của công việc lắp đặt
mạng điện trong nhà.
b- Về kó năng :
- Biết lắp đặt điện đúng kó thuật.
- Nối được dây dẫn điện đúng qui trình.
- Vẽ được sơ đồ nguyên lí và sơ đồ đi dây của 1 số mạch điện đơn giản.
- Lắp đặt được 1 số mạch điện đơn giản của mạng điện trong nhà đúng
qui trình và đạt kó thuật.
c-Về thái độ :
- Làm việc đúng qui trình, khoa học, đảm bảo an toàn lao động và vệ sinh
môi trường.
- Yêu thích hứng thú với công việc.
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 3
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
Tiết 1 :
4.3 – Giảng bài mới :
Hoạt động của GV và HS Nội dung bài học
* Hoạt động 1 : Giới thiệu bài học.
T : Tổ chức cho H phân thành 5 – 6
nhóm để thi hát, đọc thơ các hành
động về nghề điện giữa các nhóm.
* Hoạt động 2 : Tìm hiểu về vò trí, vai
trò của nghề điện dân dụng trong sản
xuất và đời sống.
T : Đặt câu hỏi cho H trả lời :
- Những đồ dùng nào trong nhà
em có sử dụng điện.
- Các thiết bò trong lao động sản
xuất có sử dụng điện không ?
- Các đồ dùng điện, thiết bò hỏng
ta phải làm gì ?
- Từ đó, T dẫn dắt đi đến kết
luận.
Trong sinh hoạt và lao động sản xuất
chúng ta sử dụng năng lượng điện phải
như thế nào? ( tiết kiệm )
* Hoạt động 3 : Tìm hiểu đặc điểm và
yêu cầu của nghề.
- Đối tượng lao động của nghề
điện dân dụng là gì ?
( HS trả lời theo hiểu biết của
mình ).
T : Cho H đọc mục 2 ;
- Đặt câu hỏi : Theo em, hiểu
nội dung lao động nghề điện dân dụng
tốt ).
T : Cho H đọc mục 3 :
- Đặt câu hỏi :
Theo em, người thợ điện làm việc
trong điều kiện như thế nào ?
- HS trả lời :
T : Yêu cầu HS làm bài tập điền dấu
theo nhóm.
- Cử đại diện nhóm trả lời.
- Nhóm khác nhận xét.
T – Bổ sung và khẳng đònh và cho HS
ghi vào tập.
T : Chia nhóm yêu cầu HS đọc và thảo
luận trả lời các yêu cầu đối với người
lao động của nghề điện dân dụng ?
- Cử đại diện nhóm trả lời.
- HS nhận xét.
- T : Bổ sung, đi đến kết luận.
T : Đặt câu hỏi :
- Hiện nay, việc xây dựng nhà ở
như thế nào ? ( Phát triển mạnh
nghề điện dân dụng cũng phát triển
theo ) ? Hiện nay, ở miền núi, nông
thôn có điện đến chưa ?( H trả lời ).
T : Giới thiệu các trường đào tạo nghề
điện dân dụng trong tỉnh, ở đòa phng,
……
T : Thông báo như SGK / 8.
H cho thêm ví dụ cụ thể.
4.4- Củng cố và luyện tập :
động của nghề điện dân dụng ?
- Nghề điện dân dụngcó triển
vọng phát triển như thế nào ?
- Để trở thành người thợ điện,
cần phải phấn đấu và rèn luyện như
thế nào ? về học tập và sức khỏe.
( T : Đánh giá, cho điểm )
- Nhận xét tiết học.
4.5 – Hướng dẫn H tự học ở nhà :
Học bài .
Chuẩn bò cho bài sau :
Sưu tầm : “ Các bài mẫu dây dẫn điện, dây cáp điện “.
5 – Rút kinh nghiệm :
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 7
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
Tiết 2 :
Ngày dạy :
Bài 2 :
VẬT LIỆU DÙNG ĐIỆN TRONG LẮP ĐẶT MẠNG ĐIỆN TRONG NHÀ.
4.1 – Ổn đònh tổ chức 1 - Mục tiêu :
a- Kiến thức :
( Dây dẫn, thiết bò điện, đồng hồ điện,
…….)
- Trong bài này, chúng ta sẽ tìm
hiểu xem dây dẫn điện có những loại
nào, cấu tạo ra sao và cách sử dụng
như thế nào ?
* Hoạt động 2: Tìm hiểu dây dẫn
điện.
T- Đưa ra 1 số mẫu dây dẫn và cáp cho
HS quan sát.
- Đặt câu hỏi : Em hãy phân biệt
dây dẫn và cáp.
- Cho H thảo luận và làm bài tập phân
loại dây dẫn điện trong SGK.
T : Chú ý HS : “ Lõi “ khác “ Sợi “.
- Cử H trình bày kết quả.
- Để củng cố khái niệm dây dẫn,
T cho Hs làm bài tập điền chỗ trống ở
mục 1.
T : Yêu cầu HS quan sát.
H 2.2/10 – SGK.
- Dây dẫn điện được bọc cách
I - Dây dẫn điện :
1 – Phân loại :
Bảng 2-1 .Phân loại dây dẫn :
- Dây dẫn trần : d
- Dây dẫn bọc cách điện :
a, b, c.
- Dây dẫn lõi nhiều sợi :
b, c
T – Yêu cầu giải thích kí hiệu:
M ( 2 × 1,5 ).
- Để an toàn thì khi sử dụng dây dẫn
điện cần lưu ý điềugì ?
4.4 – Củng cố và luyện tập :
- Dây dẫn điện thường có mấy
loại ?
- Nêu cấu tạo của dây dẫn điện
được bọc cách điện ?
Khi bò đứt dây điện, có nên dùng bọc
nhựa quấn và đốt không?
- Lõi thường làm bằng Cu, Al
được tạo thành 1 sợi hoặc nhiều sợi.
- Vỏ cách điện thường bằng cao
su, ( PVC ).
* Vỏ gồm 1 lớp hoặc nhiều lớp là ?
3- Sử dụng dây dẫn điện :
- Kí hiệu của dây dẫn bọc cách điện
thường là :
M ( n × F)
M : Là lõi đồng.
n : Số lõi dây.
F : Tiết diện lõi ( mm
2
).
- Khi sử dụng dây dẫn điện cần chú ý :
- Kiểm tra vỏ cách điện của dây
dẫn để tránh gây tai nạn điện.
- Đảm bảo an toàn khi sử dụng
dây dẫn điện nối dài.
- Tạo cho các em lòng yêu thích môn học.
2 – Chuẩn bò :
- T : nghiên cứu SGK, SGV.
- H : SGK, tập.
3 – Phương pháp :
- Dùng phương pháp vấn đáp.
- Tạo nhóm cho H thảo luận.
4 – Tiến trình :
4.1 – Ổn đònh tổ chức :
4.2 – Kiểm tra bài cũ :
- Hãy nêu cách phân loại dây dẫn điện ?
( Dựa vào lớp vỏ cách điện, dây dẫn điện được chia thành dây trần và dây
bọc cách điện )
- Trình bày cấu tạo của dây dẫn điện :
( Lõi bằng đồng, ( nhôm ), có phần cách điện, có vỏ bào vệ cơ học.
4.3 – Giảng bài mới :
Hoạt động của GV và HS Nội dung bài dạy
* Hoạt động 3 :
- Tìm hiểu về dây cáp điện :
T – Giới thiệu khái niệm dây cáp điện
như :
- Đưa ra 1 số mẫu dây dẫn và cáp cho
II – Dây cáp điện :
- Cáp điện bao gồm nhiều dây dẫn
được bọc cách điện bên ngoài là vỏ
bảo vệ mềm.
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 12
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
H quan sát.
Hỏi : Em hãy phân biệt dây dẫn và
trong nhà ? ( 5 vật liệu, riêng thiếc
1 – Cấu tạo :
- cấu tạo cáp điện : Gồm có lõi cáp, vỏ
cách điện và vỏ bảo vệ.
- Lõi cáp thường bằng đồng ( hoạc
nhôm )
- Vỏ cách điện làm bằng cao su tự
nhiên, cao su tổng hợp, chất PVC …
- Vỏ bảo vệ được chế tạo phù hợp với
các điều kiện môi trường.
2 – Sử dụng cáp điện :
- Cáp được dùng để lắp đặt đường dây
hạ áp dẫn điện từ lưới điện phân phối
đến mạng trong nhà.
III – Vật liệu cách điện :
- Vật liệu cách điện là vật liệu dùng để
cách li các phần dẫn điện với phần
không mang điện khác.
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 13
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
không )
T – Hỏi : Tại sao trong lắp đặt mạng
điện lại phải dùng vật liệu cách điện ?
( H thảo luận )
- T : Nhận xét.
- Những vật liệu cách điện này phải
đạt yêu cầu gì ?
- Gọi H trả lời.
- GV : Rút ra kết luận.
4.4 – Củng cố và luyện tập :
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
Tiết 4 :
Ngày dạy : 20/9/2007
Tuần 4.
DỤNG CỤ DÙNG TRONG LẮP ĐẶT MẠNG ĐIỆN.
1- Mục tiêu :
+ Biết được công dụng và phân loại số đồng hồ đo điện.
- Biết công dụng của 1 số dụng cụ cơ khí dùng trong lắp đặt điện.
+ Hiểu được tầm quan trọng của đo lường điện trong nghề điện dân dụng.
+ Tạo cho các em có lòng say mê với môn học.
2- Chuẩn bò :
T : Vôn kế, ampe kế, công tơ, đồng hồ vạn năng.
- Thước cuộn, thước cặp, kìm điện, các loại.
3- Phương pháp :
- Dùng phương pháp chia nhóm thảo luận, dùng câu hỏi gợi ý để HS trả lời.
- Dùng vật mẫu mô tả, minh họa.
4- Tiến trình :
4.1 – Ổn đònh tổ chức : KTSS.
4.2 – Kiểm tra bài cũ :
- Nêu cấu tạo của dây cáp điện ?
( Gồm lõi đồng ( hoặc nhôm ), vỏ cách điện bằng cao su và vỏ bảo vệ )
- Vật liệu cách điện phải đạt những yêu cầu gì ? ( Cách điện cao, chòu
nhiệt tốt, chống ẩm tốt, độ bền cơ học cao )
4.3 – Giảng bài mới :
Hoạt động của GV và HS Nội dung
* Hoạt động1: giới thiệu bài.
T Giới thiệu mục tiêu bài học.
- Gọi HS kể tên những dụng cụ
thợ điện thường dùng trong lắp đặt
mạng điện ?
1 – Công dụng của đồng hồ đo
điện :
Bảng3.1 – SGK / 13.
( trong bảng chỉ có đường kính dây dẫn
không phải là đại lượng đo của đồng
hồ đo điện )
* Công dụng :
- Đồng hồ đo điện dùng để đo I, U,
R,P , A.
- Đồng hồ đo điện giúp phát hiện được
những hư hỏng, sự cố kó thuật, hiện
tượng làm việc không bình thường của
mạch điện và đồ dùng điện.
2- Phân loại đồng hồ đo điện :
Bảng 3.2, 3.3 – SGK /14.
3 – Một số kí hiệu của đồng hồ
đo điện :
Ví dụ : trên mặt vôn kế có ghi :
V : Vôn kế.
: Cơ cấu đo kiểu từ.
1 : Cấp chính xác cấp 1.
: Đặt nằm ngang.
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 16
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
- Vôn kế có thang đo 300V, cấp chính
xác là 1 thì sai số tuyệt đối lớn nhất là
bao nhiêu ?
4.4: Củng cố và luyện tập :
? Nêu công dụng của đồng hồ đo điện.
? Ampe kế được kí hiệu như thế nào ?
DỤNG CỤ TRONG LẮP ĐẶT MẠNG ĐIỆN ( tt )
1 – Mục tiêu :
a – Kiến thức :
- Biết được công dụng và phân loại một số đồng hồ đo điện .
- Biết công dụng 1 của số dụng cụ cơ khí dùng trong lắp đặt điện .
b- Kỹ năng :
- Hiểu được tầm quan trọng của đo lường điện trong nghề điện dân dụng.
c- Thái độ :
- Tạo cho các em có lòng say mê với môn học.
- Biết giữ vệ sinh, sức khỏe khi sử dụng dụng cụ cơ khí trong lắp đặt
mạng điện.
2 – Chuẩn bò :
T : nghiên cứu SGK, SGV.
H : Tập , dụng cụ học tập.
3 – Vận dụng :
- Dùng phương pháp vấn đáp, tạo nhóm có thể 2 em để làm bài tập.
4 - Tiến trình :
4.1 – Ổn đònh tổ chức : KTSS.
4.2 – KTBC :
- Nêu cấu tạo của dây cáp điện ?
( Lõi,vỏ cách điện , vỏ bảo vệ )
- Kể tên các loại đồng hồ đo điện và công dụng của mỗi loại ?
( Vôn kế, ampe kế, Ôm kế, oat kế ….Đo U, I, R ……… ).
4.3 – Giảng bài mới :
Hoạt động của GV và HS Nội dung
HĐ
3
: Tìm hiểu dụng cụ cơ khí dùng II – Dụng cụ cơ khí :
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 18
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
đường kính dây dẫn ,….
d- Tuốc nơ vít : Tháo lắp ốc
( loại 4 cạnh và 2 cạnh )
e – Búa : Dùng để đóng
f- Cưa : Cắt ống nhựa, kim loại.
g- Kìm : Cắt dây, tuốt dây, giữ
dây khi nối.
h- Khoan máy : Dùng khoan lỗ
lắp đặt dây dẫn ,…..
* Khi sử dụng dụng cụ cơ khí đúng
cách theo công dụng thì sẽ đạt hiệu
quả cao.
4.4 –Củng cố và luyện tập :
- Dụng cụ cơ khí gồm những dụng cụ nào ? Kể ra. ( Kìm, búa, thước , cưa,
khoan, máy,…. )
- Nếu chọn và sử dụng các dụng cụ lao động đúng thì sẽ như thế nào ?
Sau khi sư ûdụng chúng xong em phải làm gì?
( Đạt hiệu quả cao )
4.5 – Hướng dẫn H tự học ở nhà :
Học bài – Làm BT cuối bài /17.
Hướng dẫn : Đo R ta dùng gì ?
- Ampe kế được mắc như thế nào với mạch điện cần đo ?
- Đồng hồ vạn năng có đo được điện áp và R của mạch hay không ?
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 19
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
5 – Rút kinh nghiệm :
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
- ( Kìm điện, tua vít, bút thử điện , dây dẫn )
3 – Phương pháp :
- Tạo nhóm thảo luận.
- Phương pháp vấn đáp, đàm thoại.
4 – Tiến trình :
4.1 – Ổn đònh tổ chức : KTSS.
4.2 – KTBC.
- Kể tên và công dụng của các loại dụng cụ cơ khí dùng trong lắp đặt
mạng điện ?
( Búa để đóng , kìm để cắt dây, tuốt dây và giữ dây khi nối … )
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 21
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
4.3 – Giảng bài mới :
Hoạt động của GV và HS Nội dung
HĐ
1
: Chuẩn bò và nêu yêu cầu bài
thực hành.
T : Nêu mục tiêu bài thực hành và giới
thiệu các dụng cụ, thiết bò cần thiết
cho tiết thực hành.
HĐ
2
: Tìm hiểu đồng hồ đo điện .
T : Hướng dẫn học sinh tìm hiểu đồng
hồ đo theo các nội dungtrong SGK.
Yêu cầu các nhóm thảo luận nội dung
thực hành trên.
T : Phát dụng cụ và thảo luận nhóm.
- Báo cáo kết quả thảo luận của
Vỏ bảo vệ bằng nhựa cách điện .
- Sử dụng : Mắc song song với
thiết bò điện.
c- Đồng hồ vạn năng :
- Kí hiệu : A – V - Ω
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 22
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
- Đại lượng đo : I, U, R
- Thang đo
Vỏ bảo vệ bằng nhựa cách điện , mặt
trên có đồng hồ chỉ giá trò của các đại
lượng đo.
4.4 – Củng cố và luyện tập :
- T nhận xét thái độ và kết quả thảo luận của học sinh.
- T gọi H nhắc lại các đại lượng đo của mỗi loại đồng hồ đo điện .
- T nhắc lại về giáo dục bảo vệ môi trường.
4.5 – Hướng dẫn H tự học ở nhà :
- Đọc tìm hiểu trước cách đo điện trở bằng đồng hồ vạn năng.
5 – Rút kinh nghiệm :
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
..........................................................................................................................
Tiết 5
hồ vạn năng.
-Vặn núm điều chỉnh để lựa
chọn đại lượng cần đo.
II – Nội dung và trình tự thực hành.
2- Thực hành sử dụng đồng hồ
đo điện .
b- Phương án 2 : Đo điện trở bằng
đồng hồ vạn năng.
( Xem SGK /20.21 )
* Bước 1 : Tìm hiểu cách sử dụng đồng
hồ vạn năng.
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 24
Giáo án Công Nghệ Lớp 9
- Chập 2 đầu dây que đo và
điều chỉnh để kim chỉ về số 0 của
thang đo.
- Chạm 2 đầu que đo vào vật cần
đo, không để chạm tay vào vật hoặc
que đo vì điện trở người gây sai số.
- Kim chỉ giá trò bao nhiêu
điện trở của vật.
Lưu ý : Khi đo phải bắt đầu từ thang
đo lớn nhất rồi giảm dần đến khi có
kết quả phù hợp ( GV vừa hướng dẫn
vừa thao tác mẫu ).
( Hìønh 4.3 – SGK ).
* Bước 2 : Đo điện trở bằng đồng hồ
vạn năng.
- Áp dụng nguyên tắc chung khi đo
điện trở bằng đồng hồ vạn năng.
- Đo được điện trở bằng đồng hồ vạn năng.
c- Thái độ :
- Làm việc cẩn thận, khoa học, an toàn.
2- Chuẩn bò :
T : Đồng hồ vạn năng, bóng đèn.
H : SGK, vở, mẫu báo cáo.
3 – Phương pháp :
- Phương pháp trực quan, phương pháp thảo luận nhóm.
4 – Tiến trình :
4.1- Ổn đònh tổ chức : KTSS.
4.2 : KTBC.
Nhắc lại cách đo điện trở bằng đồng hồ vạn năng?
4.3 : Giảng bài mới :
Hoạt động của GV và HS Nội dung
HĐ
3
: Sử dụng đồng hồ đo điện .
T : Phát dụng cụ cho mỗi nhóm và
nhắc lại những điều cần lưu ý khi sử
dụng đồng hồ vạn năng.
T : Quan sát các nhóm làm việc để
hướng dẫn, giải đáp thắc mắc.
H : Chia nhóm và nhận dụng cụ về vò
- Đo điện trở trên bảng thực hành : (tt )
- Kết quả thực hành đo điện trở :
( Bảng 4.2 – SGK/22 )
Giáo viên : Lê Thò DIỆU TRƯỜNG THCS SUỐI ĐÁ 26