MỞ ĐẦU
Chính trị là một khoa học về đấu tranh cho quyền lực, về giành, giữ và
thực thi quyền lực. Con người chính trị có một vai trò to lớn trong đời sống
chính trị. Một giai cấp, một chính Đảng để có thể giành, giữ và thực thi quyền
lực chính trị thì nhất thiết phải lựa chọn cho mình người đứng đầu tiêu biểu, có
đội ngũ chính trị với những phẩm chất nhất định, có sự tham gia tích cực của
quần chúng nhân dân. Ngược lại, khi người đứng đầu bất tài, cơ hội, kém năng
lực, đội ngũ cán bộ kém về tri thức và văn hóa, vụ lợi, ích kỷ, thì quần chúng
nhân dân sẽ thờ ơ, đứng ngoài thời cuộc... thì đó chính là biểu hiện của những
nguy cơ thất bại trong hoạt động chính trị và từ xưa đến nay, những người làm
quan, có chức có quyền phải luôn là những người có tài và có đức, phải luôn
nhận thức được vị trí, trách nhiệm của mình. Do vậy, đã làm quan, có chức có
quyền phải là những người nhiệt huyết, sẵn sàng hy sinh, cống hiến bản thân cho
đất nước và nhân dân. Và khi mà họ không còn đủ khả năng nữa, không còn đáp
ứng được đức tính của những người lãnh đạo nữa thì phải có một hành xử có
văn hóa đó là từ chức, nhưng từ chức phải có văn hóa – văn hóa từ chức. Có
nghĩa là từ bỏ chức quan, chức tước mình đang nắm giữ một cách có văn hóa,
rút lui trong danh dự.
Ở các nước phát triển, từ chức là văn hóa hành xử của những người có
chức, có quyền và đã trở thành trách nhiệm của người có chức, có quyền, được
dư luận xã hội chấp nhận. Ở Việt Nam, từ xa xưa có rất nhiều người tài giỏi
nhưng đã treo ấn từ quan như Chu Văn An, Nguyễn Công Trứ, Nguyễn Bỉnh
Khiêm,... Các ông từ chức không phải không làm tròn chức trách, gây tác hại
lớn mà phần nhiều là do khảng khái, không đồng ý với quan điểm của vua vì vậy
đã rời bỏ chốn quan trường để lui về quê nhà ở ẩn, gác lại những công việc triều
chính để sống một cuộc sống rất đỗi đời thường.
Trong thời kỳ cơ chế quan liêu bao cấp, cơ hội của đời người chỉ tập
trung vào một dãy ghế, cơ hội nhiều hơn ở những ghế cao hơn. Khi chúng ta
1





NỘI DUNG

Chương 1
VỚI VĂN HÓA TỪ CHỨC ĐƯỢC GẮN VỚI NĂNG LỰC, TRÁCH
NHIỆM, ĐẠO ĐỨC CỦA NGƯỜI LÃNH Ở NƯỚC TA HIỆN NAY
1.1. Khái niệm về văn hóa
Văn hóa là bao gồm tất cả những sản phẩm của con người, và như vậy,
văn hóa bao gồm cả hai khía cạnh: khía cạnh phi vật chất của xã hội như ngôn
ngữ, tư tưởng, giá trị và các khía cạnh vật chất như nhà cửa, quần áo, các
phương tiện, v.v... Cả hai khía cạnh cần thiết để làm ra sản phẩm và đó là một
phần của văn hóa. Văn hóa là sản phẩm của loài người, văn hóa được tạo ra và
phát triển trong quan hệ qua lại giữa con người và xã hội. Song, chính văn hóa
lại tham gia vào việc tạo nên con người và duy trì sự bền vững và trật tự xã hội.
Văn hóa được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác thông qua quá trình xã hội
hóa. Văn hóa được tái tạo và phát triển trong quá trình hành động và tương tác
xã hội của con người. Văn hóa là trình độ phát triển của con người và của xã hội
được biểu hiện trong các kiểu và hình thức tổ chức đời sống và hành động của
con người cũng như trong giá trị vật chất và tinh thần mà do con người tạo ra.
Trong Từ điển tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học, do NXB Đà Nẵng và
Trung tâm Từ điển học xuất bản năm 2004 thì đưa ra một loạt quan niệm về
văn hóa: Văn hóa là tổng thể nói chung những giá trị vật chất và tinh thần do
con người sáng tạo ra trong quá trình lịch sử; văn hóa là một hệ thống hữu cơ
các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy qua quá
trình hoạt động thực tiễn, trong sự tương tác giữa con người với môi trường
tự nhiên xã hội.
Trong cuốn Xã hội học Văn hóa của Đoàn Văn Chúc, Viện Văn hóa và
NXB Văn hóa - Thông tin, xuất bản năm 1997, tác giả cho rằng: Văn hóa vô sở
bất tại: Văn hóa không nơi nào không có! Điều này cho thấy tất cả những sáng


4


Văn hóa từ chức ở đây cần được hiểu là sức ép chính trị, gồm nhiều vấn
đề tác động dẫn đến việc một quan chức phải xin từ chức như là một hành động
cần thiết chứ không đơn thuần là chuyện làm sai, hay có lỗi và xin từ chức. Đây
là cơ chế đã vận hành từ lâu mà khi hành xử không phù hợp với vị trí của mình,
phải từ chức trước sức ép của dư luận, cơ quan kiểm soát... Và nếu không từ
chức thì sẽ có những cơ chế buộc họ phải từ chức, cho nên khi rơi vào bối cảnh
đó thì cần phải từ chức dù luật không bắt từ chức. Nghĩa là ở đây không nói văn
hóa từ chức trong luật nhưng cơ chế hình thành trách nhiệm đối với người nắm
quyền vốn đã hình thành lâu đời, đặt con người vào thế khi mà người ta làm
không được thì phải từ chức.
Cũng có những trường hợp người lên nắm quyền là vì họ đam mê quản lý,
đam mê chính trị và muốn sử dụng quyền lực đó để phục vụ lợi ích công , chứ
không phải tìm kiếm lợi ích cho cá nhân. Khi họ làm sai thì họ từ chức chứ ít
khi luật định về việc này. Gọi là văn hóa thì thường nó có từ lâu đời, nó là kết
quả tích tụ, hình thành từ văn hóa ứng xử, quy chế pháp lý với những quy tắc
hành xử trong nắm giữ và thực hiện quyền lực được hình thành theo đó từ lâu.
Vấn đề cần phải xem xét là hiện nay sự cầm quyền, nắm quyền, thực thi quyền
lực... được hành xử trên quy tắc chuẩn hay chưa. Và chỉ khi đã hình thành những
chuẩn mực ấy thì văn hóa từ chức theo đó sẽ được hình thành.
Vừa qua, Chính phủ nước ta đã chỉ đạo Bộ Nội vụ nghiên cứu xây dựng
Đề án tiếp tục cải cách chế độ công vụ, công chức, trong đó có việc nghiên cứu
xây dựng các quy định về từ chức của cán bộ, công chức và coi từ chức - thuộc
khía cạnh văn hóa của chế độ công vụ - là một nội dung nằm trong chương trình
tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2011 - 2020. Nội dung của đề
án trong quy định về từ chức của cán bộ công chức, viên chức nêu rõ: “Đẩy
mạnh tuyên truyền trong xã hội về văn hóa từ chức; nên khuyến khích sự tự

cáo buộc đạo văn chỉ chưa đầy một tuần nhậm chức thay thế người tiền nhiệm
của mình. Ông Dương Niệm Tổ được bổ nhiệm vào vị trí mới thay thế tiền
nhiệm Cao Hoa Trụ, người đã buộc phải từ chức trước đó vì cái chết của một
binh sĩ bị lạm dụng trong quân đội.
6


Tháng 6/2012, Bộ trưởng Thương mại Mỹ John Bryson đã đệ đơn xin từ
chức lên Tổng thống Mỹ Barack Obama. Ông đưa ra quyết định này sau khi xảy
ra vụ tai nạn ôtô liên hoàn ở California hồi đầu tháng mặc dù vụ tai nạn này
không có bất cứ một nạn nhân nào ngoài chính “thủ phạm”. Ông Bryson ý thức
khó hoàn thành tốt công việc khi sức khỏe không đảm bảo vì vậy cần phải để
cho những người có sức khỏe hơn, năng lực để gánh trên vai trọng trách của
quốc gia.
Có vô cùng nhiều lý do để một nhà lãnh đạo cấp cao đệ lá đơn từ chức.
Họ có thể cảm thấy không đảm đương được công việc hoặc để xảy ra những hậu
quả, làm mất lòng dân thì vì lòng tự trọng của một người đã được tin tưởng, họ
sẵn sàng từ chức. Cũng có người từ chức vì nhận thấy rằng trong các sự việc
đáng tiếc xảy ra, dù chỉ liên quan một phần rất nhỏ, nhưng mình phải chịu trách
nhiệm với tư cách lãnh đạo cao nhất. Từ chức dù không phải là việc làm dễ
dàng nhưng đối với họ là cần thiết và nên làm. Nó đã trở thành một nét văn hóa
trong đời sống chính trị tại nhiều nước.
1.3. Vai trò của người lãnh đạo
Vai trò của người lãnh đạo luôn được gắn với 2 chữ “Tâm, Tài”. Ở chế độ
nào khi chọn lãnh đạo cũng được lưu tâm đến hai chữ Tâm, Tài. Tài của người
lãnh đạo rất cần thiết cho sự lãnh đạo đất nước từ thời phong kiến cho đến nay.
Những người đủ Tâm, Tài mới đảm nhận được sứ mệnh, trọng trách chèo lái
vận mệnh của đất nước, chỉ đạo được cấp dưới, ổn định được lòng dân. Hiện
nay trong đường lối của Đảng luôn đề cao, có nhiều chủ trương chính sách để
thu hút người có Tâm, Tài. Mong muốn có cán bộ vừa hồng, vừa chuyên để

thi tuyển, cạnh tranh, có chương trình hành động, có giải pháp để tránh độc
quyền về cán bộ. Hiện nay, chỉ một vài người chủ chốt quyết định cán bộ sẽ tạo
ra cơ hội chạy chức, chạy quyền làm cho đội ngũ cán bộ không đáp ứng được
nhu cầu.
Việc lựa chọn người lãnh đạo có tâm, có tài phụ thuộc vào quy trình bổ
nhiệm cán bộ. Quy trình này chúng ta cũng được tiến hành từ rất lâu, từng bước
rút kinh nghiệm để đạt đến sự hoàn chỉnh. Tính đến nay, quy trình đó đã đầy đủ
các bước, gần như toàn diện và được thực hiện nghiêm túc ở tất cả các khâu.
8


Nhưng chúng ta vẫn cần quan tâm hơn đến việc đi vào bản chất của việc thực
hiện các quy trình, tránh sự hình thức. Đã có rất nhiều các tiêu chí, tiêu chuẩn
được đặt ra, nhưng làm sao để các tiêu chí, tiêu chuẩn đó được đánh giá một
cách chính xác, thực tế. Vì thế, Tâm và Tài không thể tách rời nhau, có Tài mới
thực hiện được cái Tâm tốt. Người ta đã có câu: "Chữ tâm kia mới bằng ba chữ
tài", người có Tài mà không có Tâm thì rất nguy hiểm, với người có quyền lực
thì lại càng nguy hiểm. Vì vậy, Quốc hội, các cơ quan của Đảng và Nhà nước ta
yêu cầu mỗi cán bộ phải có Tâm và Tài mới thể hiện được vai trò trách nhiệm
của người lãnh đạo trong các cơ quan Đảng, Nhà nước ta hiện nay.

9


Chương 2
LẤY PHIẾU TÍN NHIỆM ĐỂ TIẾN DẦN ĐẾN VĂN HÓA
TỪ CHỨC Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
2.1. Quy trách nhiệm vào người lãnh đạo
Nước ta là một nước dân chủ, địa vị cao nhất là dân, vì dân là chủ. Trong
bộ máy cách mạng, từ người quét nhà, nấu ăn, cho đến Chủ tịch một nước đều là

tháng 8 năm 2013, trong phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật của Chính
phủ, bàn về Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992, Chính phủ tập trung thảo
luận về chương 7 - quy định về Chính phủ. Theo đó các thành viên Chính phủ đã
thảo luận, đóng góp ý kiến bổ sung một số quy định nhằm tạo cơ chế hiến định
để Chính phủ có thể kiểm soát việc thực hiện quyền lập pháp và quyền tư pháp
theo nguyên tắc đã được xác định tại Điều 2;
Theo bộ trưởng Tư pháp, Hiến pháp cần quy định cụ thể việc Bộ trưởng
chịu trách nhiệm trước Thủ tướng, Chính phủ nhằm tăng cường trách nhiệm cá
nhân đối với công tác điều hành trong ngành, lĩnh vực được phân công, tổ chức,
đồng thời bổ sung quy định Thủ tướng là người đứng đầu Chính phủ và bộ
máy hành chính Nhà nước để đảm bảo sự vận hành liên tục, thông suốt của cơ
quan hành chính.
Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ cho rằng: “Trách nhiệm phải
được xem xét theo hướng ngày càng rõ ràng, quy trách nhiệm cụ thể. Việc quy
định Bộ trưởng chịu trách nhiệm trước Thủ tướng là một biện pháp tăng trách
nhiệm cá nhân rất rõ rệt”. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng lưu ý, cần làm rõ chức
năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ, nhất là sự phối hợp, kiểm soát giữa
các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp và tư
pháp.... Thủ tướng đề nghị, các vấn đề trong Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm
1992 liên quan đến Chương 7 - Chính phủ và Chương 9 - Chính quyền địa
phương sẽ được tiến hành lấy ý kiến biểu quyết của từng thành viên Chính phủ.
Có thể thấy, những cố gắng trong việc sửa đổi văn bản pháp luật trong
việc quy rõ trách nhiệm của Bộ trưởng trước Thủ tướng là những nỗ lực không

11


nhỏ của nước ta trong việc đổi mới vì mục tiêu xây dựng đội ngũ lãnh đạo giỏi
về năng lực nhưng cũng giàu trách nhiệm với nhân dân, với đất nước.
Trong một xã hội văn minh, khi người cán bộ, lãnh đạo được giao nhiệm

nhiệm với tư cách lãnh đạo cao nhất. Từ chức dù không phải là việc làm dễ dàng
nhưng đối với họ là cần thiết và nên làm. Nó đã trở thành một nét văn hóa trong
đời sống chính trị tại nhiều nước.
Từ chức là chuyện văn hóa hơn là chuyện pháp lý, chế tài ở đây chính là
lương tri. Nếu có một văn hoá chính trị dựa trên lương tri thì việc từ chức khi
không hoàn thành nhiệm vụ là điều gần như bắt buộc... Nước Việt ta từ xưa, các
nhà nho, những người có tri thức, phẩm giá treo ấn từ quan rất nhiều, như
Nguyễn Công Trứ, Nguyễn Bỉnh Khiêm... Tất nhiên việc từ chức ấy phần nhiều
là do không đồng tình với quan điểm của vua. Nhưng dù lý do gì thì rõ ràng
Việt Nam cũng đã có lịch sử về văn hoá từ chức.
Cách đây ít năm Vụ trưởng vụ Tiểu học thuộc Bộ Giáo dục và đào tạo,
TS. Nguyễn Kế Hào đã kiên quyết xin từ chức vì ý kiến của ông không được
chấp thuận. Ông cho biết: Tôi có thể tự tin khẳng định rằng những gì mình làm
đều không vì một động cơ nào hết. Nếu nghĩ đến bản thân tôi đã không từ chức.
Tuy nhiên, vì không thể nhắm mắt, chấp nhận bỏ qua được những sai sót tôi phải
lên tiếng. Tôi cũng muốn kiến nghị như một người làm quản lý, một nhà khoa
học, nhưng ý kiến không được chấp thuận nên phải lựa chọn cách này, để mình
được đứng về phía quyền lợi của hàng triệu học sinh, của phụ huynh mà phát
biểu. Ở đây rõ ràng cho ta thấy, TS Nguyễn Kế Hào xin từ chức không phải vì
năng lực trình độ yếu kém, hay vi phạm vấn đề gì mà ông từ chức theo cung
cách của các nhà nho, những người có tri thức trước đây.
Trong văn hóa từ chức chỉ được xem là một cử chỉ đẹp, khi người ta tự
nguyện xin từ chức. Nhưng với những quan chức Nhà nước không “phát huy
tinh thần tự nguyện” thì lại cần được xem xét văn hóa từ chức tại vị trí cận đáy
của nó.
Đơn giản là ở Việt Nam theo một “truyền thống” khó di dời về bản chất,
hầu hết các trường hợp bị cho thôi chức, miễn nhiệm đều trong tình trạng đang ở

13


14


sự cảnh báo cho các cán bộ giữ vị trí lãnh đạo biết được uy tín của mình đến
đâu. Đó là cơ sở để người đó phải đặt vấn đề tự xem lại mình, cân nhắc nên từ
chức hay không.
Trước đây, Việt Nam cũng đã đặt vấn đề từ chức nhưng chưa có căn cứ
nên chính người cần từ chức cũng còn thấy lơ mơ, có những ảo tưởng cho rằng
tình hình không đến mức như thế. Kết quả lấy phiếu tín nhiệm chính là một chỉ
số khách quan để người đó phải đặt vấn đề giải pháp tốt nhất cho mình, trong
danh dự, văn hóa - đấy là tuyên bố từ chức. Việc này khơi mào cho văn hóa từ
chức thực sự trong nhóm người có chức có quyền. Theo Nghị quyết TƯ 4, sau
hai lần lấy phiếu không đạt quá bán thì mới bỏ phiếu. Nhưng đề án Quốc hội
đưa ra một bước mạnh mẽ hơn, đó là ngay lần đầu tiên lấy phiếu tín nhiệm mà
tín nhiệm không đạt 2/3 thì có thể đưa ra bỏ phiếu luôn để kịp thời thay thế cán
bộ.
Việc lấy phiếu, bỏ phiếu tín nhiệm tại Quốc hội sẽ là cơ sở quan trọng
giúp cơ quan Đảng có thẩm quyền làm tốt hơn nữa công tác cán bộ. Trong quá
trình lấy phiếu, các cơ quan của Quốc hội cũng phải phối hợp chặt chẽ với các
cơ quan Đảng để xử lý theo Điều lệ, quy chế cán bộ của Đảng. Có thể nói kết
quả lấy phiếu là cơ sở để các cơ quan Đảng xem xét việc bổ nhiệm, miễn nhiệm,
cách chức cán bộ một cách có căn cứ hơn.
Việc lấy phiếu tín nhiệm sẽ là sự đổi mới quan trọng trong đời sống chính
trị đất nước nhằm thực hiện chủ trương của Đảng, các quy định của pháp luật, đề
cao quyền làm chủ của nhân dân thông qua việc thực hiện quyền giám sát của
Quốc hội đối với những cán bộ chủ chốt của Đảng và Nhà nước.
Trên cơ sở nghiên cứu, nắm bắt đầy đủ thông tin, tuân thủ quy trình, thủ
tục lấy phiếu tín nhiệm, Quốc hội sẽ dành thời gian thảo luận, đánh giá một cách
thận trọng, khách quan, công tâm, thể hiện mức độ tín nhiệm đối với các vị được
Quốc hội lấy phiếu tín nhiệm. Kết quả lấy phiếu tín nhiệm sẽ giúp người được

thấp thì có phương án đưa ra là, có thể chính người giữ chức vụ xin Quốc hội
cho thêm thời gian để chứng minh năng lực lãnh đạo, hoàn thành tốt nhiệm vụ
để tiếp tục với chức vụ hiện tại. Trường hợp thứ 2 là người giữ chức vụ do Quốc
hội, HĐND bầu hoặc phê chuẩn có thể nộp đơn xin từ chức.
16


Việc từ chức được xuất phát từ người giữ chức vụ, vì vậy Họ cần phải cân
nhắc, xem xét kỹ quá trình công tác của bản thân, ý kiến phản hồi của cử tri,
Nghị quyết của Quốc hội đề ra để đi đến quyết định đúng đắn.
Ở nhiều nước trên thế giới đã hình thành văn hóa từ chức từ lâu. Không
phải ngẫu nhiên mà họ có được văn hóa từ chức, mà phải trải qua quá trình nhận
thức, sự kết tinh dân chủ và khuôn khổ pháp luật cho phép của mỗi nước.
Ở nước ta, văn hóa từ chức cần phải có thời gian thì người dân mới quen
và thực hiện được. Đây là sự kết tinh của một quá trình khởi điểm, có kinh
nghiệm, thành công, thất bại và được hình thành từ nhận thức, việc làm của
người dân. Việt Nam có những thể chế, thiết chế, pháp luật đặc thù riêng nên
không thể nói là lạc hậu so với nhiều nước khác trên thế giới. Nếu như nhiều
nước trên thế giới, việc bỏ phiếu tín nhiệm ở cơ quan hành pháp. Tuy nhiên, kỳ
họp lần này là lần đầu tiên Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm một cách rộng rãi và
công khai ở ngay tại Quốc hội, có thể nói đây là một bước tiến của Việt Nam so
với nhiều nước”.
Việt Nam là nước có những thể chế, luật pháp đặc thù riêng. Việc đề bạt,
thăng chức, cách chức, phê chuẩn từ chức của một cán bộ lãnh đạo nào đó phải
trải qua nhiều quy trình. Quan điểm sử dụng và đánh giá cán bộ của chúng ta
khác so với nhiều nước. Tuy nhiên, trong tương lai Việt Nam nên hình thành văn
hóa từ chức không chỉ qua những cuộc lấy phiếu tín nhiệm mà nên mở rộng
dưới nhiều hình thức khác nhau.
*Bản thân hiện đang công tác tại Ban Tổ chức Huyện ủy Đoan Hùng,
Tỉnh Phú Thọ, vì vậy trong Tiểu luận này tác giả có liên hệ tình hình thực tiễn về

Tỉnh ủy viên phụ trách cơ sở: Trong việc đánh giá thực hiện chức trách nhiệm vụ
có xem xét đến kết quả mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cụm, đơn vị mình phụ
trách theo quy chế làm việc của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh.
Đối với các đồng chí là Ủy viên Ban Thường vụ Huyện ủy, Uỷ viên Ban
chấp hành Đảng bộ huyện: Trong việc đánh giá thực hiện chức trách nhiệm vụ
phải gắn với kết quả mức độ hoàn thành nhiệm vụ ngành, đơn vị mình phụ trách
theo quy chế làm việc của Ban Chấp hành Đảng bộ huyện.
+ Đánh giá nhận xét về phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ
18


thể hiện trên các mặt đó là:
Nhận thức, tư tưởng chính trị; việc chấp hành chủ trương, đường lối, quy
chế, quy định của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; việc giữ gìn đạo
đức và lối sống lành mạnh; chống quan liêu, tham nhũng, lãng phí và những biểu
hiện tiêu cực khác.
Tinh thần học tập nâng cao trình độ; tinh thần trách nhiệm trong công tác;
tác phong làm việc, tính sáng tạo, đổi mới, quyết đoán trong công việc; tính
trung thực, ý thức tổ chức kỷ luật; tinh thần tự phê bình và phê bình; việc giữ gìn
đoàn kết nội bộ, mối quan hệ trong cơ quan, gia đình và xã hội; mối quan hệ, ý
thức, tinh thần và thái độ phục vụ nhân dân; tín nhiệm trước tập thể cơ quan, đơn
vị và trước tập thể lãnh đạo cơ quan, đơn vị…vv
Tuy là năm đầu tiên Ban Thường vụ Tỉnh ủy Phú Thọ soạn thảo, ban hành
việc thực hiện quy định lấy phiếu tín nhiệm đối với lãnh đạo cấp ủy và cán bộ
lãnh đạo trong các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể
chính trị - xã hội, nhưng có thể nói đây là nền móng quan trọng để tỉnh Phú Thọ
tiến dần đến văn hóa từ chức ở nước ta hiện nay.
2.3. Những kiến nghị, đề xuất để Việt Nam tiến đến văn hóa từ chức
Ở nước ta hiện nay, muốn hình thành và thực hiện được văn hoá từ chức
trước hết Đảng và Nhà nước ta cần có những quy định cụ thể đó là:

- Bản thân cán bộ lãnh đạo, quản lý cần phải tự nhận thức rằng chức vụ
không chỉ đi liền với quyền lợi, mà cao hơn phải thấy chức vụ đi liền với trách
nhiệm, với tinh thần, thái độ cống hiến, hy sinh.
- Việc từ chức tự nguyện của người có chức, có quyền sẽ tạo cơ hội cơ cấu
lại, kiện toàn đội ngũ cán bộ của cơ quan, tổ chức nghĩa là tạo ra sự hợp lý tốt
hơn trong xã hội. Điều đó giúp những người thực sự có nhân cách, tài giỏi, có
trình độ, năng lực thực tiễn có thể phát huy cao nhất năng lực của mình nếu ở
đúng vị trí, đồng thời cũng giúp cho cơ quan, tổ chức và xã hội tránh được
những thiệt hại không đáng có.
Văn hóa có mặt trong tất cả những hoạt động sống của con người và là tất
yếu của cuộc sống, thế nên, văn hóa từ chức cũng biểu hiện sự tất yếu của cuộc
sống. Thiết nghĩ, từ chức sớm trở thành cách ứng xử bình thường trong đời sống
lãnh đạo, quản lý ở nước ta, đồng thời, văn hóa từ chức cũng từ đó mà hình
thành và phát triển.
20


KẾT LUẬN
Lâu nay chúng ta thường hiểu văn hóa thì thường nó có từ lâu đời, nó là
kết quả tích tụ, hình thành từ văn hóa ứng xử, quy chế pháp lý với những quy tắc
hành xử trong nắm giữ và thực hiện quyền lực được hình thành theo đó từ lâu.
Vấn đề cần phải xem xét là hiện nay sự cầm quyền, nắm quyền, thực thi quyền
lực... được hành xử trên quy tắc chuẩn hay chưa. Và chỉ khi đã hình thành những
chuẩn mực ấy thì văn hóa từ chức theo đó sẽ được hình thành. Văn hóa là cái
vốn rất khó thay đổi và không hình thành nhanh chóng được. Cái quan trọng
nhất nên làm lúc này là cần cải cách về mặt thể chế, luật pháp để tiến tới việc
hình thành những quy tắc chuẩn trong sự cầm quyền, nắm quyền, thực thi quyền
lực… Từ cách hành xử theo những quy tắc này sẽ dẫn đến việc tạo nên văn hóa
từ chức.
Từ chức là chuyện văn hóa hơn là chuyện pháp lý, chế tài ở đây chính là

22


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Chính trị học nâng cao, Khoa Chính trị học HVBC&TT – Hà Nội 2011
2. ĐCSVN, Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb CTQG,
Hà Nội 2011, tr. 257.
3. Nguyễn Hữu Đổng, Đổi mới mô hình "Đảng lãnh đạo Nhà nước" ở
nước ta hiện nay, trong cuốn sách "Chính trị học - Những vấn đề lý luận
và thực tiễn (2007-2012)", Nxb CTQG, Hà Nội 2012, tr. 390.
4. Ngô Huy Đức, Công tác tư tưởng của Đảng Cộng sản, Thông tin Chính
trị học số 1(44)/2010.
5. . Hồ Chí Minh toàn tập, NXBCTQG, 1995, T.6, tr.515)
6. Văn kiện Hội nghị lần thứ 6, BCHTW khoá VIII.
7. Văn kiện Đại hội ĐBTQ lần thứ X, Nxb CTQG, Hà Nội 2006, tr. 306.
8. Văn kiện Đảng, tập 7, Nxb CTQG, H, 2001, tr 240, 241.
9. Văn kiện Đảng, tập 7, Nxb CTQG, H, 2001, tr 229, 230.
10. Văn kiện Đảng, tập 12, tr 22, Nxb CTQG, Hà Nội, 2001.
11. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Nxb CTQG, Hà Nội,
2006.

23


MỤC LỤC

24