BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
----------------------------------
NGUYỄN THANH QUANG
GIẢI PHÁP QUY HOẠCH THỊ TRẤN TAM ĐẢO,
TỈNH VĨNH PHÚC THEO HƯỚNG ĐÔ THỊ DU LỊCH
PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUY HOẠCH VÙNG VÀ ĐÔ THỊ
HÀ NỘI - 2016
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
----------------------------------
NGUYỄN THANH QUANG
KHÓA 2014 – 2016 LỚP CAO HỌC 2014Q2
GIẢI PHÁP QUY HOẠCH THỊ TRẤN TAM ĐẢO,
TỈNH VĨNH PHÚC HƯỚNG TỚI ĐÔ THỊ DU LỊCH
PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG
Nguyễn Thanh Quang
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ là công trình nghiên cứu khoa học độc lập
của tôi, các số liệu và kết quả nghiên cứu của luận văn là trung thực và có nguồn
gốc rõ ràng.
Hà Nội, ngày
tháng
năm 2016
Người cam đoan
Nguyễn Thanh Quang
MỤC LỤC
Lời cảm ơn
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các từ viết tắt
Danh mục hình, sơ đồ
Danh mục bảng biểu
MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài
Mục đích nghiên cứu
2.1.3. Chính sách, chiến lược và quy hoạch phát triển thị trấn Tam
Đảo..................................................................................................................................36
2.2. Cơ sở lý thuyết về quy hoạch đô thị du lịch phát triển bền
vững................................................................................................................................37
2.2.1. Nguyên lý quy hoạch đô thị và tổ chức không gian đô thị............37
2.2.2. Lý luận về đô thị du lịch...................................................................40
2.2.2. Lý luận về phát triển bền vững........................................................41
2.3. Bài học quy hoạch đô thị du lịch phát triển bền vững.......................48
2.3.1. Trên thế giới .....................................................................................48
2.3.2. Tại Việt Nam.....................................................................................50
2.4. Điều kiện thực tế và các yếu tố tác động đến quy hoạch thị trấn
Tam Đảo theo hướng đô thị du lịch phát triển bền vững.....................................52
2.4.1. Các điều kiện thực tế để quy hoạch thị trấn Tam Đảo theo tiêu chí
của đô thi du lịch phát triển bền vững..........................................................................53
2.4.2. Sự tác động của phương pháp quy hoạch phát triển bền vững đến
giải pháp quy hoạch thị trấn Tam Đảo ........................................................................57
2.4.3. Cơ sở thực tiễn trong xây dựng khung chỉ tiêu quy hoạch thị trấn
Tam Đảo theo hướng đô thị du lịch phát triển bền vững ...........................................60
Chương 3: GIẢI PHÁP QUY HOẠCH THỊ TRẤN TAM ĐẢO THEO
HƯỚNG ĐÔ THỊ DU LỊCH PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG.................................68
3.1. Quan điểm, mục tiêu................................................................................68
3.1.1. Quan điểm ........................................................................................68
3.1.2. Mục tiêu.............................................................................................68
3.1.3. Chiến lược phát triển.........................................................................69
3.2. Các nguyên tắc quy hoạch thị trấn Tam Đảo theo hướng đô thị du
lịch phát triển bền vững..............................................................................................70
3.2.1. Bảo tồn diện tích rừng tự nhiên và đa dạng sinh học.....................70
3.2.2. Khoanh định các vùng khai thác phát triển.....................................70
DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ
Số hiệu hình
Tên hình
Hình 1.1
Sơ đồ vị trí, phạm vi thị trấn Tam Đảo
Hình 1.2
Hình ảnh, cảnh quan thị trấn Tam Đảo chụp năm 1931
Hình 1.3
Bản đồ đánh giá hiện trạng sử dụng đất thị trấn Tam Đảo
Hình 1.4
Hình ảnh một số công trình phục vụ công cộng
Hình 1.5
Sơ đồ hiện trạng mạng lưới giao thông thị trấn Tam Đảo
Hình 1.6
Hình ảnh thực tế kiến trúc cảnh quan thị trấn Tam Đảo
Hình 2.5
Sơ đồ các mục tiêu ĐTDL phát triển bền vững
Hình 2.6
Sơ đồ các yếu tố tác động đến quy hoạch thị trấn Tam Đảo theo
hướng ĐTDL PTBV
Hình 3.1
Khung quy hoạch sử dụng đất thị trấn Tam Đảo
Hình 3.2
Sơ đồ phân vùng môi trường thị trấn Tam Đảo
Hình 3.3
Sơ đồ phân khu chức năng của đô thị Tam Đảo
Hình 3.4
Giải pháp quy hoạch sử dụng đất đô thị Tam Đảo
Hình 3.5
Cơ cấu tổ chức không gian thị trấn Tam Đảo
Hình 3.13
Sơ đồ thu gom, phân loại và xử lý chất thải rắn thị trấn Tam Đảo
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Số hiệu
Tên bảng
bảng
Bảng 1.1
Chi tiết hiện trạng sử dụng đất phát triển đô thị, du lịch tại thị
trấn Tam Đảo
Bảng 2.1
So sánh quy hoạch truyền thống với quy hoạch chiến lược
Bảng 2.2
Tổng hợp nội dung mục tiêu PTBV của ĐTDL
Bảng 2.3
Hệ thống tiêu chí đánh giá ĐTDL PTBV
thường xuyên có hơn 1000 người sinh sống sôi động vào mùa hè. Năm 1948, thực
hiện chủ trương “tiêu thổ kháng chiến”, người Tam Đảo đã phá toàn bộ các biệt
thự, trừ nhà thờ. Sau quá trình xây dựng, tái thiết phát triển, đến năm 1978, thị
trấn Tam Đảo được thành lập trực thuộc thị xã Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phú cũ; sau khi
tái lập tỉnh Vĩnh Phúc và tái lập huyện Tam Đảo, thị trấn Tam Đảo trở thành thị trấn
của huyện Tam Đảo, hiện nay thị trấn Tam Đảo đạt chỉ tiêu phân loại đô thị loại V
miền núi.
Trải qua các giai đoạn lịch sử, đến nay Tam Đảo vẫn là một địa chỉ du
lịch nghỉ mát quan trọng của tỉnh Vĩnh Phúc cũng như của miền Bắc. Việc quy
hoạch, quản lý quy hoạch và đầu tư xây dựng thị trấn Tam Đảo được tỉnh Vĩnh
Phúc đặc biệt quan tâm; năm 1993 triển khai Dự án cải tạo và xây dựng khu du
lịch Tam Đảo; năm 1999 triển khai đồ án quy hoạch chi tiết Khu nghỉ mát Tam
Đảo; năm 2014 triển khai điều chỉnh quy hoạch chi tiết Khu du lịch Tam Đảo.
Tuy nhiên, các dự án và quy hoạch nêu trên mới chỉ nghiên cứu và thực hiện
cho khu vực trung tâm thị trấn là khu trước đây Pháp xây dựng các công trình
mà chưa triển khai thực hiện cho toàn bộ diện tích tự nhiên thị trấn Tam Đảo.
Do vậy, đến nay thị trấn Tam Đảo bộc lộ nhiều bất cập trong quy hoạch, xây
dựng và bước đầu phát triển thiếu bền vững, môi trường tự nhiên bị xâm phạm,
2
kiến trúc cảnh quan đô thị lộn xộn. Đặt ra yêu cầu phải quy hoạch thị trấn Tam
Đảo theo hướng ĐTDL PTBV.
Chính vì vậy, đề tài luận văn thạc sĩ “Giải pháp quy hoạch thị trấn Tam Đảo,
tỉnh Vĩnh Phúc hướng tới ĐTDL PTBV” là thực sự cần thiết nhằm góp phần hoàn
thiện công tác quản lý, quy hoạch, xây dựng thị trấn Tam Đảo đảm bảo PTBV.
2. Mục đích nghiên cứu.
- Làm cơ sở triển khai quy hoạch, xây dựng và quản lý thị trấn Tam Đảo
theo hướng ĐTDL PTBV.
Đề xuất, xác định các chức năng và giải pháp tổ chức không gian, khung
sử dụng đất và khung hạ tầng, nghiên cứu các chính sách, thu hút đầu tư xây
dựng phát triển thị trấn Tam Đảo theo hướng ĐTDL PTBV.
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.
- Ý nghĩa khoa học:
+ Làm sáng tỏ mối quan hệ giữa đô thị và du lịch trên cơ sở lý luận và
chiến lược PTBV hiện nay, từ đó xác định các mục tiêu và tiêu chí của ĐTDL
theo hướng PTBV;
+ Xây dựng được bộ khung các tiêu chí, chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật làm cơ
sở quy hoạch thị trấn Tam Đảo theo hướng ĐTDL PTBV;
+ Đề xuất được các giải pháp quy hoạch thị trấn Tam Đảo trên cơ sở
khoa học về quy hoạch đô thị và lý thuyết PTBV;.
- Ý nghĩa thực tiễn: Góp phần làm cơ sở triển khai quy hoạch, xây dựng và
quản lý thị trấn Tam Đảo theo hướng ĐTDL PTBV.
7. Cấu trúc luận văn
- Luận văn bao gồm: Phần mở đầu, phần nội dung, phần kết luận kiến
nghị và tài liệu tham khảo.
- Phần nội dung của luận văn gồm 03 chương:
4
Chương 1: Thực trạng quy hoạch, xây dựng thị trấn Tam Đảo, huyện
Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc
Chương 2: Cơ sở khoa học quy hoạch thị trấn Tam Đảo theo hướng
ĐTDL PTBV
Chương 3: Giải pháp quy hoạch thị trấn Tam Đảo theo hướng ĐTDL
PTBV
8. Các khái niệm, thuật ngữ sử dụng trong luận văn
Đô thị: Là khu vực tập trung dân cư sinh sống có mật độ cao và chủ yếu
trong đô thị và không gian sử dụng chung thuộc đô thị.
Chỉ tiêu sử dụng đất quy hoạch đô thị: Là chỉ tiêu để quản lý phát
triển không gian, kiến trúc được xác định cụ thể cho một khu vực hay một lô
đất bao gồm mật độ xây dựng, hệ số sử dụng đất, chiều cao xây dựng tối đa, tối
thiểu của công trình.
Hạ tầng kỹ thuật khung: Là hệ thống các công trình hạ tầng kỹ thuật
chính cấp đô thị, bao gồm các trục giao thông, tuyến truyền tải năng lượng,
tuyến truyền dẫn cấp nước, tuyến cống thoát nước, tuyến thông tin viễn thông
và các công trình đầu mối kỹ thuật.
Tổ chức không gian: Là toàn bộ các quá trình hay hành động của con
người hướng đến tìm kiếm một cấu trúc không gian hợp lý cho việc thực hiện
các mục tiêu kinh tế và xã hội vùng, trong sự phát huy nội lực và ngoại lực
giữa các vùng trong một quốc gia, tạo ra giá trị mới đảm bảo sự PTBV. Tổ
chức không gian khu du lịch là một hệ thống liên kết không gian của các đối
tượng du lịch và công trình kiến trúc phục vụ du lịch dựa trên việc sử dụng hợp
lý các nguồn tài nguyên du lịch cùng với hệ thống cơ sở hạ tầng kỹ thuật nhằm
đạt hiệu quả cao về kinh tế, xã hội, môi trường.
Tài nguyên du lịch: “Là cảnh quan thiên nhiên, di tích lịch sử, di tích
cách mạng, giá trị nhân văn, công trình lao động sáng tạo của con người có thể
6
được sử dụng nhằm thoả mãn nhu cầu du lịch; là yếu tố cơ bản để hình thành
các điểm du lịch, khu du lịch nhằm tạo ra sự hấp dẫn du lịch”
THÔNG BÁO
Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui
lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện
trên nguyên tắc tuân thủ các quy chuẩn quy hoạch xây dựng,;
- Vận dụng các phương pháp lập quy hoạch đô thị hậu hiện đại để ứng dụng
các nội dung, quy trình thực hiện lập quy hoạch theo hướng phát triển bền vững;
- Nghiên cứu, vận dụng mô hình tổ chức không gian đô thị; phân bố chức
năng và quy hoạch sử dụng đất hợp lý theo điều kiện thực tế của đô thị;
- Xây dựng khung hạ tầng kỹ thuật đồng bộ, tiên tiến;
97
- Bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hạu và bảo vệ tài nguyên, bảo vệ
đa dạng sinh học.
Để xây dựng được cơ sở khoa học cho việc nghiên cứu quy hoạch đô thị du
lịch phát triển bền vững, Luận văn đã hệ thống cơ sở lý luận về phát triển bền vững,
phát triển đô thị bền vững, phát triển du lịch bền vững, lý thuyết về quy hoạch đô thị
bền vững; cũng như đề xuất các nội dung đổi mới quy hoạch, xây dựng các tiêu chí,
chỉ tiêu đô thị du lịch phát triển bền vững.
Kiến nghị
Trong quá trình tiến hành khảo cứu, đề xuất giải pháp quy hoạch thị trấn
Tam Đảo hướng đến đô thị du lịch phát triển bền vững tác giả kiến nghị một số vấn
đề liên quan đến đề tài như sau:
Cần phải tiến hành lập điều chỉnh quy hoạch chi tiết thị trấn Tam Đảo theo
hướng đô thị du lịch phát triển bền vững đây là tiền đề thu hút đầu tư, quản lý khai
thác và phát triển du lịch trên địa bàn.
Cần phối hợp giữa các cơ quan đặc biệt là Sở Xây dựng và Sở Văn hóa Thể
thao và Du lịch ban hành và xây dựng hệ thống tiêu chí, nhiệm vụ quy hoạch có sự
tham vấn cộng đồng dân cư. Đề ra phương án quy hoạch trên cơ sở định hướng quy
hoạch phát triển du lịch của tỉnh Vĩnh Phúc. Tổ chức không gian quy hoạch kiến
trúc đáp ứng được với nhu cầu của du khách và bả tồn rừng tự nhiên vừa kế thừa
được giá trị truyến thống công trình kiến trúc vốn có.
Nguyễn Thế Bá (2004), Quy hoạch xây dựng và phát triển đô thị, NXB Xây
dựng, Hà nội.
3.
Nguyễn Thế Bá (2007), Giáo trình Lý luận thực tiễn Quy hoạch xây dựng
đô thị ở trên thế giới và Việt Nam, Trường ĐH Kiến trúc Hà nội.
4.
Trần Trọng Hanh (2007), Công tác thực hiện Quy hoạch xây dựng đô thị, Dự
án nâng cao năng lực Quy hoạch và quản lý môi trường đô thị DANIDA, tr.2860, Trường ĐH Kiến trúc Hà nội.
5.
Trần Trọng Hanh (2012), Một số giải pháp góp phần phát triển bền vững các
đô thị du lịch Việt Nam, Kienviet.net, 2012
6.
Nguyễn Xuân Hinh (2015), Giáo trình Quy hoạch đô thị phát triển bền vững,
Trường ĐH Kiến trúc Hà Nội.
7.
Nguyễn Xuân Hinh (2014), Tổ chức không gian cảnh quan đô thị theo hướng
sinh thái. Tạp chí Khoa học KT&XD – Trường đại học kiến trúc Hà Nội,
2014.
ngọc
Đông
Dương,
, 2015.
16. Chính phủ (2012), Định hướng chiến lược phát triển bền vững ở Việt Nam
(Chương trình nghị sự 21 của Việt Nam), Quyết định số 153/2004/QĐ-TTg
ngày 17/8/2004.
17. Chính phủ (2011), Chiến lược Phát triển bền vững Việt Nam giai đoạn 20112020, Quyết định số 432/QĐ-TTg ngày 12/4/2012,
18. Chính phủ (2013), Bộ chỉ tiêu giám sát, đánh giá phát triển bền vững địa
phương giai đoạn 2013-2020, Quyết định số 2157/QĐ-TTg ngày
11/11/2013.
19. Cơ quan phát triển quốc tế của Nhật bản Jaika & VIAP (2010), Dự án xây
dựng năng lực lập quy hoạch và quản lý đô thị (Dự án CupCup). Hà Nội,
2010.
20. Go Yuntszyun (2012), Hình thái đô thị là cơ sở cho sự phát triển bền
vững của đô thị, Cổng thông tin điện tử Bộ Xây dựng, 2015.
STT
1
2
Phụ lục 1:
Danh mục các đề tài, luận văn, luận án nghiên cứu liên quan quy hoạch
sĩ
Trần T.Thu Phương
(Đại học Kiến trúc Hà
Nội)
Đỗ Ngọc San (Đại học
Kiến trúc Hà Nội)
4
2007
5
2008
Luận
Nguyễn Tuấn Anh
văn thạc (Đại học Kiến trúc Hà
sĩ
Nội)
6
2008
Luận
Thái Thị Thu Hằng
văn thạc (Đại học Kiến trúc Hà
sĩ
sĩ
Luận
văn thạc
sĩ
Luận
văn thạc
sĩ
Luận
văn thạc
Khai thác và phát huy giá trị cảnh
quan trong tổ chức không gian kiến
trúc đô thị thị trấn Sapa
Mô hình và giải pháp quy hoạch
không gian khu vực thị xã Sơn Tây
- tỉnh Hà Tây phục vụ phát triển du
lịch
Nguyên tắc cơ bản và một số quy
định trong quản lý và thiết kế quy
hoạch kiến trúc cảnh quan cho các
khu vực đô thị du lịch đảo Phú
Quốc
Nghiên cứu thiết kế kiến trúc quy
hoạch khu du lịch sinh thái vùng
biển đảo (lấy khu vực côn đảo làm
ví dụ)
Cơ sở khoa học và giải pháp quy
hoạch cảnh quan trục đường thành
phố Ninh Bình - Cố đô Hoa Lư
trong mối quan hệ PT du lịch bền
15
2008
16
2009
Luận
văn thạc
sĩ
Luận
văn thạc
sĩ
Luận
văn thạc
sĩ
Chí Minh)
Lê Xuân Viên (Đại
học kiến trúc thành
phố Hồ Chí Minh)
Nguyễn Từ Tịnh Uyển
(Đại học KT TP Hồ
Chí Minh)
Phạm Đan Trường
(Đại học kiến trúc
thành phố Hồ Chí
Minh)