B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC M THÀNH PH H CHÍ MINH
BÁO CÁO TNG KT
 TÀI KHOA HC VÀ CÔNG NGH CP TRNG
XÁC NH PHONG CÁCH HC CA HC VIÊN
T XA TI TPHCM CA TRNG
H M TPHCM

Mã s: T.2011–08-118 Ch nhim đ tài: TS. Lê Th Thanh Thu
TP. H Chí Minh, 10/2012
B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC M THÀNH PH H CHÍ MINH
BÁO CÁO TNG KT
 TÀI KHOA HC VÀ CÔNG NGH CP TRNG
Trang
MC LC i
DANH MC CÁC BNG BIU iii
DANH MC CÁC CH CÁI VIT TT iv
THÔNG TIN KT QU NGHIÊN CU v
INFORMATION ON RESEARCH RESULTS vii
CHNG 1 TNG QUAN 1
1.1- Bi cnh 1
1.2- Mc tiêu nghiên cu 3
1.3- Phm vi nghiên cu 4
1.4- B cc 5
CHNG 2 C S LÝ LUN 6
2.1- Giáo dc/ào to t xa 6
2.1.1- nh ngha 6
2.1.2- Phân loi 7
2.1.2.1- GDTX tng tác (interactive/synchronous) 7
2.1.2.2- GDTX không tng tác (non-interactive/asynchronous) 8
2.2- TTX ti trng H M TPHCM 9
2.3 Phng thc TTX ti trng i hc M TPHCM 10
2.4- Phong cách hc tp 12
2.4.1- nh ngha 12
2.4.2- Phân loi và cách xác đnh phong cách hc tp 12
2.4.3- Mô hình VARK 15
2.5- Nghiên cu liên quan 18
CHNG 3 PHNG PHÁP NGHIÊN CU 20
3.1- Câu hi nghiên cu 20
3.2- i tng nghiên cu 20
3.3- Mu nghiên cu 21
3.4- Phng pháp nghiên cu 21
3.4.1- Phiu kho sát 22

4.10- óng góp ý kin 49
4.11- Phân tích d liu VARK không theo đn, đa mô hình 52
CHNG 5 KT LUN VÀ KIN NGH 53

5.1- Kt lun……………………………………………………………………….53
5.2-  xut……………………………………………………………………… 56
5.2.1-  xut liên quan đn ni dung biên son tài liu hng dn hc tp môn
hc 57
5.2.2-  xut liên quan đn phng pháp và ni dung ging dy t xa 59
5.2.3-  xut liên quan đn vic h tr hc viên hc tp 61
5.2.4- Hng phát trin nghiên cu.……………………………………………63
TÀI LIU THAM KHO
64
PH LC 68
iii

DANH MC CÁC BNG BIU
Trang
Bng 2.1: S lng ngi đng ký hc t xa hàng nm (VT: ngi, s liu
thng kê ca Trung tâm ào to t xa tính ti 15/6/2012) 10
Bng 3.1: S lng hc viên tham gia nghiên cu 21
Bng 4.1: Hng dn tính s khác bit trong phong cách hc VARK 27
Bng 4.2: Ví d kt qu tr li bng hi VARK 28
Bng 4.3: S lng hc viên các ngành hc tham gia nghiên cu 28
Bng 4.4:  tui ca hc viên trong mu nghiên cu 29
Bng 4.5: Trình đ hc vn ca hc viên trong mu nghiên cu 30
Bng 4.6: Phong cách hc tp ca hc viên phân theo đn, đa mô hình 32
Bng 4.7: Loi phong cách hc tp đ nghiên cu mi liên h vi gii tính,
trình đ hc vn, ngành hc và đ tui 35
Bng 4.8: Phong cách hc ca nam và n hc viên 36

XD Xây dng

v

THÔNG TIN KT QU NGHIÊN CU
1. Thông tin chung:

Tên đ tài: Xác đnh phong cách hc ca hc viên t xa ti TPHCM
ca Trng i hc M TPHCM
 Mã s: T.2011–08-118

Ch nhim: TS. Lê Th Thanh Thu

C quan ch trì: Trng i hc M TPHCM

Thi gian thc hin: 10/2011-9/2012
2. Mc tiêu:
 tài tìm hiu v phong cách hc ca 261 hc viên ti TPHCM (ghi
danh hc nm 2011) đang theo hc chng trình c nhân đào to t xa (TTX),
ngành QTKD, TC-NH, K toán, Lut kinh t, Xây dng và Công tác xã hi,
ca trng H M TPHCM. Nghiên cu da vào cách phân loi và bng hi
VARK đ xác đnh phong cách hc tp (PCHT).
3. Tính mi và sáng to:
Nghiên cu v PCHT cha đc chú trng nghiên cu  trong nc, và
nhóm tác gi cha tìm thy nghiên cu hay tài liu liên quan đn phong cách
hc ca hc viên hc h TTX. c bit đi vi tr
ng i hc M TPHCM,
sau gn 20 nm t chc TTX, có s lng hc viên trên 40.000 ngi đang
theo hc, cn có các nghiên cu liên quan đn PCHT a thích ca hc viên t
xa đ có th la chn hình thc t chc ging dy, thit k ni dung bài ging

TPHCM
6. Hiu qu, phng thc chuyn giao kt qu nghiên cu và kh nng áp
dng:
Nghiên cu xác nhn s cn thit phi cung cp tài liu hng dn môn
hc bên cnh giáo trình. Nghiên cu cng đ xut vic đa dng hóa ni dung
hc liu và phng pháp ging dy đc bit phi chú trng tính thc tin, liên
h thc t đ có th phù hp hn vi PCHT ca đa s hc viên.
C quan ch trì xác nhn
KT. HIU TRNG
PHÓ HIU TRNG
Ngày tháng nm
Ch nhim đ tài
(Ký, H và tên)
TS. Lê Th Thanh Thu

vii

INFORMATION ON RESEARCH RESULTS

1. General information:

Project title: Learning styles (LSs) of HCMC Open University
distance students studying at HCMC

Code number: T.2011–08-118

Main Researcher: Dr. Lê Th Thanh Thu

study and academic background.
5. Products:

A study report
 An article on HCMC OU Scientific Journal , 2(30) 2013.

A Presentation at HCMC Open University Distance Education 2012
Conference

6. Effects, transfer alternatives of reserach results and applicability:
The study revealed the necessity of designing the study guide materials
for disntance students besides the main course books. Variations in teaching
styles and contents with the emphasis on the application and experience related
guidance should be encouraged to match students’ different learning styles.
1

CHNG 1
TNG QUAN
1.1- Bi cnh
 nc ta, t nhng nm 1960, trng i hc S phm Hà Ni và i
hc Bách khoa Hà ni đã t chc nhng khóa hc hàm th góp phn đào to
ngun nhân lc ngay ti đa phng, c quan trong thi k chin tranh. Cho
đn nay, điu kin cho vic giáo dc t xa (GDTX) ngày càng thun li vì
phng tin tuyn thông và internet đc ph bi
n. Ngày càng có nhiu ngi
tham gia hc t xa và ngày càng có nhiu c s đào to t chc đào to t xa
(TTX). n nay GDTX đã có nhng bc phát trin đáng k. C nc hin
có 17 trng đi hc vi 66 trung tâm  63 tnh thành có t chc GDTX. Tng
s hc viên đã tt nghip theo hình thc GDTX là hn 160.000 ngi và s hc
viên đang theo hc hn 230.000 ng

quy ca Nguyn (2000) và hc viên H Y Dc TPHCM ca Vo (2010) mà
thôi. Các trng có t chc đào to t
 xa ch có hng dn cách hc t xa, đc
bit là cách hc qua mng, tp trung vào hng dn k thut ly thông tin, làm
bài tp và thi c. Nhóm tác gi cha tìm thy nghiên cu hay tài liu liên quan
đn phong cách hc ca hc viên hc h đào to t xa ti các trng đi hc
Vit Nam.
Trng H M TPHCM đc thành lp t 1990 vi mt trong nhng
nhim v chính là t
 chc GDTX (Nguyn, 2009). Cùng vi Vin i hc M
Hà Ni, đây là hai trng đu tiên thc hin TTX. Sau 20 nm t chc đào
to t xa, ch riêng hai trng i hc M đã có s lng hc viên trên 60.000
ngi đang theo hc. ã đn lúc các trng cn có các nghiên cu liên quan
đn GDTX đ có th b sung, ci tin hình thc t chc và ni dung đào t
o.
Hin mi ch có mt nghiên cu công b ca Nguyn và Tô (2011) v kho sát
mc đ hài lòng ca hc viên t xa ca trng H M TPHCM.  tài này
“Xác đnh phong cách hc ca hc viên h TTX ti TPHCM” bc đu
nghiên cu xác đnh phong cách hc ca hc viên  TPHCM theo hc các
chng trình TTX thuc i hc M TPHCM mà thôi, đ có th có c s đ
ngh cách thc ging dy t xa hin nay cho phù hp vi phong cách hc tp
ca hc viên nhm b sung c s lý lun và thc tin cho vic t chc ging
3

dy đ phát huy hiu qu hn vic dy và hc theo phng thc khá mi này.
Vi phng thc này, ngi hc hoàn toàn t ch trong vic t chc vic hc
ca mình theo điu kin ca mình. c bit là trong thi đi xã hi thông tin
ngày nay, mô hình TTX đc phát trin hng đn tin trình thông tin 2
chiu hiu qu gia thy và trò, gia trò và hc liu và gia trò và c
 s đào

c s cho nhng nghiên cu tip theo. Khi trng có thông tin v phong cách
hc ph bin ca hc viên t xa, nhà trng s la chn hình thc t chc
ging dy, thit k ni dung bài ging cng nh b sung giáo trình, k thut
truyn ti thông tin, cung cp dch v h tr h
c tp phù hp cho hc viên vi
nhng phong cách hc tp đã đc xác đnh đ tng c hi hc tp hiu qu và
thành công cho hc viên.
1.3- Phm vi nghiên cu
Trong s 17 trng đi hc có t chc TTX, nhóm tác gi chn nghiên
cu tp trung vào hc viên t xa ca H M TPHCM vì kh nng đi din cho
hc viên TTX ti TPHCM ca trng d
a vào 3 lý do sau liên quan đn (1)
đa bàn t chc đào to, (2) lãnh vc đào to và (3) kinh nghim đào to và s
lng hc viên theo hc. (1) H M TPHCM và Vin H M Hà Ni là 2
trng đc B Giáo dc & ào to thành lp trên c s đnh hng tp trung
t chc TTX và đã có thi gian t chc đào to dài nht vi gn 20 nm. Tuy
nhiên H M
 Hà Ni tp trung ch yu ti các tnh thành phía bc và bc trung
b trong khi đó H M TPHCM tp trung đào to t nam trung b và toàn
min nam. (2) Trng H M TPHCM có đào to đ các nhóm ngành mà tt
c 18 trng TTX (s liu đn tháng 10/2012) có đào to t xa t kinh t, k
thut đn khoa hc xã hi và nhân vn. Hin ti TPHCM có 3 trng TTX:
trng
H K thut Công ngh TPHCM, trng H M TPHCM và trng
H Công ngh thông tin thuc H Quc gia TPHCM, nhng trng H Công
ngh thông tin ch đào to ngành công ngh thông tin và trng H K thut
Công ngh TPHCM ch đào to ngành qun tr kinh doanh. (3) Riêng s lng
hc viên theo hc thì H M hin là mt trong các trng có s lng hc
viên t xa ln nht nc. Trng có trên 40.000 h
c viên đang theo hc h

C S LÝ LUN
2.1- Giáo dc/ào to t xa
2.1.1- nh ngha
Hin nay, có nhiu thut ng đc s dng đ mô t khái nim giáo
dc/đào to t xa, chng hn nh giáo dc m, giáo dc t xa, dy t xa, hc t
xa, đào to t xa hoc giáo dc  xa Nghiên cu này s dng thut ng giáo
dc t xa và đào to t xa v
i cùng ý ngha. Giáo dc t xa là mt quá trình
giáo dc - đào to mà trong đó phn ln hoc toàn b quá trình giáo dc - đào
to có s tách bit gia ngi dy và ngi hc v mt không gian hoc/và thi
gian (Honeyman & Miller, 1993). Nhìn chung, GDTX là hot đng dy hc
din ra mt cách gián tip theo phng pháp dy hc t xa. GDTX đc hiu
bao hàm các yu t di đây:
- Ging viên và hc viên  m
t khong cách xa (tc là có s ngn cách
v mt không gian: khong cách này là tng đi, có th là cùng trng hc
nhng khác phòng hc hoc khác nhau v v trí đa lý, có th vài km hoc hàng
ngàn km (Steiner, 1995).
- Ni dung dy hc trong quá trình dy hc đc truyn th, phân phi
ti cho hc viên ch yu thông qua các hình thc th hin gián tip nh vn
bn in, âm thanh, hình nh hoc s liu máy tính.
- S liên h, t
ng tác gia ging viên và hc viên (nu có) trong quá
trình dy hc có th đc thc hin tc thi hoc tr sau mt khong thi gian
nào đó (có s ngn cách v mt thi gian).
Giáo dc t xa thúc đy s ci m ca nn giáo dc, to c hi cho các
đi tng gp khó khn v thi gian, đa đim, hoàn cnh kinh t, tui tác, trình
đ ti
p cn tri thc. Hình thc đào to mm do, linh hot này to điu kin
cho vic hc tp sut đi và giáo dc cho mi ngi. Tuy nhiên vì phi t hc

âm thanh và hình nh rt cao.
- Hi ngh truyn hình ISDN/IP: S dng kt hp công ngh máy tính,
vin thông và truyn hình. Vn đ trng tâm ca hi ngh truyn hình ISDN/IP
8

là các b mã hoá âm thanh và hình nh vi h s nén rt cao. Giá thành ca
công ngh này ph thuc vào yêu cu cht lng hình nh, âm thanh. Nhng
nhìn chung là phù hp vi các doanh nghip, hoc c s đào to có kh nng
tài chính nht đnh.
2.1.2.2- GDTX không tng tác (non-interactive/asynchronous)
Phng thc đào to này không có s tng tác theo thi gian thc, trc
tip gia ging viên và hc viên trong quá trình dy hc. Trong GDTX không
tng tác, có các phng thc đ
c s dng đin hình nh:
- Tài liu, bài ging in n: ây là công ngh c đin, truyn thng nht,
d thc hin nht và đc bit là r tin nht. Tài liu, bài ging in s tn ti lâu
dài dù cho các công ngh nào khác chng na s đc s dng cho GDTX
trong tng lai.
- Bng/đa hình, bng/đa ting (audio/video tape, disk): ây cng là
mt công ngh ph
 bin trong nhng thp niên trc, trong tng lai công
ngh này s không phát trin nhiu, hoc nu có ch đc s dng là mt hình
thc b tr cho các công ngh khác.
- Các phn mm dy hc, các công c mô phng (đa mm, CD-ROM,
Multimedia ): Công ngh này da vào các ng dng mô phng ca k thut
máy tính. Mng Intranet, Internet (web, mail, e-learning )
- Phng tin phát thanh, truyn hình: Công ngh này s dng các đài
phát thanh, truyn hình đ th
c hin GDTX. u đim ca công ngh này là
cùng lúc có th ging dy cho s lng rt ln hc viên. Kh nng tip cn ca

15 chuyên ngành. T nm 2003, quy mô đào to t xa ca Trng đã phát trin
rt nhanh. Tính riêng trong 10 nm gn đây (2003-6/2012), tng s ngi đng
ký theo hc đã lên ti 68.170 ngi ti h
u ht các tnh thành phía Nam (Ha,
2010; V, 2012).

10 Bng 2.1: S lng ngi đng ký hc t xa hàng nm (VT: ngi, s liu thng kê
ca Trung tâm ào to t xa tính ti 15/6/2012)
Các ngành có đào to t xa ca Nhà trng đc chia làm 3 khi: khi
ngành kinh t-qun tr, khi ngành xã hi và khi ngành k thut. Trong đó
khi ngành kinh t-qun tr có đông đo ngi theo hc nht, chim 82,73%.
Bên cnh các lp đào to t xa ngay ti thành ph, Trng i hc M
TP.HCM có liên kt đào to vi hn 60 trung tâm giáo dc thng xuyên,
trng đi h
c đa phng, trng cao đng cng đng ca các tnh và thành
ph t Bình đnh đn Cà Mau, trong đó có nhng đa bàn xa xôi, ho lánh nh
c Nông, klk, Gia lai, Phú Quc, Côn o.
2.3 Phng thc TTX ti trng i hc M TPHCM
i tng hc viên theo hc TTX ti trng đi hc M TPHCM rt
đa dng, không b bó hp bi đ tui, hoc ngành ngh. Mi công dân Vit
Nam có đ sc khe, không đang trong thi gian truy cu trách nhim hình s,
đã tt nghip mt trong các cp hc: trung hc ph thông, trung hc b túc,
trung cp ngh, trung cp chuyên nghip, cao đng và đi hc đu đc đng
ký nhp hc không phi qua k thi tuyn sinh.
Hin nay, phng thc hc tp chính đang đc trin khai cho các đi
tng hc viên TTX ch
 yu là t hc qua tài liu in n nh giáo trình, tài

nh các cách phân loi v phong cách hc tp.
Nh đã đ cp, s lng hc viên theo hc h TTX ngày càng tng,
nhng cha có nghiên cu nào ti Vit Nam đc thc hin nhm tìm hiu v
phong cách hc tp ca hc viên h này nh
m có nhng chin lc trong vic
đu t thit k chng trình, giáo trình, cng nh các hình thc ging dy
12

nhm tip cn phong cách, s thích ca ngi hc giúp h hc tp hiu qu
hn.
2.4- Phong cách hc tp
Có nhiu lý thuyt v phong cách hc tp đc phát trin trong các lnh
vc tâm lý và giáo dc. Lý thuyt v phong cách hc tp thng đc đ cp
đn nh là tin đ ca các phong cách ging dy hay các xu hng ging dy.
2.4.1- nh ngha
Keefe (1982) xác đnh phong cách hc tp là mt thut ng vi ngha
rng bao hàm phong cách nhn thc, chu nh hng, cng nh tip thu v mt
th cht. Trong khi đó, Riding và Rayner (1998) đ cp phong cách hc tp nh
là cách thc mt cá nhân a thích s dng khi h thng và trình bày thông tin.
C th hn, James và Gardner (1995) thì nhìn nhn phong cách hc tp là cách
thc ngi hc tip nhn, x lý, lu và truy xut thông tin.
2.4.2- Phân loi và cách xác đ
nh phong cách hc tp
Các đnh ngha v phong cách hc tp rt đa dng và có v không đng
nht bi vì các tác gi tip cn phong cách hc tp  các khía cnh, chiu
hng khác nhau. Lý thuyt nghiên cu v PCHT khá phong phú vi nhiu mô
hình xác đnh PCHT khác nhau, có s chng lp gia các khuynh hng, và rt
khó đ nhn thy ranh gii gia các khuynh hng này. Claxton và Murrell
(1987) phân 4 tng các loi lý thuyt và mô hình phong cách hc tp nh
sau.

đt li di hình thc gãy gn, súc tích, và logic. H ít quan tâm đn con
ngi, mà tp trung vào ý tng và khái nim. Trong lp hc, h thích đc
đc nhiu tài liu tham kho, thích nghe ging, phát hin nhng mô hình phân
tích, thích suy ngh, nghin ngm tht sâu. (3) Phong cách hi t (converging):
Ngi hc có kh nng tìm ra nhng ng dng thc t cho các ý tng và lý
thuy
t, có kh nng gii quyt vn đ và ra quyt đnh mt cách logic. H thích
gii các bài toán đnh lng, k thut, hn là phân tích các vn đ xã hi hay
giao tip con ngi. Trong lp hc, h thích đc tri nghim qua các bài tp
thc hành, thí nghim, gii các bài toán ng dng c th. (4) Phong cách thun
tin (accommodating): Ngi hc có kh nng hc t nhng kinh nghim thc
t, và s
n sàng tham gia nhng tri nghim mi và thách thc. H thích hc
14

theo s thích hn là lý trí hay logic. H thích lng nghe ngi khác hn là da
vào s phân tích ca cá nhân. Trong lp hc, h thích làm vic nhóm, th
nghim nhiu phng án khác nhau đ đt mc tiêu, liên h thc t, rút bài hc
kinh nghim (
- (3) Nhóm mô hình da vào giao tip xã hi thuc v tng th ba là các
đc đim bao gm xu hng cá nhân v giao tip vi xã hi cng nh môi
trng xung quanh. Ví d: xem xét ngi hc 
góc đ h phn ng, giao tip
trong lp hc, hoc cách h b kích thích bi ni dung môn hc hay bi đim
s. i din là mô hình phong cách hc ca Grasha và Reichmann (Grasha,
1996).
Theo Grasha và Reichmann có 6 phong cách hc. (1) Phong cách tranh
đua: Ngi hc hc đ có kt qu cao hn ngi khác. H thích là trung tâm
ca s chú ý và mun mi ngi nhìn nhn thành qu ca mình. (2) Phong
cách hp tác: H cm thy h hc t vi