LỜI MỞ ĐẦU
Thực hành tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một môn học
mới trong hệ thống chương trình các môn học, được đưa vào trong chương trình
đào tạo giáo viên giáo dục Tiểu học trình độ Đại học nhằm trang bị cho sinh viên
những kiến thức và kỹ năng cơ bản về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
Bài giảng thực hành hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp được biên soạn nhằm
phục vụ yêu cầu học tập của sinh viên và là tài liệu nghiên cứu, tham khảo cho sinh
viên hệ Cao đẵng giáo dục Tiểu học Trường Đại học Quảng Bình. Thông qua tài
liệu bài giảng này giúp cho sinh viên nắm được các nội dung chính như sau:
Bài 1: Họat động giáo dục ngoài giờ lên lớp
1.1.Khái niệm
1.2.Vai trò, nhiệm vụ của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
1.3. Nội dung và hình thức của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
1.4. Thiết kế chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
1.5. Thực hành tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
Bài 2: Thực hành tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
2.1. Thiết kế hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
2.2. Tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
Sau khi học xong chương trình Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, sinh
viên có khả năng vận dụng giải quyết trong thực tế khi đi thực tập ở các trường
Tiểu học và làm tốt công tác chủ nhiệm lớp sau này.
Bài giảng được biên soạn để giảng dạy cho sinh viên hệ Cao đẵng giáo dục
Tiểu học, là bộ môn mới biên soạn nên không thể tránh được những thiếu sót nhất
định. Tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp, bổ sung của các đồng nghiệp
và các anh, chị sinh viên để bài giảng lần sau được hoàn thiện tốt hơn.
Giảng viên bộ môn
1
điều khiển, kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động.
- Về thái độ:
+ Giáo dục cho học sinh những tư tưởng, tình cảm, đạo đức, lối sống lành mạnh
đúng đắn, biết yêu thương, tôn trọng người khác, tôn trọng pháp luật.
+ Giáo dục tinh thần đoàn kết, hữu nghị với Thiếu nhi quốc tế và các dân tộc trên
thế giới.
1.3.Nội dung, hình thức của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
1.3.1. Nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp
Nội dung
Hình thức
Yêu cầu giáo dục
Hoạt động Xây dựng nhà truyền thống.
- Giáo dục chính trị, tư tưởng
2
chính trị xã
hội
Hoạt động
văn hóa,
nghệ thuật.
Hoạt động
thể dục thể
thao.
Hoạt động
lao động,
khoa học,
giỏi, người công dân tốt.
- Tổ chức hướng dẫn các em tham quan - Giáo dục cho thiếu nhi biết
du lịch, xem biểu diễn nghệ thuật như
cách rung cảm với nghệ thuật,
phim ảnh, kịch, ca múa, hóa nhạc…
hiểu biết và phân biệt được
- Tổ chức, hướng dẫn đọc sách báo,
cái hay, cái đẹp trong cuộc
truyện.
sống, văn học, văn hóa, nghệ
- Sưu tầm tranh ảnh nghệ thuật.
thuật.
- Tổ chức các cuộc thi văn nghệ, nét
- Giáo dục truyền thống cách
đẹp tuổi thiếu niên, tìm hiểu nét đẹp
mạng, hình thành thế giới
văn hóa của địa phương, của dân tộc,
quan khoa học, nhân sinh
thi khéo tay hay làm, vẽ theo chủ đề.
quan đúng đắn.
….
- Tổ chức cho học sinh tập thể dục giữa - Giáo dục cho các em ý thức
giờ, buổi sáng để rèn luyện sức khỏe..
tổ chức kỷ luật, tinh thần đoàn
- Tổ chức các câu lạc bộ: Thể dục nhịp kết, dũng cảm, ý chí vượt
điệu, đá cầu, nhảy dây, bóng đá, cờ
khó…..
vua, điền kinh, các trò chơi tập thể….
- Học sinh nhận thức được
- Tổ chức “Hội khỏe phù đổng”, ngày
- Tổ chức các cuộc triển lãm, các hội
thi nấu ăn, cắm hoa…
- Tham gia lao động sản xuất với các
cơ sở sản xuất tại địa phương…
- Tổ chức cho các em đi tham quan,
cắm trại, giao lưu với các đơn vị bạn.
- Tổ chức các trò chơi lớn, nhỏ, vừa ….
- Tổ chức các hội thi như: Thi đố vui để
học, thi thể dục thể thao, thi ứng xử …
thức, trách nhiệm trong lao
động.
- Lao động, làm quen với lao
động từ đơn giản đến phức tạp
- Thông qua hoạt động lao
động dần dần định hướng
nghề nghiệp cho các em.
- Góp phần giáo dục học sinh
phát triển toàn diện, tăng
cường thể lực, sức khỏe,
trạng thái tâm lý, phát triển
trí tuệ , thúc đẩy khả năng học
tập của các em.
- Rèn luyện cho học sinh các
kỹ năng giao tiếp ứng xử, kỷ
năng tổ chức, điều khiển,
tham gia các hoạt động.
Hoạt động
- Tham gia vệ sinh trường, lớp học.
- Nhận xét tình hình hoạt động, đánh giá kết quả thi đua của trường, lớp, cá nhân
sau một tuần hay một đợt hoạt động.
- Đề ra phương hướng kế hoạch, nội dung hoạt động trong tuần tới, trong tháng
(nếu là tháng đầu tuần). Nội dung kế hoạch hoạt động phải căn cứ vào chủ đề, chủ
điểm và các sự kiện chính trị - xã hội diễn ra trong tuần, tháng.
- Phát động học sinh hưởng ứng thi đua, tham gia các hoạt động
- Tổ chức các nội dung hoạt động GDNGLL như văn hóa văn nghệ, vui chơi, thi
đố vui, tìm hiểu theo chủ đề, bảo vệ môi trường, phòng chống HIV và các tệ nạn xã
hội khác .
+ Tiết hoạt động tập thể cuối tuần
Tiết hoạt động tập thể cuối tuần là hoạt động tập thể của lớp sau một tuần do các
em tự tổ chức và điều khiển nhằm đánh giá các hoạt động của lớp diễn ra trong
tuần và định hướng một số hoạt động của lớp sẽ phải thực hiện trong tuần tới.
* Yêu cầu giáo dục
- Học sinh cần phải hiểu được vai trò, nhiệm vụ của mình trong việc đóng góp, xây
dựng tập thể.
- Nâng cao tính tích cực, tự giác của học sinh trong hoạt động tập thể, có ý thức tổ
chức kỷ luật tốt, có tinh thần trách nhiệm cao trước tập thể.
- Hình thành những kỹ năng về xây dựng tập thể như kỹ năng tự điều khiển, tự tổ
chức, tự tham gia, đánh giá các hoạt động.
* Nội dung của tiết sinh hoạt tập thể cuối tuần.
- Đánh giá toàn diện những nội dung công việc trong tuần như về việc thực hiện
nền nếp, học tập, lao động, ý thức tổ chức kỷ luật, các hoạt động Đội, các phong
trào thi đua …..
- Tổ chức đăng ký thi đua giữa các tổ, cá nhân theo các nội dung hoạt động.
- Tiến hành sơ kết, tổng kết thi đua sau một tuần, một tháng, một đợt, một học kỳ,
một năm học.
- Tổ chức sinh hoạt theo chủ đề, chủ điểm. Các nội dung sinh hoạt thường gắn với
các ngày lễ kỉ niệm lớn, các sự kiện chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội ở trong nước
và trên thế giới, những sự kiện của địa phương, nhà trường hay tập thể lớp.
Sau khi tham gia hoạt động học sinh đạt được yêu cầu gì về nhận thức, kỹ
năng, thái độ.
Bước 3: Xác định nội dung và hình thức ( đối tượng tham gia, thời gian, địa điểm)
- Nội dung bao gồm: các hoạt động chính trị, xã hội, văn hóa nghệ thuật, thể dục
thể thao, vui chơi giải trí, lao động khoa học kỷ thuật hướng nghiệp, lao động
công ích.
- Hình thức là sự thể hiện của nội dung bao gồm: Quy mô, màu sắc, số lượng
của hoạt động; cơ cấu, sự gắn kết, sắp xếp các yếu tố nhằm diễn đạt những tư
tưởng, nội dung của hoạt động.
Bước 4 : Chuẩn bị hoạt động
- Xây dựng kế hoạch, nội dung chương trình hoạt động, hệ thống câu hỏi, đáp
án….
- Về công tác tổ chức; Dự kiến Ban tổ chức, Ban giám khảo, thư ký, dự kiến phân
công các tổ, nhóm, cá nhân học sinh chuẩn bị các công việc.
- Về phương tiện, dụng cụ ….
- Về cơ sở vật chất phục vụ cho các hoạt động…
- Về kinh phí, phần thưởng (có dự trù kinh phí kèm theo).
Bước 5: Tiến hành hoạt động
Thực hiện theo thiết kế nội dung chương trình hoạt động (kịch bản) đã xây
dựng. Khi thực hiện bước này giáo viên cần thực hiện nguyên tắc đảm bảo tính tự
quản và phát huy năng lực sáng tạo của học sinh, giáo viên chỉ giữ vai trò cố vấn,
hướng dẫn cho các em.
Bước 6: Kết thúc hoạt động
6
Tùy vào từng hoàn cảnh cụ thể mà thiết kế phần này cho phù hợp. Có thể cho
học sinh tự đánh giá, nhận xét kết quả hoạt động, giáo viên bổ sung, nhắc nhở
động viên các em thực hiện hoạt động tốt hơn.
thẩm mĩ lành mạnh, trong sáng qua vẻ đẹp của nhịp điệu âm thanh và các động tác
tạo hình .
- Hát múa tập thể tạo điều kiện cho các em học sinh có năng khiếu phát triển tài
năng của mình và có ý thức phục vụ cộng đồng.
* Hướng dẫn hát, múa thiếu nhi
- Các bước tiến hành dạy một bài hát tập thể:
7
Bc 1: Ph bin nhc v li bi hỏt bng nhiu cỏch nh phỏt bi hỏt ó pho to
sn, vit bi hỏt lờn bng, c cho hc sinh chộp ..
Bc 2: Gii thiu tỏc gi, tỏc phm, xut x ca bi hỏt, ni dung ca li ca, gii
thớch cỏc t khú hiu, nờu hỡnh tng, tỡnh cm ca bi hỏt to cm xỳc ban u.
Cn núi rừ yờu cu, tc ca bi hỏt, yờu cu v nhp phỏch.
Bc 3: Giỏo viờn cn hỏt mu, vi ln hoc m bng i cho hc sinh lm quen
dn vi nhp iu ca bi hỏt.
Bc 4: Tin hnh dy hỏt tng cõu sau ú ghộp li ton bi v cho c lp hỏt i
hỏt li nhiu ln.
- Cỏc bc dy mt bi mỳa tp th
Bc 1: Ging viờn gii thiu cỏc iu mỳa v mỳa mu
Bc 2: Tp tng ng tỏc, ghộp li ton bi
Bc 3: Mi nhúm nng ct lờn mỳa, ging viờn chnh sa
Bc 4: Mỳa c lp 1 - 2 ln
Bc 5: Chia nhúm luyn tp.
Bc 6: Thi ua mỳa gia cỏc nhúm.
b. Trũ chi Thiu nhi
* í ngha ca trũ chi
- Đối với tập thể: Trò chơi tạo bầu không khí vui tươi, thoải mái sau những giờ học
tập, lao động căng thẳng. Thông qua trò chơi các em có dịp gần gủi, hiểu biết và
thông cảm cho nhau hơn,từ đó tạo tinh thần đoàn kết thân ái, giúp đỡ nhau trong
luôn vui vẻ, cởi mở không nóng nảy, la nạt người khác.
- Dáng điệu vui vẻ, dễ thương . Cử chỉ gần gủi, thân thiện làm cho người chơi có
cảm giác như quản trò đang ở cùng phía với mình.
- Nhanh nhẹn, tháo vát, có sức khỏe tốt.
- Luôn ý thức được việc mình làm và giúp mọi người nhận ra được các giá trị giáo
dục mà trò chơi đem lại.
- Phải có vốn trò chơi phong phú.
+ Về kinh nghiệm
- Người quản trò phải tham gia nhiều cuộc chơi, qua mỗi cuộc chơi cần phải rút
kinh nghiệm cho bản thân.
- Phải tự tin
- Thắng không kiêu - bại không nản.
- Biết xuất hiện đúng lúc cần thiết.
- Nhiệt tình, vị tha và hướng thượng.
- Không nên giấu nghề.
- Khiêm tốn học hỏi
Lưu ý - Thảo luận mỗi người tự đánh giá quản trò của mình ?
- Các nhóm cử đại diện báo cáo kết quả
- Giảng viên góp ý bổ sung
c. Cụng tỏc chun b
* Nhận dạng đối tượng tham gia trò chơi (cần chú ý số lượng người và giới tính)
* Lựa chọn trò chơi. Cần đảm bảo các yêu cầu sau :
- Xác định được mục đích tổ chức trò chơi.
- Người tổ chức và hướng dẫn phải hiểu thấu đáo từ luật chơi cho đến các diễn biến
của nó
- Phải nắm rõ đặc điểm đối tượng chơi (tâm lý, giới tính, sức khỏe, độ tuổi, số
lượng người)
- Chọn những trò chơi mà mọi người đều tham gia được.
- Phù hợp với địa điểm và phương tiện chơi.
* Xây dựng chương trình cuộc chơi
cử người theo dõi hoạt động của từng cá nhân hay tập thể tham gia chơi.
- Người quản trò có lúc là trọng tài nên phải luôn đảm bảo được tính công bằng.
- Theo dõi sát diễn biến của trò chơi.
- Phải vận dụng linh hoạt chương trình cuộc chơi như dự kiến.Nếu cần phải điều
chỉnh cho phù hợp với thực tế.
- Xử lý kịp thời những tình huống phát sinh một cách công bằng, khi bắt lỗi phải
khách quan chính xác, thưởng phạt nghiêm minh.
- Phải biết kết thúc cuộc chơi đúng lúc khi đã xác định thắng thua rõ ràng.
- Phải thường xuyên thay đổi trò chơi tạo điều kiện cho tất cả mọi người tham gia
chơi có cơ hội thắng cuộc.
Lưu ý : - Thảo luận những việc cần làm khi hướng dẫn tổ chức trò chơi ?
- Chia nhóm tổ chức trò chơi
- Các nhóm nhận xét
- Giảng viên góp ý bổ sung
Câu hỏi : - Khi gặp những trường hợp những học sinh cá biệt , phá phách quản trò
phải làm gì ?
- Khi người chơi đã thấm mệt quản trò phải làm gì ?
- Hãy sắp xếp các nội dung theo trình tự công việc phải làm khi tiến hành
trò chơi :
Tổ chức chơi thử - Chia nhóm - Tổ chức chơi - ổn định tổ chức - Giới thiệu,
trình bày, phân tích trò chơi.
10
11