tự bồi dỡng - Nguyễn Đăng Bẩy
đổi mới phơng pháp dạy học
môn mĩ thuật trung học cơ sở
I - quan điểm và điịnh hớng đổi mới phơng pháp dạy học môn
mĩ thuật trung học cơ sở
* quan điểm
Chơng trình SGK THCS môn MT xây dựng trên các quan điểm mục tiêu
giáo dục chung về nội dung, phơng pháp và đánh giá việc dạy học MT ở trờng phổ
thông VN nh:
1. GD thẩm mĩ cho HS
GD thẩm mĩ cho HS đợc xuyên suốt trong chơng trình từ xây dựng mục
tiêu đề ra nội dung kiến thức và phơng pháp dạy học đồng thời góp phần bồi dỡng
HS có năng khiếu MT biết trân trọng gìn giữ bảo vệ truyền thống mĩ thuật dân tộc.
2. Tính phổ cập
Chơng trình cung cấp kiến thức ban đầu về MT, giúp HS tiếp nhận và áp
đụng dễ dàng vào học tập và sinh hoạt, đảm bảo tính khả thi cho mọi vùng miền
và phù hợp với hoàn cảnh thực tiễn của GD VN.
3. Mở rộng tính ứng dụng
Mở rộng tính ứng dụng trong chơng trình là tạo điều kiện cho HS áp dụng
những điều đã học vào thực tiễn cuộc sống, tìm hiểu nghệ thuật truyền thống từng
địa phơng, đất nớc và thế giới.
* Định hớng.
1. Liên kết giữa các bộ môn.
. Liên kết giữa các bộ môn nh MT và LSử, địa lý, ngữ văn..làm cho nhận thức
của HS phong phú và sâu sắc hơn, bớt đi sự trùng lặp không cần thiết trong dạy và
học.
2. Tăng cờng thực hành.
Thời gian thực hành ở THCS nhiều hơn thời gian lý thuyết (tỉ lệ 3/5)
Tất cả theo điịnh hớng:
+ GD thẩm mỹ vad phát triển khả năng sáng tạo cho HS
1

- HS đợc tham gia ý kiến để tìm ra vẻ đẹp ở mẫu vẽ: hình khối, tơng quan tỉ lệ
đậm nhạt, màu sắc và bố cục trớc khi vẽ.
- HS đợc thảo luận, bàn bạc tìm cách tự giải quyết bài tập phân tích tác phẩm
theo cạp nhóm.
- HS nhận xét theo gợi ý của GV để hình thành kiến thức, tìm ra cách vẽ.
_ HS tham gia nhận xét, xếp loại khi đánh giá kết quả học tập.
b, với GV
2
tự bồi dỡng - Nguyễn Đăng Bẩy
GV cần nghiên cứu chơng trình, SGK, SGV để xác định: trọng tâm cần nhấn
mạnh theo đặc điểm của mỗi bài, hớng dẫn HS thực hiện bài học, không dạy lại
những kiến thức HS đã biết, dành thời gian cho HS làm bài.
- Tìm,chọn và làm đồ dùng đủ, có trọng tâm ,đẹp theo ý tởng của mình, cụ thể là:
+ Đồ dùng DH đa dạng để HS lựa chọn, so sánh tìm ra tính hợp lý về tỉ lệ
đậm nhạt, cách sắp đặt thấy vẻ đẹp của mẫu:
+ Phân loại đồ dùng dạy học: Phục vụ cho quan sát, cho cách vẽ và phát huy
tính sáng tạo về bố cục, về hình vẽ, về đậm nhạt và màu sắc.
- Tổ chức cho các hoạt động phong phú, đa dạng trong giờ dạy: xem bài minh
hoạ và thảo luận, vẽ theo nhóm để giờ học sinh động hơn;
- Khi HS làm bài, GV là ngời quan sát và gợi ý hoặc chỉ những gì cha hợp lý ở
từng bài vẽ để HS tự điều chỉnh, bổ sung theo khả năng cảm nhận của mình, đồng
thời GV cần liên hệ nội dung bài học với thực tiễn cuộc sống xung quanh tạo điêù
kiện cho HS nhận thức sâu sắc và phong phú hơn.
2. Một số phơng pháp thờng vận dụng trong dạy học Mĩ Thuật theo định h-
ớng đổi mới phát huy tính tích cực
Dạy học MT ở phổ thông là tạo điều kiện cho HS tiếp xúc làm quen với những
giá trị thẩm mỹ, biết vận dụng kiến thức đã học vào phục vụ cuộc sống sinh hoạt
hắng ngày. Để thực hiện mục tiêu trên, có nhiều PPDH đợc thực hiện. Dới đay là
một số PP thờng sử dụng trong dạy học môn MT.
A. Phơng pháp quan sát

Mục tiêu : HS cảm nhận vẻ đẹp của mẫu qua đặc điểm hình dáng cấu trúc và t-
ơng quan chung.
Do vậy GV cần sử dụng phơng pháp quan sát để HS nhận ra:
- Khối cơ bản của mỗi mẫu( nằm trong khối trụ và khối cầu)
- Khung hình chung của nhóm mẫu.
- Khung hình riêng của mỗi mẫu.
- So sánh tìm tỉ lệ các bộ phận của mỗi mẫu.
- Phân biệt độ đậm nhạt của mẫu và tiến hành bài vẽ theo các bớc:
+ Sắp xếp bố cục trên trang giấy.
+ Vẽ phác khung hình chung trớc.
+ Vẽ khung hình riêng sau.
+ Tìm tỉ lệ các bộ phận tơng ứng.
+ Phác hình dáng mẫu bằng nét kỉ hà.
+ Thể hiện đối tợng theo cảm nhận.
+ Hoàn chỉnh hình.
+ Thể hiện đậm nhạt của mẫu.(bằng chì)
Nh vậy bắng phơng pháp quan sát, HS đã nắm vững về cấu trúc, tỉ lệ, đặc điểm của
mẫu trớc khi tiến hành bài vẽ. Phơng pháp này cần đợc sử dụng trong suốt thời
gian của tiết học và đặc biệt quan trọng trong hoạt động 1: Quan sát nhận xét.
B. Phơng pháp trực quan
a. Bản chất.
- PPTQ là sử dụng đồ dùng DH đã chuẩn bị để minh hoạ cho bài dạy, giúp ngời
học hiểu vấn đề sâu hơn. Nhờ PPTQ mà thuật ngữ, khái niệm về MT trù tợng đợc
làm sáng tỏ , tạo điều kiện cho ngời học lĩnh hội kiến thức nhanh và hứng thú hơn
trong học tập.
b Quy trình
- Phân loại đồ dùng dạy học hợp với nội dung.
- Xác định nội dung cần trao đổi.
- Sử dụng đồ dùng dạy học để minh hoạ.
4

GV sử dụng đồ dung trực quan để HS nhận thấy sự đa dạng, phong phú của mặt
nạ đợc trang trí. Có nhiều loại mặt nạ ( mặt nạ hình mặt ngời, mặt nạ hình dáng
con vật) với nhiều hình dạng vuông tròn, thể hiện các đặc điểm khác nhau nh:
Hiền lành, dữ tợn hung ác, hài hớcTừ những gợi ý của đồ dùng trực quan giúp
HS hình dung đợc yêu cầu bài học, hứng thú hơn trong quá trình học tập, từ đó nảy
sinh nhiều ý tởng và sáng tạo trong thực hành.
C. Phơng pháp vấn đáp
5