Ngữ văn 8
học 2015-2016
Năm
BÀI 17
NỘI DUNG:
1. Văn bản: Ơng đồ
2. TV: Ơn tập Tiếng Việt
3. TLV: Trả bài TLV số 3 .
-Tiếp tục hệ thống kiến thức về Tiếng Việt.
-Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ lãng mạn để bổ
sung kiến thức về tác giả, tác phẩm của phong
trào Thơ mới; Thấy được một số biểu hiện của sự
đổi mới về thể loại, đề tài, ngôn ngữ, bút pháp
nghệ thuật lãng mạn; Hiểu được những xúc cảm
của tác giả trong bài thơ.
-Bổ sung kiên 1thức về văn học việt Nam đầu thế
kỉ XX; Cảm nhận được cảm xúc trữ tình yêu nước
trong đoạn thơ; Cảm nhận được sức truyền cảm nghệ
thuật của ngòi bút Trần Tuấn Khải.
-Tiếp tục hệ thống kiến thức về Tiếng Việt.
-Biết đọc-hiểu một tác phẩm thơ lãng mạn để bổ sung kiến thức
về tác giả, tác phẩm của phong trào Thơ mới; Thấy được một
số biểu hiện của sự đổi mới về thể loại, đề tài, ngôn ngữ, bút
pháp nghệ thuật lãng mạn; Hiểu được những xúc cảm của tác
giả trong bài thơ.
-Bổ sung kiến thức về văn học việt Nam đầu thế kỉ XX; Cảm nhận
được cảm xúc trữ tình yêu nước trong đoạn thơ; Cảm nhận được
sức truyền cảm nghệ thuật của ngòi bút Trần Tuấn Khải.
Ngữ văn 8
học 2015-2016
Năm
III. Tổ chức hoạt động dạy và học:
A. Về câu ghép :
GV: Câu ghép là gì ? Cho ví dụ.
HS: Trả lới (ghi nhớ sgk)
VD: a/ Gió thổi, mây bay, hoa nở.
b/ Vì trời mưa
nên đường ướt.
==> GV: Các vế trong câu ghép có thể nối trực tiếp với nhau( ví
dụ a) hoặc nối với nhau bằng quan hệ từ(ví dụ b) .
GV: Cho biết các quan hệ về ý nghóa giữa các vế trong câu ghép.
Ví dụ
HS: Nêu (ghi ngớ sgk)
==> GV: quan hệ về ý nghóa giữa các vế câu thường rất chặt
chẽvà tinh tế, vì vậy cần chú ý khi sử dụng các quan hệ từ
hoặc các cặp quan hệ từ để tạo câu ghép.
Ví dụ:- Quan hệ nhân- quả :vì- nên, do-nên, tại-nên, bởi-nên,
nhờ-nên
- Quan hệ giả thiết – kết quả: nếu –thì, giá- thì, hễ –thì.
- Quan hệ tương phản: Tuy- nhưng, dẫu – nhưng, dù-nhưng, mặc
dù- nhưng
- Quan hệ mục đích: để, cho …
- Quan hệ bổ sung , đồng thời: và
- Quan hệ nối tiếp: rồi
- Quan hệ lựa chọn: hay ...
B. Về dấu câu:
đồ dùng, biết quý trọng những thành tựu sáng tạo.
II. Chuẩn bò của GV-HS:
2
Ngữ văn 8
học 2015-2016
Năm
- GV :+ Đọc kó những điều cần lưu ý.
+Chấm bài –thống kê những ưu điểm, khuyết điểm của HS
+Hướng chữa bài
*Thống kê chất lượng
Lớp
8/1
8/2
8/9
-HS + Ôn lại lí thuyết về cách làm bài văn thuyết minh
+ Đặc điểm văn thuyết minh.
+Xây dựng dàn bài.
III. Tổ chưc 1hoạt động D-H :
1 Ổn đònh lớp :
2 Kiểm tra chuẩn bò của HS
3 Trả bài :
.A. Đề bài :Thuyết minh về cây bút bi hoặc bút máy .
B. Yêu cầu chung :
1. Kiểu bài :Thuyết minh một thứ đồ dùng sinh hoạt
2. Nội dung :
Trình bày cấu tạo, công dụng, cách sử dụng, bảo quản bút
Năm
+Cách trình bày, chữ viết, còn chưa cẩn thận .
+Vận dụng dấu câu, viết câu còn tùy tiện
-Tuyên dương bài khá – tốt
E. Sửa bài – phát bài:
- Sửa cụ thể một số lỗivề bố cục, về nội dung, về diễn đạt, về
trình bày , về ngữ pháp , về chính tả , …
-Phát bài yêu cầu HS nhận xét bài làm của mình .Phát hiện ưu ,
khuyết điểm.
-Gọi hs chữa khuyết điểm về dấu câu , về chính tả ,về ngữ pháp
.
IV.Hướng dẫn học bài:
-Củng cố lại kiến thức về cách làm bài văn thuyết minh .
-Tập quan sát và tích lũy kiến thức về một số đồ dùng gần gũi.
- Chuẩn bò tiết 67: Ơng đồ .
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------Tuần
Tuần
17
17
Tiết
Tiết 67
67
Văn bản
ÔNG ĐỒ
NS:
NS:
-Nêu đôi nét về
4
Hoạt động
trò
-Đọc chú
thích *
à Dựa SGK
nêu.
Nội dung HS ghi
I. Tìm hiểu chung:
1/Tác giả : Vũ Đình
Liên(1913-1996)
-Là lớp tiên phong của
phong trào thơ mới .
Ngữ văn 8
học 2015-2016
Năm
nhà thơ
- Nêu vai trò bài thơ
trong sự nghiệp sáng
tác của Vũ Đình
Liên.
-Hướng dẫn đọc(à
bộc lộ tâm trạng
Điều đó có ý nghóa
gì?
-HD HS phân tích 2
khổ thơ tiếp theo .
+Em có nhận xét gì
về cảnh tết đến
xuân về trong hai
5
- HS nêu.
-Đọc bài thơ
-Nhớ –phát
biểu
-Nêu hiểu
biết về
những ông
đồ trong xh
pk
- Thơ ông mang nặng lòng
thương ngừoi và niềm hoài
cổ.
2/Tác phẩm : Bài thơ “ng
đồ” Có vò trí quan trong trong
sự nghiệp sáng tác của
VĐL.
a/ Thể thơ: 5 chữ ( ngũ
ngôn)
à Từ khẳng đònh, từ láy,
phép so sánh :
Ông đồ là trung tâm sự
chú ý, là đối tượng ngưỡng
mộ.
Làm nên nét đẹp văn
hóa truyền thống dân tộc.
2/Khổ thơ 3,4 :Cảnh khác xưa.
Nhưng mỗi năm mỗi vắng
Người thuê viết nay đâu?
- Điệp từ+ câu hỏi tu từ
+qht đối lập à cảnh vắng
Ngữ văn 8
học 2015-2016
khổ thơ này?
-Nhận xét cách
dùng từ ngữ, kiểu
câu? Ý nghóa?
-Y/C HS đọc “Lá
vàng… bụi bay”
+Em có cảm nhận gì
khi đọc 2 câu thơ
này?
-Hình ảnh ông đồ
trong 2 khổ thơ này
như thế nào?
-HD HS phân tích khổ
-HS phát
hiện , trình
bày.
vẻ, thê lương.
- Giấy buồn, nghiên sầu
( nhân hóa) ànỗi buồn tủi
lan sang cả những vật vô tri
vô giác.
- Lá vàng rơi, mưa bụi bay
( tả cảnh ngụ tình)à tàn tạ,
buồn bã, ảm đạm
== > Ông đồ lạc lõng, lẻ loi
3.Khổ thơ cuối: Mùa xuân
hiện tại.
-Đào lại nở à thời gian tuần
hoàn mùa xuân trở lại
-Không thấy ông đồ xưầ
Cuộc đời đã thay đổi, ông
đồ đã vắng bóng.
- Những người muôn năm
cũ
Hồn ở đâu bây giờ?
àCâu hỏi tu từ: tác giả
đồng cảm sâu sắc với nỗi
lòng tê tái của ông đồ,
tiếc thương cho một thời đại
văn hóa đã đi qua.
==> Sự mai một những giá
dân tộc đang bò tàn phai.
==> Ghi nhớ sgk/10
IV. Củng cố- Hướng dẫn học bài:
1. Củng cố :
Nêu những nét chính về nghệ thuật? Qua bài học giúp em hiểu
biết gì ông đồ trong những năm đầu thế kỉ XX?
5. Hướng dẫn học bài :
-Học thuộc bài thơ .
-Chuẩn bò tiết 68.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------Tuần
Tuần
17
17
Tiết
Tiết 68
68
NS:
NS:
ND:
ND:
Lớp
Lớp 881,11.
1,11.
Hướng dẫn đọc thêm :
HAI CHỮ NƯỚC NHÀ
Trần Tuấn Khải
I/ Mục tiêu cần đạt:
hướng st, đề tài.
-Đọc đoạn thơ( ba HS
Khải (1895-1983) quê
-Giới thiệu cách đọc đọc)-Lưu ý nhòp thơ
Nam Đònh.
7
Ngữ văn 8
học 2015-2016
bài thơ (nhòp thơ,
giọng thơà thống
thiết, lâm li…)
-Xuất xứ, vò trí đoạn
thơ?
-Xác đònh thể
loại( gợi HS ôn lại
kiến thức thơ song
thất đã học ở lớp
7).
-Có thể giải thích
thêm một số từ:
Đoái, Châu,…
-Cảm xúc bao trùm
toàn bài thơ là gì?
-Bố cục bài thơ? Ý
chính từng phần? (P1: Tâm trạng của
người cha.trong cảnh
2. Tác phẩm:
a..Xuất xứ: bài thơ
đầu tiên trong tập
thơ “Bút quan
hoài”(1924), mượn
- Nhớ lại và so sánh đề tài lòch sử để
với “Chinh phụ
thầm kín nói lên tinh
ngâm” .
thần yêu nước của
mình.
-QS chú thích-giải
b.Thể thơ: Song thất
nghóa. Chú ý chú
lục bát.
thích về từ HV.
-Tiếng lòng sầu
thảm, giận dữ, oán c. Từ ngữ khó:
thán…)
(Lưu ý các từ Hán
-Dựa vào SGK (Đọc – Việt)
hiểu văn bản) để
chia bố cục và nêu d. Bố cục :3 phần
ý chính mỗiphần.
theo diễn biến sự
việc và cảm xúc
nhân vật trữ tình
-Phát hiện, phân
tích từ ngữ: ải Bắc,
thật sâu đậm; nước
mất nhà tan, cha con
li biệt…
à Lời khuyên ấy
như lời trăn trối
thiêng liêng, xúc
Ngữ văn 8
học 2015-2016
+Lời khuyên của
người cha có ý
nghóa như thế nào?
Năm
liêng…như lời trăng
trối…
-Đọc lại đoạn 2 (20
câu tiếp theo)
+Phát hiện ý chính
trong từng đoạn thơ:
+Tự hào về dòng
giống dân tộc anh
hùng.
+Hiện tình đất nước
dưới ách đô hộ.
động…
câu thơ cuối
-Phát hiện: thân
tàn, tuổi già sức
yếu, sa cơ,…à sự
-Chuyển sang câu
bất lực của mình để
hỏi 5 SGK
kích thích ý chí cho
+Người cha nói
con…à Tự coi mình là
nhiều đến mình để
kẻ bỏ đi và luôn tin
làm gì?+Người cha
tưởng trông cậy
dặn dò con những
vào con…
lời cuối cùng như
thế nào? Câu “Thân
lươn… vũng lầy” em
hiểu như thế nào?
HĐ3:Hướng dẫn HS
tông kết.
GDHS tình yêu quê
HS phát biểu.
hương, đất nước. Mở
rộng thêm về
Tâm trạng đau đớn ,
buồn bã trước hiện
tình của đất nước
Ngữ văn 8
học 2015-2016
Năm
Nguyễn Trãi để sau
này HS rõ thêm qua
văn bản “Nước Đại
Việt ta”Liên hệ
HCM :ý chí cứu nước.
HĐ4:HDHS tổng kết:
Khái quát nghệ
thuật và ý nghóa
văn bản.
-Đọc to mục Ghi nhớ
điệu.
Giọng điệu trữ tình
thống thiết.
2/ ý nghóa văn bản:
Mượn lời của
Nguyễn Phi Khanh nói
với Nguyễn Trãi,
tác giả bày tỏ và
khơi gợi nhiệt huyết
yêu nước của người
Việt trong cảnh nước
mất nhà tan.
Ghi nhớ: SGK