ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM

BÙI HUY QUANG

NGHIÊN CỨU ĐIỀU CHẾ
SÉT HỮU CƠ TỪ BENTONIT ẤN ĐỘ VỚI
METYLTRIPHENYLPHOTPHONI BROMUA
VÀ BƢỚC ĐẦU THĂM DÒ ỨNG DỤNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC VẬT CHẤT

THÁI NGUYÊN - 2016

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN




ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM

BÙI HUY QUANG

NGHIÊN CỨU ĐIỀU CHẾ
SÉT HỮU CƠ TỪ BENTONIT ẤN ĐỘ VỚI
METYLTRIPHENYLPHOTPHONI BROMUA
VÀ BƢỚC ĐẦU THĂM DÒ ỨNG DỤNG
Chuyên ngành: Hóa vô cơ
Mã số: 60.44.01.13


i


LỜI CẢM ƠN
Trước tiên, em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn chỉ bảo tận tiǹ h của
TS. Phạm Thị Hà Thanh , cô giáo trực tiếp hướng dẫn em làm luận văn này.
Em xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo Khoa Hóa học, các thầy cô
Khoa sau Đại học, các thầy cô trong Ban Giám hiệu trường Đại học Sư phạm,
Đại học Thái Nguyên đã giảng dạy, tạo điều kiện thuận lợi và giúp đỡ em trong
quá trình học tập, nghiên cứu, để hoàn thành luận văn khoa học.
Em xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo và các cán bộ phòng thí
nghiệm Khoa Hóa học, Trường Đại học Sư phạm , Đa ̣i ho ̣c Thái Nguyên ; khoa
Hoá học, Trường Đại học Khoa ho ̣c Tự nhiên , Đại học Quốc gia Hà Nội; Viện
Khoa ho ̣c Vâ ̣t liê ̣u , Viê ̣n Hàn lâm Khoa học và C ông nghê ̣ Việt Nam và các bạn
đồng nghiệp đã giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi để em hoàn thành luận văn.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng, song do thời gian có hạn, khả năng nghiên
cứu của bản thân còn hạn chế, nên kết quả nghiên cứu có thể còn nhiều thiếu
xót. Em rất mong nhận được sự góp ý, chỉ bảo của các thầy giáo, cô giáo, các
bạn đồng nghiệp và những người đang quan tâm đến vấn đề đã trình bày trong
luận văn, để luận văn được hoàn thiện hơn.
Em xin trân trọng cảm ơn!
Thái Nguyên, tháng 4 năm 2016
Tác giả
Bùi Huy Quang

ii


MỤC LỤC


1.5.1. Khái niệm ............................................................................................. 24
1.5.2. Hấp phụ vật lý và hấp phụ hóa học ....................................................... 24
1.5.3. Các mô hình hấp phụ đẳng nhiệt ........................................................... 27
1.5.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình hấp phụ ......................................... 31
Chƣơng 2: THỰC NGHIỆM........................................................................ 32
2.1. Hóa chất, dụng cụ .................................................................................... 32
2.1.1. Hóa chất ................................................................................................ 32
2.1.2. Dụng cụ, máy móc ................................................................................ 32
2.2. Thực nghiệm ............................................................................................ 32
2.2.1. Khảo sát quá trình điều chế sét hữu cơ .................................................. 33
2.2.2. Khảo sát một số yếu tố ảnh hưởng đến khả năng hấp phụ xanh
metylen của bent-A và sét hữu cơ điều chế ..................................................... 34
2.3. Các phương pháp nghiên cứu ................................................................... 35
2.3.1. Phương pháp nhiễu xa ̣ tia X (XRD) ...................................................... 35
2.3.2. Phương pháp phân tích nhiệt ................................................................. 35
2.3.3. Phương pháp phổ hấp thụ hồng ngoại (IR) ............................................ 35
2.3.4. Phương pháp hiển vi điện tử quét (SEM) .............................................. 36
2.3.5. Phương pháp xác định hàm lượng (%) cation hữu cơ trong sét hữu cơ .. 36
2.3.6. Phương pháp phân tích trắc quang ....................................................... 37
Chƣơng 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN .................................................... 38
3.1. Điều chế sét hữu cơ .................................................................................. 38
3.1.1. Khảo sát ảnh hưởng của nhiệt độ phản ứng ........................................... 38
3.1.2. Khảo sát ảnh hưởng của tỉ lệ khối lượng MTPB/bentonit ...................... 40
3.1.3. Khảo sát ảnh hưởng của pH dung dịch .................................................. 43
3.1.4. Khảo sát ảnh hưởng của thời gian phản ứng .......................................... 45
3.2. Đánh giá cấu trúc và đặc điểm của sét hữu cơ điều chế ở điều kiện tối ưu ...... 47
3.2.1. Nghiên cứu bằ ng phương pháp nhiễu xạ tia X (XRD) ........................... 47
3.2.2. Nghiên cứu bằng phương pháp phổ hấp thụ hồng ngoại (IR) ................ 48



Bentonit Ấn Độ

MMT

Montmorillonit

Sét HC

Sét hữu cơ

XRD

X-ray diffraction - Nhiễu xạ tia X

SEM

Phương pháp hiể n vi điê ̣n tử quét

iv


DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1: Sản lượng khai thác bentonit trên thế giới năm 2010 ........................ 8
Bảng 1.2: Thành phần bentonit Ấn Độ .............................................................. 9
Bảng 1.3: Các muối photphoni bậc bốn được Patel và cộng sự (2007) sử
dụng để điều chế sét hữu cơ và khoảng cách cơ sở tương ứng ......... 22
Bảng 1.4: Một số phương trình đẳng nhiệt hấp phụ ........................................ 27
Bảng 3.1: Ảnh hưởng của nhiệt độ phản ứng đến giá trị d001 và hàm lượng
(%) cation hữu cơ xâm nhập của các mẫu sét hữu cơ ...................... 39

Hình 1.1: Cấu trúc tinh thể 2:1 của MMT ......................................................... 2
Hình 1.2: Quá trình xâm nhập của cation Na+ trong khoảng giữa hai lớp MMT .... 3
Hình 1.3: Cấu tạo của phân tử MTPB ............................................................. 12
Hình 1.4: Sự trao đổi giữa cation Na+ và các cation hữu cơ ........................... 13
Hình 1.5: Mô tả cấu trúc của sét sau khi biến tính hữu cơ (organoclay) ......... 13
Hình 1.6: Công thức cấu tạo của xanh metylen ............................................... 23
Hình 1.7: Đường đẳng nhiệt hấp phụ Langmuir .............................................. 29
Hình 1.8: Đồ thị sự phụ thuộc của Cf/q vào Cf ................................................ 29
Hình 1.9: Đường đẳng nhiệt hấp phụ Freundlich ............................................ 31
Hình 1.10: Sự phụ thuộc lgq vào lgCcb ........................................................... 31
Hình 2.1: Quy trình tổng hợp sét hữu cơ ......................................................... 33
Hình 3.1: Giản đồ XRD của bent-A và các mẫu sét hữu cơ điều chế lần lượt
ở các nhiệt độ 20 oC, 30oC, 40oC, 50oC, 60oC, 70oC ........................ 38
Hình 3.2: Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của giá trị d001 theo nhiệt độ phản
ứng của các mẫu sét hữu cơ điều chế .............................................. 39
Hình 3.3: Giản đồ XRD của bent-A và các mẫu sét hữu cơ được điều chế ở
các tỉ lệ MTPB/bentonit lần lượt là 0,2; 0,3; 0,4; 0,5; 0,6; 0,7 ......... 41
Hình 3.4: Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của giá trị d001 theo tỉ lệ MTPB/
bentonit của các mẫu sét hữu cơ điề u chế ........................................ 41
Hình 3.5: Giản đồ XRD của bent-A và các mẫu sét hữu cơ điều chế trong
dung dich
̣ có pH lầ n lươ ̣t là 6, 7, 8, 9, 10, 11 ................................... 43
Hình 3.6: Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của giá trị d 001 theo pH dung dich
̣ ..... 44
Hình 3.7: Giản đồ XRD của bent-A và các mẫu sét hữu cơ phản ứng trong
thời gian 2giờ , 3giờ , 4giờ , 5giờ , 6giờ , 7giờ ..................................... 45
Hình 3.8: Đồ thị biểu diễn sự phụ thuộc của giá trị d 001 theo thời gian
phản ứng ......................................................................................... 46

v


MỞ ĐẦU
Hiện nay, ô nhiễm môi trường đang là vấn đề quan tâm của toàn nhân
loại trên thế giới, đặc biệt là ô nhiễm nguồn nước.Trong môi trường nước các
hợp chất hữu cơ, đặc biệt là các chất hữu cơ mạch vòng , các chất có phân tử
khối lớn , cấ u trúc cồ ng kề nh khi xâm nhập vào cơ thể có thể gây ra nhiều tổn
thương cho các cơ quan như hệ thần kinh, hệ thống tim mạch, gây ung thư, đột
biến gen.
Bentonit là khoáng sét tự nhiên , thuô ̣c nhóm smectit, chứa thành phầ n
chính montmorillonit (MMT) và một số khoáng khác như hectorit , saponit,
clorit, mica,... mô ̣t số khoáng phi sét như calcit , pirrit,... Tính chất cơ bản của
bentonit là khả năng trương nở lớn trong nước , khả năng trao đổ i ion cao , tính
kế t dính , tính hấp phụ /hấ p thu ̣ . Dựa vào những tính chấ t này mà bentonit đã
đươ ̣c ứng du ̣ng trong nhiề u liñ h vực như làm đồ gia du ̣ng
vại...), làm vật liệu tẩy lọc tốt trong các nghà

(bát, điã , chum
nh công nghiê ̣p , lọc dầu , thực

phẩ m,... làm phụ gia trong ngành công nghiệp cao su

, giấ y, sơn,... làm dung

dịch khoan sâu.
Vật liệu sét hữu cơ được tổng hợp từ pha nền là bent và chất tạo cấu trúc
là các dẫn xuất tetraankyl amoni và dẫn xuất tetraankyl photphoni (bậc 1, 2, 3
và 4 có mạch thẳng, mạch nhánh và mạch vòng). Mạch hiđrocacbon khi được
chèn vào giữa các lớp của bent sẽ làm tăng khả năng hấ p phụ củ a vật liệu với
các chất hữu cơ, đặc biệt là các chất hữu cơ mạch vòng, các chất có phân tử
khối lớn, cấ u trúc cồ ng kề nh. Sét hữu cơ với dẫn suất tetraankyl photphoni bậc

vermiculit. Cấu trúc tinh thể của MMT được giới thiệu trên hình 1.1. Khi hòa tan
trong nước MMT dễ dàng trương nở và phân tán thành những hạt nhỏ cỡ
micromet và dừng lại ở trạng thái lỏng lẻo với lực hút Van-đec-van. Chiều dày
mỗi lớp cấu trúc của MMT là 9,2 ÷ 9,8 Å. Khoảng cách giữa các lớp trong trạng
thái trương nở khoảng từ 5 ÷ 12 Å tùy theo cấu trúc tinh thể.

Hình 1.1: Cấu trúc tinh thể 2:1 của MMT

2


Trong tự nhiên khoáng sét MMT thường có sự thay thế đồng hình của
các cation hóa trị II (như Mg2+, Fe2+…) với Al3+ và Al3+ với Si4+ hoặc do
khuyết tật trong mạng nên chúng tích điện âm. Để trung hòa điện tích của
mạng, MMT tiếp nhận các cation từ ngoài. Chỉ một phần rất nhỏ các cation này
(Na+, K+, Li+…) định vị ở mặt ngoài của mạng còn phần lớn nằm trong vùng
không gian giữa các lớp. Trong khoáng MMT các cation này có thể trao đổi với
các cation ngoài dung dịch với dung lượng trao đổi cation khác nhau tùy thuộc
vào mức độ thay thế đồng hình trong mạng. Các cation này (Na +, K+, Li+…) có
thể chuyển động tự do giữa mặt phẳng tích điện âm và bằng phản ứng trao đổi
ion ta có thể biến tính MMT. Lượng trao đổi ion của MMT dao động trong
khoảng 70 ÷ 150 mgđl/100g. Quá trình trương nở, quá trình xâm nhập của các
cation vào khoảng xen giữa các mạng làm thay đổi khoảng cách giữa chúng và
được biểu diễn trên hình 1.2 [7].

Hình 1.2: Quá trình xâm nhập của cation Na+
trong khoảng giữa hai lớp MMT
Quá trình xâm nhâ ̣p cation vào không gian hai lớp MMT làm dañ
khoảng cách cơ sở từ 9,6 Å lên vài chu ̣c Å phụ thuô ̣c vào loa ̣i cation t hay thế.
1.1.2. Tính chất của bentonit

đặc tính bề mặt và cấu trúc lớp của chúng. Do bentonit có cấu trúc tinh thể
và độ phân tán cao nên có cấu trúc xốp và bề mặt riêng lớn. Cấu trúc xốp
ảnh hưởng lớn đến tính chất hấp phụ của các chất, đặc trưng của nó là tính
chọn lọc chất bị hấp phụ. Chỉ có phân tử nào có đường kính đủ nhỏ so với lỗ
xốp thì mới chui vào được. Dựa vào điều này người ta hoạt hóa sao cho có
thể dùng bentonit làm vật liệu tách chất. Đây cũng là một điểm khác nhau
giữa bentonit và các chất hấp phụ khác [7].
Tính kết dính: bentonit có khả năng kế t diń h ma ̣nh nên người ta thường sử
dụng bentonit làm chấ t gắ n kế.tTrong các xưởng đúc gang, bentonit đươ ̣c cho vào để

4


vê viên bô ̣t quă ̣ng trước khi đưa vào lò nung
, hoă ̣c làm chấ t kế t dinh
́ trong khuôn cát
để đúc [7].
Tính nhớt và dẻo: do bentonit có tính nhớt và dẻo nên đươ ̣c sử du ̣ng làm
chấ t phu ̣ gia bôi trơn mũi khoan , gia cố thành của lỗ khoan , làm phụ gia trong
ximăng polăng, vữa và chấ t kế t diń h đă ̣c biê ̣t [5].
Tính trơ : bentonit trơ và bề n hóa ho ̣c nên có thể ăn đươ ̣c
dùng bento nit làm chấ t đô ̣n trong dươ ̣c phẩ m

. Người ta

, thức ăn gia súc , mỹ phẩm ,

làm chất lọc sạch , tẩ y màu cho bia, rươ ̣u vang và mâ ̣t ong [7].
1.1.3. Ứng dụng của bentonit
Làm chất xúc tác

mức hao phí dầ u thấ p hơn do tránh đươ ̣c pha
n ̉ ứng thuỷ phân [7].
Trong công nghiê ̣p hóa than bentonit đươ ̣c sử du ̣ng tinh chế benzen thô
và các sản phẩ m khá c. Với tư cách là mô ̣t chấ t hấ p phu ̣ đă ̣c biê ̣t tố t , bentonit có
thể ta ̣o ra các dung dich
̣ khoan với chấ t lươ ̣ng đă ̣c biê ̣t cao và chi phí nguyên
liê ̣u thấ p .
Những chức năng quan tro ̣ng của bentonit trong dung dich
̣ khoan là :
- Làm tăng sức chở

(mang ) của dung dịch khoan thông qua độ nhớt

đươ ̣c tăng ở nồ ng đô ̣ chấ t rắ n thấ p .
- Ngăn cản sự mấ t dung dich
̣ vào các tầ ng có áp suất thấp , thấ m nước
nhờ viê ̣c ta ̣o nên lớp bánh lo ̣c không thấ m nước trên thà

nh lỗ khoan . Lớp

bánh lọc này không chỉ ngăn khỏi bị mất dung dịch mà có tác dụng như
mô ̣t cái màng làm bề n thành lỗ khoan

.

- Làm nguyên liệu điề u chế sét hữu cơ

: bentonit đươ ̣c sử du ̣ng làm

nguyên liê ̣u đầ u tiên điề u chế sét hữu cơ, vì các tính chất đặc biệt của nó chẳng

bị giảm khả năng hấp phụ. Khoảng nhiệt độ thích hợp từ 110oC đến 150oC [8].
Hoạt hóa bằng chất hữu cơ
Khi bentonit được hoạt hóa bằng chất hữu cơ nó sẽ tạo một lớp bao phủ
tối ưu của chất hữu cơ trên bề mặt bentonit. Vì vậy nó có khả năng hấ p phu ̣ t ốt
các chất hữu cơ [12].
1.1.5. Các nguồn bentonit trên thế giới và Việt Nam
a, Một số nguồn bentonit trên thế giới và Việt Nam
Trong những năm gần đây bentonit được phát hiện ở nhiều quốc gia trên
thế giới như: Canada, Nam Phi, Ý, Hungari, Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản,
Việt Nam...[6], [8].

7


Bảng 1.1: Sản lƣợng khai thác bentonit trên thế giới năm 2010
Quốc gia

Sản lƣợng (nghìn tấn)

Hoa Kì

4,000

Thổ Nhĩ Kì

1,050

Hi Lạp

860


2,400

Ở Việt Nam đã phát hiện được hơn 20 mỏ quặng sét bentonit đều có nguồn
gốc trầm tích hoặc phong hóa. Các mỏ quặng có quy mô lớn đều tập trung ở
phía Nam (thành phố Hồ Chí Minh

, Bình Thuận , Lâm Đồng ), ở phía Bắc

bentonit có hàm lượng nhóm smectit thấp tập trung chủ yếu ở vùng đồng bằng
Bắc bộ và Thanh Hoá. Một số mỏ bentonit đã được thăm dò địa chất và khai thác
như: mỏ bentonit Tam Bố - Di Linh - Lâm Đồng, mỏ bentonit Tuy Phong - Bình
Thuận, mỏ bentonit Cổ Định (Thanh Hoá). Tại Cheo Reo, Phú Túc và cao
nguyên Vân Hòa đã phát hiện 26 tụ khoáng, điểm quặng bentonit. Các mỏ
bentonit khác nói chung có trữ lượng ít, hàm lượng thấp và chưa được đánh giá
đầy đủ [6], [8].
Giới thiệu về bentonit Ấn Độ:
Các mỏ bentonit lớn ở Ấn Độ nằm ở Kutch với hai nhà máy chế biến ở
Bhuj (ở vùng Gujarat ở phía Tây của Ấn Độ) và Chennar. Bentonit cũng được

8


sản xuất ở huyện Barmer Rajasthan gần Oakland Hathi-ki-Dhani [24]. Nó được
hình thành từ hàng triệu năm trước đây, có thể từ tro núi lửa rơi vào nước muối
ứ đọng trong điều kiện khô cằn. Do các đặc tính tự nhiên của tro núi lửa, thành
phần hóa học của bentonit này hơi khác so với bentonit trên thế giới. Bentonit
Ấn Độ có hàm lượng sắt cao hơn do đó nó có màu sẫm hơn các loại bentonit
khác. Với kích thước hạt rất mịn, bentonit này cho khả năng trương nở và kết
dính mạnh. Dung lượng trao đổi cation (CEC) = 98 meq/100g. Những khác biệt


MnO

0,11

MgO

2,84

NiO

0,01

Na2O

2,31

P2O5

0,04

K2O

0,27

S

0,16

CaO

gồm các cơ sở nghiên cứu phát triển, các cơ sở sản xuất chế biến và thương mại
những sản phẩm sét hữu cơ, phụ gia lưu biến, đất tẩy trắng, phụ gia cho dung
dịch khoan dầu khí, chăn nuôi gia súc, ...
Năm 1980, Công ty bắt đầu sản xuất sét hữu cơ trên cơ sở bentonit – Na.
Từ đầu năm 1990 đã phát triển và sản xuất sét hữu cơ trên cơ sở bentonit - Ca.
Năm 1996, Công ty đã xây dựng một dây chuyền sản xuất sét hữu cơ lớn nhất
của Trung Quốc. Từ năm 1999, bắt đầu phát triển và sản xuất các loại sản phẩm
sét hữu cơ dễ phân tán và trở thành công ty đầu tiên của Trung Quốc sản xuất
vật liệu tiên tiến này. Năm 2000, đây cũng là công ty đầu tiên của Trung Quốc
phát triển các sản phẩm vật liệu nano loại smectit. Sản lượng các sản phẩm loại
này khoảng 5000-8000 tấn/năm, đứng hàng thứ tư trên thế giới, đáp ứng 60%
thị trường Trung Quốc cho các ứng dụng trên lĩnh vực sơn, mực in, dầu mỡ.
Tổng sản lượng hàng năm đối với tất cả các loại sản phẩm bentonit của công
ty là 250000 tấn. Hiện công ty sản xuất 6 loại mặt hàng với hơn 20 sản phẩm tinh
chế bentonit phục vụ cho nhu cầu trong nước và xuất khẩu [8], [9], [17]
c) Tình hình nghiên cứu về bentonit ở Việt Nam
Những công trình nghiên cứu địa chất nhằm tìm kiếm và đánh giá tài
nguyên bentonit trong phạm vi cả nước (Cục Địa chất và khoáng sản, Viện Địa

10


chất khoáng sản), những nghiên cứu quy hoạch dài hạn về tài nguyên bentonit
Việt Nam (Cục Địa chất và khoáng sản), đã có một số công trình nghiên cứu
chế biến bentonit theo các hướng sau đây:
- Xử lý bentonit thô để loại tạp chất, nâng cao hàm lượng MMT, cải thiện
đặc trưng lưu biến để dùng trong công nghiệp khoan dầu và khuôn đúc (Công
ty dung dịch khoan dầu khí).
- Nghiên cứu các đặc trưng của sét bentonit để ứng dụng trong việc cải tạo
đất trồng trọt (Viện Nông hoá thổ nhưỡng - Bộ NN &PTNT).

1.2. Giới thiệu về metyltriphenylphotphoni bromua (MTPB)
Metyltriphenylphotphoni bromua là một muối photphoni bậc bốn, có
công thức phân tử: C19H18PBr và công thức cấu tạo: CH3(C6H5)3PBr.
MTPB là một chất bột màu trắng, dễ tan trong nước tạo thành dung
dịch không màu, có khối lượng phân tử là 357,22 g/mol; nhiệt độ nóng
chảy từ 230-234 oC và độ tan trong nước ở 25oC là 400g/l.

Hình 1.3: Cấu tạo của phân tử MTPB
1.3. Sét hữu cơ
Sét hữu cơ là sản phẩm của quá trình tương tác giữa bentonit và các
hợp chất hữu cơ có khả năng hoạt động bề mặt, đặc biệt là các muối amoni
bậc 1, bậc 2, bậc 3, bậc 4 dạng mạch thẳng, mạch nhánh hoặc mạch vòng
và gần đây các muối photphoni cũng được nghiên cứu rộng rãi.
1.3.1. Cấu trúc sét hữu cơ
Sự sắp xếp của các phân tử hữu cơ giữa các lớp sét phụ thuộc vào điện
tích lớp, cấu trúc bề mặt, mức độ trao đổi của khoáng sét và chiều dài mạch của
ion hữu cơ.
12


Người ta chứng minh được rằng, phản ứng trao đổi có thể ứng dụng để
thay thế các ion vô cơ trao đổi trong khe giữa các lớp với chất hoạt động bề mặt
ankyl photphoni. Các chất hoạt động bề mặt thâm nhập vào sẽ làm tăng khoảng
cách giữa các lớp (được xác định bởi độ giảm vị trí pic của MMT trương nở với
chất hoạt động bề mặt ankyl photphoni trong mẫu XRD).
MMT

MMT

Na+ Na+

ban đầu [8].
Trong dung dịch nước, phản ứng hữu cơ hóa khoáng sét phụ thuộc nhiều
vào quá trình trương nở của MMT. Quá trình này có thể chia làm 2 giai đoạn:
Giai đoạn 1: khoảng cách giữa các lớp sét do hiện tượng hidrat hóa các
cation Na+, K+, …
Giai đoạn 2: MMT chứa các cation mang điện tích +1 tiếp tục trương nở
hình thành lực phát tán trên bề mặt do hình thành lớp điện tích kép. Lực này
lớn hơn lực Van-đec-van dẫn tới tách các lớp MMT. Phản ứng hữu cơ hóa
MMT được thực hiện bằng phản ứng trao đổi ion:
MMT  Na   R4 N  X   MMT  N  R4  Na  X 

1.3.2. Biến tính sét hữu cơ
Bentonit là chất vô cơ, có tính ưa nước, trong khi đó nền polyme có tính
kỵ nước nên bentonit rất khó trộn hợp với polyme. Để tăng khả năng tương hợp
giữa bentonit và polyme, người ta đã phải biến tính bentonit. Một số phương
pháp có thể dùng để biến tính bentonit như: phương pháp trao đổi ion, phương
pháp dùng chất hoạt động bề mặt, phương pháp trùng hợp các monome tạo
polyme trực tiếp, trong đó thường sử dụng là phương pháp trao đổi ion.

14