MỤC LỤC
A. MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài………………………………………………….............. 2
II. Mục đích nghiên cứu ...................................................................................3
III. Đối tượng nghiên cứu ............................................................................... 3
IV. Phương pháp nghiên cứu .......................................................................... 3
B. NỘI DUNG
I. Cơ sở lý luận……………………………………………………………… 4
II. Thực trạng vấn đề ………………………………………………………. 4
1. Đặc điểm, tình hình lớp 12C …………………………………….............. 4
2. Thực trạng của lớp đầu năm học ………………………………………... 5
III. Biện pháp thực hiện…………………………………………………….. 5
1. Vai trò, nhiệm vụ của GVCN trong việc xây dựng tập thể lớp tự quản
……………………………………………………………………….……………5
2. Những hoạt động tập thể yêu cầu tính tự quản của học sinh …………… 6
3. Những biện pháp cụ thể nhằm nâng cao tính tự quản của học sinh
……………………………………………………………………………. …….. 8
3.1. Lựa chọn và phân công nhiệm vụ cụ thể cho ban cán sự lớp, ban chấp
hành chi đoàn ………………………………………………………. 8
3.1.1: Lựa chọn ban cán sự lớp, ban chấp hành chi đoàn ………….. . 8
3.1.2. Phân công nhiệm vụ cụ thể cho ban cán sự lớp, ban chấp hành chi đoàn
…………………………………………………………………… 9
3.2. Xây dựng các tổ và theo dõi chéo giữa các tổ với nhau ………... 11
3.2.1. Xây dựng các tổ ………………………………………………..11
3.2.2. Theo dõi chéo giữa các tổ ……………………………………..11
3.3. Thảo luận và xây dựng các chỉ tiêu phấn đấu, các tiêu chí xếp loại hạnh
kiểm ………………………………………………………………….13
4. Xây dựng mối quan hệ thầy - trò, trò - trò ……………………….. 13
4.1. Xây dựng mối quan hệ thầy - trò…………………………….. …13
4.2. Xây dựng mối quan hệ trò – trò ……………………………... …15
5. Phối hợp với chặt chẽ với giáo viên bộ môn, với nhà trường và với gia đình

thấy mình có trách nhiệm, các em học sinh sẽ có ý thức cố gắng hơn, bảo ban nhau,
giúp đỡ nhau, nhắc nhở nhau và thi đua với nhau để hoàn thành các nhiệm vụ mà
lớp đề ra trên cơ sở những yêu cầu của giáo viên cũng như của nhà trường. Ngoài
ra, sự hòa nhã, thân thiện của các bạn học sinh sẽ cho các em cảm giác “mỗi ngày
đến trường là một ngày vui”, sẽ xem lớp học như ngôi nhà thứ hai và là chỗ dựa
tinh thần cho mình.
Thực tế ở nhiều trường THPT nói chung và ở trường THPT Tống Duy Tân nơi
tôi công tác cho thấy, có rất nhiều GVCN rất nhiệt tình, rất vất vả với lớp song hiệu
quả công tác chủ nhiệm chưa cao và không tạo ra nhiều sự chuyển biến tích cực ở
các em. Trong công tác chủ nhiệm của tôi gần 10 năm qua, tôi đã trăn trở, cố gắng
tìm tòi ra những biện pháp hay và hiệu quả cho công tác chủ nhiệm lớp, nâng cao
khả năng công tác của mình. Trên thực tế tôi đã gặt hái được một số thành công và
được nhà trường cũng như các em học sinh công nhận. Vì vậy, tôi mạnh dạn trình
bày sáng kiến kinh nghiệm: “Một số biện pháp nhằm nâng cao tính tự quản của
học sinh lớp chủ nhiệm 12C ở trường THPT Tống Duy Tân” để bạn bè và đồng
nghiệp tham khảo và góp ý.

2


II. Mục đích nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu nhằm những mục đích cơ bản như sau:
- Tìm ra phương pháp chủ nhiệm một cách hiệu quả, từ đó góp phần nâng cao
chất lượng trong công tác chủ nhiệm lớp.
- Giáo dục các em tính tự giác, tự quản và ý thức tốt trong công việc và có thể
hoàn thành tốt mọi công việc được giao.
- Nhằm nâng cao chất lượng giáo dục hai mặt của học sinh ở lớp chủ nhiệm.
- Từ hiệu quả trong công tác chủ nhiệm, mong muốn có thể phổ biến những
kinh nghiệm, những phương pháp hoặc cách làm hay để nhân rộng ra nhiều lớp
hoặc nhiều đơn vị khác…

một đơn vị hành chính trong trường học. GVCN là người giảng dạy môn học ở lớp,
là người tổ chức, điều khiển và quản lý lớp học. Chính vì vậy, có thể nói GVCN
chính là nhân vật trung tâm, là linh hồn của lớp học.
Từ vai trò, vị trí của GVCN, thiết nghĩ bất kỳ người giáo viên nào khi được
giao chủ nhiệm lớp cũng mong muốn làm thế nào để học sinh của mình có thể đạt
được kết quả cao nhất về cả trí dục lẫn đức dục. Bởi vậy, khi được phân công chủ
nhiệm, bất kỳ giáo viên nào cũng ra sức tìm tòi, cố gắng tìm ra những phương pháp
giáo dục tốt nhất áp dụng vào công tác chủ nhiệm với mong muốn những học sinh
thân yêu của mình có thể trở thành những người có cả đức lẫn tài, trang bị những
hành trang để vững bước trên đường đời sau này.
Từ những mong muốn đó đã không ngừng thôi thúc các GVCN tìm tòi ra
những biện pháp, tập trung thời gian để xây dựng lớp học tự quản, có ý thức tự giác
trong mọi việc. Đối với trường THPT, tôi thiết nghĩ việc xây dựng lớp học tự quản
là hết sức quan trọng bởi như vậy sẽ phát huy hết năng lực, khả năng sáng tạo cũng
như tinh thần dân chủ ở các em. Do đó, tôi luôn tin tưởng, tôn trọng và cố gắng
phát huy tính tự giác, ý thức tự quản ở các em, kích thích tính tự giác, tinh thần
đoàn kết, gắn bó giúp đỡ nhau của tất cả các em. Để xây dựng lớp học tự quản, ban
đầu tôi đã gặp không ít những khó khăn, thử thách do lớp 12C là lớp học ghép,
song với sự kiên trì, sự phối hợp nhiệt tình đầy trách nhiệm của đội ngũ cán bộ lớp,
ban chấp hành chi đoàn, lớp tôi đã nhanh chóng đi vào nề nếp và phát huy được
tính tự quản trong các tiết học, các hoạt động tập thể, sinh hoạt 15 phút đầu giờ rất
tốt…
II. Thực trạng vấn đề
1. Đặc điểm, tình hình lớp 12C
Năm học 2015 – 2016, tôi được phân công làm công tác chủ nhiệm lớp 12C
thay cho một cô giáo nghỉ sinh. Qua tìm hiểu, tôi thấy lớp có một số đặc điểm như
sau:
- Lớp tôi chủ nhiệm có 47 học sinh (trong đó có 22 nam và 25 nữ), các em
sống rải rác ở 5 xã gồm Vĩnh Hùng, Vĩnh Thịnh, Vĩnh Tân, Vĩnh An và Vĩnh Minh
(có 3/5 xã là xã miền núi là Vĩnh Hùng, Vĩnh An, Vĩnh Thịnh). Trong đó, có một số

suy nghĩ và tìm giải pháp để nhanh chóng đưa lớp vào nề nếp, nhanh chóng xây
dựng một tập thể lớp gắn bó, đoàn kết và tin tưởng, giúp đỡ lẫn nhau đồng thời cho
các em thấy rõ được tập thể lớp 12C là một tập thể lớp đoàn kết, xóa bỏ suy nghĩ
lớp học ghép…
III. Biện pháp thực hiện
1. Vai trò, nhiệm vụ của GVCN trong việc xây dựng tập thể lớp tự quản
Để xây dựng tập thể lớp tự quản tốt mà ở đó tất cả các em đều có tính tự giác
là một điều không dễ dàng, đòi hỏi người GVCN phải đáp ứng được một số yêu
cầu cơ bản sau đây:
5


- Một là, người GVCN trước hết phải quản lí toàn diện lớp học và cần nắm
vững: hoàn cảnh và những thay đổi, những tác động của gia đình đến học sinh của
lớp chủ nhiệm; quản lí toàn diện đặc điểm học sinh của lớp. Nắm vững mục tiêu
đào tạo cả về mặt nhân cách và kết quả học tập của học sinh… để kết hợp giáo dục.
- Hai là, GVCN phải là người có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm
vững vàng, có năng lực tổ chức, quản lý lớp học tốt. Muốn vậy, GVCN phải là
người nắm vững về lý luận giáo dục, có phương pháp và kỹ năng tổ chức quản lý,
kỹ năng giáo dục, kỹ năng giao tiếp sư phạm…
- Ba là, GVCN phải là một người gương mẫu, một tấm gương sáng cho HS
noi theo, phải có lối sống lành mạnh, đạo đức trong sáng, tư thế chững chạc, tác
phong nhà giáo…
- Bốn là, GVCN lớp phải là những người có lòng yêu nghề tha thiết, nhiệt tình
với công việc, có tình yêu thương đối với học sinh, khoan dung, độ lượng, đối xử
với tất cả các em một cách chân thật, công bằng. Phối hợp chặt chẽ với gia đình
trong việc giáo dục học sinh.
- Năm là, GVCN phải là những người có năng lực tổ chức và tham gia tích
cực vào các hoạt động văn nghệ, thể dục thể thao để động viên và lôi cuốn các em
học sinh lớp mình vào các hoạt động này ở trong và ngoài trường học.

Việc tự quản trong các tiết học là vô cùng cần thiết giúp các em có thể tiếp thu bài
một cách tốt nhất. Ý thức tự quản của các em thể hiện ở chỗ hăng hái phát biểu xây
dựng bài, giữ trật tự để không ảnh hưởng đến các bạn khác. Lớp trưởng và các tổ
trưởng sẽ nhắc nhở các thành viên nếu vi phạm...
- Tự quản trong các tiết học trống: Nếu vì một lý do nào đó mà giáo viên bộ
môn vắng mặt trong một số tiết học thì tất cả các em phải giữ trật tự, không tự ý ra
ngoài để tránh ảnh hưởng đến các lớp học khác. Trong những tiết trống này, lớp
trưởng sẽ bàn bạc với các cán sự, tổ trưởng để chữa bài tập khó hoặc lấy sách vở ra
xem bài...
- Tự quản trong các tiết sinh hoạt tập thể: Trong các tiết sinh hoạt tập thể cuối
tuần để tổng kết lại kết quả học tập cũng như hoạt động của lớp trong một tuần,
GVCN chỉ đóng vai trò là một người cố vấn, tham dự và nhắc nhở những kế hoạc
mới của nhà trường, đoàn trường; lớp trưởng sẽ là người đứng ra điều hành và cho
các tổ trưởng nhận xét đánh giá, nhận xét và xếp loại các tổ viên của mình. Sau đó
lớp trưởng sẽ tập hợp, nhận xét những mặt đạt được, những mặt tồn tại và hướng
khắc phục... Các tổ viên bàn bạc cũng tìm ra giải pháp tối ưu nhất...
- Tự quản trong các hoạt động văn nghệ, thể dục thể thao, lao động, vui chơi
và các hoạt động ngoài giờ lên lớp khác: Đây là cơ hội để các em có thể phát huy
được tính tập thể cũng như ý thức tự quản của mình. Đồng thời, đây cũng là lúc có
thể phát huy được những ý tưởng sáng tạo của các thành viên. Hơn nữa, thông qua
các hoạt động tập thể cũng góp phần hình thành kỹ năng sống cho các em. Lúc này
GVCN đóng vai trò là người cố vấn và hướng dẫn các em.
Để có thể đánh giá được một cách chính xác nhất về tính tự quản của các em
học sinh phải dựa vào những đánh giá của các giáo viên bộ môn, của Đoàn trường,
thông qua kết quả xếp loại của lớp qua các tuần, của sự nỗ lực phấn đấu cũng như
kết quả hoạt động của từng học sinh...
3. Những biện pháp cụ thể nhằm nâng cao tính tự quản của học sinh
3.1. Lựa chọn và phân công nhiệm vụ cụ thể cho ban cán sự lớp, ban chấp
hành chi đoàn
3.1.1. Lựa chọn ban cán sự lớp, ban chấp hành chi đoàn

- Lớp Phó văn thể: Đỗ Thị Huệ
- Lớp Phó lao động – đời sống: Nguyễn Văn Minh
- Tổ trưởng tổ 1: Phạm Thị Anh
- Tổ trưởng tổ 2: Phạm Thị Kim Oanh
- Tổ trưởng tổ 3: Nguyễn Văn Cường
- Tổ trưởng tổ 4: Hoàng Thị Hạnh
- Cán sự phụ trách các môn tự nhiên: Lê Thị Hồng
- Cán sự phụ trách các môn xã hội: Lê Thị Thủy
- Cán sự phụ trách môn Tiếng Anh: Đỗ Văn Quyết.
- Thư ký: Nguyễn Thị Nhung.
- Thủ quỹ: Lê Thị Oanh
Bên cạnh ban cán sự lớp, vai trò của ban chấp hành chi đoàn cũng rất quan
trọng. Việc lựa chọn ban chấp hành chi đoàn dựa vào Đại hội chi đoàn lớp nhưng
cũng phải dựa trên những hướng dẫn cũng như định hướng của GVCN. Sau khi
tiến hành Đại hội chi đoàn đã bầu ra ban chấp hành chi đoàn như sau:
- Bí thư: Phạm Thanh Hoa
8


- Phó bí thư: Nguyễn Văn Cường
- Ủy viên: Trần Thu Hoài.
3.1.2. Phân công nhiệm vụ cụ thể cho ban cán sự lớp, ban chấp hành chi
đoàn
Sau khi bầu ban cán sự (BCS) lớp và ban chấp hành chi đoàn, để hoạt động
một cách hiệu quả, tôi đã hướng dẫn và và tập huấn cho các em về kỹ năng làm
việc tự quản. Sau đó, tôi phân công cụ thể nhiệm vụ cho từng em và giao cho mỗi
em một sổ theo dõi, đồng thời ghi lại quá trình hoạt động qua mỗi buổi học và cuối
tuần tổng hợp lại.
* Ban cán sự lớp:
- Lớp trưởng: Em Nguyễn Thị Hạnh


- Nhiệm vụ của thủ quỹ: thu và quản lí các khoản quỹ của lớp, cuối tháng –
cuối học kì – cuối năm báo cáo công khai hoạt động thu chi quỹ lớp. Thu tiền giấy
kiểm tra nếu được giáo viên bộ môn yêu cầu, …
- Nhiệm vụ của các tổ trưởng: phân công, theo dõi, đôn đốc các thành viên
trong tổ làm trực nhật, vệ sinh. Theo dõi, báo cáo hoạt động hàng tuần của các tổ
viên. Kiểm tra bài cũ các thành viên trong tổ ở 15 phút đầu buổi…
- Thư ký: Nguyễn Thị Nhung: là người ghi chép và giữ các loại sổ sách, các
loại biên bản của lớp. Ghi cả những mặt tốt, những mặt tồn tại một cách cụ thể và
chi tiết.
* Ban chấp hành chi đoàn
- Nắm bắt và tiếp thu những thông báo, chỉ thị của Đoàn trường để kịp thời
triển khai cho các đoàn viên trong chi đoàn thực hiện đầy đủ.
- Thực hiện nhiệm vụ trong công tác đoàn cũng như các phong trào thi đua.
- Kiểm tra và đôn đốc các bạn trong việc thực hiện nội quy nề nếp.
- Quản lý các hồ sơ sổ đoàn của các đoàn viên trong lớp.
Đây là nhiệm vụ chung của ban chấp hành chi đoàn lớp. Sau đó, tôi sẽ hướng
dẫn và phân công nhiệm vụ cụ thể cho các bí thư, phó bí thư và ủy viên. Điều quan
trọng là giữa ban chấp hành cho đoàn lớp cũng như ban cán sự lớp phải đấu mối và
hoạt động nhịp nhàng với nhau.
Tóm lại, nếu giáo viên chủ nhiệm biết phát huy vai trò của BCS lớp, ban chấp
hành chi đoàn thì lớp sẽ hoạt động có nề nếp, GVCN dễ dàng nắm tình hình lớp
hàng ngày.
Khi để BCS lớp, ban chấp hành đoàn quản lí lớp, GVCN cần nhắc nhở các em
cách ứng xử với các thành viên trong lớp để tránh tình trạng các em có những lời
nói hoặc hành động xúc phạm bạn của mình. Nếu việc này xảy ra thì việc mất đoàn
kết trong lớp là khó tránh khỏi. Khi quy trình này được tiến hành thì lớp học sẽ trở
thành lớp tự quản (vì đa số các thành viên đã ý thức được vài trò của mình trong
lớp) trong đó vai trò của BCS lớp, ban chấp hành chi đoàn rất lớn.
3.2. Xây dựng các tổ và theo dõi chéo giữa các tổ với nhau

sở để tổ trưởng, lớp trưởng xếp hạnh kiểm tuần trước khi đưa lên GVCN.
Với cách theo dõi này, hầu hết các học sinh lớp 12C đã có rất nhiều những tiến
bộ, có ý thức và trách nhiệm hơn trong học tập cũng như trong rèn luyện. Số học
sinh vi phạm giảm nhanh chóng. Tinh thần tự quản của các em rất cao.
Để thống nhất trong cách theo dõi, đầu năm tôi đã chuẩn bị sẵn cho từng tổ
các mẫu biên bản trực tuần như sau:
MẪU BIÊN BẢN TRỰC TUẦN
Trường THPT Tống Duy Tân
Lớp: 12C
Tổ trực tuần: ...

Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

BIÊN BẢN TRỰC TUẦN, TUẦN THỨ ... NĂM HỌC 2015 - 2016
(Từ ngày.... tháng... năm... đến ngày... tháng... năm...)
I. Về tình hình học tập
1. Ưu điểm:
.............................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
.
11


2. Nhược điểm:
.............................................................................................................................
......................................................................................................................................
......................................................................................................................................
.

trong lớp cũng như các quy tắc hoạt động chung cho cả lớp. Sau khi xây dựng
xong, trong tiết sinh hoạt chủ nhiệm, lớp trưởng tiến hành lấy ý kiến của các thành
viên trong lớp để điều chỉnh cho hợp lý. Sau đó GVCN đưa ra quyết định cuối
cùng. Việc lấy ý kiến của học sinh là rất quan trọng vì các em sẽ thấy mình được
tôn trọng, tránh sự áp đặt. Vì vậy, các em sẽ có ý thức tổ chức tốt hơn trong học tập
cũng như quá trình rèn luyện đạo đức của mình.
12


Sau khi thảo luận và bàn bạc, tất cả các em học sinh 12C đã thống nhất về hệ
thống chỉ tiêu học lực, hạnh kiểm cũng như về danh hiệu phấn đấu của lớp. Từ đó,
các em nhắc nhở nhau, động viên nhau trong quá trình học tập cũng như rèn luyện
để đạt được những chỉ tiêu đã đề ra. Đây cũng là biện pháp để xây dựng một tập thể
lớp có ý thức tự quản cao.
4. Xây dựng mối quan hệ thầy - trò, trò - trò
4.1. Xây dựng mối quan hệ thầy - trò
Muốn xây dựng một tập thể tự quản tốt thì người mỗi người GVCN lớp cần
chú ý xây dựng mối quan hệ thầy – trò thật tốt. Người thầy đóng một vai trò rất
quan trọng đối với sự hình thành nhân cách của học sinh, động viên cũng như giúp
đỡ các em trong quá trình học tập cũng như trong quá trình rèn luyện đạo đức. Đặc
biệt, GVCN luôn luôn là người đồng hành cũng như giúp đỡ học sinh khi các em
gặp những khó khăn nhất là đối với những “học sinh cá biệt”. Trong quan hệ với
học sinh, người giáo viên chủ nhiệm lớp cần dành cho các em những tình cảm yêu
thương, trân trọng, cần kiên trì, cố gắng động viên, giảng giải và phân tích cho các
em thấy những điều hay lẽ phải để giúp các em hiểu được phải làm gì và từ đó cố
gắng vươn lên, có ý thức trách nhiệm hơn với chính bản thân của mình cũng như
với tập thể lớp. GVCN phải là người tận tình giúp đỡ học sinh trong học tập cũng
như trong lối sống. Để các em có thể tin tưởng, tôn trọng, gần gũi giúp đỡ các em,
người GVCN cần trở thành người bạn để học sinh có thể tâm sự, sẻ chia; phải trở
thành người anh, người chị, người cha, người mẹ thứ hai mẫu mực để học sinh có

chuyện. Bên cạnh đó, tôi bàn bạc cùng với các bạn cán bộ lớp gần gũi và động
viên, tâm sự cũng như giúp đỡ em trong học tập, chuyển chỗ cho em ngồi gần lớp
phó học tập để bạn có thể giúp đỡ em hơn. Ban đầu em tỏ ra khó chịu, nhưng một
thời gian, em cảm nhận được những tình cảm chân thành mà tôi cũng như các bạn
dành cho em, em đã thay đổi. Em mở lòng hơn, hay tâm sự và nhắn tin cho tôi. Em
đã có nhiều tiến bộ hơn trong học tập và đã được tham gia vào đội tuyển học sinh
giỏi môn Lịch Sử. Kết quả em đạt giải khuyến khích môn Lịch sử. Đây là niềm vui
không chỉ với riêng em mà còn là niềm vui của tôi – GVCN của em.
4.2. Xây dựng mối quan hệ trò – trò
Để có thể nâng cao được tính tự quản cho học sinh, việc tạo ra một lớp học
thật sự thân thiện, bạn bè trong lớp đối xử với nhau như anh em là một điều rất cần
thiết. Khi tạo được một lớp học đoàn kết, biết giúp đỡ nhau cùng tiến bộ cũng như
biết chia sẻ với nhau những niềm vui nỗi buồn, sống đúng nghĩa của hai từ “tình
bạn” thì tập thể đó sẽ có ý thức tự quản rất tốt. Tuy nhiên, đây không phải là vấn đề
dễ dàng và đòi hỏi người GVCN phải hết sức khéo léo và linh hoạt trong xử lý các
tình huống. Một tập thể đoàn kết là một tập thể biết giúp đỡ nhau, yêu thương nhau,
gắn bó với nhau và quan tâm sẻ chia với nhau trong học tập cũng như trong cuộc
sống, tuyệt đối không chia bè phái, không nói xấu cũng như xích mích với nhau.
Khi xây dựng được tình đoàn kết như vậy, các em sẽ tự bảo ban nhau, tự nhìn nhau,
nể trọng nhau, tôn trọng nhau, cùng nhau phấn đấu. Trong tập thể đó đội ngũ cán
bộ lớp sẽ là những người đầu tầu gương mẫu để các bạn khác trong lớp nhìn vào đó
và học tập cũng như phấn đấu.
Vào đầu năm học mới, do đặc thù là lớp ghép nên nhiều bạn trong lớp 12C
cảm thấy rất xa lạ, nhóm nào chơi riêng với nhóm đó, không mấy thân thiết. Ngoài
ra, ở các lớp 10 và lớp 11 các năn trước, do không chủ nhiệm lớp này nên việc cô
trò hiểu nhau và đặc biệt nắm bắt từng tính cách của học sinh, hoàn cảnh của học
sinh là rất khó khăn. Làm thể nào để có thể xây dựng một tập thể lớp đoàn kết, gắn
bó với nhau là điều khiến cho tôi luôn đau đầu suy nghĩ. Sau khi nhận lớp, tôi đã
tập hợp và xem thật kỹ học bạ của từng em, qua đó nắm sơ qua về gia đình, quê
quán cũng như lực học và một phần tính cách của các em. Trong buổi đầu nhận lớp,

một vấn đề vô cùng quan trọng và hết sức cần thiết trong việc xây dựng tập thể lớp
tự quản tốt. Tuy GVCN là người quản lý và điều hành các học sinh lớp chủ nhiệm
nhưng các giáo viên bộ môn là những người trực tiếp tiếp xúc, giảng dạy học sinh
lớp mình. Vì vậy, việc phối hợp với các giáo viên bộ môn để nắm tình hình học tập
của từng học sinh để đưa ra phương pháp giáo dục hợp lý là rất cần thiết. Để phối
hợp tốt với giáo viên bộ môn trong việc giáo dục học sinh, người giáo viên chủ
nhiệm cần phải nắm được danh sách các giáo viên bộ môn giảng dạy lớp mình,
nắm được số điện thoại, quê quán để có thể tiện liên lạc khi cần. Đồng thời, GVCN
cần thường xuyên và chủ động gặp gỡ các giáo viên bộ môn để nắm bắt tình hình
học tập của từng học sinh và tình hình học tập chung của tập thể lớp để từ đó có thể
điều chỉnh phương pháp giáo dục hợp lý. Ngoài ra, GVCN cũng phải chú ý lắng
nghe những lời nhận xét, góp ý của các giáo viên bộ môn về biện pháp giáo dục của
mình và về tình hình học tập của học sinh lớp mình.
15


Chẳng hạn, môn Toán là môn học lớp tôi còn đuối và hay có nhiều vi phạm,
tôi thường xuyên gặp gỡ giáo viên dạy môn này của lớp tôi là cô Lê Thị Tính và
nhờ cô phản ánh thường xuyên về tình hình học tập của các em. Hôm thứ 4 ngày
8/9/2015, vào tiết 2 và tiết 3 có giờ của cô, em Trịnh Thị Huệ lấy môn Văn ra học
bài, em Lê Đình Cơ chuyển chỗ ngồi lung tung, Hoàng Thị Hiền ngồi đọc truyện
khi lớp đang luyện tập làm bài tập… Khi hết hai tiết, tôi có gặp gỡ và được cô phản
ánh lại tình trạng lớp như vậy. Trong 10 phút ra chơi, tôi tranh thủ lên gặp lớp, đã
phê bình những học sinh vi phạm, kịp thời nhắc nhở các em, yêu cầu các em
nghiêm túc và tập trung học bài. Chính điều này làm cho các em có ý thức hơn vì
cảm thấy giáo viên chủ nhiệm luôn theo sát và nắm bắt rất rõ về tình hình học tập
của mình qua từng tiết học. Bởi vậy, qua theo dõi và hỏi ý kiến của các giáo viên bộ
môn cho biết học sinh lớp tôi ngày càng có ý thức hơn trong học tập và có mức độ
tập trung rất cao. Tính tự quản trong các giờ học của lớp được nhiều giáo viên bộ
môn đánh giá là rất tốt.

sinh. Việc thăm hỏi, động viên kịp thời khi gia đình các có chuyện sẽ làm tăng mối
quan hệ và tình cảm giữa GVCN cũng như các em học sinh, từ đó các em sẽ cảm
thấy mình được quan tâm, sẽ có ý thức cố gắng hơn trong học tập và rèn luyện. Đây
cùng là một biện pháp để nâng cao tính tự quản và ý thức trách nhiệm của các em
đối với tập thể lớp cũng như với chính bản thân của mình.
6. Kết quả đạt được
Sau khi thực hiện các biện pháp trên đây với lớp 12C, chỉ qua một năm học
nhưng lớp đã đạt được nhiều kết quả khả quan.
Việc phân công nhiệm vụ cụ thể, rõ ràng cho từng học sinh trong ban cán sự
lớp, ban chấp hành chi đoàn đã đem lại hiệu quả trong việc quản lý nề nếp, chất
lượng học tập cũng như việc xây dựng một tập thể tự quản tốt. Các em đã thực hiện
nhiệm vụ với đầy đủ tinh thần trách nhiệm cao. Có những trường hợp không cần có
mặt GVCN, các em vẫn chủ động trong kế hoạch hoạt động và quản lý lớp rất tốt.
Tất cả các em học sinh trong lớp đều coi tập thể lớp 12C như ngôi nhà thứ hai của
mình, có quan hệ gắn bó và giúp đỡ lẫn nhau, đoàn kết với nhau. Các em đều có ý
thức rất tốt về việc rèn luyện cũng như vấn đề học tập đặc biệt có quyết tâm rất cao
trong những kỳ thi trước mắt cũng như vững bước hơn trước những khó khăn trong
cuộc sống.
Trong năm học 2015 – 2016, lớp đã đạt được những thành tích như sau:
* Về kết quả 2 mặt: học tập và rèn luyện đạo đức
- Về học tập:
+ Loại giỏi: 5/47
+ Loại khá: 28/47
+ Loại trung bình: 14/47
Không có học sinh xếp loại học lực yếu, kém.
Đặc biệt, lớp có 7 em tham gia kỳ thi HSG tỉnh các môn văn hóa: Văn - Sử Địa – Tiếng Anh, trong đó có 4 em đạt giải (2 giải ba và 3 giải KK).
- Về hạnh kiểm:
+ Loại tốt: 44/47
+ Loại khá: 3/47
Không có học sinh xếp loại hạnh kiểm Trung bình, Yếu. 100% học sinh đủ

tập thể lớp, chỉ đạo và hướng dẫn các em trong quá trình học tập cũng như trong
rèn luyện, đồng thời phát huy khả năng sáng tạo cũng như năng lực của từng em.
Muốn xây dựng tập thể lớp tự quản tốt, ngoài việc lựa chọn và phát huy vai trò của
đội ngũ cán bộ lớp, ban chấp hành chi đoàn thì người giáo viên còn phải biết xây
dựng tình đoàn kết, gắn bó giữa giáo viên với học sinh, giữa học sinh trong lớp với
nhau. Bên cạnh đó, GVCN cũng cần phải có sự phối hợp với các giáo viên bộ môn
dạy lớp mình cũng như với nhà trường, các tổ chức đoàn thể và với gia đình học
sinh trong việc quản lý học sinh. Giáo viên chủ nhiệm phải có tình yêu thương các
em thực sự, làm cho các em tin tưởng, là chỗ dựa vững chắc về tinh thần và trở
thành tấm gương để các em học tập và tôn trọng.
Việc xây dựng lớp học tự quản là một việc làm hết sức cần thiết của các giáo
viên chủ nhiệm lớp. Giáo viên chủ nhiệm đóng vai trò là người cố vấn, hướng dẫn,
điều khiển từ xa trợ giúp học sinh nuôi dưỡng ý thức, tạo dựng môi trường tự quản.
Bởi vì chỉ có học sinh, chính các em chứ không phải ai khác mới là những người có
quyền lợi và trách nhiệm gắn bó, xây dựng và điểm tô cho lớp học – ngôi nhà thứ
hai của mình trở nên gắn bó, gần gũi, thân thiện và ngày càng tốt đẹp hơn.
Trong quá trình thực hiện đề tài tôi đã rút ra được một số kinh nhiệm như
sau:
Muốn cho học sinh làm một việc gì đó thì người giáo viên phải tạo cho các
em ham muốn làm việc đó, cho các em thấy được lợi ích của nó.
Luôn tôn trọng học sinh, nhất là ở nơi đông người.
Luôn đặt lợi ích của học sinh làm đầu, xem các em là trung tâm của mọi vấn
đề trong lớp học.
Từng bước rèn luyện cho các em năng lực tự quản, tự giải quyết các vấn đề.
Từ đó học sinh sẽ cảm nhận được vai trò làm chủ của mình.
Người GVCN tuy cho lớp tự quản nhưng phải luôn luôn đồng hành cùng các
em, nhanh chóng nắm bắt tình hình lớp để giải quyết những vấn đề vượt khỏi phạm
vi của các em. Việc đồng hành cùng các em cũng làm cho học sinh cảm thấy an tâm
vì thầy cô luôn ở bên – các em sẽ tự tin hơn trong mọi hoạt động…
Chúng ta không nên áp dụng rập khuôn máy móc bấc kỳ một phương pháp


20