SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRƯỜNG THPT YÊN ĐỊNH 2

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

SỬ DỤNG MỘT SỐ MÔ PHỎNG NHẰM NÂNG CAO
HIỆU QUẢ DẠY VÀ HỌC BÀI TOÁN VÀ THUẬT TOÁN

Người thực hiện: Lê Văn Thịnh
Chức vụ: Giáo viên
SKKN thuộc lĩnh mực (môn): Tin học

THANH HOÁ NĂM 2016


MỤC LỤC

A-MỞ ĐẦU....................................................................................3
I. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI................................................................3
II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU.......................................................3
III. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU...................................................3
IV. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU...............................................3
B-NỘI DUNG.................................................................................4
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN......................................................................4
II. THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ...........................................................4
III. GIẢI PHÁP GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ............................................5
1. Tìm giá trị lớn nhất của một dãy số nguyên.....................5
2. Kiểm tra tính nguyên tố của một số nguyên dương..........6
3. Sắp xếp tráo đổi................................................................7
4. Tìm kiếm tuần tự...............................................................8

- Giúp bản thân hiểu thêm về thuật toán và việc mô phỏng thuật toán.
III. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
- Thuật toán và biểu diễn thuật toán;
- Phần mềm mô phỏng Crocodile ICT và Macromedia Flash;
- Học sinh khối 10 năm học 2015-2016 tại trường THPT Yên Định 2.
IV. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
- Qua thực tiễn việc dạy học ở trường THPT Yên Định 2;
- Tham khảo các tài liệu: sách giáo khoa tin học 10, sách giáo viên tin học
10, các bài viết và các tư liệu trên mạng Internet, đặc biệt là bài viết và các tài
liệu về đổi mới phương pháp dạy học bộ môn tin học;
- Tham khảo các ý kiến của đồng nghiệp;
- Lấy các ý kiến từ phía học sinh;
- Kết hợp vận dụng sáng kiến vào giảng dạy trên lớp;
- Đánh giá, rút kinh nghiệm sau mỗi giờ dạy có vận dụng sáng kiến để có
những điều chỉnh hợp lí.
Trang 3


B-NỘI DUNG
I. CƠ SỞ LÍ LUẬN
Đảng và Nhà nước ta đã nhận thấy được tầm quan trọng của ngành Tin học
và đã đưa môn học này vào giảng dạy ở trường phổ thông như những bộ môn
khoa học khác bắt đầu từ năm học 2006-2007.
Chỉ thị số 55/2008/CT- BGTĐT ngày 30/9/2008 của Bộ trưởng Bộ GDĐT
về tăng cường giảng dạy, đào tạo và ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành
giáo dục.
Trong bối cảnh toàn ngành Giáo dục và Đào tạo đang nỗ lực đổi mới
phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực chủ động của học sinh
trong hoạt động học tập. Điều 24.2 của Luật giáo dục đã nêu rõ : “Phương pháp
giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của

* Mô phỏng thuật toán bằng phần mềm Macromedia Flash 8.0:

Trang 5


* Một số bộ test tiêu biểu:
- Dãy số có 1 phần tử. Ví dụ: Dãy gồm 1 số: 9.
- Dãy số có 1 phần tử lớn nhất. Ví dụ: Dãy gồm 5 số: 10; 9; 15; 21; 8.
- Dãy số có nhiều hơn 1 phần tử lớn nhất. Ví dụ: Dãy gồm 4 số: 7; 9; 5; 9.
2. Kiểm tra tính nguyên tố của một số nguyên dương.
* Bài toán:
Cho số nguyên dương N. Hãy kiểm tra tính nguyên tố của N.
* Mô phỏng thuật toán bằng phần mềm Crocodile ICT 6.05:

* Mô phỏng thuật toán bằng phần mềm Macromedia Flash 8.0:

Trang 6


* Một số bộ test tiêu biểu:
- Với N=1.
- Với N là số nguyên tố. Ví dụ: N=2; N=3; N=17.
- Với N >1 và không là số nguyên tố. Ví dụ: N=10.
3. Sắp xếp tráo đổi.
* Bài toán:
Cho dãy A gồm N số nguyên: a1; a2; ...; aN. Hãy sắp xếp dãy số trên thành
dãy không giảm.
* Mô phỏng thuật toán bằng phần mềm Crocodile ICT 6.05:

Trang 7

- Dãy A có nhiều hơn 1 chỉ số i (1 ≤ i ≤ N ) mà ai = k. Ví dụ: Dãy A gồm 8
phần tử: 9; 10; 15; 6; 15; 7; 3; 11 và k=15.
5. Một số bài toán khác.
* Bài toán tìm ước chung lớn nhất của hai số nguyên dương.
Bài toán: Cho hai số nguyên dương M và N. Hãy tìm ước chung lớn nhất
của hai số đã cho.
Các bộ test tiêu biểu:
- Trường hợp M=N. Ví dụ: M=N=5.
- Trường hợp M ≠ N và có ước chung lớn nhất > 1. Ví dụ: M=6 và N=8.
- Trường hợp M ≠ N và có ước chung lớn nhất là 1. Ví dụ: M=11 và N=8.
* Bài toán tìm bội chung nhỏ nhất của hai số nguyên dương.
Bài toán: Cho hai số nguyên dương M và N. Hãy tìm bội chung nhỏ nhất
của hai số đã cho.
Các bộ test tiêu biểu:
- Trường hợp M=N. Ví dụ: M=N=5.
- Trường hợp M ≠ N và có bội chung nhỏ nhất là tích của M và N. Ví dụ:
M=11 và N=8.
- Trường hợp M ≠ N và có bội chung nhỏ nhất nhỏ hơn tích của M và N. Ví
dụ: M=6 và N=8.
* Bài toán tìm nghiệm của phương trình bậc hai
Bài toán: Cho giá trị các hệ số a; b; c của phương trình bậc hai:
ax + bx + c = 0 , với a ≠ 0 . Cần biết phương trình bậc hai này có nghiệm hay vô
nghiệm. Nếu có nghiệm thì hãy đưa ra giá trị của nghiệm.
2

Các bộ test tiêu biểu:
- Trường hợp phương trình vô nghiệm. Ví dụ: a = 1; b = 2; c = 2.
- Trường hợp phương trình có nghiệm kép. Ví dụ: a = 1; b = -2; c = 1.
- Trường hợp phương trình có 2 nghiệm phân biệt. Ví dụ: a =1; b =2; c = -3.
* Bài toán tính lũy thừa am.

So sánh điểm kiểm tra 1 tiết sau khi học xong bài 4- tin học 10 (tiết 16) của
các lớp khối 10 ở trường THPT Yên Định 2 cụ thể qua năm học 2014-2015
(chưa vận dụng sáng kiến) và năm học 2015-2016 (đã vận dụng sáng kiến) cho
thấy:
Lớp

Sĩ
số

Chưa vận dụng sáng kiến
Giỏi

Khá T.bình Yếu

Lớp

Sĩ
số

Đã vận dụng sáng kiến
Giỏi

Khá T.bình Yếu

C1 45

19

17


11

0

C3 46

10

20

15

1

A3 42

13

17

12

0

Trang 11


C-KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
I. KẾT LUẬN
Bài toán và thuật toán là một nội dung giáo viên không dễ để truyền đạt cho

- Các đồng nghiệp có ứng dụng sáng kiến này trong các năm học tới hãy
mạnh dạn góp ý kiến bổ sung để tác giả có thể hoàn thiện đề tài này hơn;
- Các đồng chí trong hội đồng khoa học các cấp có góp ý rõ ràng, chân
thành hơn nữa để các đề tài sáng kiến này được hoàn thiện và ứng dụng rộng rãi
hơn trong những năm học tiếp theo.
Trang 12


Trên thực tế, việc ứng dụng sáng kiến này mới chỉ trong một phạm vi hẹp
và chưa được nhiều, vì thế cũng chưa thể đánh giá được toàn diện và chính xác
tất cả những ưu điểm và hạn chế của việc ứng dụng sáng kiến này trong dạy học.
Vì vậy, tôi rất mong nhận được sự động viên cùng những lời góp ý chân thành từ
các thầy cô, các đồng nghiệp để sáng kiến này của tôi ngày một hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ Thanh Hóa, ngày 15 tháng 05 năm 2016

Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung của
người khác.
(Ký và ghi rõ họ tên)

Lê Văn Thịnh

Trang 13