Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo
MỤC LỤC

TÀI LIỆU THAM KHẢO..........................................................................................................................................22

Năm học 2016 - 2017

1


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

I. MỞ ĐẦU
1.1. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Nhiều nghiên cứu và thực tế giáo dục trên thế giới đã chỉ ra rằng có rất nhiều
phương thức dạy học khác nhau để đạt được mục tiêu giáo dục đề ra trong đó
dạy học tích hợp là phương thức dạy học duy nhất có thể đạt được mục tiêu giáo
dục là phát triển năng lực cho người học để nhằm phục vụ cho các quá trình
học tập sau này hoặc nhằm hoà nhập học sinh vào cuộc sống lao động. Như
vậy, để dạy học tích hợp thành công chúng ta phải vận dụng quan điểm tích hợp
từ khâu xây dựng chương trình, biên soạn sách giáo khoa đến khâu tổ chức dạy
học (nhất là lựa chọn phương pháp và hình thức tổ chức dạy học) đưa học sinh
vào trong những tình huống thực để các em tìm tòi và tự phát hiện, giải quyết
vấn đề qua đó phát triển năng lực vận dụng kiến thức cho các em[1].
Nhận thấy tầm quan trọng của phương pháp dạy học tích hợp, bộ GD&ĐT đã
phát động cuộc thi “Dạy học theo chủ đề tích hợp” để khuyến khích giáo viên
nhằm tích cực trau dồi kiến thức và đổi mới phương pháp dạy học. Song dù đã



Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

Trong chương 3: “ Cấu trúc rẽ nhánh và lặp” sách giáo khoa Tin học 11 các
em đã được học về cấu trúc rẽ nhánh và cấu trúc lặp, đây là hai loại cấu trúc rất
quan trọng trong ngôn ngữ lập trình Pascal nói riêng và trong lập trình nói
chung. Nắm chắc hai loại cấu trúc này mới tạo tiền đề vững chắc cho các em học
kiến thức ở những chương tiếp theo trong chương trình học như học về cấu trúc
mảng, xâu, chương trình con nên việc ôn tập lại kiến thức trong chương 3 này
hết sức cần thiết cho học sinh. Chính vì những lí do trên nên tôi quyết định chọn
đề tài: “TÍCH HỢP CÁC KIẾN THỨC TOÁN HỌC, VẬT LÍ, SINH HỌC,
ĐỊA LÍ, VĂN HÓA DÂN GIAN, THỰC TIỄN ĐỜI SỐNG VÀO ÔN TẬP
CHƯƠNG 3: “CẤU TRÚC RẼ NHÁNH VÀ LẶP” - TIN HỌC 11 GIÚP
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG VÀ TẠO HỨNG THÚ HỌC TẬP CHO HỌC
SINH KHỐI 11 Ở TRƯỜNG THPT THẠCH THÀNH 4” giới thiệu và mong
được sự góp ý của đồng nghiệp và bạn đọc.
1.2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
- Giúp học sinh khắc sâu được các kiến thức và kĩ năng sử dụng cấu trúc rẽ
nhánh và cấu trúc lặp trong lập trình.
- Giúp học sinh có hứng thú hơn với môn học, phát huy tư duy, sáng tạo
trong học tập và ứng dụng vào thực tiễn.
- Học sinh nhận thức được ứng dụng của cấu trúc rẽ nhánh, cấu trúc lặp nói
riêng và ngôn ngữ lập trình Pascal nói chung khi giải quyết các bài toán cụ thể.
- Học sinh có cách nhìn tổng quan về mối liên hệ giữa các môn học với nhau
và với thực tiễn đời sống.
1.3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
Đối tượng nghiên cứu là sử dụng cấu trúc rẽ nhánh, cấu trúc lặp và các kiến

II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1. CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
* Khái niện về tích hợp
Theo từ điển Tiếng Việt:“Tích hợp là sự kết hợp những hoạt động,
chương trình hoặc các thành phần khác nhau thành một khối chức năng.
Tích hợp có nghĩa là sự thống nhất, sự hòa hợp, sự kết hợp”.
Theo từ điển Giáo dục học: “Tích hợp là hành động liên kết các đối
tượng nghiên cứu, giảng dạy, học tập của cùng một lĩnh vực hoặc vài lĩnh
vực khác nhau trong cùng một kế hoạch dạy học”.
Đưa tư tưởng sư phạm tích hợp vào trong quá trình dạy học là cần thiết.
Dạy học tích hợp là một xu hướng của lí luận dạy học và được nhiều nước trên
thế giới thực hiện.[1]
* Ý nghĩa của dạy học tích hợp:
Theo Xavier Roegiers- tiến sĩ khoa học Giáo dục, chuyên gia về phát triển
chương trình giảng dạy và phương pháp tiếp cận năng lực nổi tiếng trên thế giới
thì: “Sư phạm tích hợp là một quan niệm về quá trình học tập góp phần hình
thành ở học sinh những năng lực rõ ràng, có dự tính trước những điều cần thiết
cho học sinh, nhằm phục vụ cho các quá trình học tập tương lai hoặc nhằm hoà
nhập học sinh vào cuộc sống lao động. Như vậy, sư phạm tích hợp nhằm làm
cho quá trình học tập có nghĩa ý”[2]. Cũng theo tiến sĩ Phạm Văn L‎ập, “Tích
hợp có nghĩa là những kiến thức, kỹ năng học được ở môn học này, phần này
của môn học được sử dụng như những công cụ để nghiên cứu học tập trong môn
học khác, trong các phần khác của cùng một môn học. Thí dụ, toán học được sử
dụng như một công cụ đắc lực trong nghiên cứu sinh học. Tin học được sử dụng
như một công cụ để mô hình hoá các quá trình sinh học v.v…”[2].
Mặt khác trong bối cảnh toàn ngành Giáo dục và Đào tạo đang nỗ lực đổi
mới phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực chủ động của học
sinh trong hoạt động học tập. Điều 24.2 của L‎uật giáo dục đã nêu rõ: “Phương
pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng
tạo của học sinh, phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng


BEGIN < dãy lệnh> END;

- Cấu trúc lặp biết trước số lần lặp
FOR <biến đếm>:=<giá trị đầu> TO <giá trị cuối> DO <câu lệnh>;
FOR <biến đếm>:=<giá trị cuối> DOWNTO <giá trị đầu> DO <câu lệnh>;
- Cấu trúc lặp chưa biết trước số lần lặp
WHILE <điều kiện> DO <câu lệnh>;
* Kiến thức các môn học cần vận dụng để giải quyết chủ đề:
- Kiến thức môn Toán học[5]
+ Cách giải phương trình bậc hai bằng cách xét 3 trường hợp của delta, công
thức nghiệm trong từng trường hợp của delta
+ Vận dụng kiến thức toán học để hiểu cách tính giai thừa:
n! = 1.2.3.4.....(n -1).n
+ Vận dụng kiến thức trong hình học để kiểm tra 3 số thực a, b, c
(a > 0; b > 0; c > 0) thỏa mãn là độ dài 3 cạnh của 1 tam giác là: a + b > c

a + c > b
b + c > a

+ Sử dụng công thức Hê-rông để tính diện tích của tam giác:
a+b+c
)
S = p(p - a)(p - b)(p - c) (Với p là nửa chu vi của tam giác p =
2
- Kiến thức môn Vật lí[5]
+ Tính điện trở tương đương của mạch điện gồm các điện trở mắc nối tiếp và
mắc song song.
+ Vận dụng định luật Ôm để tính hiệu điện thế giữa hai đầu mạch điện.
- Kiến thức môn Sinh học[5]

* Về phía Giáo viên- Nhà trường:
Trường THPT Thạch Thành 4 là một ngôi trường mới thành lập được 10
năm, đa phần là giáo viên trẻ dù chưa có nhiều kinh nghiệm nhưng luôn luôn
nhiệt tình, hết mình với công tác giảng dạy và tham gia rất nhiệt tình các phong
trào hay cuộc thi do sở GD&ĐT phát động. Song dù đã được tập huấn nhiều lần
nhưng tích hợp là một phương pháp dạy học mới nên khi bắt tay vào để thiết kế
một giáo án “Dạy học theo chủ đề tích hợp” không tránh được những lúng túng,
bỡ ngỡ sẽ “tích” như thế nào cho “hợp” với nội dung chương trình dạy, với đối
tượng học sinh là cả một vấn đề.
Ngoài kiến thức của môn tin để tích hợp được giáo viên cần phải tự tìm tòi
và nghiên cứu kiến thức của các môn học khác và các kiến thức thực tế nên cũng
mất nhiều thời gian và công sức để thiết kế một giáo án dạy học tích hợp.
Nhà trường, Ban giám hiệu, các tổ nhóm chuyên môn rất đầu tư và dành
nhiều thời gian cùng nghiên cứu để đổi mới phương pháp dạy học theo chủ đề
tích hợp. Tuy nhiên do cơ sở vật chất còn hạn chế, số lượng máy tính còn ít nên
gặp nhiều hạn chế đến chất lượng dạy-học môn Tin trong nhà trường.
* Về phía học sinh:
Bộ môn Tin học THPT thường ít được học sinh quan tâm, yêu thích vì nó
không thuộc tổ hợp môn thi ĐH nào. Nhất là Tin học lớp 11, một nội dung kiến
thức cần rất nhiều sự tư duy sâu và khả năng sáng tạo cao. Mặt khác tin học 11
không như tin học 10, 12 là các chương trình ứng dụng, dễ hiểu, dễ vận dụng, dễ
hình dung. Tin học 11 thường rất ít ứng dụng do vậy khó tiếp cận, khó gần gũi
đối với các em học sinh. Trong nhiều năm giảng dạy, tôi thấy việc tạo hứng thú
cho học sinh yêu thích môn tin học là một việc làm rất cần thiết và cần đầu
tư[4].
THPT Thạch Thành 4 là trường thuộc vùng núi cao của tỉnh Thanh Hoá nên
phần lớn học sinh là người dân tộc Mường. Mặc dù học sinh đa phần là ngoan,
có ý thức vươn lên trong học tập tuy nhiên điều kiện kinh tế gia đình thấp nên
Năm học 2016 - 2017


5
11B2
46
2
13
25
6
11B3
44
0
10
29
5
Qua bảng tổng hợp trên có thể thấy số lượng học sinh đạt điểm 9-10 còn quá
ít mà vẫn còn một số học sinh dưới điểm trung bình. Vì vậy cần phải đổi mới
phương pháp dạy học nếu không chất lượng của môn học sẽ bị giảm.
2.3. CÁC SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ SỬ DỤNG ĐỂ GIẢI QUYẾT
VẤN ĐỀ
Với đề tài này, tôi xin đưa ra các sáng kiến kinh nghiệm, đó là tích hợp các
kiến thức liên môn giữa các môn học khác, kiến thức thực tiễn với môn tin để
lập trình giải các bài toán ví dụ tiêu biểu mà tôi đã sử dụng thành công trong bài
giảng tích hợp. Ngoài mục đích giúp học sinh nắm chắc hơn cấu trúc rẽ nhánh
và cấu trúc lặp thì thông qua các ví dụ này sẽ cung cấp cho học sinh thêm một số
thông tin mới, cách đặt vấn đề, cách hướng dẫn học sinh sao cho phù hợp nhất
để học sinh tự tìm tòi và phát hiện ra vấn đề, từ đó sẽ tạo được hứng thú cho học
sinh trong tiết học:
1. TÍCH HỢP KIẾN THỨC TOÁN HỌC
2
VÍ DỤ 1: Giải phương trình ax + bx + c = 0 ( a ≠ 0)
Với a, b, c là các số thực nhập vào từ bàn phím.

chương trình ta khai báo thêm biến D là biến kiểu số thực, gán D:=b*b - 4*a*c;
sau đó so sánh giá trị D với 0 ứng với từng trường hợp đưa ra nghiệm của
phương trình. Để viết chương trình cho bài toán ta dùng cấu trúc câu lệnh gì?
HS: Câu lệnh rẽ nhánh if-then
Từ đó GV sẽ hướng dẫn HS viết chương trình theo hướng dẫn chuyển từ toán
học sang ngôn ngữ Pascal
Program giai_pt_bac2;
var a,b,c,D,x1,x2:real;
Begin
write('nhap a,b,c:');readln(a,b,c);
2
+ tính ∆ = b − 4ac
D:=b*b-4*a*c;
+ Nếu ∆ < 0 thì phương trình vô if D 0 thì phương trình có
begin
hai nghiệm phân biệt
x1:=(-b-sqrt(D))/(2*a);
x2:=(-b+sqrt(D))/(2*a);


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

HS sẽ liên hệ cách tính giai thừa với cấu trúc và hoạt động của câu lệnh lặp đã
học nên có thể đưa ra cách giải quyết bài toán như sau:
Số lần lặp s ¬ s*i được xác định trước là n lần (ứng với số lần i tăng từ 1 đến n)
nên có thể sử dụng câu lệnh for-do. Tuy nhiên ta cũng có thể sử dụng câu lệnh
while-do và lặp trong điều kiện i<=n cho đến khi i>n thì vòng lặp while-do kết
thúc đưa giá trị n ra màn hình.
GVcó thể chia lớp thành 4 nhóm thảo luận trong 5 phút, yêu cầu các nhóm viết
chương trình cho bài toán trên (vào bảng phụ đã chuẩn bị trước):
Nhóm 1: Sử dụng câu lệnh for-to-do
Nhóm 2: Sử dụng câu lệnh for-downto-do
Nhóm 3: Sử dụng câu lệnh while-do
Nhóm 4: Sử dụng câu lệnh while-do
Hết giờ thảo luận yêu cầu các nhóm treo bảng phụ lên bảng. GV nhận xét và sửa
lỗi chương trình cho từng nhóm
Sử dụng câu lệnh
Sử dụng câu lệnh
Sử dụng câu lệnh forWhile-do
for-do
downto-do
Program tinh_gt;
Program tinh_gt;
Program tinh_gt;
var s:longint;
var s:longint;
var s:longint;

VÍ DỤ 3: Cho 3 số thực a, b, c nhập vào từ bàn phím ( a > 0;b > 0;c > 0). Kiểm
tra xem 3 số thực a, b, c có phải là độ dài 3 cạnh của một tam giác hay không.
Nếu a, b, c thỏa mãn là độ dài 3 cạnh của một tam giác thì hãy tính diện tích
của tam giác đó.
Với bài này HS sẽ thấy hào hứng vì đây là bài toán đã gặp trong môn toán. Từ
đó tôi sẽ hướng dẫn HS bằng các câu hỏi:
GV: Đặt câu hỏi: Dựa vào kiến thức toán học điều kiện để 3 số thực a, b, c là độ
dài 3 cạnh của 1 tam giác là gì?
HS: là a, b, c thỏa mãn đồng thời a+b>c, a+c>b, b+c>a
GV: Khi viết chương trình dùng cấu trúc câu lệnh gì để kiểm tra điều kiện này?
HS: cấu trúc câu lệnh if-then
GV: Nếu thỏa mãn là độ dài 3 cạnh của 1 tam giác ngoài viết lệnh thông báo ra
màn hình còn phải tính diện tích tam giác. Vậy trong trường hợp này ta tính diện
tích tam giác bằng cách nào là nhanh nhất?
Năm học 2016 - 2017

9


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

HS có thể nêu ra nhiều cách để tính
GV: Nhận xét và hướng dẫn: Trong toán học có thể tính diện tích tam giác khi
biết độ dài 3 cạnh bằng nhiều cách. Tuy nhiên, để chương trình thực hiện nhanh
và thuật toán ít phức tạp nhất ta nên áp dụng công thức hêrông
Yêu cầu HS nêu công thức hêrông :
S = p(p - a)(p - b)(p - c)
HS:

R1

R3

R2

R3

GV thuyết trình: Mỗi cách mắc sẽ cho một điện trở tương đương khác nhau. Để
biết mắc theo sơ đồ nào tạo ra điện trở tương đương lớn nhất ta phải tính được
điện trở tương đương của từng mạch điện. Vậy dựa vào kiến thức vật lí điện trở
tương đương của từng mạch điện được tính như thế nào?
GV cho HS quan sát các sơ đồ mắc nối các điện trở. Từ đó HS sẽ quan sát và
dựa vào kiến thức vật lí mà các em đã được học để đưa ra cách tính điện trở
tương đương trong từng sơ đồ:

Năm học 2016 - 2017

10


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

sơ đồ 1: 3 điện trở R1, R2, R3 mắc nối tiếp nên điện trở tương đương của mạch
điện là R1+R2+R3
sơ đồ 2: 3 điện trở R1, R2, R3 mắc song song nên điện trở tương đương của
R1.R2.R3
mạch điện là

GV: đặt câu hỏi gợi ý: Áp dụng các kiến thức mà các em đã học trong vật lí thì:
+ điện trở tương đương của mạch điện gồm n điện trở mắc nối tiếp được tính
như thế nào ?
HS: điện trở tương đương của mạch điện gồm n điện trở mắc nối tiếp được tính
theo theo công thức R= R1+R2+R3+…Rn
+ Tính hiệu điện thế giữa hai đầu mạch điện bằng công thức nào?
HS nhớ lại cách tính hiệu điện thế giữa 2 đầu đoạn mạch là kiến thức đã học
trong vật lí:
U
Áp dụng định luật Ôm trong dòng điện không đổi: I=
R
Năm học 2016 - 2017

11


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

Trong đó
+ I: cường độ dòng điện qua mạch điện
+ U: Hiện điện thế giữa hai đầu mạch điện
+ R: điện trở tương đương của mạch điện
Suy ra U=IR
GV: Khuyến khích HS dựa vào kiến thức trong vật lí trên để nêu ý tưởng xây
dựng chương trình.
Gợi ý:
+ Cần khai báo những biến nào?
+ Sử dụng câu lệnh gì để viết chương trình?


12


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

HS: hình ảnh ruồi giấm
GV: Thuyết trình: Ruồi giấm (Danh pháp khoa học: Drosophilidae) là một
phức hợp họ ruồi bao gồm cả các loài ruồi trái cây. Đây là một họ ruồi được sử
dụng trong các nghiên cứu khoa học, đặc biệt là về sinh học. Ruồi giấm được sử
dụng để thí nghiệm và minh họa cho đột biến sinh học ở dạng đột biến nhiễm
sắc thể, là đối tượng được nghiên cứu rất nhiều trong sinh học[2].
Bây giờ chúng ta cùng giải một số bài toán liên quan đến ruồi giấm.
VÍ DỤ 1: Viết chương trình trả lời cho câu hỏi:
Một tế bào ruồi giấm nguyên phân k lần tạo ra bao nhiêu tế bào con?
( Với k là số nguyên dương nhập vào từ bàn phím, k ≤ 30 ).
GV: thuyết trình: để viết được chương trình cho bài toán này ta phải xác định
được số tế bào con tạo ra sau k lần nguyên phân của một tế bào ruồi giấm. Vậy
dựa vào kiến thức đã học trong môn sinh học em hãy nêu cách tính số tế bào
con tạo ra sau k lần nguyên phân của một tế bào ruồi giấm.
GV giúp HS nhớ lại quá trình nguyên phân của 1 tế bào bằng cách phân tích
theo sơ đồ ( HS đã được học trong môn sinh học):
nguyên phân lần 1

nguyên phân lần 2
1

nguyên phân lần 3

s:=1; i:=1;
while i
GV: nên ta có A+G=1500 (*)
GV: A liên kết với T bằng mấy liên kết hiđrô ?
G liên kết với X bằng mấy liên kết hiđrô ?
HS: A liên kết với T bằng 2 liên kết hiđrô
G liên kết với X bằng 3 liên kết hiđrô
GV: nên ta có 2A+3G=3800 (**)
Vậy bài toán của ta trở thành viết chương trình tính A, G thỏa mãn (*) và (**)
GV: Cho HS nêu ý tưởng xây dựng chương trình.
HS: nêu ý tưởng.
GV: chốt kiến thức:
Trong chương trình khai báo 2 biến A và G kiểu số nguyên.
Từ (*) do A, G là các biến nguyên dương nên A, G chỉ nhận các giá trị từ 1 đến
1500. Có thể dùng câu lệnh for-do, for-downto-do hoặc while-do để duyệt giá trị
của A và G trong phạm vi từ 1 đến 1500, nếu thỏa mãn đồng thời (*) và (**) thì
đưa giá trị A, T, G, X ra màn hình.
GV: yêu cầu HS lên cài đặt chương trình.
Program vd;
uses crt;
var a,g:integer;
begin
clrscr;
for a:=1 to 1500 do
for g:=1 to 1500 do
if (a+g=1500) and (2*a+3*g=3800) then write('A=T= ',a,' ','G=X= ',g);
readln
end.
GV: Yêu cầu HS về nhà sử dụng câu lệnh while-do để cài đặt chương trình.
4. TÍCH HỢP KIẾN THỨC ĐỊA LÍ
VÍ DỤ 1: Viết chương trình tính và đưa ra màn hình số ngày của năm N và
số ngày của tháng T trong năm N đó (Với N, T là hai số nguyên dương nhập

- Các tháng 4, 6, 9, 11 luôn có 30 ngày.
- Riêng tháng 2 có thể có 28 hoặc 29 ngày tùy theo năm (nhuận hay không
nhuận). Năm nhuận thì tháng 2 sẽ có 29 ngày, không nhuận thì tháng 2 sẽ có 28
ngày.
GV: Từ toàn bộ kiến thức đã học trong môn địa lí em hãy nêu ý tưởng xây dựng
chương trình giải bài toán?
HS: Nêu ý tưởng.
GV: nhận xét, chốt kiến thức: Trong chương trình sử dụng câu lệnh if-then để
kiểm tra năm N là năm nhuận hay không và kiểm tra tháng T là tháng nào trong
năm N để đưa ra số ngày trong năm N và số ngày trong tháng T.
GV: Yêu cầu HS lên cài đặt chương trình vào máy tính.
Program thang_nam;
var n,t,sn,st:integer;
Begin
write('nhap n,t:');readln(n,t);
if (n mod 400=0)or((n mod 4=0) and(n mod 1000)) then
begin
sn:=366;
Năm học 2016 - 2017

15


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

if (t=1)or(t=3)or(t=5)or(t=7)or(t=8)or(t=10)or(t=12) then
st:=31
else if (t=4)or(t=6)or(t=9)or(t=11) then st:=30 else st:=29;

GV: sau năm thứ 3 ?
HS: Sau năm thứ 3 là: A.(1+ k)2 + A.(1+ k)2.k = A.(1+ k)2.(1+ k) = A.(1+ k)3
GV: Vậy tổng quát sau n năm dân số nước ta là : A.(1+ k)n(người)
Đặt t=1+k suy ra dân số nước ta sau n năm là A.tn (người)
Ta sẽ viết chương trình để tính A.t n (n nhập vào từ bàn phím)
GV: yêu cầu HS nêu ý tưởng thiết kế chương trình
(GV gợi ý : Sử dụng câu lệnh for-to-do hoặc for-downto-do hoặc while-do để
tính t n sau đó gán B ¬ A.t n rồi đưa giá trị B ra màn hình).
Program tang_ds;
const a=84200000; k=0.011;
Năm học 2016 - 2017

16


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

var i,n:integer; t,b:real;
Begin
write('nhap n:'); readln(n);
t:=1+k;
for i:=2 to n do t:=t*t;
b:=a*t;
write('so dan la:',b:4:2,’nguoi’);
readln
End.
GV: Yêu cầu HS về nhà sử dụng câu lệnh while-do để cài đặt chương trình
5. TÍCH HỢP KIẾN THỨC VĂN HOÁ DÂN GIAN

GV cho HS cài đặt chương trình
Năm học 2016 - 2017

17


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

Program ga_cho;
uses crt;
var ga,cho:integer;
Begin
clrscr;
for ga:=1 to 36 do
begin
cho:=36-ga;
if 2*ga+4*cho=100 then write('so ga:',ga,' con so cho: ', cho,' con');
end;
readln
End.
GV: có thể sử dụng câu lệnh for-downto-do hoặc While-do để viết chương trình.
Yêu cầu HS về nhà làm.
VÍ DỤ 2: Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam có bài thơ đố
“Trăm trâu trăm cỏ” sau đây:
Trăm trâu trăm cỏ
Trâu đứng ăn năm
Trâu nằm ăn ba
Lụ khụ trâu già

var x,y,z:byte;
Begin
clrscr;
for x:=1 to 100 do
for y:=1 to 100 do
for z:=1 to 100 do
if (x+y+z=100)and (5*x+3*y+z/3=100) then
writeln('trau dung: ',x,'con; trau nam: ',y,' con ; trau gia: ',z,' con');
readln
End.
6. TÍCH HỢP KIẾN THỨC TRONG THỰC TIỄN ĐỜI SỐNG
GV đặt vấn đề: Ngoài giải quyết các bài toán trong các môn học thì cấu trúc rẽ
nhánh và cấu trúc lặp còn được ứng dụng vào giải quyết rất nhiều bài toán trong
thực tiễn đời sống. Chúng ta cùng tìm hiểu một số bài toán sau:
VÍ DỤ 1: Viết chương trình tính tiền giờ hát cho một quán karaoke theo
quy định trong một ngày từ 6 giờ đến 18 giờ như sau: Nếu hát từ 6 giờ đến
12 giờ thì mỗi giờ 20000 đồng. Từ 12 giờ đến18 giờ mỗi giờ 30000 đồng (giả
sử giờ bắt đầu hát và giờ kết thúc hát đều là các số nguyên)[3].
GV: Từ kiến thức hiểu biết trong thực tiễn đời sống: Gọi x, y lần lượt là giờ bắt
đầu hát và giờ kết thúc hát (theo đề bài x, y nguyên dương) thì x, y chia làm mấy
trường hợp? ứng với các trường hợp đó số tiền hát được tính như thế nào?
HS: Trả lời
GV: Nhận xét và chốt kiến thức: chia làm ba trường hợp:
+ 6 ≤ x ≤ 12, 6 ≤ y ≤ 12
tiền hát = (y-x).20000
+ 6 ≤ x ≤ 12, 12 ≤ y ≤ 18
tiền hát = (12-x).20000 + (y-12).30000
+ 12 ≤ x ≤ 18, 12 ≤ y ≤ 18
tiền hát = (y-x).30000
GV: Cho HS nêu ý tưởng, sau đó chốt kiến thức: Từ đó trong chương trình khai

GV: Hướng dẫn: Từ dữ liệu của bài toán trong chương trình khai báo 2 biến x,
y kiểu byte (ứng với tuổi con và tuổi cha), biến n (kiểu byte) là số năm cần tìm
Vì hiện tại cha lớn hơn hai lần tuổi con và tuổi cha hơn tuổi con ít nhất 25
nên ta khởi tạo giá trị đầu cho x, y, n bằng bao nhiêu?
HS: x ¬ 1; y ¬ 26; n ¬ 0
GV hướng dẫn HS: Sử dụng câu lệnh lặp while-do kiểm tra biểu thức 2*xy.
Nếu biểu thức còn nhận giá trị true thì:
x ¬ x +1
y ¬ y +1
n ¬ n +1
cho đến khi biểu thức nhận giá trị False thì đưa giá trị n ra màn hình
GV: Yêu cầu HS lên cài đặt chương trình
HS: Thực hiện
GV: Nhận xét, sửa lỗi giúp HS hoàn thiện chương trình.
Program cha_con;
uses crt;
var x,y,n:byte;
Begin
clrscr;
x:=1; y:=26; n:=0;
while 2*xy do
begin
x:=x+1;
y:=y+1;
n:=n+1;
end;
write('sau ',n,' nam thi tuoi cha gap doi tuoi con');
readln
End.
2.4. HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHHIỆM


Đã vận dụng sáng kiến
Giỏi Khá T.bình Yếu

11B
11C
45
3
20
20
2
47
7
35
5
0
1
1
11B
11C
46
2
23
18
3
46
6
31
9
0

phương pháp dạy học này thì giáo viên cần lưu ý đến các kiến thức tích hợp cần
phải thật chính xác, gần gũi và phù hợp với học sinh thì mới đem lại hiệu quả
cao trong dạy học tích hợp.
L‎à phương pháp dạy học mới có thể áp dụng với tất cả các môn học, tất cả
các cấp học và sẽ đều đem lại hiệu quả cao trong học tập.
3.2. ĐỀ XUẤT
- Đối với lãnh đạo trường: Đáp ứng các nhu cầu về tư liệu, cơ sở vật chất để
phục vụ cho cách dạy học nêu trên.
- Nhân rộng cách thức cho các lớp khác, giáo viên khác.
- Mong nhận được sự đóng góp ý kiến nhiệt tình của các đồng nghiệp để cách
thức thực hiện được tốt hơn.
XÁC NHẬN CỦA THỦ
TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh Hoá, ngày 2 tháng 6 năm 2017
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình
viết, không sao chép nội dung của người
khác.

Năm học 2016 - 2017

21


Sáng kiến kinh nghiệm

Lê Thị Thảo

Lê Thị Thảo
TÀI LIỆU THAM KHẢO

Lê Thị Thảo

Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên Tin học Trường THPT Thạch Thành 4

TT

Tên đề tài SKKN

Cấp đánh
giá xếp loại
(Phòng, Sở,
Tỉnh...)

Kết quả
đánh giá
xếp loại
(A, B,
hoặc C)

Năm
học
đánh
giá xếp
loại

Sở GD&ĐT
tỉnh Thanh
Hóa

C