PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐỀ KHẢO SÁT HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC 2017–2018

TIỀN HẢI

MÔN: LỊCH SỬ 9
(Thời gian làm bài 120 phút)

Câu 1. (3,0 điểm)
Hãy nêu những biến đổi to lớn về các mặt chính trị, kinh tế của khu vực Đông
Nam Á sau chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945). Theo em, trong các biến đổi đó,
biến đổi nào là quan trọng nhất? Vì sao?
Câu 2. (3,0 điểm)
Trình bày khái quát phong trào giải phóng dân tộc của Mĩ La-tinh từ sau chiến
tranh thế giới thứ hai đến năm 1991? Nêu nét khác biệt cơ bản giữa phong trào giải
phóng dân tộc ở khu vực Mĩ La-tinh với châu Á, châu Phi? Vì sao có sự khác biệt đó?
Câu 3. (5,0 điểm)
Trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất ở Việt Nam, thực dân Pháp đã thi
hành các chính sách kinh tế như thế nào? Mục đích của các chính sách đó? Tác động của
các chính sách đó đến nền kinh tế Việt Nam?
Câu 4. (5,0 điểm)
a. Lập bảng thống kê về tình hình các giai cấp, tầng lớp trong xã hội Việt Nam
cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX theo mẫu sau:
Giai cấp, tầng lớp

Nghề nghiệp

Thái độ đối với độc lập dân tộc

b. Nguyên nhân nào dẫn tới sự khác biệt về thái độ đối với độc lập dân tộc của các


Những biến đổi to lớn về các mặt chính trị, kinh tế của khu vực
Đông Nam Á sau chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945).

1,5

Biến đổi thứ nhất: Từ thân phận các nước thuộc địa, sau chiến tranh thế
giới thứ hai, các nước Đông Nam Á đã trở thành các quốc gia độc lập.

0,5

Biến đổi thứ hai: Sau khi giành độc lập, các nước Đông nam Á ra sức
phát triển kinh tế - xã hội và nhiều nước đã đạt được những thành tựu to
lớn như Xin-ga-po, Ma-lai-xi-a, Thái Lan. Đặc biệt Xin-ga-po là nước có
nền kinh tế phát triển, được xếp vào nhóm các nước phát triển trên thế
giới, được coi là một trong bốn con rồng ở Châu Á.
Biến đổi thứ ba: Tuy có chế độ chính trị khác nhau, trong chiến tranh
lạnh có sự xung đột, đối đầu. Tuy nhiên đến đầu những năm 90 của thế kỉ
XX, cả 10 nước Đông Nam Á đều đứng trong một tổ chức thống nhất đó
là Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Đây là tổ chức liên
minh chính trị - kinh tế của khu vực Đông Nam Á nhằm cùng nhau xây
dựng một khu vực hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển kinh tế.
Biến đổi quan trọng nhất, giải thích.
Biến đổi quan trọng nhất là: Từ thân phận các nước thuộc địa, sau chiến
tranh thế giới thứ hai, các nước Đông Nam Á đã trở thành các quốc gia
độc lập.
Vì từ khi giành được độc lập, các nước đã bước sang kỉ nguyên mới – kỉ
nguyên độc lập, tự do. Từ đó các nước mới có cơ hội để hội nhập, xây
dựng và phát triển đất nước.



trào đấu tranh đã bùng nổ ở Mĩ La-tinh và khu vực này được ví như “Lục
địa bùng cháy” của phong trào cách mạng.
Đấu tranh vũ trang diễn ra ở nhiều nước như Bô-li-vi-a, Vê- nê- xu-ê-la,
Cô-lôm-bi-a, Ni-ca-ra-goa…
Kết quả là chính quyền độc tài phản động ở nhiều nước đã bị lật đổ, các
chính phủ dân tộc dân chủ được thiết lập và tiến hành nhiều cải cách tiến
bộ.
Trong thời kì này, nổi bật lên là những sự kiện diễn ra tại Chi-lê và Nica-ra-goa.
Do thắng lợi của cuộc bầu cử tháng 9 năm 1970 ở Chi-lê, chính phủ của
Liên minh đoàn kết nhân dân do tổng thống A-gien-đê lãnh đạo đã thực
hiện những cải cách tiến bộ, củng cố độc lập chủ quyền dân tộc trong
những năm 1970-1973. Ở Ni-ca-ra-goa, dưới sự lãnh đạo của mặt trận
Xan-đi-nô, nhân dân nước này đã lật đổ chế độ độc tài thân Mĩ, đưa đất
nước phát triển theo con đường dân chủ.

0,25
0,25
0,25

0,25

Nhưng cuối cùng, do nhiều nguyên nhân, nhất là sự can thiệp của Mĩ,
phong trào cách mạng ở Chi-lê và Ni-ca-ra-goa lần lượt bị thất bại vào
những năm 1973 và 1991.

0,25

Nét khác biệt cơ bản giữa phong trào giải phóng dân tộc ở khu vực
Mĩ La-tinh với châu Á , châu Phi.

0,5

0,25
0,25

3


Những chính sách kinh tế thực dân Pháp đã thi hành ở Việt Nam
trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất.
Nông nghiệp:
Đẩy mạnh việc cướp đoạt ruộng đất lập đồn điền (ở Bắc Kì ,năm 1902 ,
Pháp chiếm 182000 ha ruộng đất. Riêng giáo hội Thiên Chúa đã chiếm ¼
diện tích cày cấy ở Nam Kì).
Tiếp tục duy trì phương pháp bóc lột nông dân theo kiểu phát canh thu tô

Câu 3
(5đ)

2,0

0,25
0,25

Công nghiệp:
Khai thác mỏ để xuất khẩu (đặc biệt là than và kim loại).

0,25

Đầu tư cho công nghiệp nhẹ: Xay xát gạo, chế biến gỗ, đường, rượu…


2,0

Tác động tích cực:
Làm xuất hiện nền công nghiệp thuộc địa mang yếu tố thực dân…
Hệ thống giao thông vận tải phát triển hơn trước…
Thành thị theo hướng hiện đại ra đời…
Bước đầu làm xuất hiện nền kinh tế hàng hóa, tính chất tự cung tự cấp
của nền kinh tế cũ bị phá vỡ…
Tác động tiêu cực:
Tài nguyên thiên nhiên bị khai thác cạn kiệt…
Nông nghiệp giậm chân tại chỗ…
Công nghiệp phát triển nhỏ giọt, thiếu hẳn công nghiệp nặng.
Nhìn chung, nền kinh tế Việt Nam cơ bản vẫn là nền sản xuất nhỏ, lạc
hậu, phụ thuộc. Đời sống nhân dân vô cùng cực khổ.

/>
0,25

0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25

4


nghiệp).
Chủ xưởng thủ công
nhỏ, cơ sở buôn
bán, viên chức cấp
thấp như thông
ngôn, nhà giáo, thư
kí, kế toán, học sinh
(làm công ăn lương,
buôn bán).
Làm việc trong các
đồn điền, nhà máy,
hầm mỏ…( bán sức
lao động, làm thuê).

4. Tiếu tư sản
thành thị

5. Công nhân

Sẵn sàng hưởng ứng, tham
gia các cuộc đấu tranh do
bất kì cá nhân, tổ chức, tầng
lớp hoặc giai cấp nào đề
xướng để có thể giúp họ
giành được tự do, no ấm.
Chưa giám tỏ thái độ phản
ứng hay tham gia các cuộc
vận động cách mạng giải
phóng dân tộc đầu thế kỷ
XX.

Bộ phận trở thành lực lượng đi đầu trong cuộc vận động cứu nước ở
nước ta đầu thế kỉ XX là những trí thức nho học tiến bộ theo con đường
dân chủ tư sản.
Vì họ có lòng yêu nước nồng nàn và có sự hiểu biết sâu rộng, có điều
kiện tiếp thu những trào lưu tư tưởng tiến bộ từ bên ngoài thổi vào nước
ta…
a) Tóm tắt về vụ ám sát Tuần phủ Thái Bình Nguyễn Duy Hàn.
Nguyễn Duy Hàn -Tuần phủ Thái Bình, kẻ đã được thực dân Pháp khen
ngợi là người có công đàn áp các phong trào Đông Du làm “ tê liệt”
phong trào đấu tranh trong tỉnh… Nguyễn Duy Hàn được xếp trong danh
sách đối tượng phải trừ khử của Việt Nam Quang Phục hội. Kế hoạch đã
được phê duyệt, bản án được thi hành ngay. Thanh niên Phạm Văn Tráng
là người thực thi bản án này.
Trưa ngày 13/4/1913, Nguyễn Duy Hàn vừa từ Tòa Sứ về đến cổng dinh
Tuần Phủ thì bị một trái tạc đạn quăng tới nổ vang. Nguyễn Duy Hàn
chết tại chỗ. Nhưng Phạm Văn Tráng cũng bị bắt.
Ngày 05/9/1913, Phạm Văn Tráng Phạm Văn Tráng bị Hội đồng đề hình
tuyên án tử hình.
Ngày 21/9/1913, Phạm Văn Tráng cùng 5 chiến sĩ yêu nước khác bị xử
bắn ngay tại cửa nhà lao Hỏa Lò-Hà Nội. Khi ra pháp trường, các anh
vẫn “bình thản, vui vẻ đón nhận cái chết”(Theo tờ “Tương lai xứ Bắc Kỳ
ra ngày 25/9/1913 đã nhận xét và ca ngợi họ”).

0,5
0,75
0,75
2,0

0,5



6


Trong cuộc vận động cứu nước đầu thế kỉ XX, nhân dân Thái Bình sôi
nổi hưởng ứng. Đặc biệt, trong phong trào Việt Nam Quang Phục hội
nhiều thanh niên ưu tú Thái Bình đã vượt mọi khó khăn, nguy hiểm tham
gia và đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của hội như Ngô
Quang Đoan, Nguyễn Thị Hồng Đính…
Vì những yếu tố đó mà Thái Bình đã được Việt Nam Quang Phục hội
chọn là nơi thực hiện chủ trương bạo động.

0,5

…………………….HẾT………………...

/>
7