BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

NGÔ THỊ BÍCH THỦY

NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ CỦA CÔNG CHỨC
VĂN HÓA - XÃ HỘI CẤP XÃ TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN AN BIÊN, TỈNH KIÊN GIANG

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2017


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

NGÔ THỊ BÍCH THỦY

NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ CỦA CÔNG CHỨC
VĂN HÓA - XÃ HỘI CẤP XÃ TRÊN ĐỊA BÀN
HUYỆN AN BIÊN, TỈNH KIÊN GIANG

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
Chuyên ngành: Quản lý công

Luận văn hoàn thành là kết quả của quá trình học tập, nghiên cứu lý
luận và tích lũy kinh nghiệm từ thực tế của bản thân. Để hoàn thành luận văn
này, tác giả đã nhận được sự giúp đỡ của các thầy, cô giáo Khoa Sau đại học,
các thầy cô giáo tham gia giảng dạy chương trình thạc sĩ của Học viện Hành
chính Quốc gia. Tác giả xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy, cô giáo đã
chỉ bảo giúp đỡ tôi thực hiện luận văn.
Đặc biệt, tác giả xin chân thành cám ơn Tiến sĩ Nguyễn Thị Thanh
Thủy đã trực tiếp tận tình giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này.
Tác giả gửi lời cảm ơn chân thành tới các đồng chí lãnh đạo, cán bộ,
công chức cấp xã, Phòng Nội vụ, Phòng Văn hóa-Thông tin, Phòng Lao động
- Thương binh & Xã hội huyện An Biên đã cung cấp nhiều tư liệu quý báu để
tác giả hoàn thành luận văn.
Xin trân trọng cảm ơn./.

Hà Nội, ngày 27 tháng 7 năm 2017
TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Ngô Thị Bích Thủy

4


MỤC LỤC
Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Lời cảm ơn
Danh mục các chữ viết tắt
Danh mục các bảng
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC THỰC THI CÔNG VỤ


GIANG43...............................................................................................43
2.1. Khái quát vị trí địa lý, dân cư, kinh tế, xã hội của huyện An Biên ................4343
2.1.1. Vị trí địa lý, dân cư huyện An Biên ....................................................4343
2.1.2. Tình hình kinh tế - xã hội của huyện An Biên ...................................4444
2.1.3. Ảnh hưởng của tình hình kinh tế - xã hội đến năng lực thực thi công vụ
của công chức VH-XH cấp xã trên địa bàn huyện An Biên...................................... 45
2.2. Đánh giá năng lực thực thi công vụ của công chức văn hóa - xã hội cấp
xã trên địa bàn huyện An Biên ...................................................................4646
2.2.1. Kiến thức ............................................................................................4646
2.2.2. Kỹ năng, phương pháp công tác .........................................................5252
2.2.3. Thái độ, hành vi ..................................................................................5757
2.2.4. Kết quả thực hiện công vụ ....................................................................588
2.3. Nhận xét về năng lực thực thi công vụ của công chức văn hóa-xã hội
cấp xã trên địa bàn huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang ................................6060
2.3.1. Ưu điểm ..............................................................................................6060
2.3.2. Hạn chế ...............................................................................................6261
2.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế, yếu kém về năng lực thực thi công vụ
của công chức văn hóa – xã hội cấp xã trên địa bàn huyện An Biên ...6464
Tiểu kết chƣơng 2................................................................................................... 68
Chƣơng 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC
THỰC THI CÔNG VỤ CỦA CÔNG CHỨC VĂN HÓA - XÃ HỘI CẤP
XÃ HUYỆN AN BIÊN, TỈNH KIÊN GIANG ....................................................699
3.1. Quan điểm nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức văn hóa xã hội cấp xã ................................................................................................699
3.1.1. Nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức văn hóa - xã
hội cấp xã phải xuất phát từ quan điểm của Đảng, Nhà nước về
công tác cán bộ .....................................................................................699

6



DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

BNV:

Bộ Nội vụ

CB:

Cán bộ

CC:

Công chức

CCHC:

Cải cách hành chính

CP:

Chính phủ

CV:

Công văn

QĐ:

Quyết định

Bảng 2.8. Kết quả khảo sát thái độ, hành vi của công chức VH-XH cấp xã .. 5757
Bảng 2.9. Kết quả điều tra, khảo sát mức độ hoàn thành nhiệm vụ của
công chức VH-XH 1 ...................................................................... 58
Bảng 2.10. Kết quả điều tra, khảo sát mức độ hoàn thành nhiệm vụ của
công chức VH-XH 2 .................................................................... 599

9


MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Sự nghiệp đổi mới đất nước 30 năm qua do Đảng ta khởi xướng và lãnh
đạo đang tạo nên những thay đổi lớn trong đời sống xã hội và cũng đang đặt
hoạt động quản lý nhà nước trước những yêu cầu mới. Việc xây dựng một nhà
nước gọn nhẹ, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu quản lý nền
kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một vấn đề cấp thiết. Chính
vì vậy, trong Chương trình tổng thể cải cách hành chính giai đoạn 2011-2020
của Chính phủ đã rất quan tâm đến công tác xây dựng, nâng cao chất lượng của
đội ngũ cán bộ, công chức. Bởi vì, đội ngũ cán bộ, công chức có vai trò vô
cùng quan trọng, quyết định chất lượng, hiệu quả hoạt động của chính quyền
các cấp nói chung và chính quyền cấp cơ sở nói riêng. Hiệu lực quản lý nhà
nước được thực hiện bởi số lượng và chất lượng của đội ngũ cán bộ, công
chức.
Trong quá trình đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa
phương thì việc nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức chính quyền
địa phương là một trong những vấn đề quan tâm hàng đầu trước khi tiến hành
giao quyền, giao trách nhiệm cho chính quyền và công chức cấp địa phương.
Trong các cấp chính quyền địa phương, chính quyền cấp xã có vai trò
rất quan trọng. Cấp xã là cấp trực tiếp triển khai và tổ chức thực hiện các chủ
trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nhiệm

Một số công chức VH-XH chưa được đào tạo đúng ngành; việc cập nhật kiến
thức mới, kỹ năng nghiệp vụ chưa thường xuyên; thái độ thực thi công vụ
chưa cao, chưa khoa học, chưa chủ động; sự phối hợp giữa công chức VH-XH
với các bộ phận khác hiệu quả chưa cao. Vẫn còn công chức VH-XH hạn chế
về trình độ, chưa cập nhật văn bản quy phạm pháp luật kịp thời, kỹ năng soạn
thảo văn bản hành chính không đúng quy định; còn vi phạm giờ làm việc; tác
phong làm việc thiếu chuyên nghiệp; kỹ năng giao tiếp với nhân dân còn yếu

2


kém, đôi khi gây bức xúc trong dư luận. Xét về tổng thể chất lượng, số lượng,
cơ cấu thì công chức VH-XH cấp xã trên địa bàn huyện An Biên có nhiều mặt
chưa ngang tầm với đòi hỏi của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
nước và sự phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương.
Chính vì thế, nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức văn
hóa - xã hội cấp xã trên địa bàn huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang là nhiệm vụ
cấp thiết, góp phần nâng cao chất lượng thực thi công vụ, đáp ứng các yêu cầu
phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện
đại hóa đất nước, xây dựng nông thôn mới, xây dựng quê hương ngày càng
giàu đẹp, văn minh.
Với ý nghĩa đó, qua thực tiễn công tác, tôi chọn đề tài “Năng lực thực
thi công vụ của công chức văn hóa - xã hội cấp xã trên địa bàn huyện An
Biên, tỉnh Kiên Giang” làm luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý công.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Vấn đề liên quan đến cán bộ, công chức nói chung đã được nhiều
chuyên gia, nhà khoa học, nhà nghiên cứu và nhiều công trình khoa học cũng
đã nghiên cứu vấn đề này dưới nhiều góc độ khác nhau. Có thể liệt kê một số
công trình nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực trên như sau:
- PGS.TS. Nguyễn Phú Trọng, PGS.TS. Trần Xuân Sơn - đồng chủ biên

vụ trong cơ quan hành chính nhà nước”, Tạp chí Tổ chức Nhà nước số
11/2012. Trong bài viết, tác giả lý giải chất lượng thực thi công vụ của công
chức phục thuộc vào các yếu tố như: Năng lực, kiến thức, kỹ năng và thái độ
của họ đối với công việc; công tác tổ chức gắn với sự phân công công việc,
tính chất công việc, môi trường làm việc của công chức; sự động viên, khuyến
khích của người lãnh đạo, quản lý bằng các chế độ, chính sách đãi ngộ, cơ hội
thăng tiến đối với công chức. Tác giả đánh giá thực trạng công chức trong cơ
quan hành chính nhà nước và nêu ra những bất cập về năng lực của công chức
thể hiện ở một số mặt như: (1) Kết quả thực thi công vụ chưa cao, một bộ

4


phận không nhỏ công chức làm việc đạt kết quả thấp; (2) Năng lực thực thi
công vụ của công chức còn hạn chế do kỹ năng làm việc chưa thành thạo, tính
chuyên nghiệp chưa cao; (3) Chất lượng thực thi công vụ của một bộ phận
công chức chưa cao, còn phạm nhiều lỗi, sai sót; (4) Mức độ hài lòng của
người dân, doanh nghiệp về thái độ, tinh thần phục vụ, kết quả làm việc của
đội ngũ công chức thấp. Qua đó, tác giả đưa ra một số kiến nghị nhằm nâng
cao chất lượng thực thi công vụ của công chức nhà nước như: Thực hiện đổi
mới trong tuyển dụng công chức; đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng công
chức theo hướng hiệu quả, thiết thực; sử dụng công chức hợp lý, hiệu quả;
chú trọng tạo động lực cho công chức trong thực thi công vụ.
- TS. Nguyễn Thị Tuyết Mai - chủ biên (2007), Nâng cao năng lực tổ
chức thực tiễn của cán bộ chủ chốt cấp xã qua khảo sát ở đồng bằng Sông
Hồng, Nxb CTQG, HN. Tài liệu đã đưa ra các giải pháp nâng cao năng lực
thực thi công vụ của cán bộ cấp xã ở đồng bằng Sông Hồng.
Đề tài liên quan đến năng lực thực thi của công chức cấp xã cũng được
đề cập trong một số luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý công như:
- Ths. Trương Thị Ngọc Anh, “Nâng cao năng lực công chức tư pháp xã

định trước đây nên có nhiều nội dung không còn phù hợp với tình hình hiện nay.
Vì vậy, việc nghiên cứu toàn diện các yếu tố tác động đến năng lực thực thi công
vụ của công chức VH-XH cấp xã trên địa bàn huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang
là rất cần thiết.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
3.1. Mục đích
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về năng lực thực thi công vụ của công
chức VH-XH cấp xã; phân tích thực trạng năng lực thực thi của công công
chức VH-XH cấp xã trên địa bàn huyện An Biên; chỉ ra những ưu điểm, hạn
chế và nguyên nhân của những hạn chế đó, để đề xuất những giải pháp phù hợp
với điều kiện và tình hình của địa phương, nhằm nâng cao năng lực của họ.

6


3.2. Nhiệm vụ
Để đạt được mục đích nghiên cứu nêu trên tác giả thực hiện các nhiệm
vụ chủ yếu sau:
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và pháp lý về năng lực thực thi công vụ
của công chức VH-XH cấp xã.
- Phân tích, đánh giá thực trạng năng lực thực thi công vụ của công
chức VH-XH cấp xã trên địa bàn huyện An Biên và chỉ ra những hạn chế, và
nguyên nhân hạn chế đó trong năng lực của họ.
- Đề xuất các giải pháp phù hợp với khả năng và điều kiện đặc thù của
địa phương, nhằm nâng cao năng lực thực thi công vụ của công chức VH-XH
cấp xã trên địa bàn huyện An Biên.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
4.1. Đối tượng nghiên cứu của đề tài
Luận văn tập trung vào nghiên cứu về năng lực thực thi công vụ của
công chức VH-XH cấp xã.

+ Cán bộ, công chức Phòng Văn hóa - Thông tin, Phòng Lao động
Thương binh và Xã hội: 15 người;
+ Cán bộ, công chức xã, thị trấn: 100 người;
+ Cán bộ xã (gồm các chức danh: Bí thư Đảng uỷ, Phó bí thư Đảng uỷ,
Chủ tịch Uỷ ban nhân dân, Phó chủ tịch Uỷ ban nhân dân, Phó chủ tịch Hội
đồng nhân dân xã): 50 người.
+ Người dân: 200 người. Mẫu khảo sát dành cho người dân được phát
ngẫu nhiên, ở các độ tuổi khác nhau, giới tính khác nhau nhằm đảm bảo tính
chính xác, khách quan, trong giới hạn sai số cho phép.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
Về lý luận, đề tài góp phần hệ thống hóa cơ sở lý luận về công vụ, công
chức và năng lực thực thi công vụ của công chức VH-XH cấp xã; yêu cầu về
tiêu chuẩn, nhiệm vụ của công chức VH-XH cấp xã ở nước ta.

8


Về thực tiễn, đề tài phân tích, đánh giá thực trạng, làm rõ những ưu
điểm và hạn chế, yếu kém về trình độ kiến thức, kỹ năng, phương pháp công
tác, ý thức thái độ, năng lực thực thi công vụ của công chức VH-XH cấp xã,
cũng như những hạn chế, yếu kém trong công tác quản lý, đánh giá, sử
dụng công chức xã hiện nay ở huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang. Từ đó đề
xuất những giải pháp cụ thể nhằm nâng cao năng lực thực thi công vụ của
công chức VH-XH cấp xã trong thời kỳ tới để làm tài liệu tham khảo thêm
cho các nhà quản lý và những tác giả cùng quan tâm đến vấn đề này.
7. Kết cấu của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục,
luận văn được kết cấu thành 3 chương, 10 tiết:
Chương 1: Cơ sở lý luận và pháp lý về năng lực thực thi công vụ của
công chức văn hóa - xã hội cấp xã.

+ Công chức trong Văn phòng Chủ tịch nước, Văn phòng Quốc hội,
Kiểm toán Nhà nước
+ Công chức trong Bộ, cơ quan ngang Bộ và các tổ chức khác do Chính
phủ, Thủ tướng Chính phủ thành lập
+ Công chức trong cơ quan hành chính ở cấp tỉnh, cấp huyện

10


+ Công chức trong hệ thống Tòa án nhân dân
+ Công chức trong hệ thống Viện Kiểm sát nhân dân
+ Công chức trong cơ quan của tổ chức chính trị - xã hội
+ Công chức trong cơ quan, đơn vị của Quân đội nhân dân và Công an
nhân dân
+ Công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý đơn vị sự nghiệp công lập
+ Công chức được luân chuyển
Như vậy, công chức có mặt ở rất nhiều loại hình tổ chức, từ trung
ương đến địa phương, từ cơ quan Đảng, tổ chức chính trị - xã hội đến các
cơ quan hành chính nhà nước và trong các đơn vị sự nghiệp công lập, các
cơ quan xét xử.
1.1.1.2. Công chức cấp xã
Cán bộ, công chức, viên chức là những thuật ngữ cơ bản của chế độ
công vụ, công chức, thường xuyên xuất hiện trong mọi lĩnh vực của đời sống
xã hội. Theo các cách tiếp cận khác nhau, người ta đã đưa ra các cách giải
thích khác nhau về các thuật ngữ “cán bộ”, “công chức” và “viên chức”.
Thuật ngữ “công chức”, “viên chức” thường được hiểu một cách khái
quát là những người được Nhà nước tuyển dụng, nhận một công vụ hoặc một
nhiệm vụ nhất định do Nhà nước trả lương và có nghĩa vụ, bổn phận phục vụ
nhân dân, phục vụ Nhà nước theo các quy định của pháp luật. Tuy nhiên,
phạm vi xác định công chức hoặc viên chức lại là khác nhau đối với mỗi quốc

- Nếu như công chức thuộc các tổ chức khác được tuyển dụng gắn với
vị trí việc làm thì công chức xã được giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp
vụ cụ thể. Đây là điểm khác biệt rõ nét nhất đối với công chức trong các đơn
vị, tổ chức khác.

12


- Xét về vị trí công tác thì đây là đội ngũ công chức gần dân nhất, hàng
ngày trực tiếp tiếp xúc với nhân dân và gắn bó chặt chẽ với nhân dân.
Tại Điều 1, Thông tư số 06/2012/TT-BNV ngày 30/10/2012 của Bộ
Nội vụ quy định: “Công chức xã, phường, thị trấn (xã, phường, thị trấn sâu
đây gọi chung là cấp xã) làm công tác chuyên môn thuộc biên chế của Ủy ban
nhân dân cấp xã thực hiện chức năng quản lý nhà nước về lĩnh vực công tác
được phân công và thực hiện các nhiệm vụ khác do Chủ tịch Ủy ban nhân dân
cấp xã giao”.
1.1.1.3. Công chức văn hóa - xã hội cấp xã
Cụ thể hóa Luật cán bộ, công chức năm 2008; Nghị định số
92/2009/NĐ-CP của Chính phủ đã chỉ rõ công chức cấp xã, gồm có 7 chức
danh sau:
- Trưởng Công an;
- Chỉ huy trưởng Quân sự;
- Văn phòng - thống kê;
- Địa chính-xây dựng-đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn)
hoặc địa chính-nông nghiệp-xây dựng và môi trường (đối với xã);
- Tài chính - kế toán;
- Tư pháp - hộ tịch;
- Văn hóa - xã hội.
Như vậy, công chức VH - XH cấp xã là 1 trong 7 chức danh của công
chức xã và nhiệm vụ cụ thể của công chức VH - XH đã được quy định rõ tại

+ Chủ trì, phối hợp các công chức khác và trưởng thôn, tổ trưởng tổ
dân phố xây dựng hương ước, quy ước ở thôn, tổ dân phố và thực hiện công
tác giáo dục tại địa bàn cấp xã.

14


- Thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật chuyên
ngành và do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã giao.
Với nội dung công việc được giao cho công chức VH-XH là một phạm
vi rất rộng với nhiều lĩnh vực đồng thời có sự liên hệ, gắn bó với lợi ích rất cụ
thể của cộng đồng dân cư địa phương, do vậy đây là một yếu tố có ảnh hưởng
trực tiếp đến việc hoàn thành nhiệm vụ được giao.
1.1.3. Đặc điểm của công chức văn hóa – xã hội cấp xã
Chính quyền cấp xã là chính quyền Nhà nước ở cơ sở, có vị trí, vai trò
đặc biệt quan trọng, là nền tảng của bộ máy Nhà nước, là chỗ dựa, là công cụ
sắc bén để thực hiện và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, làm cơ sở cho
chiến lược ổn định và phát triển đất nước, là yếu tố chi phối mạnh mẽ đến đời
sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của cộng đồng dân cư trên địa bàn. Vì
vậy, lực lượng công chức xã nói chung và công chức VH-XH cấp xã nói riêng
có vai trò quan trọng trong các hoạt động phát triển kinh tế-xã hội.
Công chức cấp xã nói chung, trong đó có công chức VH-XH thực hiện
chức năng làm cầu nối giữa Đảng với nhân dân, giữa công dân với Nhà nước.
Sở dĩ như vậy, là vì họ là người trực tiếp tuyên truyền, phổ biến, vận động và
tổ chức nhân dân thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp
luật của Nhà nước trên địa bàn dân cư, giải quyết các nhu cầu của dân cư,
đảm bảo sự phát triển kinh tế-xã hội của địa phương, ổn định trật tự, an toàn
xã hội trên địa bàn cấp xã. Do tính chất công việc của cấp xã, họ vừa giải
quyết công việc hàng ngày, vừa phải quán triệt các nghị quyết, chỉ thị của cấp
trên, lại phải nắm tình hình thực tiễn ở địa phương, từ đó đề ra kế hoạch, biện

sức mạnh của hệ thống chính trị, tạo dựng các phong trào về các hoạt động
văn hóa, thể dục, thể thao, du lịch, y tế và giáo dục trên địa bàn; tổ chức thực
hiện việc xây dựng đời sống văn hóa ở cộng đồng dân cư và xây dựng gia
đình văn hóa trên địa bàn cấp xã, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu,

16