BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
………/………

BỘ NỘI VỤ
…../…..

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

NGUYỄN QUỲNH MAI

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN
ĐỐI VỚI CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG DÂN DỤNG
TỪ NGUỒN VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN
ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK LẮK

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ CÔNG

Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 60 34 04 03
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ CÔNG

ĐẮK LẮK – 2017


Công trình được hoàn thành tại: HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

Người hướng dẫn khoa học: TS. NGUYỄN ĐĂNG QUẾ

Phản biện 1:…………………………………………………………………………….
…………………………………………………………………………….
.

dựng cơ bản các công trình dân dụng từ nguồn NSNN đã cho thấy có
nhiều tiến bộ, song chưa thực sự phù hợp với yêu cầu phát triển kinh
tế xã hội, còn làm ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả đầu tư. Tình trạng
thất thoát lãng phí kém hiệu quả trong đầu tư XDCB từ nguồn vồn
nhà nước nói chung và vốn NSNN nói riêng đang xảy ra ở mức đọ
nghiêm trọng và là một vấn đề bức xúc đang được Đảng, Quốc hội,
Chính phủ và xã hội quan tâm. Ngay từ đại hội Đảng VII, Đảng đã
đặt ra yêu cầu “phải đổi mới cơ chế quản lý xây dựng cơ bản để ngăn
chặn tiêu cực, chống thất thoát lãng phí vốn nhà nước” (Văn kiện đại
hội).
Đầu tư xây dựng dân dụng là nhiệm vụ chiến lược, một giải
pháp chủ yếu để thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội theo
hướng tăng trưởng cao, ổn định và bền vững cho một đất nước cũng
như trong từng địa phương.

1


Bất cứ một ngành, một lĩnh vực nào, để đi vào hoạt động đều
phải thực hiện đầu tư cơ sở vật chất, tài sản cố định; vì vậy đầu tư xây
dựng luôn là vấn đề quan trọng và được chú ý quan tâm. Trong những
năm qua, đầu tư xây dựng cơ bản đối với các công trình xây dựng dân
dụng đã góp phần không nhỏ đối với tăng trưởng và phát triển nền
kinh tế của nước ta. Rất nhiều công trình xây dựng trong các lĩnh vực
như: năng lượng, công nghiệp khai thác, chế biến, cơ sở hạ tầng, nông,
lâm nghiệp được đầu tư xây dựng làm tiền đề cho việc phát triển kinh
tế của đất nước.
Bên cạnh những kết quả đạt được, trong quá trình thực hiện đầu
tư xây dựng vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế, yếu kém, đặc biệt là hiệu
quả của đầu tư còn thấp. Thất thoát, lãng phí trong đầu tư xây dựng cơ

- Vai trò của cơ quan chuyên môn về xây dựng chưa được cụ
thể hóa trong các quy định về quản lý chất lượng công trình xây
dựng từ khâu khảo sát, thiết kế, thi công xây dựng, nghiệm thu và
bàn giao, bảo hành, bảo trì công trình.
- Các quy định trong pháp luật có liên quan đến hoạt động đầu
tư xây dựng còn trùng lắp, mâu thuẫn, chồng chéo.
Nghiên cứu tìm giải pháp phù hợp để khắc phục những hạn
chế, yếu kém, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng
dân dụng đối với các công trình xây dựng dân dụng có nguồn vốn từ
ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk đang là vấn đề bức xúc
đặt ra cần phải có những biện pháp căn cơ, cấp bách, đáp ứng nhu cầu
của quản lý nhà nước cũng như mong muốn của chính quyền và người
dân trong tỉnh.
Chính vì lý do trên, tôi chọn đề tài “Quản lý Nhà nước về đầu
tư xây dựng cơ bản đối với các công trình xây dựng dân dụng có
nguồn vốn từ ngân sách nhà nước trên điạ bàn tỉnh Đắk Lắk ” làm
luận văn Cao học chuyên ngành Quản lý công của mình với mong

3


muốn góp phần nâng cao kết quả, hiệu quả trong công tác quản lý nhà
nước về đầu tư xây dựng cơ bản đối với các công trình dân dụng trên
địa bàn tỉnh Đắk Lắk đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa
trong giai đoạn hiện nay.
2. Tình hình nghiên cứu
Nghiên cứu về quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng và
quản lý xây dựng hiện nay đã có khá nhiều công trình đề cập đến,
trong đó có một số công trình nghiên cứu tiêu biểu.
Tuy có nhiều công trình nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực của

các nhiệm
vụ chính sau đây:
- Hệ thống hoá, bổ sung và hoàn thiện những vấn đề lý luận
về quản lý nhà nước đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản bằng ngân
sách nhà nước.
- Đánh giá, phân tích thực trạng Quản lý nhà nước về đầu tư
xây dựng cơ bản đối với công trình xây dựng dân dụng có nguồn
ngân sách nhà nước (qua thực tiễn tại tỉnh Đắk Lắk); rút ra những
hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế.
- Đề xuất phương hướng, giải pháp tiếp tục hoàn thiện công
tác Quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng cơ bản đối với công trình
xây dựng dân dụng có nguồn ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh
Đắk Lắk.
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu:
Luận văn nghiên cứu hoạt động quản lý nhà nước về đầu tư
XDCB , trong đó tập trung vào hoạt động quản lý nhà nước về đầu tư
xây dựng đối với các công trình xây dựng dân dụng có nguồn vốn từ
ngân sách nhà nước.
4.2. Phạm vi nghiên cứu

5


- Về thời gian: Luận văn sử dụng nguồn tài liệu, số liệu phục vụ
cho nghiên cứu trong giai đoạn từ năm 2011 - 2016, từ đó đề xuất một
số giải pháp chủ yếu về quản lý nhà nước trong XDCB đối với các
công trình xây dựng dân dụng có nguồn vốn từ ngân sách nhà nước
đến năm 2020 và những năm tiếp theo
- Về không gian: Nghiên cứu được thực hiện trên đại bàn tỉnh

CHƯƠNG 1
CƠ SỞ KHOA HỌC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẦU TƯ XÂY
DỰNG CƠ BẢN ĐỐI VỚI CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG
DÂN DỤNG CÓ NGUỒN VỐN TỪ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
1.1. Lý luận về đầu tư xây dựng cơ bản đối với công trình
xây dựng dân dụng có nguồn vốn từ ngân sách nhà nước
1.1.1. Một số khái niệm
1.1.1.1. Đầu tư xây dựng cơ bản
Đầu tư xây dựng cơ bản (XDCB) là một bộ phận của hoạt
động đầu tư nói chung, nằm trong giai đoạn thực hiện đầu tư. Đó là
việc bỏ vốn để tiến hành các hoạt động XDCB (Từ khảo sát quy
hoạch đầu tư, thiết kế và xây dựng cho đến khi lắp đặt thiết bị để
hoàn thiện việc tạo ra cơ sở vật chất) nhằm tái sản xuất giản đơn và
tái sản xuất mở rộng các tài sản cố định cho nền kinh tế quốc dân.
1.1.1.2. Ngân sách Nhà nước:
Theo quy định tại Điều 1, Luật Ngân sách Nhà nước số
01/2002/QH11 ngày 16/12/2002 của Quốc hội nước Cộng hòa xã hội
chủ nghĩa Việt Nam về ngân sách Nhà nước: “Ngân sách Nhà nước là
toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước đã được cơ quan nhà nước có
thẩm quyền quyết định và được thực hiện trong một năm để bảo đảm
thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước”.

7


1.1.1.3. Công trình xây dựng dân dụng
Công trình xây dựng dân dụng là những công trình phục vụ cho
hoạt động chung của cộng đồng hoặc được dùng làm nhà ở và các tiện
ích xã hội khác được xây dựng dựa trên hoạt động lập kế hoạch, khảo
sát, thiết kế, lựa chọn nhà thầu, thi công, giám sát thi công các công

Các dự án đầu tư của các doanh nghiệp đầu tư vào các lĩnh vực
cần thiết có sự tham gia của Nhà nước theo quy định của pháp luật
được NSNN hỗ trợ.
Các dự án quy hoạch tổng thể phát triển KT-XH chung của cả
nước, vùng, lãnh thổ, ngành
Các dự án khác theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
1.2. Quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng cơ bản đối với
công trình xây dựng dân dụng có nguồn ngân sách nhà nước
1.2.1 Khái niệm
Thứ nhất, về nguyên tắc quản lý
Thứ hai, về nhiệm vụ quản lý đầu tư của Nhà nước
Thứ ba, về công cụ quản lý hoạt động đầu tư xây dựng dân
dụng
1.2.2. Sự cần thiết Quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng cơ
bản đối với công trình xây dựng dân dụng từ ngân sách nhà nước.
Đầu tư xây dựng công trình dân dụng là hoạt động có vai trò
quyết định trong việc tạo ra cơ sở vật chất kỹ thuật cho xã hội, là nhân
tố quan trọng làm thay đổi, chuyển dịch cơ cấu kinh tế quốc dân của
mỗi quốc gia, thúc đẩy sự tăng trưởng và phát triển kinh tế đất nước
1.2.3. Nội dung Quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng cơ bản
đối với công trình xây dựng dân dụng từ ngân sách nhà nước
- Xây dựng quy hoạch, kế hoạch về đầu tư xây dựng cơ bản
theo quy định của pháp luật.
- Ban hành văn bản quy phạm pháp luật về quản lý hoạt động
đầu tư xây dựng cơ bản.

9


- Quản lý việc cấp phát và sử dụng nguồn vốn NSNN


trong nước từ đó rút ra bài học có thể nghiên cứu tại tỉnh Đắk Lắk.
Chương này làm cơ sở lý luận cho việc phân tích đánh giá thực trạng
và đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác quản lý vốn đầu tư xây dựng
cơ bản đối với các công trình xây dựng dân dụng từ nguồn NSNN tại
tỉnh Đắk Lắk được trình bày trong các chương tiếp theo.
Chương 2:
THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ ĐẦU TƯ XÂY
DỰNG CƠ BẢN ĐỐI VỚI CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG
DÂN DỤNG CÓ NGUỒN VỐN TỪ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK LẮK
2.1. Đặc điểm kinh tế xã hội và xây dựng cơ bản của tỉnh
Đắk Lắk
2.2. Thực trạng Quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng cơ
bản đối với công trình xây dựng dân dụng từ nguồn vốn từ ngân
sách nhà nước tại tỉnh Đắk Lắk tại tỉnh Đắk Lắk
2.2.1. Xây dựng quy hoạch, kế hoạch
Tính đến năm 2013, quy hoạch chung đô thị trên địa bàn tỉnh
hoàn thành việc phê duyệt 12/17 đô thị (chiếm 70,59%), quy hoạch
điểm dân cư nông thôn đạt 92/125 xã (chiếm 73,6%) tạo điều kiện
quản lý xây dựng theo quy hoạch, làm cơ sở để phát triển đô thị bền
vững
Tuy nhiên, công tác lập quy hoạch xây dựng và quản lý xây
dựng theo quy hoạch trên địa bàn tỉnh vẫn còn nhiều tồn tại nhất định
2.2.2. Công tác xây dựng và ban hành văn bản quy phạm
pháp luật về quản lý đầu tư xây dựng cơ bản các công trình dân
dụng

11


12


2.2.5. Tổ chức bộ máy và nhân sự làm công tác quản lý nhà
nước về đầu tư xây dựng cơ bản đối với công trình xây dựng dân
dụng
Về thẩm quyền thẩm định dự án đầu tư xây dựng, Báo cáo
kinh tế kỹ thuật - đầu tư xây dựng; thẩm định thiết kế cơ sở
Về thẩm quyền thẩm định, phê duyệt thiết kế kỹ thuật, thiết kế
bản vẽ thi công và dự toán xây dựng
Về thẩm tra và phê duyệt quyết toán vốn đầu tư
2.2.6. Kiểm tra, xử lý các hành vi sai phạm trong hoạt động
đầu tư xây dựng
Nhìn chung công tác thanh tra, kiểm tra được các cơ quan chức
năng ở tỉnh Đắk Lắk thường xuyên tổ chức thực hiện và đã có nhiều
cố gắng góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả trong quản lý vốn đầu
tư xây dựng dân dụng từ NSNN.
Tuy nhiên công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm chưa
thường xuyên kiểm tra, thanh tra đối với chủ đầu tư (các ban quản lý
dự án xây dựng) đơn vị tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát thi công, đơn
vị thi công công trình. Việc kiểm tra trong hệ thống của cấp quyết
định đầu tư rất hạn chế. Trong quá trình kiểm tra, thanh tra các dự án
đầu tư xây dựng cơ bản, chủ đầu tư quyết định lựa chọn công trình
để đề nghị đơn vị kiểm tra hoặc thanh tra thực hiện. Điều này sẽ
không khách quan trong việc đưa ra kết luận, vì chủ đầu tư đương
nhiên lựa chọn những dự án thực hiện tương đối tốt về tiến độ, chất
lượng, hồ sơ ít sai sót về trình tự thủ tục. Việc xử phạt hành chính
trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản đối với chủ đầu tư còn rất hạn
chế.



14


Công tác đấu thầu, chỉ định thầu chưa thực hiện đúng quy định
của Luật Đấu thầu làm cho chất lượng dự án không đảm bảo, gây thất
thoát vốn đầu tư
Việc giải ngân cho các dự án còn thấp so với kế hoạch
Công tác quyết toán vốn đầu tư và nghiệm thu công trình chưa
đáp ứng yêu cầu do trình độ, năng lực, phẩm chất, đạo đức nghề
nghiệp của đội ngũ làm trực tiếp công tác này.
Công tác thanh tra, giám sát, kiểm tra trong quản lý vốn đầu tư
xây dựng dân dụng chưa được tăng cường, còn mỏng cả về số lượng
lẫn chất lượng.
2.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế, tồn tại
a. Nguyên nhân khách quan:
Chính sách mới về đầu tư và xây dựng được ban hành, gây lúng
túng cho chủ đầu tư khi triển khai thực hiện dự án.
Công tác bồi thường GPMB gặp nhiều khó khăn.
Điều kiện về thời tiết khí hậu trên địa bàn khắc nghiệt.
b. Nguyên nhân chủ quan:
Sự phối hợp giữa các Sở, ngành, các chủ đầu tư với các cấp ủy,
chính quyền, đoàn thể ở một số địa phương chưa chặt chẽ
Cán bộ QL đầu tư, đặc biệt là các chủ đằu tư, ban QLDA còn
thiếu và hạn chế về chuyên môn nghiệp vụ.
Năng lực của nhà thầu tư vấn còn yếu, thời gian lập dự án kéo
dài, hồ sơ để trình duyệt và phải chỉnh sửa, bố sung nhiều lần làm
chậm tiến độ thực hiện.
Một số đơn vị được giao làm chủ đầu tư chưa làm hết trách
nhiệm.

tại tỉnh Đắk Lắk trong giai đoạn 2010-2015.

Đó là cơ sở thực tiễn

để tác giả đề ra các giải pháp hoàn thiện hơn về quản lý nhà nước về
đầu tư XDCB đối với các công trình xây dựng dân dụng từ nguồn
NSNN tại tỉnh Đắk Lắk trong Chương 3.

16


Chương 3:
ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ
ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN ĐỐI VỚI CÁC CÔNG TRÌNH
XÂY DỰNG DÂN DỤNG CÓ NGUỒN VỐN TỪ NGÂN SÁCH
NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐẮK LẮK
3.1. Định hướng, mục tiêu và quan điểm phát triển kinh tế
xã hội của tỉnh Đắk Lắk
3.1.1. Định hướng và mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội tỉnh
Đắk Lắk tới năm 2020
Phát huy hiệu quả nội lực, thu hút các nguồn ngoại lực, nâng
cao sức cạnh tranh của nền kinh tế
Phát triển kinh tế Đắk Lắk theo hướng liên kết mở, hội nhập
kinh tế khu vực và quốc tế, trên cơ sở liên kết phát huy hiệu quả tổng
hợp vùng Tây Nguyên, tập trung ưu tiên các ngành có lợi thế, đầu tư
có trọng tâm, trọng điểm, theo chiều sâu vào các khâu, các lĩnh vực,
gắn phát triển kinh tế đi đôi với nâng dần chất lượng các mặt xã hội,
đảm bảo môi trường sinh thái
Kết hợp giữa phát triển kinh tế với giữ vững quốc phòng, an
ninh, đảm bảo trật tự an toàn xã hội; xây dựng tỉnh thành khu vực

Chính phủ giai đoạn đến năm 2020 cơ bản ổn định hệ thống công sở từ
tình đến các xã theo đúng tiêu chuẩn.
- Tiếp tục đẩy mạnh công tác xây dựng nhà ở để đáp ứng nhu
cầu về nhà ở cho người dân ở carthành thị và nông thôn. Phát triển các
đô thị mới theo hướng hiện đại...
- Tập trung đầu tư trang thiết bị để tạo điều kiện thuận lợi cho
cán bộ làm công tác nghiên cứu khoa học. Đầu tư tăng cường trang
thiết bị thu thập, xử lý, khai thác và truyền bá thông tin.
- Tăng vốn đầu tư cho các cơ sở nghiên cứu, điều tra cơ bản về
các nguồn tài nguyên thiên nhiên, điều kiện tự nhiên; đầu tư nâng cao

18


chất lượng dự báo khí tượng thủy văn, dự báo thiên tai; xây dựng các
phương án phòng chổng và khắc phục hậu quả thiên tai.
- Tập trung vốn đầu tư và thu hút thêm nguồn vốn trong nước
(kể cả nguồn vốn của các Tổng công ty, các doanh nghiệp có vốn nước
ngoải) và nguồn vốn ngoài nước để đầu tư hệ thống các trường dạy
nghề.
- Tập trung đầu tư để nâng cấp và hoàn thiện mạng lưới y tề cơ
sở; đầu tư hoàn chỉnh theo tiêu chuẩn quốc gia: trạm y tế xã, thị trấn
nhất là những vùng xa trung tâm.
- Đẩy mạnh xã hội hóa trong đầu tư xây dựng và phát triển văn
hóa.
- Chú trọng xây dựng các công trình thoát nước, vệ sinh môi
trường cấp huyện; hỗ trợ nhân dân vùng nông thôn xây dựng công
trình vệ sinh. Chú trọng đầu tư phát triển rừng phòng hộ, rừng kinh tế,
khắc phục tình trạng đất đai bị xói mòn và cạn kiệt nguồn nước.
3.2. Một số giải pháp quản lý nhà nước quản lý nhà nước về

đặc biệt là việc áp dụng các tiêu chuẩn kỹ thuật phù hợp với từng loại,
từng cấp công trình, có như vậy mới tránh được lãng phí vốn đầu tư
xây dựng dân dụng trong khâu thiết kế.
Công khai hóa danh sách dự án đầu tư trong tương lai
Các cơ quan quản lý đầu tư và xây dựng, các chủ đầu tư, các
nhà thầu phải chịu trách nhiệm kiểm tra, theo dõi thường xuyên chất
lượng của sản phẩm từ tư vấn đến thi công xây lắp và cung cấp thiết
bị. Công trình có chất lượng kém, trách nhiệm trước tiên thuộc về chủ
đầu tư.
Bảo hành công trình là yêu cầu bắt buộc được pháp luật bảo
hộ, thời gian bảo hành cần được ghi rõ trong hợp đồng.
3.2.4. Nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ quản lý

20


Công tác cán bộ trong quản lý vốn đầu tư xây dựng dân dụng
luôn là nhân tố quyết định mọi thành công của hoạt động quản lý, sự
thất thoát lãng phí tiêu cực trong quản lý vốn đầu tư đều bắt nguồn từ
nguyên nhân cán bộ.
3.2.5. Tăng cường, thanh tra, giám sát công tác quản lý các dự
án đầu tư xây dựng
Từ thực tiễn thanh tra, kiểm tra trong đầu tư xây dựng dân dụng
những năm qua, để hoàn thiện hơn công tác thanh, kiểm tra vốn đầu tư
xây dựng dân dụng từ nguồn NSNN, cần thực hiện một số giải pháp
sau
- Tăng cường công tác tuyên truyền giáo dục pháp luật
- Nâng cao chất lượng công tác thanh tra
- Xây dựng chương trình công tác thanh tra.
- Tập trung giải quyết những vấn đề khiếu nại của dân

đối với các đơn vị hoàn thành tốt nhiệm vụ, thực hành tiết kiệm, chống
lãng phí trong quản lý đầu tư; tăng cường QLNN về vốn đầu tư, thanh
tra kiểm tra thường xuyên để phát hiện và ngăn chặn kịp thời các hành
vi vi phạm, thực hiện xử phạt nghiêm minh.
TIỂU KẾT CHƯƠNG 3
Trong chương 3, chúng tôi đã đề cập những nội dung khoa
học sau:
Thứ nhất, trên cơ sở chiến lược và mục tiêu phát triển kinh
tế-xã hội, các chương trình, đề án trọng điểm của Thành phố giai đoạn
năm 2015-2020, tác giả đã nêu quan điểm định hướng hoàn thiện quản
lý vốn đầu tư xây dựng dân dụng từ nguồn NSNN tại tỉnh Đắk Lắk.
Thứ hai, từ thực trạng quản lý vốn đầu từ xây dựng dân
dụng từ nguồn SNN tại tỉnh Đắk Lắ tác giả đề xuất hệ thống các giải
pháp hoàn thiện quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản đối với các công
trình xây dựng dân dụng từ nguồn NSNN tại tỉnh Đắk Lắk trong thời
gian tới.

22


Thứ ba, trên cơ sở phân tích đánh giá thực trạng, tác giả
mạnh dạn đề xuất kiến nghị đối với các cơ quan Nhà nước và các cơ
quan liên quan nhằm thực hiện tốt hơn quản lý vốn đầu tư xây dựng
dân dụng từ nguồn NSNN tại tỉnh Đắk Lắk.
Những nội dung trên đây là những đóng góp về mặt thực tiễn
của luận văn.
KẾT LUẬN
Đầu tư xây dựng dân dụng là một lĩnh vực phức tạp, có liên
quan đến nhiều ngành, nhiều cấp, nhiều quy định khác nhau. Quản lý
nhà nước về đầu tư cơ bản đối với công trình xây dựng dân dụng có