i
I H C THÁI NGUYÊN
NG
I H C NÔNG LÂM
TR
PH M TH TUY T
Tên
tài:
THÁI NGUYÊN
KHÓA LU N T T NGHI P
H
ào t o
IH C
: Chính quy
Chuyên ngành
: Kinh t nông nghi p
Khoa
: Chính quy
Chuyên ngành
: Kinh t nông nghi p
L p
: K43 - KTNN
Khoa
: Kinh t & Phát tri n nông thôn
Khóa h c
: 2011- 2015
Giáo viên h
ng d n : ThS. Nguy n Th Châu
Thái Nguyên, n m 2015
i
L IC
Trong quá trình h c t p, nghiên c
a bàn nghiên c
em trong quá trình thu th p thông tin nghiên c
Em xin bày t lòng bi
tài này.
ct
, giúp
em trong su t quá trình h c t p, nghiên c
tài t t nghi p
c a mình.
Tuy nhiên, do th i gian có h
h n ch
nh ng ý ki
c và kinh nghi m b n thân còn nhi u
tài không tránh kh i còn nhi u thi u sót. R t mong nh
a các th
M t l n n a em xin chân thành c
c
c hoàn thi
B ng 4.4. Thu n tín d ng trung h n và dài h
B ng 4.5. Tình hình thu n tín d ng ng n h
B
B
n c a các h
u ki n s n xu t c a h
B ng 4.8. Tình hình vay v n c a các h
.................................44
n 31 -
................45
u tra ........................................................46
u tra ............................................................47
u tra......................................................49
B ng 4.9. Quy mô các hình th c và s d ng v n tín d ng c a các h
u tra .....51
B ng 4.10. Th c tr ng s d ng v n tín d ng chính th c c a các h phân theo
ngu n v n t
a bàn nghiên c u......................................................................52
B ng 4.11. Th c tr ng s d ng v n vay c a các h
VI T T T
NHNN&PTNT
: Ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông thôn
CN
: Công nghi p
:N
SX
ng
: S n xu t
:
tính
SL
:S
ng
TB
: Trung bình
c tiêu c a
tài......................................................................................2
1.2.1. M c tiêu chung c
tài.........................................................................................2
1.2.2. M c tiêu c th c
tài.........................................................................................2
tài .........................................................................................................3
PH N 2 T NG QUAN TÀI LI U .....................................................................4
lý lu n .................................................................................................................4
2.1.1. M t s khái ni m.......................................................................................................4
2.1.2. M t s hình th c tín d ng trong ho
ng cho vay nông h .............................10
2.2. Nông h và nhu c u vay v n trong qúa trình phát tri n .........................................12
2.2.1. Nông h
a nó .................................................................................12
2.2.2. Nhu c u v n v i s phát tri n kinh t nông h ....................................................16
2.3. Các nhân t
n tín d ng c a ngân hàng Nông nghi p và Phát tri n
3.1.2. Th i gian nghiên c u ..............................................................................................29
3.2. N i dung nghiên c u..................................................................................................29
3.3.
u ..........................................................................................29
3.3.1.
u tra thu th p s li u ...................................................................29
3.3.2.
lý s li u ....................................................................30
3.4. H th ng ch tiêu nghiên c u.....................................................................................30
PH N 4 K T QU NGHIÊN C U VÀ TH O LU N.................................33
u ki n t nhiên và kinh t xã h i c a xã
m
m Th y........................33
u ki n t nhiên...................................................................................33
4.1.2. Tài nguyên thiên nhiên ...........................................................................................34
m kinh t - xã h i........................................................................................36
4.1.4.
ng c
u ki n t nhiên - kinh t - xã h
4.3.4. Th c tr ng s d ng v n c a các h
u tra .........................................................51
4.4. Hi u qu kinh t c a vi c s d ng v n vay c a các h
4.4.1. Tình hình s d ng v
u tra ............................56
n xu t c a các h
4.4.2. Hi u qu s d ng v n tín d ng c a các h
u tra..................57
a bàn nghiên c u..................60
PH N 5 CÁC GI I PHÁP NH M NÂNG CAO V N TÍN D NG...................63
vi
5.1.
ng m c tiêu phát tri n ho
ng tín d ng trong nông nghi p
nông thôn..................................................................................................................63
t Nam, vi c
phát tri n s n xu t nông nghi p luôn chi m gi m t vai trò c c k quan tr
th c hi n m c tiêu công nghi p hóa và hi
h
ng toàn qu
i hóa nông nghi p -
i
nh rõ m c tiêu trong nông nghi p ph
tri n nông nghi p toàn di
ng hi
i hóa, hi u qu , b n v ng, phát huy
l i th c a n n nông nghi p nhi
b trí l
u cây tr ng, v t
ng c a quá trình công nghi p hóa và hi
i hóa nông nghi p
tri n nông thôn Vi
vay h s n xu t c n ph
im
nh th l , ch
c c th hóa và phù h p v i th c ti
cho
mb
gi n g n nh song ph i an toàn v n.
M t kho
g
c coi là k t thúc, có hi u qu
ih
h t
ng là m t xã mi n núi, kinh t ch m phát tri n,
th c t nhu c u v v n tín d ng là r t l n song làm th
s d ng s v n c a
ngân hàng nông nghi p và phát tri n nông
s d ng vào m
i hi u qu cao.
Trong nh
mu n kh
c nhi u k t qu kh quan
nh và ngày càng c ng c
c n ph
a v c a mình trên th
ng ngân hàng
c nh ng m t còn h n ch và nguyên nhân t
m r ng và nâng cao hi u qu ho
i
ng tín d ng, phát tri n kinh t c
p nói riêng. Chính vì th tôi ch
a
tài:
M t s gi i pháp nh m nâng cao hi u qu s d ng v n tín d ng c a Ngân hàng
Nông nghi p và Phát tri n nông thôn t i phát tri n kinh t h
ng công
i hóa.
1.2.2. M c tiêu c th c
tài
c tr ng v tín d ng và phát tri n kinh t nông nghi p nông thôn
ta
ng.
c tr ng s d ng v n tín d ng c a các h nông dân t i xã Kim
ng bao g
ng c a v n tín d
-
c s d ng v n và hi u qu s d ng v
n thu nh
i s ng.
xu t m t s gi i pháp v nâng cao hi u qu ho
y phát tri n kinh t h t
ng.
i v i h nông dân xã Kim
4
lý lu n
2.1.1. M t s khái ni m
Tín d ng là m t ph m trù kinh t c a n n kinh t hàng hóa, nó ph n ánh
quan h kinh t gi
is h
i s d ng các ngu n v n ti n t t m th i
nhàn r i trong n n kinh t theo nguyên t c hoàn tr v n và kèm theo l i t
h n. Có nhi u hình th c tín d
u ki n hi n nay
d ng ngân hàng là hình th c ph bi n và
n
c ta, tín
c áp d ng r ng rãi.
Tín d ng ngân hàng là quan h tín d ng gi a ngân hàng các t ch c tín
d ng khác v i các doanh nghi p và cá nhân. Nó là m t nghi p v kinh doanh ti n t
c a
i ngang giá, mà là giá tr chuy n d
vay ti n t
i
i cho vay khi cho
cs
n
h n tr ph i tr c g c và lãi.
Theo Các Mác: Ti n ch ng qua ch r i kh
gian và ch ng qua ch t m th i chuy n t
ng, cho nên tiêng không ph
cb
i s h u trong m t th i
is h
n ho t
it
5
n ch
ng l i v i m
i hóa
nông nghi p nông thôn
D a trên lý thuy t h th ng, kinh t nông thôn bao g m m t h th ng các
ngành ngh s n xu t và d ch v
a bàn nông thôn. Quá trình phát tri n kinh t
c bi u hi
c sau:
- Xây d ng và phát tri n h th
nông thôn, chuy n t
v t ch t c a công nghi p và d ch v
c t s n xu t nông nghi p sang công nghi p và d ch v
trên nguyên t c tôn tr ng quy lu t phát tri n sinh h c c a cây tr ng và v t nuôi...
- Hoàn thi n h th
h t
ng,
tr m...Phù h p v i yêu c u phát tri n kinh t xã h i c a vùng nông thôn.
-
y, n i dung c a vi c th c hi n quá trình phát tri
ti n hành trên c
c kinh t và xã h i.
c
6
* V m t kinh t : phát tri
i gi a nông nghi p hàng hóa v i công
nghi p và d ch v , chuy n d
u nông nghi p, nông thô
ng tích c c
t kh u.
* V m t xã h i: làm t l th t nghi
i xã h i, nâng cao thu
nh p, rút ng n kho ng cách gi a thành th và nông thôn.[5]
gi i quy t các n i dung c a quá trình phát tri n nông thôn thì c n ph i có
m t
ng v
n
t nó l i t
u
v t
cho nông nghi p nông thôn phát tri n.[4]
+ Th hai: vai trò tín d ng trong chuy n d
u kinh t nông thôn
Kinh t nông thôn là m t h th ng nh t c a 3 ngành: nông nghi p, công
nghi p - ti u th công nghi p và d ch v . Ba ngành k t h p v i nhau có m i quan
h qua l i ch t ch t
u kinh t
b t c m t h th
i t tr ng thái này sang tr ng thái khác
th hi n thông qua s bi
iv
ng d
d ng có vai trò r t quan tr ng. Vai trò c a tín d ng th hi n qua 2 chi
-
ng th nh t: vi
nv
ng:
ng vào
c công nghi p - ti u th công nghi p và d ch v s làm cho b n thân 2 ngành
7
i n, nó s
y cho nông nghi p phát tri
hàng hóa. Nông nghi p hàng hóa phát tri n l
nghi p và d ch v phát tri
-
y công nghi p - ti u th công
a.
ng th hai: n
tín d
ng công nghi p hóa, hi
hóa, h p tác hóa và dân ch hóa là m t trong nh ng ch
n nông - lâm -
i
ng và Nhà
p g n v i công nghi p ch bi n, phát
tri n toàn di n kinh t nông thôn và xây d ng nông thôn m i là nhi m v quan
tr
nh kinh t xã h i
+ Th ba: Vai trò tín d ng v i vi c xây d
Trong phát tri n kinh t nông thôn, v
có m
t l n. Th c t
cm
xây d
h t ng phát tri n
i
c so v
quan tr
a
c và th c hi n k ho ch phát tri n kinh t xã h i c a xã
trong th i gian dài.[10]
+ Th
Vai trò c a tín d
Trong gi i quy
i v i vi c gi i quy t tình tr
nông thôn, gi i pháp tín d
t trong nh ng cách t t nh
u ki n cu c s ng, có th thoát kh i tình tr
t
i nghèo có th c i thi n
t nhi u
8
nguyên nhân d
n tình tr
u
u qu
o
p c i thi n cu c s ng.[4]
+ Th
Vai trò c a tín d
i v i phát tri
, giáo d c
Tín d ng và các ngu n v
m các kho n
c, y t
n nh m phát tri n
ngu n nhân l c nông thôn c v th l c và trí l c ph c v t t cho công cu c công
nghi p háo, hi
gián ti
i hóa nông nghi p nông thôn. S
ng hóa các lo i hình kinh doanh...t
các ngu n thu nh
m
ng
ng hóa các lo i
ng hóa
i nông dân có th s d ng v n tín d ng không ch v i
n xu t hay tiêu dùng mà còn trong nh
ng h p kh n
t mùa, thiên tai...Thông qua vi c vay v n tín d ng, các h nông dân có
u ki n áp d ng khoa h c k thu t vào s n xu
n h n ch
r i ro trong quá trình s n xu t.[5]
+ Th b y: Vai trò c a tín d
ng v n trong xã h
xu
i v i thu nh p c a nông h
ng nhu c u v
m r ng s n
chi m r t ít so v i v
p, d ch v ...[5]
d. Các hình th c tín d ng
vào th i h n cho vay
Theo
c chia thành 3 lo i sau:
+ Cho vay ng n h n: lo i cho vay này có th i h n t 12 tháng tr l
s d
p s thi u h t v
c
ng c các doanh nghi p và các nhu c u
chi tiêu ng n h n c a cá nhân...
+ Cho vay trung h n: lo i cho vay này có th i h n t
m tài s n c
nh, c i ti n k thu t m r ng s n xu t...
+ Cho vay dài h n: Lo i cho vay này có th i h
ng
c tr sâu, gi ng cây tr ng, th
+ Cho vay cá nhân: Là lo
trang tr i các chi phí s n xu t
ng, nhiên li u...
ng các nhu c u tiêu dùng...
vào ch th tham gia quan h tín d ng có các lo i sau:
+ Quan h gi
hình th
c v i các doanh nghi p và công chúng th hi
c phát hành các gi y t
u, tín phi u kho b c.
i
10
+ Quan h tín d ng gi a các doanh nghi p v i công chúng, th hi
i
hình th c phát hành các lo i trái phi u, bán hàng tr góp.
+ Quan h tín d ng gi a ngân hàng, các t ch c tài chính phi ngân hàng v i
các doanh nghi p và công chúng, th hi
i hình th c nh n ti n g i c a khách
ng cho vay nông h
c thù c a kinh t nông h
kinh t c
, là t bào c u
thành n n s n xu t xã h i nên khi c p tín d ng cho nông h trong quá trình s n
xu t s có nh
c ah
c tín d ng khác nhau, phù h p v i mô hình s n xu t
t s hình th c c p tín d ng
i v i kinh t h :
- Cho vay tr c ti p
Cho vay tr c ti p là hình th c tín d
c u v v n tr c ti p giao d ch v
hàng cho vay tr c ti
i nông dân có nhu
vay v n và tr n
iv
ng th i ngân
c nhân r ng ra
i v i t ch c trung gian: s
th i t phía ngân hàng và thông qua các h
trung quan s qu
nguyên li
i di n c a h nông dân)
ng v i h s n xu t nông nghi p t ch c
c các s n ph m do nông h s n xu
u vào có ch
m b o các
ng t t cho vi c ch bi
V i mô hình cho vay qua t vay v
i v i h nông dân: gi
n và ch
ng v n k p
im ts
c th i gian, ch
- Cho vay h nông dân qua t ch c trung gian (gián ti p): hình th c này,
ngân hàng c p tín d ng cho nông h qua vi c cho các t ch c ch bi n, tiêu th
ho c cung c p v
tín d
nông dân. Bi u hi n qua hình th c này là h
ng
c ký k t gi a ngân hàng và t ch c trung gian, các t ch c trung gian
ng là các xí nghi p, nhà máy dùng các nguyên li u là nh ng s n ph m thì
k t qu s n xu t c a các h nông dân, hay các t ch c thu mua các nông s n ph m
y c a các nông h do các t ch c này ph i ng v n cho h nông dân s n xu t và t
ch c bao tiêu các nông s n ph m làm ra c a h nông dân.
L i ích c a hình th c cho vay nông h qua t ch c trung gian
12
iv ih
-
c cho vay giúp h nông dân an tâm s n
xu
p ngu
ng th
c các s n ph m do nôn gh s n xu
ch
n t ng
qu n lý, thu
m b o các nguyên li
ng cho vi c s n xu t ch bi
u vào có
ng c a mình.
Ngoài các hình th c cho vay nêu trên, NHNN&PTNT Vi t Nam cho vay qua
các t ch
chuy n t i v n tín d
n h s n xu
tín d ng nhân dân, ngân hàng c phi u, công ty tài chính, cho vay qua các t ch c
trung gian này g
i v i cho vay qua các t ch c tài chính trung
gian này th t
- Có chung m t ngân qu
13
- Cùng ti n hành s n xu t chung
- Cùng s ng chung ho c không cùng s ng chung trong m t mái nhà.
kinh t thì khái ni m h
c xem là kinh t h .
n nông h thì chúng ta có th
là h nông dân. Nông h là nh
kho
s n xu t nông nghi p hay
i có quy n s h u ho c quy n s d ng m t
c ti p qu n lý, t ch c s n xu t nông nghi p, h s ng b ng ngh
nông là ch y u. Khi nghiên c u v kinh t nông h (h
nh
p có quy n ki m k sinh
nhai trên nh ng m
t hi n có s d ng s
y, có th hi u là n u m t ch
i tr c ti
. Là
ng, qu n lý s n
s h u hay ch s d ng lâu dài.
i nông dân trong nông h t o thành m
và là h s n xu t nông nghi p. Xét v
kinh t - xã h
kinh t
n
kinh t
t ch g i là kinh t h nông nghi p.
Kinh t nông h ho
nghi
ng s n xu t kinh doanh nông nghi p, hi u nông
a r ng bao g m c ngành tr ng tr
s n và có thêm m t s ho
ng phi nông nghi
n phân bi t
kinh t t ch v i kinh t ph
14
b i l có m t th i k
c xã h i ch
p th hóa s n xu t nông nghi
c hi n ch
i nông dân kh i quy n làm ch
u s n xu t, xóa b hình th c kinh t h t ch . Hình bóng kinh t nông h ch
i d ng kinh t ph
h
kinh t t ch .
c ta, t
im
t t ch c a nông h d n
qu n lý trong nông nghi
ng. quá trình phát tri n t ti u nông lên s n xu t hàng hóa c a kinh t nông h
không ph
t bi n mà nó di n ra d n d n t
trang tr i v i nông h ti
2.2.1.2. M t s
Kinh t nông h
c m t. Vi c phân lo i nông h
cl
i.
a kinh t nông h
kinh t
n c a n n nông nghi
chúng còn là hình th c t ch c s n xu t phù h p v
n a
m t ch c nông nghi p
b i nó có nh
- Kinh t nông h có s g n bó ch t ch gi a quan h s h u, quan h qu n
lý và quan h phân ph i.
- Các thành viên c a nông h
cùng chia s thu n l
u ch nh gi
c th c hi n m t
ng, có khi dành c m t ph n s n ph m t t y
xu
r ng s n
ng này làm cho kinh t nông h có kh
u ra c a quá trình s n xu
h có kh
r ng s n xu
th
ng v i s
ng, g
có th
i u ki n
u ch nh cho phù h p ho c chuy n
m t ph n s n ph m t t y u thành s n ph m th
toàn v n s n xu t, m c dù có th gi m t
ng, các xí nghi p nông nghi
n d ng th
ng...nông h có kh
tham gia vào các ho t
nghi
u ki n thu n l i,
có nhi u nông s
không thu n l i, s n xu t g
i
ng s n xu t phi nông
p. Vì v y, nhìn chung tính hi u qu c a kinh t nông h
nh s t n t i khách quan, lâu dài c a hình th c kinh t
nông h trong s n xu t nông nghi p.
S n xu t c a nông h luôn g n li n v
c bi t là khí h u, th
nh ng b t l i c
c a nông h
mang tính ch
a hình, th
kinh t
n nay,
t tc
n c a n n s n xu t nông nghi p.
T m ts
y nông h là m
kinh t t
ch , là m t b ph n h p thành n n kinh t nhi u thành ph n, trong th i k
s
o và qu n lý c
c u s n xu
s
c. Nông h
i
c giao quy n s d
ng, quy mô s n xu t canh tác phù h p nhi u ngành ngh d
nd
u kinh t d n
ng t tr ng ngành ngh phi nông nghi p và d ch v
n chuy n sang v a làm nông nghi p v a
có thêm thu nh p, m t s h
u ki n chuy n h n sang làm
ngành ngh phi nông nghi p. M t s nông h có kh
l p các trang tr
ng vùng chuyên
nm
lên. M t s nông h t thu
làm d ch v
i các
u ki
s n xu t hàng hóa l
H p tác có nhi u hình th c t th
ng t nguy n góp v n, góp s
n cao, m i t ch c s n xu
v i nhi u hình th c t ch c s n xu t khác, nhi u hình th c ho t
liên k t, h p tác v i nhau. T
xã m
n d n phát tri
t kinh t h
i nh ng quy mô h p tác
m b o nguyên t c h
nêu ra (t nguy n, qu n lý dân ch
v quan ni
ng, nhi
l n nhau). T s
i m i v hình th c t ch c và n i dung ho
tác xã
im i
ng c a h p
thu n l i cho s phát tri n các hình th c
kinh t nông h
im
u n n kinh t nhi u thành ph n, xu th c a kinh
t nông h trong ti
i m i là d n chuy n sang s n xu t hàng hóa. Cùng
ng th i v i s v
ng c a kinh t th
ng b i các quy lu t c a kinh t th
v
ng, n n kinh t nông h s b chi ph i
ng là r t l n. Bên c
khoa h c k thu t, v th
ng...c a kinh t nông h là có
h n ch nên vi c tham gia vào t ch c h p tác, kinh doanh, liên k t, các mô hình
kinh t trang tr i... là c n thi t cho s t n t i và phát tri n c a kinh t nông h .
Có th chúng ta nh n th y tình hình chung c a n n kinh t nông h trong
nh
im iv
Th nh t
p c n th
ng...còn