Đặt vấn đề
Qua thực tế giảng dạy môn vật l í 7 , 8,9 nói riêng và v ậ t lí
THCS nói chu ng , tôi t hấy r ằ ng trong nhi ều t i ế t dạy có sử dụng
thí nghi ệ m t hì hi ệ u quả ti ế t dạy kh ô ng đ ợ c ca o . Ngu y ê n n h ân
dẫn đến l í do tr ê n khá nhi ề u : Các dụng cụ thí nghi ệm bị h hỏng
, độ ch í n h xác khô ng cao ; k ĩ năng t hực hàn h củ a học s inh cò n
yế u ; vi ệ c c hu ẩn b ị thí nghi ệ m và l àm t hí ng h i ệm tr ớc khi l ê n
l ớp c ủ a giáo v i ê n k hông t h ờng xu y ê n , ản h h ởn g của cá c yếu tố
môi t r ờng bên ng o ài Nh ữ ng điều đó dẫn đế n t h í n g hiệm không
thà n h cô ng h o ặ c ké m t hu yết ph ụ c, do đó sẽ ảnh h ởng đ ế n to à n
bộ b ài họ c . Mộ t vấn đề k há c đ ợ c đ ặt r a l à nế u giáo v i ê n c h ỉ chú
trọng đ ế n kết qu ả của th í ng hiệm , đến s ự th à nh công của thí
ng hi ệ m thì l ại k h ô ng p há t hu y đ ợc t í nh t í ch cực, t ự chủ của họ c
sinh vì khi đó giáo viên l à ng ời l àm t h í ng h i ệ m t ừ đ ầ u đến cuối
kể cả t hí ng hi ệ m biểu di ễ n cũ n g nh thí nghi ệm n g hiên c ứ u của
họ c sinh . Mặt khá c với đặc t hù của môn vật l í nói chu ng và vật
l í 8 nói riêng l ợ ng k i ến t h ứ c tr ong một t i ế t d ạy l à r ất n hiều do
đó để đảm bả o v ừ a t hự c hi ệ n đ ợc thí ng hi ệ m t he o nhóm , v ừ a
truyền t hụ đ ợc hế t c á c k i ế n t hức củ a b à i dạ y l à m ột vấ n đề khó
khăn . Vì t hế trong s áng k iến này t ô i x i n đ a r a một s ố g i ải phá p
nh ằm k hắc phục một p h ần nào nhữ ng m â u t huẫn ở t r ê n .

1
I . Một số giải pháp:
1. Giáo viên cần nắm thật vững mục tiêu kiến thức bài dạy ,
nắm đợc các dụng cụ thí nghiệm có trong bài dạy, cần làm thí
nghiệm kiểm tra trớc khi lên lớp, tu sửa các thiết bị bị h hỏng, lập đ-
ợc quy trình tiến hành thí nghiệm. Giáo viên cần suy nghĩ để bổ
sung một số thí nghiệm đơn giản, dễ làm, dễ hiểu với học sinh nhất
là những thí nghiệm gắn với kinh nghiệm cuộc sống của học sinh

nghiệm. Giáo viên cần nêu thật kĩ l ỡng cách bố trí , lắp đặt thí
nghiệm vì kĩ năng của học sinh còn yếu .
- Tiến hành thí nghiệm : Nếu là thí nghiệm biểu diễn thì học sinh
có nhiệm vụ quan sát và tham gia vào việc đo đạc hay đọc các chỉ số
của dụng cụ đo. Nếu là thí nghiệm nhóm của học sinh thì giáo viên
cần có sự phân công nhiệm vụ cụ thể cho các thành viên trong nhóm
nh nhóm trởng , th kí , các thành viên khác để từ đó nhóm tr ởng
triển khai công việc cụ thể cho các thành viên trong nhóm . Trong
quá trình làm thí nghiệm học sinh phải tự lực tiến hành để quan sát ,
đo đạc , ghi chép Giáo viên theo dõi, điều khiển hoạt động của các
nhóm.
- Xử lí kết quả thí nghiệm và rút ra kết luận : Giáo viên giao nhiệm
vụ xử lí kết quả thí nghiệm cho học sinh xử lí và từ kết quả đó yêu
cầu học sinh rút ra kết luận. Sau khi học sinh rút ra kết luận thì
giáo viên mới chính xác lại câu trả lời của học sinh. Trong quá trình
này giáo viên cần có hệ thống câu hỏi phù hợp để học sinh có thể rút
ra đợc kết luận từ kết quả thí nghiệm , nhận xét đã rút ra đợc .
II. Thực hiện
Trên cơ sở các giải pháp trên đây tôi đã thực hiện:
1. trớc khi vào một bài học mới có sử dụng thí nghiệm tôi đều giao
nhiệm vụ cho học sinh về nhà tìm hiểu nội dung bài học, đề xuất các
phơng án thí nghiệm kiểm tra dự đoán, khuyến khích học sinh đ a ra
3
các thí nghiệm có thể thay thế các thí nghiệm đã có trong bài. Yêu
cầu học sinh tìm hiểu tr ớc các dụng cụ thí nghiệm cần thiết, cách
tiến hành thí nghiệm.
2. Trong giờ học trên lớp tôi đa ra một tình huống có vấn đề cố
gắng đa ra các tình huống thật gần gũi với học sinh, từ đó yêu cầu
học sinh đa ra câu trả lời, đa ra dự đoán của mình và đề xuất phơng
án thí nghiệm của bản thân. Trong một số bài học khác tôi sử dụng

Nhng sau khi tiến hành làm các thí nghiệm theo các bớc nh trên
trong một thời gian khá dài thì ý thức, kĩ năng, khả năng suy nghĩ,
phán đoán của học sinh đợc tăng lên đáng kể. Các em trở nên nhanh
nhẹn hơn, hăng hái tiếp thu bài học hơn. Còn bản thân tôi thấy các
công việc trên lớp đợc tiến hành nhẹ nhàng hơn , chủ động hơn ...

Cộng hoà xã hội chủ nghĩa việt nam
độc lập - tự do - hạnh phúc
*************
5