BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ TƯ PHÁP

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

TRẦN SỸ DƯƠNG

ĐỐI THOẠI TRONG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP HÀNH CHÍNH
Ở VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
Chuyên ngành: Luật Hiến pháp và Luật Hành chính
Mã số: 60380102

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. TRẦN THỊ HIỀN

HÀ NỘI - NĂM 2016


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi.
Các kết quả nghiên cứu nêu ra trong luận văn là trung thực, những kết luận
khoa học của luận văn chưa từng được công bố tại bất kỳ công trình khoa học
nào.
Hà Nội, ngày 05 tháng 8 năm 2016
Xác nhận của Giảng viên hướng dẫn

Học viên thực hiện

TS. Trần Thị Hiền

2.2.2. Tình hình thực hiện đối thoại trong xét xử hành chính .................60


CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐỐI THOẠI
TRONG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP HÀNH CHÍNH ..............................63
3.1. Sự cần thiết hoàn thiện pháp luật về đối thoại và đổi mới nâng cao hiệu
quả hoạt động đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính ................63
3.2. Giải pháp hoàn thiện hoạt động đối thoại trong giải quyết tranh chấp
hành chính ...................................................................................................67
3.2.1. Nhóm giải pháp hoàn thiện pháp luật về đối thoại trong giải quyết
tranh chấp hành chính .............................................................................67
3.2.2. Nhóm giải pháp đổi mới và nâng cao hiệu quả hoạt động đối thoại
trong giải quyết tranh chấp hành chính ...................................................75
KẾT LUẬN .....................................................................................................80


1

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong xu thế chung của hội nhập toàn cầu, Việt Nam với chủ trương
xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa đã và đang triển khai một
cách mạnh mẽ công cuộc cải cách, đổi mới một cách toàn diện và sâu sắc nền
kinh tế theo hướng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Tuy
nhiên, mặt trái do sự phát triển của nền kinh tế thị trường cũng dẫn đến những
tranh chấp trong xã hội ngày càng trở nên phức tạp và số lượng ngày càng
tăng, trong đó nổi bật là những tranh chấp hành chính, phát sinh trong hoạt
động quản lý hành chính nhà nước. Trong thời gian qua, Đảng và Nhà nước ta
luôn chú trọng công tác giải quyết những tranh chấp hành chính này nhằm
đảm bảo ổn định trật tự xã hội, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của công

Với ý nghĩa là một bộ phận của khoa học luật hành chính, hoạt động
đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính đã được nhiều nhà nghiên
cứu lý luận và thực tiễn quan tâm. Một số công trình nghiên cứu khoa học, bài
viết khoa học nghiên cứu về đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính
đã được công bố trên sách, báo pháp lý như:
- Luận văn thạc sĩ Luật học Cơ chế giải quyết khiếu nại hành chính ở
Việt Nam hiện nay và vấn đề hoàn thiện của tác giả Phạm Anh Tuấn thực hiện
năm 2011, nghiên cứu một cách tổng thể về quy trình giải quyết khiếu nại
hành chính. Mặc dù hoạt động đối thoại đã được đề cập đến với tư cách là
một trong những hoạt động pháp lý trong việc giải quyết khiếu nại, song đề
tài chưa nêu ra và phân tích một cách chuyên sâu và đầy đủ các vấn đề cơ bản
của đối thoại trong giải quyết khiếu nại;
- Đề tài khoa học cấp cơ sở Những vấn đề về đối thoại trong giải quyết
khiếu nại hành chính của chủ nhiệm đề tài Nguyễn Tiến Binh, Thanh tra
Chính phủ năm 2005, trong đó tập trung nghiên cứu về những vấn đề lý luận
và thực tiễn liên quan đến hoạt động đối thoại trong giải quyết khiếu nại theo
Luật Khiếu nại tố cáo 1998;
- Các bài viết được đăng trên một số tạp chí khoa học như Một số quy
định về đối thoại trong giải quyết khiếu nại hành chính và những vướng mắc
trong thực tiễn áp dụng của tác giả Nguyễn Phương Thảo, tạp chí Thanh tra
số 10/2012, Về đối thoại trong quy trình giải quyết khiếu nại của tác giả Phạm


3

Thị Phượng, tạp chí Thanh tra số 4/2013 nghiên cứu tập trung vào các vướng
mắc và hướng giải quyết trong áp dụng quy định pháp luật về đối thoại trong
giải quyết khiếu nại;
- Các bài viết đăng trên một số tạp chí khoa học như Thủ tục đối thoại
theo Luật tố tụng hành chính năm 2015 của tác giả Lê Việt Sơn, Vũ Thị Minh

một cách tổng thể và thống nhất. Cho đến nay, chưa có một công trình nào
nghiên cứu một cách có hệ thống, toàn diện và chuyên sâu về hoạt động đối
thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính ở Việt Nam.
3. Đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu của luận văn:
3.1. Đối tượng nghiên cứu của luận văn:
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là:
- Cơ sở lý luận về đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính,
gồm các nội dung: bản chất, vai trò và những yếu tố đảm bảo hiệu quả hoạt
động đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính;
- Thực trạng pháp luật của đối thoại trong hai phương thức giải quyết
tranh chấp hành chính hiện nay và thực tiễn áp dụng những quy định về đối
thoại;
- Đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật và đổi mới hoạt động đối
thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính.
3.2. Phạm vi nghiên cứu của luận văn:
Đề tài tập trung đi sâu vào phân tích những nội dung cơ bản nhất của
thủ tục đối thoại trong quy trình giải quyết tranh chấp hành chính trên cơ sở
quy định của Luật Khiếu nại năm 2011, Luật tố tụng hành chính năm 2015 và
các văn bản hướng dẫn thi hành, từ đó đánh giá pháp luật thực định và đưa ra
những giải pháp hoàn thiện.
4. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn:
Mục tiêu nghiên cứu của luận văn nhằm làm rõ các vấn đề về cơ sở lý
luận của hoạt động đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính, nội dung
của quy định pháp luật hiện hành về hoạt động đối thoại trong hai quy trình
giải quyết khiếu nại hành chính và quy trình giải quyết vụ án hành chính, chỉ
ra những điểm thiếu sót hoặc chưa hợp lý trong các quy định pháp luật này.


5


6

Ngoài phần mở đầu, phần kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận
văn được kết cấu thành 3 chương sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận về đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính.
Chương 2: Thực trạng pháp luật về đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành
chính và thực tiễn thực hiện đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính.
Chương 3: Giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả đối thoại trong giải quyết tranh
chấp hành chính.


7

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐỐI THOẠI TRONG GIẢI QUYẾT
TRANH CHẤP HÀNH CHÍNH
1.1. Tranh chấp hành chính và phương thức giải quyết tranh chấp hành
chính
1.1.1. Tranh chấp hành chính
Thuật ngữ “tranh chấp” theo Từ điển tiếng Việt được hiểu là “đấu tranh
giằng co khi có ý kiến bất đồng, thường là trong vấn đề quyền lợi giữa hai
bên”1. Như vậy, những bất đồng, mâu thuẫn về quyền và lợi ích giữa các cá
nhân, tổ chức đều là nguyên nhân làm phát sinh tranh chấp. Những bất đồng
này có thể phát sinh từ những quan hệ xã hội khác nhau do nhiều ngành luật
điều chỉnh, do đó chúng có thể được gọi tên theo những ngành luật đó, ví dụ
như tranh chấp về tiền lương giữa người lao động và sử dụng lao động được
gọi là tranh chấp lao động, hay những tranh chấp kinh tế là những mâu thuẫn
có liên quan đến lợi ích kinh tế của các bên… Nếu xem xét dưới góc độ này
thì những bất đồng về quyền và lợi ích phát sinh trong quá trình quản lý hành
chính nhà nước được hiểu là những tranh chấp hành chính.
Có thể nói tranh chấp hành chính hiểu theo nghĩa này rất đa dạng về

mà chủ yếu là cơ quan hành chính nhà nước và các cá nhân có thẩm quyền
trong cơ quan đó, với bên kia là cá nhân, tổ chức trong xã hội. Như vậy, khác
với tranh chấp dân sự, giữa hai bên chủ thể trong tranh chấp hành chính
không có sự bình đẳng về quyền lực nhà nước, trong đó một bên là cơ quan,
chức vụ có thẩm quyền quản lý hành chính nhà nước, mang quyền lực nhà
nước để thực hiện quyền hành pháp, với bên còn lại là công dân, tổ chức chịu
sự quản lý hành chính của quyền lực đó.
Thứ hai, đối tượng trong tranh chấp hành chính là các quyền và nghĩa
vụ của đối tượng quản lý hành chính được phát sinh khi ban hành quyết định
hành chính và thực hiện hành vi hành chính. Quyết định hành chính được hiểu
là “kết quả sự thể hiện ý chí quyền lực đơn phương của cơ quan nhà nước có
thẩm quyền, những người có chức vụ, các tổ chức và cá nhân được Nhà nước
trao quyền, thực hiện trên cơ sở và để thi hành pháp luật, theo trình tự và
hình thức do pháp luật quy định hướng tới việc thực hiện nhiệm vụ quản lí
hành chính trong lĩnh vực hoặc vấn đề được phân công phụ trách3”. Tuy
nhiên không phải mọi quyết định hành chính đều là đối tượng của việc giải
quyết tranh chấp hành chính. Bởi đối tượng của tranh chấp hành chính là các
Đinh Văn Mậu (2004), “Quan niệm và vấn đề hoàn thiện thể chế, cơ chế giải quyết tranh chấp hành chính”,
Quản lý nhà nước, (11), tr. 6.
3 Nguyễn Ngọc Hòa (chủ biên, 1999), Từ điển giải thích thuật ngữ luật học, Nxb Công an nhân dân Hà Nội.
2


9

quyền và nghĩa vụ của cá nhân, tổ chức, do đó chỉ những quyết định hành
chính nào xác định rõ quyền và nghĩa vụ cho một cá nhân, tổ chức cụ thể
trong trường hợp nhất định mới có thể trở thành đối tượng cho các bên đưa ra
giải quyết tranh chấp. Ngoài ra, các hành vi hành chính làm phát sinh quyền
và nghĩa vụ của các chủ thể trong quan hệ pháp luật hành chính cũng được

1.1.2. Phương thức giải quyết tranh chấp hành chính
Trong bối cảnh nền hành chính đang ngày càng trở nên cồng kềnh và
phức tạp thì các tranh chấp hành chính cũng có xu hướng gia tăng. Để tránh
những hậu quả tiêu cực mà những tranh chấp này có thể gây ra, ảnh hướng
lớn tới quyền lợi của các bên và trật tự xã hội, các nhà làm luật đã chủ trương
thể chế hóa các cách thức nhằm giải quyết những loại tranh chấp này, từ đó
hình thành và tổ chức thực hiện một cách hiệu quả các phương thức nhằm giải
quyết tranh chấp hành chính.
Phương thức giải quyết tranh chấp hành chính được hiểu là các cách
thức, biện pháp nhằm giải tỏa các mâu thuẫn, bất đồng hay xung đột về lợi ích
giữa các bên, nhằm tạo ra sự cân bằng về lợi ích mà các bên có thể chấp nhận
được trong quan hệ hành chính. Với bản chất của quan hệ pháp luật hành
chính là sự bất bình đẳng về ý chí giữa một bên là chủ thể quản lý với bên kia
là đối tượng chịu sự quản lý hành chính nhà nước, do đó việc giải quyết tranh
chấp hành chính cần được thực hiện theo những phương thức đặc biệt nhằm
bảo vệ chặt chẽ hơn quyền và lợi ích của các chủ thể trong tranh chấp.
Trên thế giới, quan điểm về tranh chấp hành chính và giải quyết tranh
chấp hành chính tương đối khác nhau. Ở các nước thuộc hệ thống Common
Law, nơi sự phân biệt giữa công pháp và tư pháp không rõ ràng, các tranh
chấp hành chính được giải quyết theo hai phương thức cơ bản là giải quyết
tranh chấp hành chính theo thủ tục tố tụng ở tòa án và giải quyết tranh chấp
hành chính theo thủ tục giải quyết khiếu nại hành chính. Điển hình như việc
giải quyết tranh chấp hành chính ở Hoa Kỳ, những mâu thuẫn, bất đồng giữa
cá nhân, tổ chức với cơ quan công quyền trong quản lí hành chính nhà nước
trước hết được giải quyết trong nội bộ hệ thống cơ quan hành chính nhà nước
theo cách thức, trình tự, thủ tục được pháp luật quy định. Nếu việc giải quyết
tranh chấp hành chính bằng phương thức này không đạt được kết quả như
mong muốn, tranh chấp hành chính sẽ được chuyển đến Tòa án để giải quyết



Nguyễn Văn Quang (2010), “Giải quyết tranh chấp hành chính bằng cơ quan hành chính theo quy định của
pháp luật Hoa Kỳ”, Luật học, (12), tr. 26.
4


12

hành chính thông thường (bao gồm tòa án sơ thẩm, tòa án phúc thẩm, Hội
đồng Nhà nước) và các tòa án hành chính chuyên ngành5.
Hiện nay trên thế giới, để đáp ứng ngày một đầy đủ hơn nhu cầu khiếu
kiện hành chính cũng như tránh tình trạng độc quyền trong việc giải quyết các
tranh chấp hành chính, hầu hết các quốc gia đang có xu hướng đa dạng hóa
các phương thức giải quyết tranh chấp hành chính. Các phương thức giải
quyết tranh chấp hành chính trên thế giới có thể kể đến bên cạnh hai phương
thức giải quyết cơ bản là phương giải quyết khiếu nại hành chính và phương
thức xét xử hành chín là phương thức giải quyết tranh chấp hành chính của cơ
quan tài phán hành chính hay phương thức giải quyết tranh chấp hành chính
của cơ quan trung gian hòa giải hành chính,… Có thể nói sự đa dạng về
phương thức giải quyết tranh chấp hành chính là một trong những yếu tố quan
trọng trong việc hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp hành chính. Mặc dù
phân tích từng phương thức đều có những ưu điểm, nhược điểm riêng, song
các phương thức giải quyết tranh chấp hành chính đều phải đảm bảo một số
yêu cầu sau:
Thứ nhất, giải quyết tranh chấp hành chính phải thực hiện theo các quy
định của pháp luật. Các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong phạm vi chức năng,
nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm tiếp nhận và giải quyết các
khiếu kiện kịp thời, đúng pháp luật và chịu trách nhiệm trước pháp luật về
quyết định giải quyết tranh chấp của mình. Bên cạnh đó, các bên tham gia
tranh chấp cùng với các cá nhân tổ chức có quyền và nghĩa vụ liên quan cũng
phải tuân thủ các quy định của pháp luật về việc giải quyết tranh chấp hành

chính theo thủ tục hành chính và phương thức xét xử vụ án hành chính theo
thủ tục tố tụng tại tòa.
Phương thức giải quyết khiếu nại hành chính được hiểu là cách thức tổ
chức và hoạt động của các chủ thể có thẩm quyền trong việc tiếp nhận và giải
quyết các khiếu nại hành chính nhằm bảo đảm quyền khiếu nại của công dân,
tổ chức. Về bản chất giải quyết khiếu nại hành chính là sự kiểm tra và xử lý
trong nội bộ hệ thống hành pháp đối với các quyết định hành chính, hành vi
hành chính của chính mình và cấp dưới theo yêu cầu của các cá nhân, tổ chức
khi họ cho rằng quyền lợi của mình bị xâm hại. Trong phương thức giải quyết
khiếu nại hành chính, chủ thể có thẩm quyền giải quyết chủ yếu là các cơ
quan quản lý hành chính nhà nước và các cơ quan thanh tra trong phạm vi
Trần Thị Hiền (2016), Phương thức bảo vệ quyền công dân trong hoạt động hành chính và sự đáp ứng của
pháp luật khiếu nại hiện hành, Luật học, (06), tr. 41.
6


14

quyền hạn của mình. Đây cũng đồng thời là các chủ thể chủ yếu ban hành ra
quyết định hành chính, hành vi hành chính bị khiếu nại trên thực tế. Việc giải
quyết khiếu nại được thực hiện trên cơ sở thủ tục hành chính, và quyết định
giải quyết khiếu nại được thể hiện dưới dạng một quyết định hành chính cá
biệt được đảm bảo thi hành bởi quyền lực nhà nước.
Phương thức xét xử hành chính được hiểu là hoạt động xét xử các vụ án
hành chính phát sinh giữa công dân với các chủ thể công quyền theo thủ tục
tư pháp do Tòa án thực hiện nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các
cá nhân, tổ chức, bảo đảm pháp chế xã hội chủ nghĩa và nâng cao hiệu lực
quản lí nhà nước. Về bản chất, đây là phương thức giải quyết tranh chấp hành
chính có tính chất thuần túy tư pháp theo phương châm: dùng quyền tư pháp
để kiểm soát quyền hành pháp7. Trong phương thức này, cơ quan có thẩm

giải quyết khiếu nại hành chính có khả năng bảo vệ triệt để, toàn diện và
nhanh chóng các quyền, lợi ích hợp pháp của người khiếu nại.
Trong khi đó, ở phương thức xét xử hành chính do bản chất là quyền tư
pháp kiểm soát quyền hành pháp, vì vậy đây là phương thức đảm bảo sự bình
đẳng giữa người khởi kiện và người bị kiện, bảo đảm sự khách quan trong
giải quyết tranh chấp hành chính và tăng cường trách nhiệm của nền hành
chính quốc gia. Tuy nhiên, do Tòa án không phải cơ quan có chức năng quản
lý hành chính nhà nước, vì vậy phương thức này gặp khó khăn trong việc giải
quyết một cách nhanh chóng các tranh chấp hành chính cũng như không có
khả năng xem xét và phán quyết về tính hợp lý của việc thực thi quyền hành
pháp hay những vấn đề thuộc phạm vi nội bộ của nền hành chính quốc gia.
Ngoài ra cơ chế bảo đảm thi hành bản án hành chính cũng tỏ ra kém hiệu quả
hơn so với việc thi hành quyết định giải quyết khiếu nại, Tòa án không có
quyền khôi phục trực tiếp các quyền lợi ích hợp pháp bị xâm phạm bởi việc
thực thi quyền hành pháp; vấn đề về tính chuyên trách trong hoạt động xét xử
của Tòa án cũng là một thách thức đặt ra đối với phương thức xét xử hành
chính.
Có thể nói xu hướng đa dạng hóa phương thức giải quyết tranh chấp
hành chính hiện nay là một trong những giải pháp quan trọng cho công cuộc
xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và từng bước hướng tới một
nền hành chính hiện đại. Mặc dù mỗi phương thức đều có những điểm khác
biệt trong quy trình giải quyết tranh chấp hành chính, song cả hai phương
thức giải quyết khiếu nại hành chính và phương thức xét xử hành chính về cơ
bản vẫn cần đảm bảo sự đồng bộ, tính thống nhất chung khi giải quyết một
tranh chấp hành chính cụ thể.


16

1.2. Khái niệm và vai trò của đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành

Nguyễn Như Ý (chủ biên, 1999), Đại từ điển Tiếng Việt, Nxb Văn hóa – Thông tin.


17

biết được quan điểm của nhau về vụ việc và cùng tìm ra một giải pháp để giải
quyết tranh chấp đó.
Có thể thấy một trong các yếu tố đảm bảo hiệu quả của việc giải quyết
tranh chấp hành chính đó là việc tổ chức cho các bên đối thoại, cụ thể là việc
gặp gỡ trao đổi, cùng bàn bạc để tìm ra và thống nhất hướng giải quyết. Trước
hết, việc quy định đối thoại trong quy trình giải quyết tranh chấp hành chính
thể hiện tính công khai dân chủ trong giải quyết khiếu nại hành chính. Mặc dù
quan hệ hành chính có đặc thù về tính bất bình đẳng giữa người quản lý và
người bị quản lý nhưng trong việc giải quyết tranh chấp hành chính, các bên
vẫn có quyền chứng minh cho những yêu cầu của mình. Chủ thể có khiếu
kiện có quyền đưa ra những tài liệu, bằng chứng nhằm chứng minh cho yêu
cầu, nguyện vọng của mình là hợp pháp đối với việc khiếu kiện của mình;
đồng thời chủ thể ban hành quyết định hành chính, thực hiện hành vi hành
chính bị khiếu kiện cũng có quyền đưa ra những chứng cứ để tự bảo vệ và tự
khẳng định cho các quyết định hành chính, hành vi hành chính của mình là
đúng pháp luật. Thông qua việc các bên cùng đưa ra các tài liệu chứng cứ và
trao đổi với nhau về những tài liệu, chứng cứ này sẽ giúp cho việc giải quyết
tranh chấp được thực hiện thỏa đáng, đúng chính sách pháp luật. Ngoài ra,
việc quy định hoạt động đối thoại trong cả hai phương thức giải quyết tranh
chấp hành chính cũng tạo cho các bên một cơ chế để đến một kết quả chung,
phù hợp với ý chí nguyện vọng của các bên. Có thể nói, đối thoại trong giải
quyết tranh chấp hành chính là sự kết hợp giữa các biện pháp hòa giải, đối
chất, chất vấn để đi đến mục đích cuối cùng là tìm ra một biện pháp giải quyết
vụ việc vừa có tình, vừa có lý trên cơ sở chính sách pháp luật và được các bên
ủng hộ.

bên mà có thể sử dụng mọi hình thức giao tiếp khác như trao đổi qua thư từ,
điện thoại, hoặc qua email, điện thoại qua mạng internet… không phải chỉ
một lần mà có thể nhiều lần, miễn là các bên đều có cơ hội bày tỏ quan điểm
của mình và biết được quan điểm của phía bên kia một cách nhanh nhất và
đầy đủ nhất. Có thể nói, bản chất của đối thoại trong giải quyết tranh chấp
hành chính có nhiều nét tương đồng với hòa giải trong giải quyết tranh chấp
dân sự. Tuy vậy, việc gặp gỡ, trao đổi trực tiếp này cũng có điểm khác biệt cơ
bản so với các hoạt động tương tự như thương lượng hay hòa giải trong giải
quyết tranh chấp dân sự. Nếu như ở thương lượng hay hòa giải, các bên gặp
gỡ, trao đổi với nhau nhằm thỏa thuận các vấn đề trong tranh chấp, cùng


19

quyết định một giải pháp có lợi nhất cho cả hai bên mà không vi phạm pháp
luật, thì ở đối thoại, việc gặp gỡ, trao đổi chỉ đơn thuần là sự trao đổi các tài
liệu, thông tin và các chứng cứ trong sự việc tranh chấp để từ đó nắm bắt
những yêu cầu của nhau trên cơ sở mối quan hệ pháp luật hành chính. Hai bên
sẽ hướng tới một giải pháp chung để giải quyết tranh chấp hành chính nhưng
giải pháp này không chỉ có lợi cho cả hai bên mà còn phải đảm bảo đường lối
chính sách pháp luật chung về quản lý hành chính nhà nước, từ đó đảm bảo cả
lợi ích chung của xã hội. Điều này xuất phát từ đối tượng của tranh chấp hành
chính là các quyết định hành chính và hành vi hành chính, với phạm vi tác
động của những đối tượng này không chỉ ảnh hưởng tới hai chủ thể tham gia
tranh chấp. Nếu tồn tại sự thỏa thuận như trong hòa giải hay thương lượng thì
rất có thể nội dung thỏa hiệp giữa hai bên có thể xâm hại đến lợi ích Nhà
nước hoặc quyền lợi hợp pháp của người thứ ba. Có thể nói, mặc dù đối thoại
có nhiều điểm tương đồng so với thương lượng hay hòa giải, song trong giải
quyết tranh chấp hành chính, đối thoại vẫn là một hoạt động riêng biệt và đặc
thù so với các hoạt động trên.

như hai bên cùng nhau thống nhất việc chủ thể khiếu kiện sẽ rút đơn khiếu
kiện kèm theo việc chủ thể quản lý hành chính nhà nước phải hủy bỏ các
quyết định hành chính của mình. Tuy nhiên, giải pháp chung mà các bên cùng
thống nhất thực hiện này phải đảm bảo điều kiện không trái với các quy định
pháp luật và các chính sách quản lý hành chính nhà nước. Đây là một đặc
trưng cơ bản của đối thoại nhằm phân biệt đối thoại với các hoạt động khác
trong quy trình giải quyết tranh chấp hành chính như đối chất hay việc tranh
luận tại phiên tòa. Trong nhiều trường hợp, việc tổ chức đối chất hay tranh
luận tại phiên tòa có hình thức tương đối giống với một phiên họp đối thoại,
tức là các bên đương sự được trình bày về nội dung sự việc, trình bày các tài
liệu chứng cứ nhằm chứng minh cho yêu cầu của mình hay các bên đương sự
có thể đưa ra những quan điểm của mình về đường lối giải quyết vụ việc…
Tuy nhiên, khác với mục đích của đối thoại nhằm giúp các bên cùng nhau
thống nhất được một giải pháp nhằm giải quyết sự việc tranh chấp, hoạt động
đối chất lại có mục đích chủ yếu là thu thập tài liệu, chứng cứ nhằm sáng tỏ
sự việc tranh chấp; đối với việc tranh luận tại phiên tòa thì các bên trình bày
các vấn đề trên chủ yếu nhằm bảo vệ yêu cầu của mình, phản bác lại quan
điểm của phía đối diện và nhằm thuyết phục Hội đồng xét xử giải quyết sự
việc theo mong muốn của mình.


21

Thứ tư, đối thoại trong giải quyết tranh chấp hành chính phải được tiến
hành theo các quy định của pháp luật. Các quy định pháp luật này bao gồm
các trường hợp tổ chức đối thoại, thành phần tham gia đối thoại, quy trình tiến
hành đối thoại cũng như kết quả của đối thoại đều phải được thực hiện trên cơ
sở quy định của pháp luật. Bởi lẽ, đối thoại được coi là một hoạt động mang
tính chất pháp lý và được tiến hành bởi các chủ thể có thẩm quyền theo quy
định của pháp luật. Theo đó, trong phương thức giải quyết khiếu nại hành