ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

NGUYỄN THỊ DIỆU HƯƠNG

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HP TÁC
CHO HỌC SINH PHỔ THÔNG QUA DẠY
HỌC PHẦN HÓA HỌC PHI KIM LỚP 11 THPT
Demo Version - Select.Pdf SDK

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Thừa Thiên Huế, năm 2016


ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

NGUYỄN THỊ DIỆU HƯƠNG

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HP TÁC
CHO HỌC SINH PHỔ THÔNG QUA DẠY
HỌC PHẦN HÓA HỌC PHI KIM LỚP 11 THPT
Demo Version - Select.Pdf SDK

Chun ngành: Lí luận và PPDH bộ mơn hóa học
Mã số: 60.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học

mọi điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành tốt khóa học.
- Quý thầy cô giáo và các em HS ở các trường THPT Hà Trung, THPT
Nguyễn Đình Chiểu đã nhiệt tình cộng tác, giúp đỡ tôi trong quá trình thực nghiệm
sư phạm.
Cuối cùng tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè đồng nghiệp đã giúp đỡ, ủng hộ và

Demo Version - Select.Pdf SDK

động viên tôi trong quá trình học tập và hoàn thành tốt luận văn.

Tác giả luận văn
Nguyễn Thị Diệu Hương

iii


MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa .............................................................................................................. i
Lời cam đoan .............................................................................................................. ii
Lời cảm ơn ................................................................................................................ iii
Mục lục ........................................................................................................................1
Danh mục các chữ viết tắt ...........................................................................................4
Danh mục các bảng .....................................................................................................5
Danh mục các hình ......................................................................................................6
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................7
1. Lý do chọn đề tài .................................................................................................7
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu ......................................................................8
3. Phạm vi, giới hạn của đề tài nghiên cứu ..............................................................8
4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu .....................................................................9

1.6. Một số kĩ thuật sử dụng trong DHHT .............................................................27
1.6.1. Kĩ thuật khăn trải bàn ...............................................................................27
1.6.2. Kĩ thuật mảnh ghép ..................................................................................27
1.6.3. Kĩ thuật sơ đồ tư duy ................................................................................29
1.6.4. Kĩ thuật “KWL” (trong đó K là những điều đã biết, W là những điều
muốn biết, L là những điều đã học được). .........................................................30
1.7. Thực trạng phát triển năng lực hợp tác cho HS trong dạy học Hóa học ở
một số trường THPT TT Huế ................................................................................31
1.7.1. Mục đích điều tra ......................................................................................31

Demo
Version
Select.Pdf
SDK
1.7.2. Nội
dung và
phương -pháp
điều tra ...........................................................
31
1.7.3. Đối tượng và địa bàn điều tra ...................................................................31
1.7.4. Kết quả điều tra ........................................................................................31
TIỂU KẾT CHƯƠNG 1............................................................................................35
Chương 2. MỘT SỐ BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỢP TÁC
CHO HS THÔNG QUA DẠY HỌC PHẦN HÓA HỌC PHI KIM LỚP 11 .....36
2.1. Tổng quan về chương trình hóa học vô cơ 11 ................................................36
2.2. Cấu trúc chương trình hóa học vô cơ 11 (phụ lục 5) ......................................37
2.3. Một số biện pháp phát triển năng lực hợp tác cho HS trong dạy học hóa học. ...37
2.3.1. Cơ sở và nguyên tắc đề xuất các biện pháp..............................................37
2.3.2. Sử dụng PPDH theo nhóm ......................................................................38
2.3.2.1. Bản chất..............................................................................................38

3.2. Nhiệm vụ TN ..................................................................................................82
3.3. Đối tượng và địa bàn TN ................................................................................82
3.4. Tiến trình TN ..................................................................................................83
3.5. Phương pháp xử lí kết quả TN ........................................................................83
3.6. Kết quả TN.....................................................................................................85
3.6.1. Kết quả TN định tính ................................................................................85
3.6.2. Kết quả TN định lượng.............................................................................86
3.6.3. Phân tích định lượng kết quả TN sư phạm. ..............................................94
TIỂU KẾT CHƯƠNG 3............................................................................................95
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ................................................................................96
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................98
PHỤ LỤC

3


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
CHBH

:

Câu hỏi bài học

CHKQ

:

Câu hỏi khái quát

CHND


:

Đối chứng

GV

:

Giáo viên

HS

:

Học sinh

PPDH

:

Phương pháp dạy học

PTHH

:

Phương trình hóa học

SGK

TNSP

:

Thực nghiệm sư phạm

4


DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang
Bảng 1.1.

GV THPT tham gia điều tra ở TT Huế..................................................31

Bảng 1.2.

Bảng tham khảo ý kiến của GV câu 1 ...................................................31

Bảng 1.3.

Bảng tham khảo ý kiến của GV câu 2 ...................................................32

Bảng 1.4.

Bảng tham khảo ý kiến của GV câu 3 ...................................................32

Bảng 1.5.

Bảng tham khảo ý kiến của GV câu 4 ...................................................32


Bảng thăm dò ý kiến của HS lớp TN câu 3 ...........................................85

Bảng 3.5.

Bảng thăm dò ý kiến của HS lớp TN câu 4 ...........................................85

Bảng 3.6.

Bảng thăm dò ý kiến của HS lớp TN câu 5 ...........................................86

Bảng 3.7.

Bảng thống kê điểm bài kiểm tra số 1 ...................................................86

Bảng 3.8.

Bảng phân loại kết quả học tập của HS (%) bài kiểm tra số 1 ..............86

Bảng 3.9.

Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra số 1

Demo Version - Select.Pdf SDK

trường Nguyễn Đình Chiểu ...................................................................88
Bảng 3.10. Bảng phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài kiểm tra số 1
trường Hà Trung ....................................................................................89
Bảng 3.11. Bảng thống kê điểm bài kiểm tra số 2 ...................................................90
Bảng 3.12. Bảng phân loại kết quả học tập của HS (%) bài kiểm tra số 2 ..............90

1. Lý do chọn đề tài
Trong công cuộc xây dựng đất nước ta theo hướng công nghiệp hóa hiện
đại hóa đòi hỏi cần phải có những người lao động tự chủ năng động sáng tạo,
không chỉ có kiến thức mà còn có năng lực giải quyết các vấn đề. Muốn vậy ngay
từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường chúng ta cần phải biết phát huy hết những
phẩm chất năng lực vốn có của học sinh (HS) thông qua hoạt động dạy và học. Do
đó nền giáo dục chúng ta hiện nay phải có những thay đổi kịp thời với xu thế
chung của thế giới và trên cơ sở đó trong những năm gần đây giáo dục và đặc biệt
là giáo dục phổ thông nước ta đang thực hiện những bước đổi mới chuyển từ
chương trình giáo dục tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực của người học, từ
chỗ quan tâm việc HS học được cái gì đến chỗ quan tâm tới việc HS làm được cái
gì qua việc học. Để thực hiện được điều đó, nhất định phải thực hiện thành công
việc chuyển từ phương pháp dạy học (PPDH) truyền thống theo lối “truyền thụ
một chiều”, ghi nhớ máy móc sang dạy cách học, cách vận dụng kiến thức, rèn

Demo Version - Select.Pdf SDK

luyện kỹ năng, hình thành năng lực và phẩm chất, đồng thời phải chuyển cách
đánh giá kết quả giáo dục nặng về kiểm tra trí nhớ sang kiểm tra, đánh giá năng
lực vận dụng kiến thức giải quyết vấn đề, coi trọng kiểm tra đánh giá kết quả học
tập với kiểm tra, đánh giá trong quá trình học tập để có tác động kịp thời nhằm
nâng cao chất lượng của hoạt động dạy học và giáo dục.
Trong việc đổi mới, cải tiến PPDH, việc phát huy tính tích cực học tập của
HS có ý nghĩa quan trọng. Bởi xét cho cùng, công việc giáo dục phải được tiến hành
trên cơ sở tự nhận thức, tự hành động. Cho nên việc khơi dậy, phát triển ý thức, ý
chí, năng lực của người học là con đường phát triển tối ưu của giáo dục. PPDH theo
quan điểm phát triển năng lực không chỉ chú ý tích cực hóa HS về hoạt động trí tuệ
mà còn chú ý rèn luyện năng lực giải quyết vấn đề gắn với những tình huống của
cuộc sống và nghề nghiệp, tăng cường việc học tập theo hướng phát triển năng lực
hợp tác, đổi mới quan hệ giáo viên (GV) và HS theo hướng cộng tác có ý nghĩa

- Đề xuất và thực hiện một số hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng
lực hợp tác HS trong dạy học phần phi kim lớp 11.
- TN sư phạm, đánh giá để phân tích kết quả học tập và phát triển năng lực
của HS.
3. Phạm vi, giới hạn của đề tài nghiên cứu
- Nội dung dạy học: Phần phi kim hóa học lớp 11 THPT.
- Địa bàn nghiên cứu: Một số trường THPT ở Tỉnh Thừa Thiên Huế.
- Thời gian: Từ tháng 8/2015 đến tháng 10/ 2016.

8


4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
4.1. Khách thể nghiên cứu
Quá trình dạy học hóa học ở trường phổ thông.
4.2. Đối tượng nghiên cứu
Một số biện pháp phát triển năng lực hợp tác cho HS trong dạy học phần phi
kim hóa học lớp 11 THPT.
5. Giả thuyết khoa học
Nếu biết vận dụng các phương pháp để phát triển năng lực hợp tác của HS
thành công sẽ giúp cho HS phát huy được tính tích cực, sáng tạo, tự tin mạnh dạn
giải quyết các vấn đề làm tăng hứng thú với môn học từ đó nâng cao hiệu quả của
việc dạy và học.
6. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lý luận
+ Đọc và nghiên cứu tài liệu có liên quan đến đề tài.
+ Phương pháp phân tích và tổng hợp.
+ Phương pháp phân loại, hệ thống hoá.

Demo Version - Select.Pdf SDK