Quản lý tài sản công trong các cơ quan thuộc ủy ban nhân dân huyện phú bình, tỉnh thái nguyên - Pdf 48

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
–––––––––––––––––––––––––––––––

DƯƠNG THỊ THÚY HẰNG

QUẢN LÝ TÀI SẢN CÔNG
TRONG CÁC CƠ QUAN THUỘC UBND
HUYỆN PHÚ BÌNH, TỈNH THÁI NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ

THÁI NGUYÊN - 2018


ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
–––––––––––––––––––––––––––––––

DƯƠNG THỊ THÚY HẰNG

QUẢN LÝ TÀI SẢN CÔNG
TRONG CÁC CƠ QUAN THUỘC UBND
HUYỆN PHÚ BÌNH, TỈNH THÁI NGUYÊN
Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
Mã số: 8.34.04.10

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG

Người hướng dẫn khoa học: TS. Ngô Thị Hương Giang

Tôi xin chân thành cảm ơn!
Thái Nguyên, tháng 12 năm 2017
Tác giả luận văn

Dương Thị Thúy Hằng


iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .............................................................................................. i
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................... ii
MỤC LỤC ........................................................................................................ iii
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT .............................................................. vi
DANH MỤC CÁC BẢNG.............................................................................. vii
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
1. Tính cấp thiết của đề tài ................................................................................ 1
2. Mục tiêu nghiên cứu...................................................................................... 2
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu................................................................. 3
4. Ý nghĩa khoa học và đóng góp của luận văn ................................................ 3
5. Bố cục của luận văn ...................................................................................... 4
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ TÀI
SẢN CÔNG TẠI CÁC CƠ QUAN THUỘC UBND CẤP HUYỆN ........... 5
1.1. Cơ sở lý luận về quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND
cấp huyện........................................................................................................... 5
1.1.1. UBND cấp huyện và các cơ quan thuộc UBND cấp huyện ................... 5
1.1.2. Tài sản công trong cơ quan hành chính Nhà nước.................................. 5
1.1.3. Quản lý tài sản công trong cơ quan hành chính Nhà nước ................... 17
1.2. Kinh nghiệm quản lý TSC ở ngoài nước, trong nước và bài học rút ra
cho huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên .......................................................... 23
1.2.1. Kinh nghiệm quản lý TSC ở ngoài nước .............................................. 23

3.3. Thực trạng quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND huyện
Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên............................................................................ 61
3.3.1. Thực trạng thực hiện các nguyên tắc quản lý tài sản công tại các cơ
quan thuộc UBND của huyện Phú Bình ......................................................... 61
3.3.2. Thực trạng thực hiện nội dung quản lý tài sản công tại các cơ quan
thuộc UBND của huyện Phú Bình .................................................................. 65


v
3.4. Đánh giá chung về quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND
huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên ................................................................. 80
3.4.1. Những kết quả đạt được ........................................................................ 80
3.4.2. Những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế ............................. 81
Chương 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ TÀI SẢN CÔNG
TẠI CÁC CƠ QUAN THUỘC UBND HUYỆN PHÚ BÌNH, TỈNH
THÁI NGUYÊN ............................................................................................ 87
4.1. Định hướng, mục tiêu hoàn thiện quản lý tài sản công tại các cơ quan
thuộc UBND huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên .......................................... 87
4.2. Giải pháp hoàn thiện quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc
UBND huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên .................................................... 91
4.2.1. Hoàn thiện chế độ phân cấp quản lý nhà nước về tài sản công ............ 91
4.2.2. Nghiên cứu ban hành chế độ khen thưởng đối với các tổ chức, cá
nhân có thành tích trong việc thực hiện quản lý TSC ..................................... 93
4.2.3. Tăng cường sử dụng các thành tựu khoa học công nghệ trong quản
lý TSC ............................................................................................................. 94
4.2.4. Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức
về quản lý TSC ................................................................................................ 95
4.2.5. Nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá việc triển
khai thực hiện các cơ chế, chính sách quản lý TSC ........................................ 97
4.3. Kiến nghị ................................................................................................ 101


: Hội đồng nhân dân

KCN

: Khu công nghiệp

NSNN

: Ngân sách nhà nước

PTNT

: Phát triển nông thôn

QLNN

: Quản lý nhà nước

TSC

: Tài sản công

TSCĐ

: Tài sản cố định

TSNN

: Tài sản nhà nước

Bảng 3.10. Tổng hợp phương tiện đi lại trong Phòng Nông nghiệp &
PTNT huyện Phú Bình tính từ năm 2014 đến 31/12/2016 ............. 55
Bảng 3.11. Tổng hợp máy móc thiết bị trong Phòng Nông nghiệp &
PTNT huyện Phú Bình tính từ năm 2014 đến 31/12/2016 ............. 55
Bảng 3.12. Tình hình sử dụng đất của Phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện Phú
Bình từ năm 2014 đến năm 2016 .................................................... 56
Bảng 3.13. Tổng hợp phương tiện đi lại trong phòng Kinh tế - Hạ tầng
huyện Phú Bình tính từ năm 2014 đến 31/12/2016 ........................ 57


viii
Bảng 3.14. Tổng hợp máy móc thiết bị trong phòng Kinh tế -Hạ tầng
huyện Phú Bình tính từ năm 2014 đến 31/12/2016 ........................ 57
Bảng 3.15. Tình hình sử đất của Phòng Tài nguyên -Môi trường huyện
Phú Bình từ năm 2014 đến năm 2016............................................. 58
Bảng 3.16. Tổng hợp phương tiện đi lại trong Phòng Tài nguyên - Môi
trường huyện Phú Bình tính từ năm 2014 đến 31/12/2016 ............ 59
Bảng 3.17. Tổng hợp máy móc thiết bị trong Phòng Tài nguyên - Môi
trường huyện Phú Bình tính từ năm 2014 đến 31/12/2016 ............ 60
Bảng 3.18. Nguồn hình thành tài sản của UBND huyện Phú Bình từ năm
2014 đến năm 2016 ......................................................................... 65
Bảng 3.19. Kết quả đầu tư trụ sở làm việc tại UBND huyện Phú Bình giai
đoạn 2014 -2016 ............................................................................. 66
Bảng 3.20. Kết quả đầu tư phương tiện đi lại thuộc UBND huyện Phú
Bình giai đoạn 2014 -2016.............................................................. 67
Bảng 3.21. Kết quả điều tra về công tác thanh tra, kiểm tra quá trình khai
thác, sử dụng tài sản công ............................................................... 68
Bảng 3.22. Tình hình sai phạm trong sử dụng TSC tại các cơ quan thuộc
UBND huyện Phú Bình .................................................................. 69
Bảng 3.23. Bảng thanh lý tài sản công thuộc UBND huyện Phú Bình giai

nghĩa vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn
minh”. Vì vậy, tài sản công là vốn liếng nhằm phát triển kinh tế, tạo tiền đề
vững chắc cho kinh tế nhà nước giữ vai trò trọng yếu, góp phần nâng cao đời
sống nhân dân để hiện thực hoá những mục tiêu đặt ra. Dù không tham gia
trực tiếp vào sản xuất nhưng tài sản công có ý nghĩa quan trọng cho sự phát
triển của nền kinh tế. Ở các quốc gia phát triển, quản lý tốt tài sản công cũng
được coi là một trong những tiêu chí để đánh giá chất lượng quản lý nói
chung của nhà nước.
Thực tế thời gian qua, quản lý tài sản công luôn là vấn đề thời sự của
Chính phủ, Quốc hội. Việc thiếu chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản
công và hiệu quả của cơ quan hành chính nhà nước đang là vấn đề được
Chính phủ và các cơ quan hữu trách quan tâm. Tình trạng các cơ quan hành
chính, sự nghiệp và các đơn vị thuộc khu vực công sử dụng vượt tiêu chuẩn
định mức gây lãng phí, cho thuê, mượn tài sản công không đúng quy định, tự
ý sắp xếp, xử lý làm thất thoát tài sản công…đang đặt ra yêu cầu phải thống
kê và quản lý hiệu quả lượng tài sản này.
Phú Bình là một huyện nghèo của tỉnh Thái Nguyên, địa bàn rộng, tăng
trưởng kinh tế chưa cao, khả năng tích luỹ, mua sắm tài sản côngcòn thấp. Do
đó, lãnh đạo Ủy ban nhân dân (UBND) huyện đã luôn đề cao và quan tâm đến
công tác quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND huyện, được thể


2
hiện thông qua việc triển khai và thực hiện khá tốt nhiều chính sách nhằm
quản lý và khai thác tài sản công như: Luật quản lý tài sản nhà nước, Luật
thực hành tiết kiệm chống lãng phí, Luật đất đai,.. từ đó đáp ứng được yêu cầu
thực hiện nhiệm vụ chính trị và phát triển kinh tế - xã hội của các đơn vị
thuộc UBND huyện và của huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên.
Tuy nhiên, thực trạng về công tác quản lý tài sản công tại các cơ quan
thuộc UBND huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên trong những năm qua vẫn

Nguyên trong thời gian tới.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1. Đối tượng nghiên cứu
Quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND huyện Phú Bình, tỉnh
Thái Nguyên
3.2. Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi thời gian:
+ Đối với các số liệu thứ cấp được nghiên cứu trong 3 năm, từ năm
2014 đến năm 2016;
+ Đối với các số liệu sơ cấp, được điều tra năm 2017;
+ Đề xuất giải pháp đến năm 2020.
- Phạm vi không gian: Đề tài nghiên cứu tại các cơ quan chuyên môn
thuộc UBND huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên gồm: Văn phòng
HĐND&UBND, phòng Nông nghiệp và PTNT, Phòng Kế hoạch - Tài chính,
Phòng Kinh tế - Hạ tầng, Phòng Tài nguyên và Môi trường.,
- Phạm vi nội dung: Công tác quản lý tài sản công tại một số cơ quan
thuộc UBND huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên.
4. Ý nghĩa khoa học và đóng góp của luận văn
Luận văn vận dụng lý luận về quản lý tài sản công để phân tích, đánh
giá thực trạng công tác quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND
huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên. Từ đó đề ra quan điểm, giải pháp nhằm
hoàn thiện và tăng cường quản lý tài sản công tại các cơ quan thuộc UBND
huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên trong thời gian tới.
Với kết quả nghiên cứu đó, luận văn có thể làm tài liệu tham khảo cho
các nhà quản lý của UBND huyện về công tác lãnh đạo, điều hành quản lý tài


4
sản công, qua đó thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn huyện Phú
Bình, tỉnh Thái Nguyên.

chức năng quản lý nhà nước ở địa phương và thực hiện một số nhiệm vụ,
quyền hạn theo sự ủy quyền của Ủy ban nhân dân cấp huyện và theo quy định
của pháp luật; góp phần bảo đảm sự thống nhất quản lý của ngành hoặc lĩnh
vực công tác ở địa phương.
Cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện chịu sự chỉ
đạo, quản lý về tổ chức, biên chế và công tác của Ủy ban nhân dân cấp huyện,
đồng thời chịu sự chỉ đạo, kiểm tra, hướng dẫn về chuyên môn nghiệp vụ của
cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.
1.1.2. Tài sản công trong cơ quan hành chính Nhà nước
1.1.2.1. Khái niệm tài sản công trong cơ quan hành chính Nhà nước
Tài sản công (TSC) theo Hiến pháp năm 1992 được cho là: Đất đai, rừng
núi, sông hồ, nguồn nước, tài nguyên trong lòng đất, nguồn lợi vùng biển,


6
thềm lục địa và vùng trời, phần vốn do Nhà nước đầu tư vào xí nghiệp, công
trình thuộc các ngành, lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội, khoa học, kỹ thuật,
ngoại giao, quốc phòng, an ninh cùng các tài sản khác mà pháp luật quy định
là của Nhà nước đều thuộc sở hữu toàn dân.
Điều 200 Bộ luật Dân sự năm 2005 quy định tài sản thuộc hình thức
sở hữu Nhà nước như sau: "Tài sản thuộc hình thức sở hữu Nhà nước bao
gồm đất đai, rừng tự nhiên, rừng trồng có nguồn vốn từ ngân sách nhà nước,
núi, sông, hồ, nguồn nước, tài nguyên trong lòng đất, nguồn lợi từ nhiên ở
vùng biển, thềm lục địa và vùng trời, phần vốn và tài sản do Nhà nước đầu
tư vào doanh nghiệp, công trình thuộc các ngành và lĩnh vực kinh tế, văn
hoá, xã hội, khoa học, kỹ thuật, ngoại giao, quốc phòng, an ninh cùng các tài
sản khác do pháp luật quy định". Từ những căn cứ pháp luật hiện hành,
chúng ta có thể đưa ra khái niệm về tài sản công như sau:
Tài sản công là những tài sản được hình thành từ nguồn ngân sách nhà
nước, tài sản được xác lập quyền sở hữu của Nhà nước theo quy định của

a. Phân loại theo công dụng của tài sản
Theo cách phân loại này, tài sản công được chia thành 03 nhóm chính:
trụ sở làm việc, phương tiện đi lại và máy móc, thiết bị và các tài sản khác (sơ
đồ 1.1).
Tài sản công

Trụ sở
làm việc

Phương tiện
đi lại

Máy móc, thiết
bị và các tài
sảnkhác

Sơ đồ 1.1. Phân loại tài sản công theo công dụng của tài sản
(Nguồn: Giáo trình tài chính công- Học viện Tài chính)


8
* Trụ sở làm việc bao gồm:
- Khuôn viên đất:là tổng diện tích đất do cơ quan hành chính, đơn vị
sự nghiệp và các tổ chức trực tiếp quản lý, sử dụng được Nhà nước giao; nhận
chuyển nhượng hoặc do tiếp quản từ chế độ cũ được xác lập sở hữu Nhà nước
theo quy định của pháp luật.
- Nhà công sở: là nhà cửa, vật kiến trúc và công trình xây dựng khác
gắn liền với đất. Nhà công sở bao gồm: công sở ở Trung ương và địa phương,
công sở phục vụ công (bệnh viện, trường học, nhà thi đấu, phòng thí
nghiệm…), cơ quan nghiên cứu, báo chí, phát thanh truyền hình của Nhà

TSC do CP
quản lý

TSC do
UBND cấp
tỉnh quản lý

TSC do UBND
cấp huyện
quản lý

TSC do
UBND cấp
xã quản lý

Sơ đồ 1.2. Phân loại tài sản theo cấp quản lý
(Nguồn: Giáo trình tài chính công- Học viện Tài chính)
- Tài sản công do Chính phủ quản lý bao gồm: Tài sản công do các bộ,
cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác do trung ương
quản lý.
- Tài sản công do UBND cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương
quản lý (gọi chung là UBND cấp tỉnh): bao gồm tài sản công do các cơ quan
hành chính, đơn vị sự nghiệp và các tổ chức thuộc cấp tỉnh quản lý.
- TSC do UBND cấp quận, huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh
quản lý (gọi chung là UBND cấp huyện): bao gồm tài sản công do các cơ
quan hành chính, đơn vị sự nghiệp và các tổ chức thuộc cấp huyện quản lý.
- TSC do UBND cấp xã, phường, thị trấn quản lý (gọi chung là UBND
cấp xã) bao gồm: TSC do các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp và các tổ
chức thuộc cấp xã quản lý.


thiết bị và các tài sản khác trực tiếp phục vụ hoạt động của cơ quan hành
chính nhà nước. Là cơ quan công quyền nên các cơ quan hành chính nhà nước
được NSNN đảm bảo toàn bộ kinh phí hoạt động (gồm cả kinh phí mua sắm,
sửa chữa tài sản). Về nguyên tắc, các cơ quan cơ quan hành chính được bình
đẳng sử dụng tài sản phù hợp với chức năng nhiệm vụ được giao. Việc quản
lý tài sản phải tuân thủ theo chế độ, chính sách quản lý chung của Nhà nước
như: tiêu chuẩn, định mức sử dụng tài sản, chế độ báo cáo, mua sắm, bán
thanh lý tài sản... đồng thời phải chịu sự kiểm tra, giám sát của Nhà nước
trong suốt quá trình sử dụng. Nhà nước quản lý toàn diện đối với tài sản do cơ
quan hành chính nhà nước sử dụng, ở tất cả các khâu theo vòng đời tồn tại của


11
tài sản gồm: đầu tư, mua sắm; bố trí sử dụng, mục đích sử dụng, báo cáo thống
kê, kiểm kê, chuyển đổi công năng, thanh lý tài sản… Về nguồn kinh phí mua
sắm: chỉ có một nguồn duy nhất đó là NSNN. Trong quá trình sử dụng, giá trị
hao mòn của những tài sản này được xem là yếu tố chi phí tiêu dùng công.
Hai là, TSC dùng cho hoạt động của các đơn vị sự nghiệp: là những tài
sản mà nhà nước giao cho các ĐVSN trực tiếp sử dụng để thực hiện các mục
tiêu sự nghiệp phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Loại này gồm:
đất, nhà, công trình xây dựng và vật kiến trúc thuộc cơ sở hoạt động của
ĐVSN như: trường học, bệnh viện, nhà văn hóa, phòng thí nghiệm, trạm trại
nghiên cứu...; phương tiện đi lại; máy móc chuyên dùng, thiết bị công tác, dây
truyền công nghệ ... Ở Việt Nam hiện nay, có 2 loại hình ĐVSN là: ĐVSN
công lập tự chủ tài chính và ĐVSN công lập chưa tự chủ tài chính. TSC tại
các ĐVSN phần lớn là tài sản chuyên dùng, sử dụng mang tính đặc thù ở từng
ngành, từng lĩnh vực hoạt động. Theo chế độ hiện hành, kinh phí đầu tư mua
sắm tài sản của ĐVSN có thể có nhiều nguồn khác nhau như: nguồn NSNN,
nguồn thu sự nghiệp hoặc các nguồn huy động khác do ĐVSN trực tiếp huy
động và chịu trách nhiệm trước pháp luật. Do đó, các ĐVSN có quyền tự chủ

sản vô hình bao gồm: giá trị quyền sử dụng đất, bằng phát minh sáng chế, bản
quyền tác giả, kiểu dáng công nghiệp, phần mềm máy tính…
e. Phân loại theo đặc điểm hao mòn của tài sản
Theo cách phân loại này, tài sản công bao gồm:
- Tài sản hao mòn: là tài sản khi qua sử dụng bị hao mòn qua thời gian
như máy móc thiết bị, phương tiện đi lại…
- Tài sản không bị hao mòn: là tài sản khi qua sử dụng mà cơ bản vẫn
giữ được hình dạng ban đầu như: đất đai, cây lâu năm...
1.1.2.3. Đặc điểm của tài sản công trong cơ quan hành chính Nhà nước
Tài sản công trong các cơ quan Nhà nước rất phong phú về số lượng
chủng loại, mỗi loại tài sản có đặc điểm, tính chất, công dụng khác nhau và do
nhiều cơ quan sử dụng khác nhau, song chúng đều có đặc điểm sau:
* Đặc điểm chung đối với tài sản công
Thứ nhất: Tài sản công trong cơ quan quản lý Nhà nước được đầu tư
xây dựng, mua sắm bằng tiền ngân sách Nhà nước hoặc có nguồn gốc từ ngân
sách Nhà nước.


13
Thứ hai: Sự hình thành và sử dụng tài sản công phải phù hợp với chức
năng nhiệm vụ của từng cơ quan.
Thứ ba: Vốn đầu tư xây dựng và mua sắm tài sản công không thu hồi
được trong quá trình sử dụng tài sản công, tài sản công trong cơ quan quản lý
Nhà nước chủ yếu là những tài sản trong khu vực tiêu dùng của cải vật chất,
không thuộc lĩnh vực sản xuất kinh doanh trong quá trình sử dụng không tạo
ra sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ để đưa ra thị trường, do đó không chuyển giá
trị hao mòn vào giá thành sản phẩm hoặc chi phí lưu thông.
* Đặc điểm cụ thể đối với tài sản công
Tài sản công trong cơ quan QLNN có thể phân thành tài sản không
tiêu hao và tài sản tiêu hao, cụ thể:

quá trình sử dụng TSCĐ có thể hư hỏng từng bộ phận.
1.1.2.4. Vai trò của tài sản công trong cơ quan hành chính nhà nước
Tài sản công là một bộ phận của tài sản quốc gia, là tiềm lực phát triển
đất nước như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Tài sản công là nền tảng,
là vốn liếng để khôi phục và xây dựng kinh tế chung, để làm cho dân giàu, nước
mạnh, để nâng cao đời sống nhân dân” (Nguyễn Phố và Trần Thọ Kim, tr.79,
1989). Vai trò của tài sản công có thể được xem xét dưới nhiều khía cạnh: kinh
tế, chính trị, văn hoá, xã hội, giáo dục... ở đây, luận văn chỉ đề cập đến vai trò
kinh tế của nó. Theo đó tài sản công có những vai trò chủ yếu sau:
Thứ nhất, tài sản công là một bộ phận nền tảng vật chất quan trọng đảm
bảo sự tồn tại và phát triển của nhà nước. Như đã trình bày ở trên, biểu hiện
dưới hình thái hiện vật, tài sản công bao gồm: tài sản làm việc, nhà cửa;
phương tiện đi lại; máy móc, trang thiết bị ... Đây chính là nền tảng vật chất
căn bản để nhà nước tồn tại và phát triển. Nói rộng hơn, đây là môi trường và
là điều kiện đảm bảo sự tồn vong cho một chế độ xã hội. Thực tiễn lịch sử
phát triển của nhân loại cho thấy hầu hết các nhà nước bị sụp đổ khi không
còn kiểm soát được quyền lực công, trong đó có quyền lực về tài sản công.
Thông qua cuộc cách mạng xã hội, quyền lực công chuyển dịch sang tay nhà
nước mới. Nhà nước mới ra đời tiếp quản và sử dụng ngay toàn bộ cơ sở vật
chất của nhà nước tiền nhiệm làm cơ sở sinh tồn của mình. Trên nền tảng vật
chất này, Nhà nước triển khai các hoạt động thuộc chức năng của mình để



Nhờ tải bản gốc

Tài liệu, ebook tham khảo khác

Music ♫

Copyright: Tài liệu đại học © DMCA.com Protection Status