BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC NÔNG LÂM TP.HỒ CHÍ MINH

ĐÁNH GIÁ TIỀM NĂNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH SINH
THÁI Ở HUYỆN ĐƠN DƯƠNG TỈNH LÂM ĐỒNG

TRẦN THỊ THANH TUYỀN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
ĐỂ NHẬN VĂN BẰNG KĨ SƯ
NGÀNH CẢNH QUAN VÀ KĨ THUẬT HOA VIÊN

Thành phố Hồ Chí Minh
Tháng 07/2011


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC NÔNG LÂM TP.HỒ CHÍ MINH

ĐÁNH GIÁ TIỀM NĂNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH SINH
THÁI Ở HUYỆN ĐƠN DƯƠNG TỈNH LÂM ĐỒNG
Ngành Cảnh Quan Và Kĩ Thuật Hoa Viên

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

Giảng viên hướng dẫn: TS. NGÔ AN

Thành phố Hồ Chí Minh
Tháng 07/2011



thiên nhiên ở huyện Đơn Dương tỉnh Lâm Đồng.
 Khảo sát, phân tich, đánh giá các điều kiện kinh tế, xã hội và các tài nguyên
du lịch nhân văn ở huyện Đơn Dương tỉnh Lâm Đồng.
 Khảo sát, phân tích, đánh giá các đặc điểm cơ sở hạ tầng phục phát triển du
lịch sinh thái ở huyện Đơn Dương tỉnh Lâm Đồng.
 Đề xuất phân vùng cảnh quan, phân vùng hoạt động du lịch sinh thái
 Đề xuất xây dựng các tuyến điểm du lịch sinh thái
3. Thời gian thực hiện: từ tháng 3 6/2011
4. Họ và tên GVHD : TS. Ngô An
Nội dung và yêu cầu KLTN đã được thông qua khoa và bộ môn.
Ngày

tháng

năm

Ban chủ nhiệm khoa

2011

Ngày

tháng

năm 2011

Giáo viên hướng dẫn


LỜI CẢM TẠ

loại hình hoạt động cụ thể, thời gian khai thác cụ thể cho từng điểm du lịch.
Đề tài vận dụng phương pháp Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu, phương
pháp phân tích tổng hợp, phương pháp điều tra ngoại nghiệp, phương pháp ma trận
SWOT, phương pháp điều tra xã hội học, phương pháp thiết kế bảng câu hỏi,
phương pháp bản đồ để chỉ ra tiềm năng phát triển du lịch sinh thái trên địa bàn

huyện Đơn Dương.
Kết quả khảo sát cho thấy Đơn Dương có điều kiện tự nhiên khá thuận lợi
cho phát triển du lịch. Địa hình cao nguyên, đồi núi thấp, khí hậu mát mẻ ôn hoà
quanh năm, nhiều vị trí rừng có cảnh quan đẹp là điều kiện tốt cho viêc lựa chọn
phát triển các loại hình du lịch sinh thái, du lịch nghỉ dưỡng dưới tán rừng, du lịch,
du lịch văn hoá, du lịch tham quan, dã ngoại.
Tuy nhiên nhận thức của các cấp các ngành và cộng đồng địa phương về du
lịch nói chung và DLST nói riêng vẫn chưa thật sự sâu sắc và chưa tạo được động
lực để phát triển thành thế mạnh của địa phương.


MỤC LỤC
Trang
DANH MỤC CÁC BẢNG......................................................................................... ii
DANH MỤC CÁC HÌNH ......................................................................................... iii
DANH MỤC BIỂU ĐỒ .............................................................................................iv
PHẦN MỞ ĐẦU ......................................................................................................... 1
1.1. Đặt vấn đề ......................................................................................................... 1
1.2 Mục tiêu nghiên cứu: ......................................................................................... 4
1.3 Phạm vi nghiên cứu: .......................................................................................... 4
1.4 Cấu trúc của khóa luận ...................................................................................... 4
CHƯƠNG 2 ................................................................................................................ 6
TỔNG QUAN ............................................................................................................. 6
2.1. Tổng quan về du lịch và du lịch sinh thái......................................................... 6

2.3.2 Tổng quan về ngành du lịch tỉnh Lâm Đồng. ...........................................28
2.3.2.1 Thực trạng phát triển du lịch tỉnh Lâm Đồng. ...................................28
2.3.2.2 Thực trạng phát triển du lịch sinh thái tại tỉnh Lâm Đồng.................29
2.3.2.2.1 Đánh giá về tiềm năng phát triển du lịch sinh thái tỉnh Lâm
Đồng. ..........................................................................................................29
2.3.2.2.2 Hiện trạng về phát triển DLST tỉnh Lâm Đồng ..........................31
CHƯƠNG 3 ..............................................................................................................38
MỤC TIÊU – NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ..........................38
3.1 Mục tiêu ..........................................................................................................38
3.2 Nội dung .........................................................................................................38
3.3 Phương pháp nghiên cứu .................................................................................38
3.3.1 Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu: ....................................................38
3.3.2 Phương pháp điều tra ngoại nghiệp: .........................................................38
3.3.3 Phương pháp phân tích tổng hợp ..............................................................39
3.3.4 Phương pháp ma trận SWOT....................................................................39
3.3.5 Phương pháp điều tra xã hội học: .............................................................39
3.3.6 Phương pháp bản đồ : ...............................................................................40


3.3.7 Phương pháp thiết kế bảng câu hỏi:..........................................................40
CHƯƠNG 4 ..............................................................................................................42
KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN ..................................................................................42
4.1 Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế- xã hội tại huyện Đơn Dương tỉnh Lâm
Đồng ......................................................................................................................42
4.1.1 Điều kiện tự nhiên.....................................................................................42
4.1.1.1 Vị trí địa lí, địa hình, địa chất thổ nhưỡng. ........................................42
4.1.1.2 Khí hậu ...............................................................................................45
4.1.1.3 Thủy văn ............................................................................................46
4.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội .........................................................................46
4.1.2.1 Đặc điểm kinh tế ................................................................................46

4.5.4 Thách thức: ...............................................................................................74
4.5.5 Bảng tóm tắt điểm mạnh điểm yếu, cơ hội , thách thức và kết hợp các yếu
tố để vạch ra các giải phát phát triển du lịch sinh thái trên địa bàn huyện Đơn
Dương. ...............................................................................................................75
4.6 Định hướng phát triển du lịch chung của tỉnh Lâm Đồng và huyện Đơn
Dương. ...................................................................................................................77
4.6.1 Một số dự báo và định hướng phát triển du lịch tỉnh Lâm Đồng: ............77
4.6.2 Mục tiêu phát triển du lịch và DLST trên địa bàn huyện Đơn Dương: ....81
4.7 Định hướng phát triển DLST trên địa bàn huyện Đơn Dương: .....................82
4.7.1 Các nguyên tắc phát triển ........................................................................82
4.7.2 Các loại hình có thể kết hợp phát triển DLST trên địa bàn huyện Đơn
Dương. ...............................................................................................................83
4.7.2.1 Phát triển du lịch sinh thái với sản phẩm Tiểu thủ công nghiệp- làng
nghề: ...............................................................................................................83
4.7.2.2 Du lịch sinh thái kết hợp các sản phẩm Nông nghiệp: .....................85
4.7.2.3 Xây dựng mô hình trang trại kết hợp với du lịch sinh thái:...................86
4.8 Đề xuất các tuyến điểm du lịch trên địa bàn huyện Đơn Dương: ..................86
4.8.1 Các loại hình du lịch có thể tổ chức khai thác ..........................................86
4.8.2 Nguyên tắc tổ chức tuyến điểm trên địa bàn huyện Đơn Dương: ............87


4.8.3 Đề xuất các tuyến điểm du lịch sinh thái trên địa bàn huyện Đơn Dương:
...........................................................................................................................88
4.8.3.1 Tuyến 1: .............................................................................................88
4.8.3.2. Tuyến 2: ............................................................................................93
4.8.4 Đề xuất các tuyến du lịch liên kết với bên ngoài huyện Đơn Dương:......95
CHƯƠNG 5 ..............................................................................................................97
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ...................................................................................97
5.1 Kết luận: ..........................................................................................................97
5.2 Kiến nghị: ........................................................................................................97

Hội đồng thế giới về Môi trường và Phát triển

IUCN

Tổ chức bảo tồn thiên nhiên quốc tế

UNESCO

Tổ chức Khoa học, Giáo dục và Văn hóa quốc tế

HST

Hệ sinh thái

KDL

Khu du lịch

UBND

Ủy Ban Nhân Dân

XDCB

Xây dựng cơ bản

THCS

Trung học cơ sở


4.12 Bảng di sản văn hóa đặc trưng tiêu biểu của người Churu ...............................67
Bảng 4.12 : Bảng tóm tắt ma trận SWOT .................................................................76
Bảng 4.13 :Dự báo lượng khách, doanh thu du lịch giai đoạn 2010-2020. ..............79
Bảng 4.14Dự báo doanh thu từ du lịch Lâm Đồng thời kỳ 2005 – 2020..................79
Bảng 4.15 : Dự báo nhu cầu lao động ngành du lịch Lâm Đồng: 2010 -2020 .........80

ii


DANH MỤC CÁC HÌNH
Ảnh 2.1 : Mô hình của Pamela A.Wigh về các nguyên tắc và giá trị DLST bền vững
(dẫn theo Phạm Trung Lương, 2002). .......................................................................20
Ảnh 4.2: cảnh quan đèo ngoạn mục ..........................................................................57
Ảnh 4.3 : Hai ống dẫn nước nhà máy thủy điện Đa Nhim vào ban đêm .................58
Ảnh 4.4 Cảnh quan đập Đa Nhim .............................................................................59
Ảnh 4.5 : Nhà máy thủy điện Đa Nhim ....................................................................59
Ảnh 4.6 : không gian nhìn từ đỉnh đèo Dran nhìn về thung lũng Thạnh Mỹ, Đơn
Dương. .......................................................................................................................60
Ảnh 4.7 : Cảnh quan hồ Pro ......................................................................................61
Ảnh 4.8 : Một số loài thực vật quý hiếm ở huyện Đơn Dương ...............................62
Ảnh 4.9 : Ảnh một số động vật quý hiếm trên địa bàn Đơn Dương .........................63
Ảnh 4.10 : Một số loài chim quý hiếm ở huyện Đơn Dương ...................................65
Ảnh 4.11: nhà sàn của người Churu ..........................................................................65
Ảnh 4.12: nhà thờ Diom............................................................................................66
Ảnh 4.13 : Nhà thờ Lạc Viên ............................................................................................... 66

Ảnh 4.14 : nhẫn bạc của người Churu ......................................................................66
Ảnh 4.15 : Đồ gốm của người Churu .................................................................................. 66

Ảnh 4.16: Cảnh quan hồ Đạ Ròn ..............................................................................89

Từ xa xưa, con người với trí tuệ và ham muốn tìm kiếm và khám phá những
chân trời mới đã không ngừng mở rộng phạm vi ảnh hưởng của mình trên toàn thế
giới. Theo tạp chí Người Đưa Tin của UNESSCO đã viết: “Cuộc phiêu lưu giờ đây
không còn những chân trời địa lý, không còn những lục địa trinh bạch, không còn
những đại dương chưa ai biết tới, không còn những hòn đảo bí ẩn. Vậy mà, về nhiều
mặt, các dân tộc vẫn còn xa lạ với nhau và những phong tục, những niềm hy vọng
ẩn giấu, những xác tin sâu kín của mỗi dân tộc vẫn tiếp tục là thứ mà những dân tộc
khác chẳng mấy biết đến…”. Các nhà du lịch thời nay vẫn mang nguyên vẹn trong
mình trái tim nóng bỏng lòng đam mê khám phá những chân trời xa lạ, những núi
cao, vực thẳm, những sông dài, biển rộng…Tiếng gọi của thiên nhiên hùng vĩ, của
rừng vàng biển bạc vẫn còn vang vọng và lôi kéo bước chân của những “kẻ lang
thang” trên bước đường du ngoạn. Thêm vào đó, con người luôn bị quyến rũ bởi
những gì đối lập với thực tế mình đang sống, họ khao khát một cảm giác mới lạ,
một chất xúc tác mới cho cuộc sống và sự hiểu biết của mình. Khi ống khói của các
nhà máy, các xí nghiệp ngày một vươn cao chiếm lĩnh dần khoảng xanh của bầu
trời, dân số không ngừng gia tăng, đô thị hóa trở thành xu hướng chung, các khu
công nghiệp tập trung, các nhà cao tầng và khói bụi giao thông tràn ngập khắp nơi
thì nhu cầu tìm về với tự nhiên là một tất yếu. Chính vì vậy, trào lưu du lịch sinh
thái đã và đang phát triển mạnh ở nhiều quốc gia dưới góc độ tiếp cận này.
Du lịch sinh thái ra đời vào cuối những năm 80 và phát triển mạnh mẽ trong
vài năm trở lại đây. Đối với một số quốc gia như Kenya, Ecuado, Nepal, Costarica,
Madagasxca,… du lịch sinh thái không phải là hoạt động bên lề nữa, nó thực sự là

1


một nguồn lợi quốc gia đem về một khoản ngoại tệ lớn cho nguồn ngân sách quốc
gia.
Du lịch sinh thái không chỉ đơn thuần là hoạt động tổ chức du lịch dựa vào
thiên nhiên nhằm vào các mục tiêu kinh tế. Một đặc điểm rất quan trọng của du lịch

cao sự thay đổi du lịch mang tính khám phá mới lạ, nhu cầu du lịch của các du
khách không chỉ dừng lại ở những chuyến tham quan đơn thuần và tẻ nhạt Vì vậy
để đáp ứng những nhu cầu đó, và để tăng sức hút cho Đà Lạt cần phải xây dựng
những khu du lịch mới nhằm đáp ứng nhu cầu của khách du lịch. Để ngành du lịch
ở đây phát triển vững mạnh, thu hút, phải có các sản phẩm du lịch đặc thù, mới lạ
đồng thời về mặt văn hoá-nhân văn, đó phải như một nét chấm phá sinh động trong
cảnh quan du lịch. Vì vậy cần phải khám phá và xây dựng các địa điểm du lịch mới
nhằm đáp ứng các yêu câu đó.
Đơn dương là huyện nằm ở phía Đông Nam Đà Lạt, phía Nam cao nguyên Lâm
viên ; có độ cao trên 1000 m. Với diện tích đất tự nhiên trên 61.000 ha ; trong đó
đất sản xuất nông nghiệp gần 17.000 ha, đất lâm nghiệp 38.000 ha. Có 10 đơn vị
xã, Thị trấn với dân số trên 91.000 dân ; Trong đó đồng bào dân tộc thiểu số
chiếm gần 30%.
Đứng trên góc độ phát triển kinh tế thì Đơn dương hội tụ khá nhiều yếu tố
thuận lợi – Có Quốc lộ 27 đi qua, cận kề : cửa ngõ các tỉnh Miền trung vào Lâm
đồng Đà lạt, tiếp giáp với trung tâm kinh tế Đức trọng, đất đai thổ nhưỡng phù hợp
với với nhiều lọai cây trồng; đặc biệt các lọai rau. Mặt khác xét về khả năng du lịch
có thể là điểm dừng chân Du khách trước và sau khi đến và đi Đà Lạt.
Đơn Dương – Lâm Đồng có tiềm năng và khả năng mở rộng liên kết vùng
để hình thành các tour du lịch biển, đồng bằng kết hợp miền núi cao và nằm trong
hành lang các tuyến, điểm du lịch quan trọng của tỉnh cũng như quốc gia.
Đơn Dương có tiềm năng để phát triển du lịch- dịch vụ nhưng các tiềm năng
đó chưa được khai thác hiệu quả, việc khai thác tài nguyên du lịch, tài sản và vốn
của các doanh nghiệp du lịch chưa mang lại hiệu quả, các dự án đầu tư được thu
hút vào lĩnh vực du lịch – dịch vụ nhiều nhưng tiến độ triển khai chậm. Cơ sở lưu
trú du lịch chưa được đầu tư phát triển, các dịch vụ vui chơi giải trí chưa có, sản
phẩm du lịch còn đơn điệu. Du lịch phát triển chậm do chưa được quy hoạch cụ thể,
chi tiết. Đó chính là lí do Tôi làm đề tài : " Đánh giá tiềm năng phát triển du lịch

3

đây du lịch có thể chỉ dành cho những người trong giới quý tộc, thượng lưu. Nhưng
ngày nay, du lịch đã được phát triển rộng hơn, nó không chỉ dành cho một tầng lớp
nào cả, mà nó đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu trong đời sống văn hóa xã
hội của tất cả mọt người trên trái đất này. Không chỉ góp mặt vào đời sống xã hội,
du lịch còn được xem là một ngành kinh tế quan trọng của một số quốc gia phát
triển hiện nay. Có thể nói rằng, du lịch là một ngành công nghiệp-công nghiệp du
lịch-và nó chỉ đứng sau ngành công nghiệp dầu khí và công nghiệp ô tô. Nguồn lợi
mà du lịch đem về có thể vực dậy nền kinh tế đang ốm yếu của các nước đang phát
triển hiện nay. Vậy du lịch được định nghĩa như thế nào? Đó cũng là một câu hỏi
đang được bàn luận nhiều và đến nay vẫn chưa được thống nhất.
Trong ngôn ngữ của nhiều quốc gia, thuật ngữ “ du lịch “ bắt nguồn từ tiếng
Hy Lạp với ý nghĩa là đi một vòng. Thuật ngữ này được La Tinh hóa thành “ tornus
“ và sau đó được mỗi quốc gia chuyển đổi thành những ngữ khác nhau. Chẳng hạn
như : tourisme ( tiếng Pháp ), tourism ( tiếng Anh ), mypuzy ( tiếng Nga )…Ngày

6


này ta thường bắt gặp thuật ngữ “ tourist ” (trong tiếng Anh cũng có nghĩa là du
lịch).
Ở mỗi quốc gia đều có những quan niệm thật lý thú về du lịch. Không quan
niệm nào giống quan niệm nào, mỗi quan niệm đều thể hiện một phần nào đó về du
lịch. Trong Tiếng Việt, thuật ngữ “ tourist “ được dịch thông qua tiếng Hán có nghĩa
như sau: du là đi chơi, lịch là từng trải. Còn người Trung Quốc gọi “ tourist “ là du
lãm, tức là để nâng cao nhận thức. Từ góc độ là người đầu tiên kinh doanh du lịch,
Thomas Cook cho rằng du lịch giúp cho du khách thụ hưởng những hứng thú tình
cảm xã hội cao nhất, là tổ chức mà người ta phải dành cho nó những trách nhiệm
lớn nhất. Du lịch đối với người Nhật là một “ ngành công nghiệp tin tức “, có thể
phản ánh tình thế chính trị, nếp sống xã hội và những thay đổi về mặt tài chính. Đặt
biệt để nhấn mạnh sự giao tiếp giữa người với người trong du lịch, người Anh coi

chất và tinh thần đặc sắc, độc đáo, khác lạ với quê hương, không nhằm mục đích
sinh lời được tính bằng đồng tiền “. Dưới góc độ nghiên cứu của những nhà kinh tế,
khái niệm du lịch được hiện lên là một ngành kinh tế hiện đại, một ngành công
nghiệp không khói. Du lịch đối với họ là một ngành kimh tế đem lại lợi nhuận rất
lớn nếu biết khai thác hết tiềm năng của nó (dẫn theo Phạm Trung Lương, 2002).
Trong từ điển Bách khoa Toàn thư Việt Nam ( tập 1, Hà Nội, 1996), khái
niệm du lịch được chia thành 2 nội dung. Trước hết, du lịch là một ngành nghỉ
dưỡng sức, tham quan tích cực của con người ngoài nơi cư trú với mục đích nghỉ
ngơi, giải trí, tham quan những danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử , công trình văn
hóa nghệ thuật…Về mặt kinh tế -xã hội, du lịch được xem là một ngành kinh doanh
tổng hợp có hiệu quả cao về nhiều mặt, nâng cao hiểu biết về thiên nhiên, truyền
thống lịch sử và văn hóa dân tộc, từ đó góp phần làm tăng thêm tình yêu quê hương
đất nước, đối với người nước ngoài là tình hữu nghị với dân tộc mình. Ngoài ra du
lịch còn là một lĩnh vực kinh doanh giải trí mang lại hiệu quả cao, có thể coi là hình
thức xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ tại chỗ.
Như vậy, khái niêm du lịch có thể được xác định như sau : “ Du lịch là một
dạng hoạt động của dân cư trong thời gian rỗi liên quan đến sự di chuyển và lưu lại
tạm thời bên ngoài nơi cư trú thường xuyên nhằm nghỉ ngơi, chữa bệnh, phát triển
thể chất và tinh thần, nâng cao trình độ nhận thức – văn hóa hoặc thể thao kèm theo
việc tiêu thụ những giá trị về tự nhiên, kinh tế và văn hóa.

8


2.1.1.2 Các loại hình du lịch
2.1.1.2.1 Trên thế giới
Hoạt động du lịch có tính đa dạng và phong phú. Có nhiều cách để phân loại
loại hình du lịch, ở những góc độ khác nhau ta có những tiêu chí khác nhau để phân
biệt. Theo Đại từ điển bách khoa toàn thư-wikipedia, các loại hình du lịch được
phân loại như sau:

xuyên hơn, ổn định hơn các du khách có những mục đích khác.
 Du lịch đến những điểm bị thảm họa ( Disaster Tourism ) lả loại hình du lịch
mà những du khách vì sự hiếu kì đã tìm đến những nơi đã từng xảy ra những vụ
thảm họa lịch sử.
 Du lịch sinh thái (Ecotourism) là loại hình du lịch trong đó hệ sinh thái vừa
có ý nghĩa môi trường vừa có ý nghĩa xã hội. Nó được định nghĩa cả với tư cách là
một trào lưu xã hội vừa lẫn lĩnh vực kinh doanh du lịch.
 Du lịc đào tạo ( Educational tourism ) là hoạt động đưa khách đến một nơi
nào đó để học một khóa ngắn hạn về lĩnh vực nào đó, vd như nấu ăn,làm nghề thủ
công…
 Du lịch đánh bài (Gambling Tourism ) phổ biến ở một số thành phố như
Atlantic City, Las Vegas, Macau hoặc Monte Carlo với mục đích chơi bài trong các
sòng bài nổi tiếng ở đây.
 Du lịch di sản (Heritage Tourism ) là những cuộc tham quan đến những địa
danh có tính chất lịch sử, các di sản thiên nhiên, di sản văn hóa…
 Du lịch sức khỏe ( Health Tourism ) : mục đích chính của những tour du lịch
này và vấn đề sức khỏe. Du khách tham gia những tour này để được đến những nơi
mà học có thể được điều trị hoặc tham gia vào những cuộc thi để giảm cân…
 Du lịch balo ( backpacking tourism ) là loại hình du lịch của nhũng người trẻ
tuổi muốn sự độc lập. Với một chiếc balo gon nhẹ, họ đi du lịch với một kinh phí có
hạn nhưng đầy thú vị.
 Du lịch y tế (Medical tourism ) là loại du lịch kết hợp với chữa bệnh với việc
tham quan, nghỉ ngơi và thưởng lãm những cảnh đẹp tại một địa điểm du lịch nào
đó.
 Du lịch khu vực (Regional tourism )
 Du lịch thể thao ( Sport tourism ) gắn liền với các sự kiên thể thao.

10