VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
BÀN THỊ BÍCH DUYÊN
CHUẨN BỊ XÉT XỬ SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ
TỪ THỰC TIỄN TỈNH TUYÊN QUANG
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
HÀ NỘI - 2018
VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
BÀN THỊ BÍCH DUYÊN
CHUẨN BỊ XÉT XỬ SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ
TỪ THỰC TIỄN TỈNH TUYÊN QUANG
Ngành: Luật Hình sự và Tố tụng Hình sự
Mã số: 60 38 01 04
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS,TS. HOÀNG THỊ MINH SƠN
3.1. Triển khai thực hiện quy định của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015
và tiếp tục hoàn thiện pháp luật về chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án
hình sự ..................................................................................................... 69
3.2. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn,
nghiệp vụ của đội ngũ thẩm phán và Hội thẩm nhân dân và thư ký
Tòa án ở tỉnh Tuyên Quang .................................................................... 71
3.3. Các giải pháp khác ................................................................................... 73
KẾT LUẬN .................................................................................................... 78
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
DANH MỤC TÀI LIỆU VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
BLHS
Bộ luật hình sự
BLTTHS
Bộ luật tố tụng hình sự
CQĐT
Cơ quan điều tra
HĐXX
Hội đồng xét xử
HĐXXST
Bảng 2.6: Số liệu quyết định đình chỉ của hai cấp TAND tỉnh Tuyên Quang bị
VKS kháng nghị ............................................................................................... 54
Bảng 2.7: Số liệu quyết định đưa vụ án ra xét xử của hai cấp TAND tỉnh
Tuyên Quang .................................................................................................. 55
Bảng 2.8: Số liệu ra quyết định sơ thẩm giải quyết vụ án hình sự của hai cấp
TAND tỉnh Tuyên Quang ................................................................................. 58
DANH MỤC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1.1: Sơ đồ thời hạn chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự ............................20
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là hoạt động tố tụng hình sự được
thực hiện trong giai đoạn xét xử vụ án hình sự. Bất cứ một công việc gì đểu có sự
thành công đều cần phải được chuẩn bị, công việc xét xử cũng không ngoại lệ.
Nhận thức rõ tầm quan trọng của giai đoạn chuẩn bị xét xử những năm gần đây Tòa
án nhân dân các cấp đã chú trọng đến khâu chuẩn bị xét xử nhằm đảm bảo việc xét
xử được hiệu quả, đảm bảo công bằng, dân chủ, xét xử đúng người, đúng tội và bảo
vệ tối cao quyền con người.
Chức năng xét xử của Tòa án là đảm bảo pháp lý quan trọng nhất trong việc
bảo vệ quyền con người, quyền lợi ích hợp pháp của công dân. Để xét xử được hiệu
quả thì cần phải có giải đoạn chuẩn bị xét xử. Trong đó, giai đoạn chuẩn bị xét xử
sơ thẩm vụ án hình sự là hoạt động tố tụng hình sự được thực hiện trong giai đoạn
xét xử sơ thẩm vụ án hình sự.
Bộ luật tố tụng hình sự sửa đổi năm 2015 đã có những điểm mới được bổ
sung rõ ràng và chi tiết hơn so với Bộ luật tố tụng hình sự năm 2003. Tuy nhiên,
một vài quy định của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2003 còn một số bất cập, hạn chế
nhất định chưa được sửa đổi liên quan đến hoạt động chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án
hình sự cụ thể: Khái niệm về chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự hay bản chất
pháp của công dân có được bảo đảm hay không phụ thuộc vào quá trình điều tra,
truy tố và xét xử, tranh tụng từ phía cơ quan tiến hành tố tụng và người tham gia tố
tụng. Chính vì vậy cần chú trọng đến khâu chuẩn bị xét xử nhằm đảm bảo đúng tội
và bảo vệ tối cao quyền con người.
Từ thực trạng thực tiễn pháp luật tố tụng hình sự về chuẩn bị xét xử sơ thẩm
vụ án hình sự nói chung đến thực tế hoạt động chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình
sự của Tòa án nhân dân tỉnh Tuyên Quang nên tác giả chọn đề tài "Chuẩn bị xét xử
sơ thẩm vụ án hình sự từ thực tiễn tỉnh Tuyên Quang" với mong muốn đề tài
khoa học sẽ đóng góp phần nào hoàn thiện quy định của pháp luật và giúp hạn chế
được những vướng mắc khi áp dụng luật trong thực tiễn.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự là vấn đề tương đối rộng và đã có
những tác giả nghiên cứu ở nhiều cấp độ khác nhau. Một số công trình nghiên cứu,
bài viết có liên quan đến chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự bao gồm:
Lê Trần Hồng Hạnh (2016), Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự theo
pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam từ thực tiễn tỉnh Thái Bình, Luận văn Thạc sĩ.
2
Luận văn đã nêu khái niệm về chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự; phân
tích được mục đích, ý nghĩa của hoạt động chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự,
nội dung của hoạt động xét xử sơ thẩm vụ án hình sự theo quy định của BLTTHS
năm 2003 như thời hạn chuẩn bị xét xử; hoạt động nghiên cứu hồ sơ vụ án hình sự;
quyết định đưa vụ án ra xét xử; quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung; quyết định
đình chỉ và quyết định tạm đình chỉ vụ án;chỉ ra những kết quả đạt được, những hạn
chế, bất cập trong quá trình thực hiện những quy định của BLTTHS về chuẩn bị xét
xử vụ án hình sự từ thực tiễn tỉnh Thái Bình và nguyên nhân của những bất cập và
đưa ra được một số giải nâng cao chất lượng chuẩn bị xét xử vụ án hình sự trên cơ
sở những đặc điểm hoạt động này từ thực tiễn tỉnh Thái Bình [19].
sơ để điều tra bổ sung, quyết định đình chỉ, tạm đình chỉ vụ án và quyết định đưa vụ án ra
xét xử của Thẩm phán chủ tọa phiên tòa trong chuản bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự; chỉ
ra những điểm bất cập trong các quy định này và biện pháp khắc phục [43].
Ngoài ra còn một số các công trình khác có liên quan như: Dư Tuyết Lạnh
(2013), Chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự theo pháp luật tố tụng hình sự Việt
Nam từ thực tiễn thành phố Cần Thơ; Đinh Văn Quế (2011), "Phương hướng hoàn
thiện các quy định của Bộ luật tố tụng hình sự về xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự."
Tạp chí Tòa án nhân dân (số 17/T9- 2011)", tr 16-18;- Vũ Gia Lâm (2011), "Hoàn
thiện một số quy định về xét xử sơ thẩm hình sự nhằm thực hiện có hiệu quả nguyên
tắc hai cấp xét xử". Tạp chí Tòa án nhân dân (số 21/T11- 2011), tr 1-7;
Các công trình khoa học và bài viết kể trên đều có giá trị to lớn về lý luận
và thực tiễn, nhưng mới chỉ nghiên cứu những vấn đề chung nhất về chuẩn bị xét xử
sơ thẩm vụ án hình sự mà chưa có công trình và bài viết nào nghiên cứu một cách
đầy đủ và toàn diện về hoạt động này từ thực tiễn tỉnh Tuyên Quang.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn
3.1. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở làm sáng tỏ lý luận, quy định của pháp luật tố tụng hình sự và
thực tiễn chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự tại Tòa án hai cấp tại tỉnh Tuyên
Quang, tác giả đề xuất những giải pháp bảo đảm thực hiện đúng chế định này trong
hoạt động chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự.
3.2.Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích trên, luận văn có nhiệm vụ,
- Nghiên cứu và làm rõ những vấn đề lý luận về chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình
sự như khái niệm, đặc điểm, ý nghĩa của việc chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự;
4
- Phân tích, làm rõ những quy định của pháp luật tố tụng hình sự về chuẩn bị
xét xử sơ thẩm vụ án hình sự;
ở tỉnh Tuyên Quang theo Bộ luật tố tụng hình sự 2015. Luận văn góp phần làm sáng
tỏ hơn nữa vấn đề lý luận về chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự.
Ý nghĩa thực tiễn: Xác định đúng những điều kiện cụ thể của từng trường hợp
áp dụng quy định của pháp luật đối với hoạt động chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án
hình sự trong thực tiễn xét xử của Tòa án nhân dân hai cấp tỉnh Tuyên Quang. Đồng
thời cũng đề xuất một số giải pháp về việc đào tạo cán bộ, thêm mới và sửa đổi bổ
sung nhằm hoàn thiện các điều luật ở khía cạnh lập pháp với mục đích giúp việc chỉ
dẫn, áp dụng pháp luật trong thực tiễn ngày càng tốt hơn. Luận văn còn có thể là
nguồn tài liệu tham khảo đối với một số nhà nghiên cứu khoa học luật, những người
làm công tác nghiên cứu, giảng dạy và áp dụng pháp luật, cán bộ hoạt động trong
lĩnh vực pháp luật, sinh viên, học viên cao học chuyên ngành tư pháp hình sự.
7. Cơ cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu thảm khảo, trang phụ bìa, danh
mục các bảng biểu, mục lục, luận văn có bố cục gồm 03 chương, 7 tiết:
Chương 1: Những vấn đề lý luận và pháp luật về chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ
án hình sự.
Chương 2: Thực trạng chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình sự tại tỉnh Tuyên Quang.
Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng chuẩn bị xét xử sơ thẩm vụ án hình
sự tại tỉnh Tuyên Quang.
6
Luận vận đậy đu ở file:Luận vận Full