MỤC LỤC

A. Phần mở đầu:
B. Phần nội dung chính:
Chương 1: Cơ sở khoa học của đề tài
 Thuận lợi
 Khó khăn
Chương 2: Đề xuất các nhiệm vụ, giải pháp thực hiện vấn đề mà đề tài
triển khai.
C. Kết thúc vấn đề :
I. Kết luận
II. Bài học kinh nghiệm
III. Khuyến nghị đề xuất

1


PHẦN I: MỞ ĐẦU
1.Mục đích của sáng kiến.

Trẻ em hôm nay thế giới ngày mai!
Trẻ em không chỉ là niêm vui, niềm hạnh phúc của gia đình mà còn là
tương lai của đất nước, là lớp người kế tục sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ
quốc.
Việc chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ là một sự nghiệp cách mạng vô
cùng quan trọng, là trách nhiệm vẻ vang của toàn Đảng, toàn dân ta, và toàn xã
hội bởi nó là tiền đề nền móng cho sự hình thành và phát triển nhân cách của trẻ
em sau này.
Giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Trong sự nghiệp giáo dục Mầm non, việc cho trẻ làm quen với môi trường xung
quanh có ý nghĩa rất quan trọng, nó cung cấp cho trẻ vốn tri thức đầu tiên về xã

- Trẻ có những kiến thức cơ bản về cơ thể, cách chăm sóc giữ gìn sức khoẻ
cho bản thân, trẻ có những kiến thức ban đầu về mối quan hệ giữa thiên nhiên
với con người,
- Biết chăm sóc bảo vệ cây cối, bảo vệ con vật quanh nơi mình ở.
- Là nguồn gốc để hình thành ở trẻ một tâm hồn trong sáng, một nền văn
hoá xã hội trong sáng văn minh và hiện đại.
- Tạo điều kiện củng cố, mở rộng thêm những hiểu biết của trẻ về môi
trường sống xung quanh ta.
Thông qua đề đề này nhằm giúp cho trẻ có những kiến thức sơ đẳng ban
đầu về tầm quan trọng của môi trường từ đó hình thành cho trẻ có thói quen giữ
gìn và bảo vệ môi trường để sau này các cháu lớn nên góp sức nhỏ bé của mình
vào bảo vệ môI trường thân yêu của chúng ta.
Những vấn đề nghiên cứu trong đề tài này sẽ giúp ích rất nhiều cho tôi
trong công tác giảng dạy của người giáo viên mầm non. Là giáo viên trực tiếp
tham gia giảng dạy lớp 4 - 5 tuổi trong năm học 2014 - 2015 tôi xin mạnh dạn
đóng góp một số kinh nghiệm nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng
trong giáo dục trẻ bảo vệ môi trường nên tôi đã mạnh dạn đi sâu vào đề tài “Một
số biện pháp giáo dục trẻ 4 - 5 tuổi bảo vệ môi trường trong trường mầm
non”.
3


PHẦN II: NỘI DUNG
Chương 1: Cơ sở khoa học của sáng kiến
1. Cơ sở lý luận
Trong chương trình giáo dục mầm non mới hiện nay. Môn Môi trường xung
quanh cho trẻ ở lứa tuổi Mẫu giáo nói chung và ở lớp Mẫu giáo 4 tuổi nói riêng
đóng một vai trò hết sức quan trọng. Nó cung cấp những hiểu biết ban đầu về
môi trường sống của con người, thế giới xung quanh.
Môi trường có vai trò hết sức quan trọng đối với con người. Môi trường là

+ Đội ngũ giáo viên nhà trường nhiệt tình, năng nổ, có trình độ chuyên môn cao.
+ Hầu hết các cháu trong trường được các bậc cha mẹ rất quan tâm đến việc
chăm sóc, dạy dỗ của con em mình ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi
trường.
+ ở trường các cháu được học tập theo đúng độ tuổi nên rất thuận lợi cho
quá trình chăm sóc - giáo dục trẻ.
2. Mặt khó khăn, hạn chế:
+ Cơ sở vật chất: Các cụm, lớp còn nằm rải rác trong thôn. Phòng học còn
chật hẹp. Đồ dùng đồ chơi phục vụ cho việc giảng dạy chưa nhiều, chưa phong
phú, đa dạng. Chất lượng đồ chơi chưa cao, một số đồ chơi tự tạo chưa bền, mức
độ thẩm mỹ thấp.
+ Nhận thức của trẻ: Nội dung về giáo dục bảo vệ môi trường quá rộng, trẻ
chưa có điều kiện thể hiện các thái độ, hành vi của mình nên nhận thức của trẻ bị
hạn chế. Bản thân giáo việ chưa khai thác, đi sâu vào nội dung giáo dục trẻ bảo
vệ môi trường.
Chương 3: Những giải pháp, biện pháp mang tính khả thi
Giải pháp 1: Xây dựng nếp sống lành mạnh cho trẻ
- Giáo dục trẻ có ý thức giữ vệ sinh chung như: không vứt rác bừa bãi,
không nhổ bậy, không bẻ cành, hái hoa, đi tiểu tiện đúng nơi quy định
- Tiết kiệm trong tiêu dùng: Tiết kiệm điện, nước, tích cực tham gia cùng cô
làm đồ dùng đồ chơi từ nguyên vật liệu từ thiên nhiên

5


- Giáo dục trẻ có ý thức bảo vệ môi trường theo gương Bác Hồ như Bác đã
từng nói “ Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồng người”
Giải pháp 2: Thực hiện nội dung giáo dục bảo vệ môi trường đầy đủ
nghiêm túc.
- Tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào các hoạt động chăm

giáo dục bảo vệ môi trường có thể được thực hiện qua các trò chơi sau của trẻ:
+ Trò chơi đóng vai theo chủ đề: Trẻ đóng vai và thể hiện các công việc của
người làm công tác bảo vệ môi trường.
+ Trò chơi học tập: Phân nhóm, phân loại, tìm hiểu về các hiện tượng trong
môi trường (các hành vi tốt hay xấu đối với môi trường sạch và môi trường bẩn,
động vật và điều kiện sống).
+ Trò chơi ngôn ngữ: Đặt và giải các câu đố về môi trường (các loài động
vật khác nhau, các loại cây)
+ Trò chơi ngôn ngữ: Đặt và giải các câu đố về môi trường (Các loài động
vật khác nhau, các loại cây)
+ Trò chơi vận động: Về giữ gìn, bảo vệ môi trường, hành vi của các con vật
(tiếng kêu, vận động)
* Hoạt động học tập
+ Qua các môn học:
7


- Tạo hình
Tổ chức cho trẻ vẽ, nặn, cắt dán các sản phẩm tạo hình ca hát và vận động
thể hiện các ấn tượng về môi trường.

- Văn học
Tổ chức cho trẻ đàm thoại, thảo luận, trao đổi, trò chuyện các kinh nghiệm
về môi trường như các nhu cầu sống của con người, cây cối, con vật, các nguyên
nhân gây ô nhiễm môi trường đối với sức khỏe của con người, sự sống của động
vật và cây cối
Tổ chức cho trẻ kể chuyện, nghe cô kể chuyện, đọc thơ, hát các bài hát về
môi trường và bảo vệ môi trường.
- Âm nhạc
Dạy trẻ hát máu về những bài hát có nội dung về môi trường như: Em yêu


* Hoạt động quan sát:
Giáo viên hướng dẫn trẻ quan sát môi trường bằng các giác quan khác
nhau, giúp trẻ tiếp nhận các thông tin về thiên nhiên, môi trường và các hoạt
động của con người trong môi trường, có thể tổ chức các hoạt động quan sát sau:
- Tổ chức cho trẻ quan sát các hiện tượng tự nhiên và các hiện tượng xã hội
gần gũi đối với trẻ như: quan sát môi trường lới học, khu vực trường mầm non,
quan sát nguồn nước, bụi khói trong không khí
- Quan sát các hiện tượng thiên nhiên, động thực vật và điều kiện sống của
các con vật nuôi, cây trồng.
- Quan sát các hiện tượng lao động bảo vệ môi trường của người lớn như
trồng cây và chăm sóc cây, chăm sóc vật nuôi, vệ sinh làm sạch môi trường xung
quanh.

* Thí nghiệm và thực hiện nhỏ:
- Tổ chức cho trẻ làm các thí nghiệm, thực nghiệm đơn giản như thí nghiệm
về cây trồng cần nước và ánh sáng, thí nghiệm lọc nước và ô nhiễm nước bằng
rác, không khí bị ô nhiễm do bụi, khói
* Thông qua các chủ đề:
+ Bản thân
+ Trường mầm non
+ Gia đình
10


+ Nghề nghiệp
+ Tết và mùa xuân
+ Các hiện tượng tự nhiên
+ Thế giới động vật và thực vật
+ Phương tiện và luật giao thông

+ Cống phải có nắp đậy, thường xuyên khơi thông cống rãnh.
+ Mở cửa thông thoáng lớp học.
+ Vệ sinh lớp học, trường theo định kỳ.
- Xây dựng nếp sống lành mạnh cho trẻ:
+ Có nước sạch, có đầy đủ phòng học cho trẻ vui chơi học tập.
+ Có nhà vệ sinh cho trẻ trai, trẻ gái.
- Thu hút trẻ tham gia bảo vệ môi trường của trường, lớp học.
+ Tổ chức cho trẻ tham gia lao động thu gom rác ở sân trường, tưới cây.
+ Trẻ tham gia phân loại rác.
* Trong nhóm, lớp cần phải đảm bảo các điều kiện sau:
- Có góc thiên nhiên để trẻ gieo trồng cây làm thử nghiệm và chăm sóc cây.
- Có đầy đủ các đồ dùng phục vụ cho việc chăm sóc trẻ (chậu, khăn mặt,
giá phơi khăn, ca, cốc, lược, bình đựng nước uống).
- Đồ đùng đồ chơi được làm từ nguyên vật liệu sẵn có của địa phương,
được sắp xếp gọn gàng, dễ lấy.
- Có thùng đựng rác, có các dụng cụ để trẻ tham gia các buổi lao động:
Chơi, bình tưới cây, khăn lau, xô, chậu…
- Có lịch vệ sinh phòng nhóm hàng ngày, hàng tuần.

12


Giải pháp 6: Kiểm tra, đánh giá:
- Thông qua các hình thức quan sát các hành động của trẻ hoạt động thực
tiễn (hoạt động lao động vừa sức với trẻ), xem tranh ảnh, băng hình có nội dung
về môi trường và các hành động của con người ảnh hưởng giữa giả định khác
nhau, có thể xảy ra trong thực tiễn hoặc tận dụng các tình huống thực đang xảy
ra, yêu cầu trẻ giải quyết… để kiểm tra, đánh giá hiệu quả công việc giáo dục trẻ
bảo vệ môi trường ở trường mầm non.
Giải pháp 7: Phê phán, rút kinh nghiệm:

khi còn thức ăn thừa.
- Xử lý tình huống giả định: Giáo viên đử ra các tình huống giả định và trẻ
đưa ra các phương án giải quyết như: “Cháu sẽ làm gì khi thấy nước chảy tràn ra
ngoài? khi cháu muốn vứt vỏ mà không thấy có thùng rác”.
Giải pháp 11: Sử dụng các phương pháp giáo dục bảo vệ môi trường
trong trường mầm non:
- Đàm thoại, trò chuyện
- Đọc sách, nghe kể chuyện
- Diễn tả
- Tổ chức môi trường sinh thái phù hợp trong trường mầm non như là một
phương pháp giáo dục thái độ nhân văn của trẻ đối với môi trường.
- Quan sát
- Duy trì những điều kiện sống cần thiết cho các đối tượng phương pháp
chủ yếu để giáo dục thái độ nhân văn của trẻ đói với môi trường.
- Lao động của trẻ.
- Sử dụng những phương tiện hình ảnh để giáo dục hứng thú, tình yêu của
trẻ đối với môi trường.
- Thảo luận về các tình huống giả định và tình huống trong thực tế.
- Tấm gương của cô giáo.
Chương 4: Kiểm chứng các giải pháp đã triển khai của sáng kiến
* Lĩnh vực 1: Con người và môi trường
- Vệ sinh môi trường phòng, nhóm, lớp học, gia đình và làng xóm, lau chùi,
sắp xếp đồ dùng, đồ chơi gọn gàng ngăn nắp…
- Sống tiết kiệm: Giữ gìn đồ dùng, đồ chơi, tiết kiệm trong sinh hoạt.

14


- Quan tâm bảo vệ môi trường: Môi trường là nơi sinh sống của con người,
phân biệt môi trường tốt – xấu, các hành động bảo vệ môi trường.

* Với cô:
- Trong quá trình chăm sóc, giáo dục trẻ 4 - 5 tuổi ở trường, tôi đã tìm được
cho mình những phương pháp và kinh nghiệm khá thành công trong việc giáo
dục trẻ bảo vệ môi trường, được các cấp lãnh đạo, Ban giám hiệu nhà trường,
đồng nghiệp và các bậc phụ huynh đánh giá cao. Điều quan trọng nhất là tôi đã
thành công trong việc hình thành cho trẻ ý thức bảo vệ môi trường ngay từ bậc
học đầu tiên, góp phần vào việc hình thành nhân cách toàn diện cho trẻ - những
chủ nhân tương lai của đất nước – những con người của thời đại mới luôn biết
giữ gìn và tạo nên một hành tinh giàu đẹp hoà bình và xanh tươi.
* So sánh kết quả đầu năm học 2014-2015 với cuối năm học 2014 -2015 trên trẻ:
Nội dung đánh giá

Đầu năm học
2014-2015

Cuối năm học
2014-2015

- Hiểu biết của trẻ về môi trường xanh sạch - đẹp
- Ý thức giữ gìn và bảo vệ môi trường
trong trường mầm non
- Tiết kiệm các nguồn nguyên vật liệu

75%

95%

80%

100%

sẽ tăng cường chất lượng cuộc sống cũng như chất lượng học tập trong giai đoạn
đầu tiên của cuộc đời mỗi con người.
Trong thực tế, các nước trên thế giới đều coi giáo dục là công cụ thay đổi
xã hội và giáo dục môi trường đã sử dụng các nguyên lý là:
+ Tiếp cận với thực tế.
+ Tăng cường tri thức và hiểu biết
+ Kiểm nghiệm cách ứng xử và các giá trị
+ Cung cấp những kỹ năng và kinh nghiệm
+ Khuyến khích các hoạt động
2: Hiệu quả thiết thực của sáng kiến
+ Hiểu biết về bản chất các vấn đề của môi trường: Tính phức tạp, quan hệ
nhiều mặt, nhiều chiều, tính hữu hạn của tài nguyên thiên nhiên và khả năng
chịu tải của môi trường, quan hệ chặt chẽ giữa môi trường và phát triển, giữa
môi trường và địa phương, vùng, quốc gia với môi trường khu vực và toàn cầu.
+ Nhận thức được ý nghĩa, tầm quan trọng của các vấn đề môi trường như
một nguồn lực để sinh sống, lao động và phát triển với bản thân họ cũng như đối
với cộng đồng quốc gia của mình và quốc tế. Từ đó có thái độ, cách ứng xử
đúng đắn trước các vấn đề môi trường, xây dựng cho mình quan niệm đúng đắn
về ý thức trách nhiệm, về giá trị nhân cách để dần hình thành các kỹ năng thu
thập số liệu và phát triển sự đánh giá thẩm mỹ.
+ Có tri thức, kỹ năng, phương pháp hành động để nâng cao năng lực trong
việc lựa chọn phong cách sống hợp lý và khôn ngoan các nguồn tài nguyên thiên

17


nhiên để họ có thể tham gia có hiệu quả vào việc phòng ngừa và giải quyết các
vấn đề môi trường cụ thể nơi họ ở và làm việc.
+ Các giáo viên phải luôn tận dụng các cơ hội, phương pháp lồng ghép sao
cho phù hợp và gây hứng thú cho trẻ ngay từ đầu hoạt động.

- Tham khảo trên tư liệu của đồng nghiệp
- Chuyên đề hè
- Chuyên san giáo dục mầm non
* Tư liệu tranh ảnh
- Sưu tầm trên mạng Iternet

19