1

Đại học thái nguyên
Trờng đại học nông lâm
--------#"--------

Nguyễn quỳnh thuận

" Nghiên cứu khả năng sinh trởng và phát triển của
một số giống lúa chất lợng cao tại huyện Định Hóa
tỉnh Thái Nguyên "

Chuyên ngành : Trồng trọt
M số
:
60.62.01

Luận văn thạc sỹ khoa học nông nghiệp

Hớng dẫn khoa học: PGS.TS. Hoàng Văn Phụ
PGS.TS. Lơng Văn Hinh

Thái Nguyên - năm 2006


2

Lời cam đoan

Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này
là hoàn toàn trung thực và cha hề sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Mọi sự


Mục lục
Lời cam đoan
Lời cảm ơn
1

Mở đầu
1. Tính cấp thiết của đề tài
2. Mục tiêu, yêu của đề tài
2.1. Mục đích
2.2. Yêu cầu
3. ý nghĩa khoa học và thực tiễn
3.1. ý nghĩa khoa học
3.2. ý nghĩa thực tiễn
Chơng I: Tổng quan tài liệu
1.1. Cở sở khoa học của đề tài

1
3
3
3
3
3
3
5
5

1.2. Tình hình sản xuất và nghiên cứu lúa trên thế giới và Việt Nam

8

2.1. Nội dung, đối tợng và địa điểm nghiên cứu
2.1.1. Nội dung nghiên cứu
2.1.2. Đối tợng nghiên cứu
2.1.3. Địa điểm nghiên cứu
2.2. Điều kiện thí nghiệm
2.2.1. Điều kiện thí nghiệm

24
25
27
27
27
27
30
30
30


5

2.2.2. Phơng pháp bố trí thí nghiệm
2.3. Các chỉ tiêu và phơng pháp theo dõi
2.3.1. Thời gian sinh trởng, phát triển
2.3.2. Chỉ tiêu chất lợng mạ
2.3.3. Chỉ tiêu về khả năng đẻ nhánh
2.3.4. Chiều cao cây cuối cùng
2.3.5. Các chỉ tiêu về sâu bệnh hại
2.3.6. Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất
2.3.7. Đánh giá phẩm chất, chất lợng các giống lúa
2.3.8. Phơng pháp sử lý số liệu

37
37
39
40
40
41
41
42
42
43
43
44
46
49
51
52
52
53
58
61
63
66
66
67
68


6

Phụ lục

40

Bảng 3.2. Thời gian sinh trởng phát triển của các giống lúa

43

Bảng 3.3. Sinh trởng mạ và chiều cao cuối cùng của các giống

46

Bảng 3.4. Khả năng đẻ nhánh của các giống lúa

48

Bảng 3.5. Tình hình sâu bệnh hại các giống lúa

49

Bảng 3.6. Các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất

55

Bảng 3.7. So sánh năng suất giữa các giống lúa

57

Bảng 3.8. Chất lợng gạo của các giống lúa

58


Thực tế cho thấy, các giải pháp nếu chỉ tập trung giúp nông dân giải quyết vấn
đề kỹ thuật đơn thuần thì hiệu quả thờng thấp và không bền vững. Vấn đề
quan trọng hiện nay là phải giúp nông dân tháo gỡ đợc các khó khăn về thị
trờng. để làm đợc điều này, các chơng trình dự án nghiên cứu và phát triển
cần phải có một cái nhìn tổng thể và cách làm phù hợp với điều kiện ở từng
địa phơng. Việc đầu tiên là phải xác định đợc nhu cầu thực tế của thị
trờng, dự báo xu hớng phát triển của nó, tiếp đó là xác định các lợi thế, khó
khăn trong sản xuất của nông hộ. Trên cơ sở đó trợ giúp cho ngời nông dân
phát huy các lợi thế và tháo gỡ các khó khăn để sản xuất ra sản phẩm hàng
hoá phù hợp với nhu cầu của thị trờng nhằm góp phần tăng hiệu quả sản
xuất, tăng thu nhập cho hộ gia đình nông dân. Do đó việc nghiên cứu, ứng
dụng các giống lúa chất lợng cao vào sản xuất nhằm đáp ứng đợc nhu
cầu của thị trờng là vấn đề cần thiết.


9

Định Hóa là một huyện miền núi nằm ở phía Tây Bắc tỉnh Thái Nguyên
có tổng diện tích tự nhiên là 52.075 ha, trong đó đất nông nghiệp 10.169 ha
chiếm 17,61% diện tích đất tự nhiên, sản xuất nông nghiệp của huyện thuần
nông độc canh cây lúa và cây lúa vẫn là cây chủ lực với 2 vụ xuân và mùa.
Huyện Định Hóa hiện nay đã ổn định về lơng thực với diện tích lúa cả
năm là 7797 ha, đạt sản lợng 36,29 nghìn tấn thóc (cha kể màu). Trong đó
lúa vụ xuân diện tích 3374 ha năng suất 47 tạ/ha, vụ mùa 4423 ha năng suất
bình quân là 46,2 tạ/ha, so với 10 năm trớc đây năng suất và sản lợng tăng
gấp 2,5 lần. Sở dĩ đạt đợc kết quả trên là nhờ có công tác khuyến nông đã
đa các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới vào sản xuất đặc biệt là công tác giống.
Những năm gần đây mặc dầu huyện đã đa vào sản xuất một số giống lúa
năng suất cao nh: lúa thuần Trung Quốc (KD18, Kim cơng 98, 90, Q5....),
lúa lai Trung Quốc (2 dòng) nh BTST, BT49...., tuy nhiên hầu hết là giống

3. ý nghĩa khoa học và thực tiễn
3.1. ý nghĩa khoa học
- Xác định đặc tính nông học, năng suất, chất lợng và khả năng chống
chịu với một số loại sâu, bệnh hại của các giống lúa mới.
- Nghiên cứu xác định tính ổn định, khả năng thích ứng của các giống
triển vọng góp phần xây dựng cơ sở khoa học để giới thiệu giống và biện pháp
kỹ thuật canh tác mới cho sản xuất, giúp sản xuất tránh đợc thiệt hại do sử
dụng giống và biện pháp kỹ thuật không phù hợp. Góp phần phong phú cho cơ
cấu giống cây trồng tại địa phơng.
- Việc đa thêm vào sản xuất những giống lúa mới sẽ làm đa dạng
nguồn gen vốn tơng đối nghèo nàn tại địa phơng.
3.2. ý nghĩa thực tiễn
- Định hoá là huyện miền núi có những tiềm năng, lợi thế để phát triển
kinh tế, du lịch, nhng do cơ sở hạ tầng thiếu thốn, không đủ điều kiện để khai


11

thác và phát huy. Do vậy, việc phát triển kinh tế dựa trên nền tảng nông
nghiệp vẫn là vấn đề thiết yếu.
- Việc xác định các giống lúa có năng suất, chất lợng cao và khả năng
chống chịu tốt, góp phần mở rộng diện tích các giống lúa mới làm tăng giá trị
kinh tế trên 1 đơn vị diện tích.
- Thay đổi cơ cấu giống lúa phù hợp với điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã
hội vừa thúc đẩy sản xuất nông nghiệp phát triển theo hớng sản xuất hàng
hoá, vừa là nhân tố làm ổn định và bảo vệ môi trờng.
- Việc áp dụng thành công những giống lúa có chất lợng gạo ngon,
không những đáp ứng đợc nhu cầu thị hiếu hiện nay của ngời dân địa
phơng mà còn thoả mãn đợc nhu cầu sử dụng gạo chất lợng cao cho khu
du lịch đang phát triển của huyện.



Luận văn đủ ở file: Luận văn full