đãVÀ ĐÀO TẠO
BỘ GIÁO DỤC
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM NGHỆ THUẬT TW

PHẠM VĂN SOI

QUẢN LÝ LỄ HỘI ĐỀN TRẦN XÃ TIẾN ĐỨC,
HUYỆN HƢNG HÀ, TỈNH THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ VĂN HÓA
Khóa 4 (2015 - 2017)

Hà Nội, 2018


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM NGHỆ THUẬT TW

PHẠM VĂN SOI

QUẢN LÝ LỄ HỘI ĐỀN TRẦN XÃ TIẾN ĐỨC,
HUYỆN HƢNG HÀ, TỈNH THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Quản lý văn hóa
Mã số: 60.31.06.42

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thị Thu Hƣờng

Hà Nội, 2018


PGS

: Phó giáo sƣ

Tr

: Trang

TW

: Trung ƣơng

UBND

: Ủy ban nhân dân

VH-TT

: Văn hóa - Thể thao

VH-TT & DL

: Văn hóa Thể thao và Du lịch


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 1
Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ PHÁP LÝ VỀ QUẢN LÝ LỄ
HỘI, TỔNG QUAN LỄ HỘI ĐỀN TRẦN ................................................. 12
1.1. Một số khái niệm .................................................................................. 12

2.4. Thực trạng quản lý lễ hội đền Trần ...................................................... 47
2.4.1. Nguồn lực đóng góp để tổ chức lễ hội .............................................. 48
2.4.2. Những kết quả đạt đƣợc .................................................................... 54
2.4.3. Những mặt chƣa làm đƣợc ................................................................ 59
2.4.4. Những vấn đề đặt ra .......................................................................... 62
2.4.5. So sánh việc quản lý lễ hội đền Trần với một số mô hình quản lý và
tổ chức lễ hội khác ...................................................................................... 64
2.4.6. Khai thác giá trị của lễ hội đền Trần ................................................. 68
Tiểu kết ........................................................................................................ 69
Chƣơng 3: PHƢƠNG HƢỚNG, GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ
QUẢN LÝ LỄ HỘI ĐỀN TRẦN ................................................................ 70
3.1. Phƣơng hƣớng ...................................................................................... 70
3.2. Giải pháp. ............................................................................................. 72
3.2.1. Chủ thể tham gia quản lý lễ hội đền Trần ......................................... 72
3.2.2. Cộng đồng tham gia quản lý lễ hội đền Trần. ................................... 84
Tiểu kết ........................................................................................................ 85
KẾT LUẬN ................................................................................................. 87
TÀI LIỆU THAM KHẢO ........................................................................... 90
PHỤ LỤC .................................................................................................... 94


DANH MỤC BẢNG
Bảng 1: Kinh phí lễ hội đền Trần đƣợc đầu tƣ từ năm 2011 - 2017

47

Bảng 2: Tiền công đức lễ hội đền Trần thu đƣợc từ 2011- 2017

48



2
Hƣng Hà là một trong những quê hƣơng của vƣơng triều Trần (thế kỷ
XIII- XIV), nơi đây nhà Trần đã từng xây dựng Hoàng thành và cũng chọn
chính nơi đây làm tôn miếu để xây dựng lăng tẩm, an táng các vị Vua và
Hoàng hậu cùng nhiều trọng thần trong hoàng tộc [43].
Theo thống kê năm 2014 của Phòng Văn hóa - Thông tin huyện Hƣng
Hà, Thái Bình, đến nay Hƣng Hà còn bảo tồn, lƣu giữ 667 di tích lịch sử
văn hóa rất có giá trị, trong đó có 27 di tích lịch sử cấp quốc gia, 85 di tích
cấp tỉnh, hằng năm có khoảng 175 lễ hội, gồm 102 lễ hội truyền thống, 32
lễ hội lịch sử cách mạng, 41 lễ hội tôn giáo, trong đó 42 lễ hội có các tục lệ
đặc sắc, 9 lễ hội đã đƣợc đƣa vào chƣơng trình bảo tồn và phát huy các giá
trị văn hóa phi vật thể, hàng trăm lễ hội văn hóa; tiêu biểu là lễ hội giao
Chạ làng Tam Đƣờng xã Tiến Đức và làng Vân Đài xã Chí Hoà. Nhờ các
giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc của lễ hội đền Trần xã Tiến Đức, huyện
Hƣng Hà, tỉnh Thái Bình nên năm 2014 lễ hội này đƣợc công nhận là di sản
văn hoá phi vật thể cấp quốc gia. Tại các lễ hội ở huyện Hƣng Hà còn lƣu
giữ nhiều trò chơi dân gian mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc nhƣ: Thi cỗ
cá, tế cá, kéo lửa nấu cơm cần, vật cầu, thả diều, đánh gậy, chọi gà, đi cầu
kiều, chơi đu, thi pháo đất, thi bắt vịt, vật võ, cờ biển, cờ ngƣời, thi gói
bánh chƣng...
Nhà Trần là một vƣơng triều cƣờng thịnh nhất trong lịch sử phong
kiến Việt Nam thế kỷ thứ XIII, XIV, nhƣng đến nay nhiều ngƣời còn đặt
vấn đề quê hƣơng nhà Trần chính thức ở đâu, đâu là nơi phát tích của nhà
Trần, tại Thái Bình hay Nam Định? Nghiên cứu của một số tác giả đã
khẳng định nơi phát tích nhà Trần là ở Long Hƣng - Hƣng Hà (tỉnh Thái
Bình). Các nghiên cứu cho rằng tổ tiên nhà Trần sống bằng nghề chài lƣới,
lúc đầu họ Trần sinh sống tại Tức Mạc Nam Định, sau đó đến đời Trần
Kinh và Trần Hấp đã chuyển mộ tổ họ Trần về gò Tinh Cƣơng Tam Đƣờng
xã Tiến Đức huyện Hƣng Hà ngày nay rồi cƣ trú sinh sống và lập nghiệp ở



4
tổ chức các trò chơi dân gian còn hạn chế, nghi lễ hoặc các hoạt động lễ hội
hay thực hiện nếp sống văn minh trong lễ hội, môi trƣờng văn hóa lễ hội vẫn
chƣa đƣợc hoàn thiện. Việc tuyên truyền, vận động cộng đồng tham gia lễ hội,
thực hiện quy định của lễ hội còn nhiều hạn chế trong công tác quản lý về lễ
hội đền Trần xã Tiến Đức, huyện Hƣng Hà, tỉnh Thái Bình.
Là ngƣời đƣợc sinh ra, lớn lên, công tác tại huyện Hƣng Hà, tỉnh
Thái Bình nơi có đền thờ các vị vua triều Trần - di tích cấp quốc gia đặc
biệt, hằng năm tham gia Ban tổ chức lễ hội đền Trần xã Tiến Đức, huyện
Hƣng Hà, tỉnh Thái Bình nên ít nhiều có những trải nghiệm thực tiễn về công
tác tổ chức lễ hội đồng thời tác giả kế thừa những thành quả nghiên cứu có
liên quan từ các công trình đi trƣớc để thực hiện đề tài nghiên cứu về công
tác quản lý lễ hội đền Trần xã Tiến Đức, huyện Hƣng Hà, tỉnh Thái Bình
với mong muốn đề xuất một số giải pháp khả thi để phát huy các giá trị tích
cực, hạn chế những mặt tiêu cực của lễ hội đền Trần xã Tiến Đức, huyện
Hƣng Hà, tỉnh Thái Bình hiện nay. Xuất phát từ những lý do trên, tác giả
chọn chủ đề “Quản lý lễ hội đền Trần xã Tiến Đức, huyện Hưng Hà, tỉnh
Thái Bình” làm đề tài luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý Văn hóa tại
Trƣờng Đại học Sƣ phạm Nghệ thuật Trung ƣơng.
Trong các phần tiếp theo của Luận văn, Lễ hội đền Trần xã Tiến
Đức, Huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình sẽ đƣợc viết tên ngắn gọn là Lễ hội
Đền Trần.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Quản lý lễ hội là một trong những chủ đề đƣợc nhiều học giả nghiên
cứu, giới thiệu dƣới nhiều góc độ với quan điểm khác nhau. Chính vì vậy,
cho đến nay đã có nhiều công trình đề cập trực tiếp về vấn đề này. Liên
quan đến chủ đề của luận văn, có thể phân định tạm thời các cuốn sách, bài
tạp chí, hội thảo tiêu biểu thành hai nhóm chính nhƣ sau:



Luận văn đủ ở file: Luận văn full