BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG

PHẠM THỊ THU

QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA
ĐỀN ĐỨC ĐỆ NHỊ Ở XÃ KHÁNH AN,
HUYỆN YÊN KHÁNH, TỈNH NINH BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ VĂN HÓA
Khóa 5 (2016 - 2018)

Hà Nội, 2018


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG

PHẠM THỊ THU

QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HÓA
ĐỀN ĐỨC ĐỆ NHỊ Ở XÃ KHÁNH AN,
HUYỆN YÊN KHÁNH, TỈNH NINH BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Quản lý văn hóa
Mã số: 8319042

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Thảo

Hà Nội, 2018

CTQG:

Chính trị Quốc gia

DTLSVH:

Di tích lịch sử văn hóa

DTLSVH & DLTC:

Di tích lịch sử văn hóa và Danh lam thắng cảnh

KT-XH:

Kinh tế - Xã hội

LSVH:

Lịch sử văn hóa

NSNN:

Ngân sách nhà nước

Nxb:

Nhà xuất bản

PL:


VH-TT:

Văn hóa và Thông tin

VH, TT& DL:

Văn hoá, Thể thao và Du lịch

VH-XH:

Văn hóa - Xã hội

XHH:

Xã hội hóa


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ......................................................................................................... 1
Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUẢN LÝ DI TÍCH LỊCH
SỬ VĂN HÓA VÀ TỔNG QUAN VỀ ĐỀN ĐỨC ĐỆ NHỊ ......................... 7
1.1. Khái quát về quản lý di tích lịch sử, văn hóa ........................................... 7
1.1.1. Một số khái niệm cơ bản ....................................................................... 7
1.1.2. Văn bản của Đảng và nhà nước về công tác quản lý di tích lịch sử
văn hóa .......................................................................................................... 13
1.1.3. Những nội dung cơ bản của quản lý nhà nước về di tích lịch sử
văn hóa .......................................................................................................... 18
1.2. Tổng quan về đền Đức Đệ Nhị, xã Khánh An, huyện Yên Khánh,
tỉnh Ninh Bình ............................................................................................... 20
1.2.1. Diện mạo đền Đức Đệ Nhị, xã Khánh An, huyện Yên Khánh .......... 20

3.1.1. Tác động tích cực ................................................................................ 78
3.1.2. Tác động tiêu cực ................................................................................ 79
3.1.3. Đền Đức Đệ Nhị trong bối cảnh chung của tỉnh Ninh Bình ............... 80
3.2. Các nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý di
tích đền Đức Đệ Nhị...................................................................................... 82
3.2.1. Nâng cao nhận thức trong quản lý di tích và lễ hội ............................ 82
3.2.2. Tăng cường quản lý nhà nước về quản lý di tích lịch sử văn hóa và
tổ chức lễ hội ................................................................................................. 85
3.2.3. Phát huy vai trò của cộng đồng về quản lý di tích và lễ hội ............... 97
Tiểu kết ........................................................................................................ 100
KẾT LUẬN ................................................................................................ 102
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................. 104
PHỤ LỤC ....................................................................................................... 109


1

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Di sản văn hóa Việt Nam là tài sản quý giá của cộng đồng các dân
tộc Việt Nam, là một bộ phận của di sản văn hóa nhân loại có vai trò to lớn
trong sự nghiệp xây dựng đất nước của dân tộc ta. Di sản văn hóa được coi
là nguồn sử liệu trong nghiên cứu lịch sử dân tộc, trong đó di tích lịch sử
văn hóa là đối tượng được con người quan tâm nhất, bởi các di tích chính là
những bằng chứng xác thực cụ thể về đặc điểm lịch sử, văn hóa của một
dân tộc, là nơi bảo lưu những giá trị truyền thống của quá khứ, là tấm
gương phản chiếu lịch sử dân tộc. Tuy nhiên theo thời gian dưới sự tác
động của thiên nhiên, xã hội và của con người những giá trị vốn có của di
tích đang dần bị suy giảm mất mát, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống văn
hóa của nhân dân.

ảnh hưởng không nhỏ tới việc bảo vệ các di tích bị lấn chiếm, biến dạng
hủy hoại…. Đây là vấn đề nan giải cho các nhà quản lý đứng trước một áp
lực đối với việc bảo vệ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống mà vẫn
đảm bảo phục vụ phát triển kinh tế - xã hội nâng cao đời sống vật chất tinh
thần của cộng đồng dân cư.
Trước thực trạng trên, các nhà quản lý văn hóa cũng như người dân
cần có những phương hướng, giải pháp gì giúp cho việc thực hiện muc tiêu
đề ra của Đảng, Nhà nước “Xây dựng một nền văn hóa tiên tiến, đậm đà
bản sắc dân tộc”. Nhận rõ được tầm quan trọng quản lý các di tích lịch sử
văn hóa và thấy được thực trạng trong quản lý đối với các di tích lịch sử ở
địa phương, học viên chọn Đề tài “Quản lý di tích lịch sử văn hóa Đền Đức
Đệ Nhị ở xã Khánh An, huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình” làm Luận văn
Thạc sĩ (2016-2018), chuyên ngành Quản lý Văn hóa.
2. Lịch sử nghiên cứu
Di sản văn hóa Việt Nam là tài sản quý giá của cộng đồng các dân
tộc Việt Nam, là bộ phận DSVH nhân loại, có vai trò to lớn trong sự nghiệp


3

dựng nước và giữ nước của nhân dân ta. DSVH được coi là nguồn sử liệu
trong nghiên cứu lịch sử dân tộc, trong đó di tích LSVH là đối tượng được
con người quan tâm nhất, bởi những di tích chính là những bằng chứng xác
thực, cụ thể về đặc điểm lịch sử văn hóa của một dân tộc. Di tích LSVH
chứa đựng tất cả những gì thuộc về truyền thống tốt đẹp đồng thời là những
thông điệp lịch sử của quá khứ được các thế hệ trước trao truyền lại cho thế
hệ sau.
Trong những năm qua Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm tới sự
nghiệp xây dựng, phát triển nền Văn hóa Việt Nam. Để góp phần thắng lợi
mục tiêu đó, Đảng và Nhà nước đã ban hành Luật Di sản Văn hóa (2001 và

Quyên ở Trường Đại học Văn hóa Hà Nội làm Luận văn thạc sỹ chuyên
ngành Quản lý văn hóa với đề tài “Quản lý di tích lịch sử-văn hóa trên địa
bàn tỉnh Ninh Bình”. Năm 2016, học viên Phạm Mạnh Dũng ở Trường Đại
học Văn hóa Hà Nội làm Luận văn thạc sỹ chuyên ngành Quản lý văn hóa
với đề tài “Quản lý lễ hội truyền thống trên địa bàn tỉnh Ninh Bình”.
Nhìn chung, các công trình, tài liệu khảo sát của các nhà nghiên cứu
đi trước chủ yếu chỉ dừng lại ở góc độ tìm hiểu, giới thiệu một số di tích
lịch sử văn hóa, lễ hội, một số kiến trúc nghệ thuật trên địa bàn và cũng đã
chỉ ra được những thành tựu trong quá trình quản lý, bên cạnh đó vẫn còn
những hạn chế yếu kém cần khắc phục. Với niềm đam mê, tìm hiểu và học
hỏi các thế hệ trước về lịch sử văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc
thông qua các di tích lịch sử văn hóa của địa phương, đồng thời mong
muốn nghiên cứu công tác quản lý di tích lịch sử - văn hóa ở huyện Yên
Khánh nói riêng và tỉnh Ninh Bình nói chung, học viên đã chọn đề tài:
“Quản lý di tích lịch sử văn hóa đền Đức Đệ Nhị ở xã Khánh An, huyện
Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình” làm luận văn tốt nghiệp thạc sĩ.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu những lý luận về quản lý di tích lịch sử văn
hóa, khảo sát thực trạng công tác quản lý di tích lịch sử văn hóa đền Đức


5

Đệ Nhị, để đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác
quản lý và phát huy các giá trị di tích lịch sử đền Đức Đệ Nhị.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Luận văn tập trung giải quyết một số vấn đề sau:
- Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý di tích lịch sử văn hóa.
- Khảo sát, đánh giá thực trạng trong công tác quản lý di tích lịch sử

văn hoá nói chung và di tích lịch sử văn hóa đền Đức Đệ Nhị nói riêng.
7. Bố cục của luận văn
Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Tài liệu tham khảo và Phụ lục, luận
văn được chia làm 03 chương như sau:
Chương 1: Những vấn đề chung về quản lý di tích lịch sử văn hóa và
tổng quan về di tích đền Đức Đệ Nhị
Chương 2: Thực trạng công tác quản lý di tích đền Đức Đệ Nhị ở xã
Khánh An, huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý di tích đền
Đức Đệ Nhị.


Luận văn đủ ở file: Luận văn full